Scorpio obserwowa� p�yn�cego do brzegu m�odego Vaska. Przez ca�� drog� my�la�: �Jak by to by�o, gdybym si� utopi�, pogr��y� w pozbawionych �wiat�a g��binach�. M�wiono, �e je�li ju� musisz umrze�, je�li nie masz innego wyj�cia, to utoni�cie nie jest najgorszym sposobem zako�czenia �ycia. Zastanawia� si�, sk�d ten pogl�d i czy dotyczy �wi�.

Ci�gle o tym my�la�, gdy ��d� zatrzyma�a si� z po�lizgiem, a elektryczny silnik przyczepiony na zewn�trz nadal si� kr�ci�. Scorpio wreszcie go wy��czy�.

Zacz�� sondowa� dno tyczk�. G��boko�� wody wynosi�a najwy�ej p� metra. Mia� nadziej�, �e uda mu si� zlokalizowa� jeden z kana��w umo�liwiaj�cych bli�sze podp�yni�cie do wyspy, ale musia�a mu wystarczy� taka odleg�o�� od l�du. Po pierwsze, uzgodni� to miejsce na spotkanie z Vaskiem, po drugie, nie by�o czasu, by zn�w wyp�yn�� w morze, kr�ci� si� doko�a i szuka� czego�, co trudno by�o znale�� nawet przy bezchmurnym niebie i przezroczystym morzu.

Scorpio przeszed� na dzi�b i wzi�� powleczon� plastikiem lin�, kt�ra wcze�niej s�u�y�a Vaskowi za poduszk�. Jeden koniec owin�� sobie ciasno wok� nadgarstka, po czym p�ynnym ruchem wyskoczy� z �odzi. Ciemnozielona woda si�ga�a mu do kolan. Prawie nie czu� zimna przez grube gumowe buty i obcis�e spodnie. Pozbawiona jego ci�aru ��d� odp�ywa�a powoli, ale Scorpio szarpni�ciem d�oni napi�� lin� i ��d� zatoczy�a ma�y �uk w jego stron�. Szed� mocno pochylony, holuj�c ��d�. Ska�y na dnie by�y zdradliwe, ale teraz zakrzywione nogi dobrze Scorpiowi s�u�y�y. Szed� miarowo, a� dotar� do miejsca, gdzie woda si�ga�a tylko do po�owy but�w, a sp�d �odzi tar� o dno. Zrobi� jeszcze kilkana�cie krok�w w stron� brzegu. Dalej nie chcia� ryzykowa�.

Zobaczy�, �e Vasko dop�yn�� na p�ycizn� i stan�� w wodzie.

Scorpio chwyci� za nadburcie i p�atki z�uszczonego skorodowanego metalu przywar�y mu do r�ki. ��d� sp�dzi�a w wodzie ponad sto dwadzie�cia godzin i by�a to prawdopodobnie jej ostatnia podr�. Si�gn�� do �rodka �odzi i wyrzuci� na zewn�trz ma�� kotwic�. M�g�by to zrobi� wcze�niej, ale kotwice rdzewia�y r�wnie szybko jak kad�uby i nie nale�a�o im zbytnio ufa�.

Vasko tymczasem szed� w stron� �odzi, ostro�nie wybieraj�c drog�. Rozpostar� ramiona dla zachowania r�wnowagi.

Scorpio wepchn�� ubrania towarzysza do plecaka, w kt�rym ju� znajdowa�y si� racje �ywno�ciowe, �wie�a woda i lekarstwa. Zarzuci� plecak na ramiona i noga za nog� ruszy� do brzegu. Od czasu do czasu ogl�da� si� na Vaska. Wiedzia�, �e by� dla niego surowy, ale kiedy czu� w sobie wzbieraj�cy gniew, nie potrafi� si� opanowa�. Niepokoi�o go to. Od dwudziestu trzech lat nie podni�s� r�ki na cz�owieka, chyba �e by� zmuszony podczas wype�niania obowi�zk�w s�u�bowych. Zorientowa� si� jednak, �e s�owa r�wnie� mog� zawiera� agresj�. Kiedy� by to wy�mia�, ale ostatnio usi�owa� prowadzi� inne �ycie. My�la�, �e pewne sprawy ma ju� za sob�.

Oczywi�cie, to perspektywa spotkania z Clavainem spowodowa�a, �e ca�a z�o�� zn�w si� ujawni�a. Za du�o l�k�w, za du�o emocjonalnych w�tk�w, maj�cych swe �r�d�o w krwawym bagnie przesz�o�ci. Clavain wiedzia�, kim by� Scorpio. Clavain dok�adnie wiedzia�, do czego jest zdolny.

Zatrzyma� si� i poczeka� na m�odego towarzysza.

��Prosz� pana� � Vasko dr�a� i ledwie dysza�.

��Jak by�o?

��Mia� pan racj�. By�o troch� zimniej, ni� si� wydawa�o. Scorpio zrzuci� z ramion plecak.

��Domy�la�em si�, �e b�dzie zimno, ale dobrze si� sprawi�e�. Wzi��em twoje rzeczy. Zaraz wyschniesz i si� rozgrzejesz. Nie �a�ujesz, �e si� tu wybra�e�?

��Nie, prosz� pana. Chcia�em troch� przygody, no nie? Scorpio przekaza� mu jego rzeczy.

��Jak osi�gniesz m�j wiek, troch� mniej ci b�dzie na tym zale�a�o.

Dzie� by� spokojny, jak zwykle, gdy pokrywa chmur nad Araratem wisia�a nisko. Bli�sze s�o�ce � wok� kt�rego kr��y� Ararat � to wyblak�a plama nisko na zachodnim niebie. Jego odleg�y binarny towarzysz by� wyra�nym bia�ym klejnotem po drugiej stronie horyzontu, przyszpilonym w szczelinie mi�dzy chmurami, Epsylon Eridani A i B � ale nikt nigdy ich tak nie nazywa�. Zawsze m�wiono o nich S�o�ce Jasne i S�o�ce S�abe.

Srebrzystoszare �wiat�o dnia odebra�o morzu zwyk�� barw� i woda zmieni�a si� w ponur� szarawozielon� zup�. Gdy chlupota�a wok� but�w Scorpia, wydawa�a si� g�sta, ale cho� nie by�a przejrzysta, to � jak na Ararat � niewiele w niej �y�o mikroorganizm�w. P�yn�c, Vasko nieco ryzykowa�, ale to by�a s�uszna decyzja, bo dzi�ki temu mogli bli�ej podp�yn�� ��dk� do brzegu. Scorpio, cho� nie zna� si� na tym zbyt dobrze, wiedzia�, �e znacz�ce kontakty mi�dzy �onglerami a lud�mi odbywa�y si� w rejonach oceanu tak nasyconych mikroorganizmami, �e powierzchnia wody wygl�da�a jak pokryta tratwami z materii organicznej. W tym akurat miejscu jej koncentracja by�a do�� niska i nie istnia�o zbyt du�e niebezpiecze�stwo, �e podczas ich nieobecno�ci �onglerzy skonsumuj� ��dk� lub wygeneruj� lokalny przyp�yw, kt�ry zmyje j� do morza.

Id�c na suchy l�d, pokonywali �agodnie nachylon� skaln� p�aszczyzn�, widoczn� z morza jako ciemna linia. Miejscami zachmurzone niebo odbija�o si� w p�ytkich ka�u�ach srebrn� szaro�ci�. Lawirowali mi�dzy nimi, kieruj�c si� na nieodleg�y bia�y pag�rek.

��Nie powiedzia� mi pan, o co chodzi.

��Nied�ugo si� dowiesz � odpar� Scorpio. � Nie ekscytuje ci� ju� samo spotkanie z tym starcem?

��Raczej przera�a.

��On tak dzia�a na ludzi, ale nie daj si�. Czo�obitno�� go nie rajcuje.

Po dziesi�ciu minutach marszu Scorpio odzyska� si�y, kt�re straci�, ci�gn�c ��d�. Tymczasem pag�rek sta� si� kopu�� przyklejon� do ziemi, a wreszcie okaza� si� namiotem pneumatycznym przymocowanym do wbitych w ska�� ko�k�w. Bia�a tkanina mia�a przy podstawie plamy w r�nych odcieniach morskiej zieleni. Pow�oka nosi�a �lady �atania i reperacji. Namiot ob�o�ono wydobytymi z wody kawa�kami konch, kt�rych rozmieszczenie niew�tpliwie wskazywa�o na zamys� artystyczny.

��M�wi� mi pan wcze�niej, �e Clavain w ko�cu nie objecha� �wiata, prawda?

��Tak?

��Je�li przyby� tutaj, dlaczego nam tego nie powiedziano?

��Chodzi�o o pow�d, dla kt�rego tu zosta� � wyja�ni� Scorpio. Obeszli pneumatyczn� konstrukcj� i znale�li hermetyczne drzwi. Obok nich sta� ma�y brz�cz�cy zasilacz, kt�ry utrzymywa� w�a�ciwe ci�nienie, dostarcza� ciep�a i zapewnia� inne udogodnienia.

Scorpio uwa�nie obejrza� jeden z od�amk�w konchy, przesun�� palcem po ostrej kraw�dzi � od�amek musia� by� oderwany od wi�kszej ca�o�ci.

��Chyba przeczesywa� pla��.

Vasko wskaza� na otwarte zewn�trzne wej�cie.

��Co� mi si� zdaje, �e nikogo teraz nie ma w domu.

Scorpio otworzy� drzwi wewn�trzne. Zobaczy� prycz� i starannie z�o�on� po�ciel. Ma�e sk�adane biurko, piec i syntezator jedzenia. Butl� oczyszczonej wody i pude�ko z racjami �ywno�ciowymi. Pompa, nadal t�ocz�ca powietrze, i kawa�ki konch na stole.

��Trudno powiedzie�, kiedy ostatnio tu by� � stwierdzi� Vasko.

Scorpio pokr�ci� g�ow�.

��Niedawno. Najwy�ej ze dwie godziny temu.

Vasko rozejrza� si�, szukaj�c dowod�w, kt�re nie umkn�y uwagi Scorpia. Nie znalaz� ich. �winie dawno temu przekona�y si�, �e doskona�y w�ch, kt�ry odziedziczy�y po swoich przodkach, nie jest cech� ludzi linii g��wnej. Przekona�y si� r�wnie� bole�nie, �e ludzie wol�, �eby im o tym nie przypomina�.

Wychodz�c na zewn�trz, zahermetyzowali wewn�trzne drzwi, tak jak je przedtem zastali.

��Co teraz? � spyta� Vasko.

Scorpio odpi�� z nadgarstka zapasow� bransolet� komunikacyjn� i wr�czy� j� Vaskowi. Ustawiono j� na bezpieczn� cz�stotliwo�� i nie by�o obawy pods�uchu z jakiej� innej wyspy.

��Wiesz, jak si� tego u�ywa?

��Dam sobie rad�. Czy w zwi�zku z tym ma pan dla mnie jakie� szczeg�lne polecenia?

��Tak. Czekaj tu do mojego powrotu. Mo�esz si� spodziewa�, �e wr�c� z Clavainem. Ale gdyby on pierwszy ciebie znalaz�, masz mu powiedzie�, kim jeste� i kto ci� wys�a�. Potem do mnie zadzwonisz i spytasz Clavaina, czy chce ze mn� rozmawia�. Zrozumia�e�?

��A je�li pan nie wr�ci?

��Wtedy wezwij Blooda.

Vasko przejecha� palcami po bransolecie.

��M�wi pan tak, jakby si� pan troch� ba� o stan jego umys�u. Uwa�a pan, �e mo�e by� niebezpieczny?

��Mam nadziej� � odpar� Scorpio. � Poniewa� je�li nie jest nie bezpieczny, niewiele z niego b�dzie po�ytku. � Poklepa� ch�opaka po ramieniu. � Poczekaj tu, a ja obejd� wysp�. Zajmie mi to najwy�ej godzin� i spodziewam si�, �e znajd� go gdzie� nad brzegiem.

Grelier, naczelny medyk, kroczy� okr�nym, zielono o�wietlonym korytarzem fabryki cia�.

Nuci� i pogwizdywa�, szcz�liwy w swym �ywiole, szcz�liwy w otoczeniu brz�cz�cych maszyn i na wp� uformowanych ludzi. Z dreszczykiem my�la� o tym, �e statek zbli�a si� do uk�adu s�onecznego. Wiele spraw od tego zale�y! Dotycz� wprawdzie nie bezpo�rednio Greliera, ale Quaiche�a, jego rywala o wzgl�dy kr�lowej. Grelier zastanawia� si�, jak kr�lowa potraktuje kolejn� pora�k� Quaiche�a. O ile j� zna�, nie przyjmie tego dobrze.

U�miechn�� si�. To dziwne, ale ten uk�ad, od kt�rego tak wiele zale�a�o, nie mia� nazwy. Nigdy nie by�o powodu, by sobie zawraca� g�ow� t� odleg�� gwiazd� z grup� nieciekawych planet. W astronawigacyjnej bazie danych �Gnostycznego� � i prawie wszystkich innych statk�w � z pewno�ci� istnia� odpowiedni rekord wraz z kr�tk� notatk� na temat s�o�ca i planet, prawdopodobnych zagro�e� w uk�adzie i tak dalej. Ale tych baz danych nie przeznaczono dla ludzkich oczu; by�y przegl�dane i aktualizowane przez maszyny, kt�re wykonywa�y zadania pok�adowe uwa�ane za zbyt nudne lub zbyt trudne dla cz�owieka. Rekord to tylko ci�g binarny, kilka tysi�cy zer i jedynek. O tym, jak nieistotnego dotyczy� uk�adu, �wiadczy fakt, �e informacji o nim zasi�gano trzy razy podczas ca�ego �ycia �Gnostycznego Wniebowst�pienia�. Aktualizowano j� jeden raz.

Grelier to wiedzia�, bo sprawdzi� z ciekawo�ci.

Teraz jednak, mo�e po raz pierwszy w historii, uk�ad by� obiektem powa�niejszego zainteresowania. Nadal nie mia� nazwy, ale teraz brak nazwy sta� si� k�opotliwy, a kr�lowa Jasmina m�wi�a nieco poirytowanym g�osem, gdy musia�a u�ywa� okre�le� �ten uk�ad przed nami� lub �uk�ad, do kt�rego zmierzamy�. Grelier wiedzia� jednak, �e kr�lowa nie raczy nada� uk�adowi nazwy, p�ki si� nie przekona, �e miejsce jest tego warte. A jego warto�� le�a�a ca�kowicie w gestii Quaiche�a, s�abn�cego faworyta kr�lowej.

Grelier zatrzyma� si� na chwile przy jednym z cia� zawieszonych w p�przezroczystym �elu od�ywczym, za zielonym szk�em zbiornika wiwifikacyjnego. Wok� podstawy zbiornika widnia�y rz�dy kontrolek przypominaj�ce rejestry organ�w, niekt�re wysuni�te, inne wci�ni�te. Sterowa�y delikatnym biochemicznym �rodowiskiem matrycy od�ywiania. Z boku zbiornika br�zowe pokr�t�a zawor�w sterowa�y dostaw� substancji masowych, jak woda czy solanka.

Do zbiornika przyczepiono zeszyt informacyjny z histori� klonaln� cia�a. Grelier przejrza� szybko laminowane plastikiem strony, usatysfakcjonowany, �e wszystko idzie dobrze. Cho� wi�kszo�� cia� nigdy nie zmienia�a miejsca pobytu, ta akurat jednostka � doros�a kobieta � by�a ju� raz ogrzana i u�yta. Siady obra�e� na ciele znika�y po zastosowaniu procedur regeneruj�cych, szramy na brzuchu sta�y si� prawie niewidoczne, nowa noga by�a tylko odrobin� kr�tsza od tej drugiej, nienaruszonej. Jasmina nie aprobowa�a takiej �ataniny, ale zapotrzebowanie na cia�a przekracza�o zdolno�ci produkcyjne fabryki.

Grelier poklepa� szyb� z czu�o�ci�.

��Dobrze idzie.

Ruszy� dalej, sprawdzaj�c na wyrywki stan innych cia�. Czasami wystarczy�o jedno spojrzenie, ale do�� cz�sto Grelier przegl�da� zeszyt i dokonywa� drobnych zmian w ustawieniach. By� bardzo dumny ze swojej spokojnej kompetentnej pracy. Nigdy si� nie przechwala�, nie obiecywa� rzeczy, co do kt�rych nie mia� absolutnej pewno�ci, �e jest w stanie je wykona�. Quaiche, przeciwnie, od pierwszego dnia na statku sypa� przesadnymi obietnicami.

Przez kr�tki czas to dzia�a�o. Grelier, nale��cy od dawna do najbardziej zaufanych ludzi kr�lowej, czu� si� chwilowo zagro�ony przez szpanuj�cego przybysza. S�ysza� w k�ko: Quaiche to, Quaiche tamto, Quaiche ca�kowicie odmieni nasz los. Kr�lowa zaczyna�a nawet narzeka� na to, jak Grelier wype�nia swoje obowi�zki. Biadoli�a, �e fabryka dostarcza cia� opieszale, a terapie zespo�u nadpobudliwo�ci psychoruchowej przesta�y by� skuteczne. Przez chwil� Grelier mia� ochot� spr�bowa� czego� prawdziwie spektakularnego, dzi�ki czemu zn�w zaskarbi�by sobie �ask� kr�lowej.

Teraz bardzo si� cieszy�, �e tego nie zrobi�. Musia� tylko czeka� na w�a�ciwy moment. Niech Quaiche sam sobie wykopie gr�b, wzbudzaj�c nadzieje, kt�rych nie jest w stanie spe�ni�. To smutne � mo�e nie dla Greliera, lecz dla Quaiche�a � �e Jasmina przyjmowa�a obietnice dos�ownie. Je�li Grelier potrafi odczyta� jej nastroje, to biedny stary Quaiche zostanie potraktowany tak, jak si� palantowi nale�y.

Przystan�� przy doros�ym m�czy�nie, kt�ry podczas poprzedniej inspekcji wykazywa� pewne nienormalne cechy rozwoju. Wtedy Grelier zmodyfikowa� parametry zbiornika, ale okaza�o si� to nieskuteczne. Dla niespecjalisty cia�o wygl�da�o normalnie, ale brakowa�o mu idealnej symetrii, tak po��danej przez Jasmin�. Chirurg pokr�ci� g�ow� i po�o�y� d�o� na jednym z polerowanych br�zowych zawor�w. To zawsze trudna decyzja. Cia�o nie spe�nia�o zwyk�ych standard�w fabryki, ale te� nie by�o �atanin�. Czy czas sk�oni� Jasmin� do zaakceptowania ni�szej jako�ci? Przecie� sama naciska�a, by d��y� do perfekcji.

Nie, postanowi� Grelier. Nauczy� si� czego� z tych nieczystych zagra� Quaiche�a: nale�y trzyma� w�asne standardy. Jasmina ob � ruga go za przerwanie �ycia, ale w d�u�szej perspektywie uszanuje jego opini�, jego spokojne oddanie doskona�o�ci.

Przekr�ci� br�zowe ko�o, zamykaj�c dop�yw solanki. Ukl�kn�� i wcisn�� wi�kszo�� zawor�w sk�adnik�w od�ywczych.

��Przykro mi � zwr�ci� si� do g�adkiej, pozbawionej wyrazu twarzy za szyb� � ale nie da�e� rady.

Ostatni raz spojrza� na cia�o. Za kilka godzin proces rozk�adu kom�rkowego stanie si� oczywisty, wr�cz karykaturalny. Cia�o zostanie rozmontowane, tworz�ce go zwi�zki chemiczne � zrecyklowane i ponownie u�yte w innym miejscu fabryki.

W s�uchawce us�ysza� d�wi�ki. Dotkn�� urz�dzenia palcem.

��Grelier� czekam na ciebie.

��Id�, madame.

Na szczycie zbiornika zapali�o si� czerwone �wiate�ko zsynchronizowane z alarmem. Grelier w��czy� sterowanie r�czne, uciszaj�c alarm i gasz�c �wiate�ko awaryjne. Do fabryki cia� wr�ci�a cisza, zak��cana tylko niekiedy gulgotaniem p�yn�w od�ywczych czy st�umionym klikni�ciem dalekiego regulatora zawor�w.

Grelier kiwn�� g�ow�, zadowolony, �e wszystko kontroluje, i wznowi� sw�j niespieszny marsz.

Kochanka pomog�a mu wydosta� si� z kasety. Quaiche le�a� na kozetce, dr�a�, n�kany md�o�ciami, a Morwenna zajmowa�a si� licznymi gniazdkami i przewodami, zanurzonymi w jego posiniaczonym ciele cz�owieka linii g��wnej.

��Le� spokojnie � powiedzia�a.

��Nie czuj� si� dobrze.

��To jasne. Czego si� spodziewa�e�, kiedy te sukinsyny tak szybko ci� odmrozi�y?

Czu� si� tak, jakby kopni�to go w krocze � krocze ogarniaj�ce ca�e cia�o. Mia� ochot� skuli� si� w przestrzeni mniejszej, ni� sam zajmowa�, zaw�li� si�, posk�ada� w mistrzowskie origami. Chcia�by zwymiotowa�, ale zwi�zany z tym wysi�ek wyda� mu si� zniech�caj�cy.

��Nie powinni byli ryzykowa� � stwierdzi�. � Ona wie, �e jestem zbyt cenny. � Mia� odruch wymiotny. Obrzydliwy d�wi�k przypomina� przed�u�one szczekanie psa.

��Chyba zacz�a si� niecierpliwi� � odpar�a Morwenna, przecieraj�c jego cia�o piek�c� ma�ci�.

��Wie, �e mnie potrzebuje.

��Radzi�a sobie przedtem bez ciebie. Mo�e dosz�a do wniosku, �e zn�w sobie bez ciebie poradzi.

Quaiche rozchmurzy� si�.

��Mo�e wyst�pi� jaki� kryzys.

��Na przyk�ad u ciebie.

��Chryste, tego w�a�nie potrzebowa�em: wsp�czucia. � Skrzy wi� si�, gdy do jego czaszki dotar� sygna� b�lu znacznie bardziej precyzyjny od nieokre�lonej niewygody zwi�zanej z szokiem prze budzenia.

��Nie powiniene� u�ywa� imienia Pana nadaremnie � przy pomnia�a Morwenna tonem nagany. � Wiesz, �e sprawia ci to b�l.

Spojrza� jej w twarz, na si�� otwieraj�c oczy w okrutnym o�lepiaj�cym �wietle komory o�ywiania. � Jeste� po mojej stronie czy nie?

��Usi�uj� ci pom�c. Le� spokojnie, ju� wydobywam ostatni przew�d. � Quaiche poczu� w udzie lekkie uk�ucie b�lu, gdy wyskoczy�a sztuczna przetoka, zostawiaj�c po sobie r�wn� ran� w kszta�cie oka. � Zrobione.

��Do nast�pnego razu. Zak�adaj�c, �e b�dzie nast�pny raz. Morwenna zamilk�a, jakby co� j� po raz pierwszy zaskoczy�o.

��Jeste� naprawd� przera�ony?

��A ty by� na moim miejscu nie by�a?

��Kr�lowa jest ob��kana. Wszyscy to wiedz�. Ale te� do�� pragmatyczna i rozpoznaje warto�ciowe zasoby, gdy je dostrze�e, � Morwenna m�wi�a otwarcie. Wiedzia�a, �e kr�lowa nie ma urz�dze� pods�uchowych w komorze o�ywiania. � Rany, we� cho�by takiego Greliera. My�lisz, �e tolerowa�aby tego dziwaka, gdyby nie by� dla niej u�yteczny?

��W�a�nie o to mi chodzi. � Quaiche pogr��a� si� coraz g��biej w przygn�bieniu i beznadziei. � Gdy tylko kt�ry� z nas przestanie by� u�yteczny� � Gdyby m�g� si� rusza�, wykona�by ruch na�laduj�cy wbijanie no�a w gard�o. Ale tylko wydoby� z siebie odg�os, jakby si� dusi�.

��Masz nad Grelierem przewag� � stwierdzi�a Morwenna. � Masz mnie, sojusznika w�r�d za�ogant�w. A on kogo ma?

��M�wisz s�usznie, jak zawsze. � Z olbrzymim wysi�kiem wy ci�gn�� d�o� i zamkn�� j� na stalowej r�kawicy Morwenny.

Nie chcia� by� bezwzgl�dny i nie przypomnia� jej, �e podobnie jak on, ona r�wnie� by�a izolowana na statku. Jakiekolwiek osobiste relacje z cz�owiekiem linii g��wnej skutkowa�y wykluczeniem ze spo�eczno�ci Ultras�w. Morwenna si� tym nie przejmowa�a, ale Quaiche wiedzia�, �e gdyby musia� liczy� na jej pomoc, gdy kr�lowa i reszta za�ogi zwr�c� si� przeciwko niemu, to jest sko�czony.

��Mo�esz teraz usi���? � spyta�a.

��Spr�buj�.

Dolegliwo�ci nieco ustawa�y � wiedzia�, �e musia�y ust�pi� � i w ko�cu m�g� bez p�aczu porusza� g��wnymi grupami mi�ni. Siad� na kozetce i podci�gn�� kolana do bezw�osej klatki piersiowej, a Morwenna zacz�a delikatnie usuwa� mu cewnik z penisa. Podczas tej operacji patrzy� jej w twarz i s�ysza� tylko szcz�kni�cia metalu o metal. Pami�ta�, jaki strach poczu�, gdy go po raz pierwszy dotkn�a w tym miejscu d�o�mi l�ni�cymi jak no�yce. Kochanie si� z ni� by�o jak seks z m�ocarni�. Ale Morwenna nigdy go nie zrani�a, nawet gdy niechc�cy sama zadrasn�a swoj� w�asn� �yw� tkank�.

��W porz�dku? � spyta�a.

��Dam rad�. Szybkie wybudzenie nie zdo�a popsu� dnia Hor risowi Quaiche�owi.

��Co za postawa! � rzek�a bez specjalnego przekonania. Po chyli�a si�, by go poca�owa�. Pachnia�a perfumami i ozonem.

��Ciesz� si�, �e jeste� przy mnie.

��Poczekaj. Przynios� ci co� do picia.

Morwenna odesz�a od kozetki i wyd�u�y�a si� do swej pe�nej wysoko�ci. Ci�gle nie potrafi� idealnie skupi� wzroku, ale obserwowa�, jak Ultraska przemyka przez pok�j do luku, gdzie by�y wydawane rozmaite p�yny regeneruj�ce. Jej stalowoszare dreadlocki kiwa�y si� z ka�dym krokiem d�ugich, poruszanych t�okami n�g.

Morwenna wraca�a z kieliszkiem o�ywczej mikstury � czekolady z medmaszynami � gdy otwar�y si� drzwi pomieszczenia. Do �rodka wesz�o dw�ch Ultras�w: m�czyzna i kobieta. Za nimi, z r�koma skromnie za�o�onymi za plecy, wy�oni�a si� mniejsza, niezmechanizowana posta� naczelnego medyka. Mia� na sobie brudny bia�y lekarski kitel.

��Jest w dobrym stanie? � spyta� m�czyzna.

��Masz szcz�cie, �e nie umar� � wypali�a Morwenna.

��Nie b�d� melodramatyczna � powiedzia�a kobieta. � Nigdy by nie umar� z powodu nieco szybszego ni� zwykle odmro�enia.

��Czy powiecie nam, co Jasmina od niego chce?

��To sprawa mi�dzy nim a kr�low� � odpar�a kobieta.

M�czyzna rzuci� w stron� Quaiche�a pikowan� srebrn� szpitaln� koszul�. Morwenna b�yskawicznie wyci�gn�a rami� i z�apa�a j� w locie. Podesz�a do Quaiche�a i poda�a mu koszul�.

��Chcia�bym wiedzie�, o co chodzi � powiedzia� Quaiche.

��Ubierz si� � poleci�a kobieta. � Idziesz z nami. Obr�ci� si� na kozetce i opu�ci� stopy na zimn� pod�og�.

Dolegliwo�ci mija�y, a ich miejsce zajmowa� strach. Kutas si� skurczy�, wycofa� do brzucha, jakby przygotowywa� w�asny tajny plan ucieczki. Quaiche w�o�y� koszul�, zapinaj�c j� w pasie.

��Masz z tym co� wsp�lnego, co? � zwr�ci� si� do naczelnego medyka.

Grelier mrugn��.

��Drogi kolego, robi�em, co mog�em, �eby ich powstrzyma� przed jeszcze szybszym rozmro�eniem ciebie.

��Doczekasz si� jeszcze � rzek� Quaiche. � Zapami�taj moje s�owa.

��Po co ten ton? Ty, Horris, i ja mamy ze sob� wiele wsp�lnego. Dwaj m�czy�ni ludzie sami na statku Ultras�w. Nie powinni�my si� k��ci�, konkurowa� o presti� i status. Nale�y si� wzajemnie wspiera�, cementowa� przyja��. � Grelier wytar� wierzch r�ka wiczki o fartuch, zostawiaj�c brzydk� rdzaw� plam�. � Powinni�my by� sojusznikami. Razem zajdziemy daleko.

��Kiedy l�d zetnie piek�o � odpar� Quaiche.

Scorpio dobrze wiedzia�, �e lepiej nie przeszkadza� Clavainowi, gdy si� nad czym� zastanawia. Ju� z pi�� minut temu powiedzia� mu o obiekcie, kt�ry spad� z kosmosu � je�li rzeczywi�cie obiekt pochodzi� z kosmosu. Clavain siedzia� jak pomnik, z powa�n�, zastyg�� twarz� i wzrokiem wbitym w horyzont.

Scorpio zaczyna� ju� w�tpi� w zdrowie psychiczne przyjaciela, gdy ten odezwa� si�:

��Kiedy to si� sta�o? Kiedy ta rzecz przyby�a?

��Prawdopodobnie w ubieg�ym tygodniu � odpar� Scorpio. � Znale�li�my to dopiero par� dni temu.

Zapad�o kr�puj�ce milczenie, tym razem kr�tsze. Woda uderza�a o ska�y i bulgota�a w ma�ych wirach, wp�ywaj�c na l�d i wyp�ywaj�c z ma�ych przybrze�nych sadzawek.

��A co to w�a�ciwie jest?

��Nie mamy pewno�ci. Jaka� kapsu�a. Artefakt ludzki. Najprawdopodobniej gondola ratunkowa, zdolna do wej�cia w atmosfer�. S�dzimy, �e wodowa�a na oceanie, a potem wyp�yn�a na powierzchni�.

Clavain skin�� g�ow�, jakby ta informacja nie mia�a wi�kszego znaczenia.

��I jeste�cie pewni, �e nie zostawi�a tego Galiana?

Wypowiedzia� imi� kobiety swobodnie, wpatruj�c si� w morze, ale Scorpio domy�la� si�, jaki b�l mu to sprawi�o, i co dla Clavaina znaczy ocean: strat� i okrutn� nadziej�. Przed swoim dobrowolnym wygnaniem Clavain stwierdzi�:

��Teraz wszystkie odesz�y. Ocean nic wi�cej nie mo�e mi zrobi�.

��Nadal tam s� � odpowiedzia� mu wtedy Scorpio. � Nie zgin�y. I nigdy nie by�y tak bezpieczne.

Jakby Clavain sam sobie z tego nie zdawa� sprawy.

��Nie. � Scorpio sprowadzi� przyjaciela do aktualnych spraw. � To nie jest od Galiany.

��My�la�em, �e mo�e tam jest wiadomo�� od niej � rzek� Clavain. � Ale chyba si� myl�, prawda? Nie b�dzie �adnych wiadomo�ci. Nie t� drog�. Ani od Galiany, ani od Felki.

��Wsp�czuj� ci � odpar� Scorpio.

��Niepotrzebnie. To tak ju� jest.

Scorpio zna� przesz�o�� Clavaina zar�wno z pog�osek, jak i opowie�ci przyjaciela. Wspomnienia zawsze by�y zawodne, ale w obecnej dobie sta�y si� plastyczne jak glina. Pewne aspekty w�asnej przesz�o�ci nawet dla Clavaina by�y niepewne.

Ale przecie� niekt�re fakty by�y pewne. Clavain kocha� kiedy� kobiet� o imieniu Galiana. Ich zwi�zek zacz�� si� wieki temu i trwa� wieki. Powo�ali do �ycia � lub stworzyli � co� w rodzaju c�rki, Felk�. By�a bardzo uszkodzona i posiada�a niezwyk�� moc. Kochano j�. ale r�wnie� bano si� jej.

Gdy Clavain wspomina� tamte czasy, przepe�nia�o go szcz�cie przyt�umione �wiadomo�ci� tego, co nast�pi�o p�niej.

Galiana pracowa�a jako naukowiec, zafascynowana zwi�kszaniem mo�liwo�ci ludzkiego m�zgu. Jej zainteresowania si�ga�y jednak dalej: chcia�a w ko�cu osi�gn�� bezpo�redni zwi�zek z rzeczywisto�ci�, na poziomie jej �r�de�. Prowadzi�a eksperymenty neuronalne, stanowi�ce konieczny element tego procesu. Galiana uwa�a�a, �e kolejnym naturalnym krokiem powinna by� fizyczna eksploracja, wyj�cie w przestrze�. Chcia�a si�gn�� g��biej, znacznie dalej poza postrz�pion� granic� zmapowanego kosmosu, by si� przekona�, co tam w zasadzie jest. W tamtym czasie znajdowano tylko gruzy i skamieliny � jedyny dow�d na istnienie obcej inteligencji � ale nie wiedziano, co mo�na znale�� dalej w galaktyce. Osadnictwo cz�owieka obejmowa�o w�wczas obszar o promieniu kilkunastu lat �wietlnych, ale Galiana zamierza�a odby� podr� na odleg�o�� ponad stu lat, a potem wr�ci�.

I dokona�a tego. Hybrydowcy wystrzelili trzy statki poruszaj�ce si� z pr�dko�ci� nieco mniejsz� od �wietlnej. Wyprawa w g��b przestrzeni mi�dzygwiezdnej mia�a potrwa� przynajmniej p�tora stulecia. Clavain i Felka, te� ciekawi nowego do�wiadczenia, polecieli z Galian�. Podr� przebiega�a zgodnie z planem: Galiana i jej sojusznicy odwiedzili wiele uk�ad�w s�onecznych, i cho� nie napotkali jednoznacznych �lad�w �yj�cych cywilizacji, uda�o im si� jednak skatalogowa� wiele niezwyk�ych zjawisk oraz odkry� sporo nowych ruin. Potem � ze znacznym op�nieniem � dotar�y do nich doniesienia o kryzysie na macierzystej planecie: narasta�o napi�cie mi�dzy Hybrydowcami a ich umiarkowanymi sojusznikami, Demarchistami. Clavain musia� wraca� do domu i wspom�c taktycznie Hybrydowc�w.

Galiana uzna�a, �e kontynuacja ekspedycji jest wa�niejsza. W g��bokim kosmosie rozstali si� przyja�nie: jeden ze statk�w, wioz�cy Clavaina i Felk�, zawr�ci� do domu, a dwa pozosta�e pod��y�y g��biej w p�aszczyzn� galaktyki.

Planowali zn�w si� kiedy� po��czy�, ale gdy w ko�cu statek Galiany wr�ci� do Matczynego Gniazda, okaza�o si�, �e leci na automatycznym pilocie, jest zniszczony i martwy. Gdzie� w kosmosie oba statki zosta�y zaatakowane przez paso�yta, kt�ry zniszczy� jeden z nich. Potem czarne maszyny wpe�z�y do wn�trza statku Galiany i zabi�y po kolei wszystkich za�ogant�w; zosta�a tylko Galiana. Czarne maszyny przenikn�y do jej czaszki, wciskaj�c si� w szczeliny m�zgu. To straszne, ale Galiana ci�gle �y�a, niezdolna do samodzielnego dzia�ania. Dla paso�yta sta�a si� �yw� pacynk�.

Clavain zgodzi� si�, �eby Hybrydowcy zamrozili jej cia�o do czasu, a� b�d� w stanie bezpiecznie usun�� paso�yta. Mog�oby si� to nawet uda�, ale w �wiecie Hybrydowc�w nast�pi� roz�am i kryzys, w wyniku kt�rego Clavain trafi� do uk�adu Resurgamu, a p�niej na Ararat. Podczas konfliktu zamro�one cia�o Galiany zosta�o zniszczone.

Clavain pogr��y� si� w g��bokiej �a�obie. To mog�oby go zabi� � tak s�dzi� Scorpio � ale w tamtym okresie ludzie potrzebowali jego przyw�dztwa. Dzi�ki uratowaniu kolonii na Resurgamie nie koncentrowa� si� ju� wy��cznie na swym b�lu i zachowa� zdrowie psychiczne.

Z czasem przysz�o pocieszenie.

Na Ararat nie zaprowadzi�y ich �lady Galiany, cho� okaza�o si�, �e gdy od��czy�a si� od Clavaina i Felki, odwiedzi�a mi�dzy innymi t� planet�, gdzie obce istoty wype�nia�y ocean. To by� �wiat �ongler�w Wzorc�w, i co niezwykle wa�ne, chyba nikt, kto odwiedzi� �ongler�w, nigdy nie zosta� ca�kowicie zapomniany.

�ongler�w Wzorc�w spotykano na wielu planetach o podobnej do Araratu wodnej powierzchni. Mimo wieloletnich bada� nie uzyskano jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy �onglerzy s� istotami inteligentnymi, ale uznano, �e ceni� inteligencj� i s� jej troskliwymi i oddanymi kustoszami.

Gdy kto� p�ywa� w tutejszych morzach, do jego uk�adu nerwowego przenika�y mikroskopijne organizmy. By� to proces �agodniejszy od inwazji neuronalnej, jaka spotka�a za�og� statku Galiany. �onglerzy dokonywali tylko archiwizacji wzorc�w neuronalnych, po czym si� wycofywali. Umys� p�ywaka przenika� do morza, ale zwykle sam p�ywak m�g� swobodnie wr�ci� na l�d, nie czuj�c �adnej zmiany. Czasami jednak otrzymywa� subtelny prezent � ulepszenie architektury uk�adu nerwowego, umo�liwiaj�ce nadludzkie poznanie lub nadludzk� przenikliwo��. Zdolno�� ta trwa�a zwykle zaledwie kilka godzin, cho� w nielicznych wypadkach zostawa�a na trwa�e.

Nie wiadomo, czy po zanurzeniu si� w oceanie Galiana zyska�a dodatkowy dar, ale z pewno�ci� jej umys� zosta� przechwycony. W morskich g��binach czeka� na to, by wdrukowa� si� w �wiadomo�� jakiego� innego p�ywaka.

Clavain si� tego domy�la�, ale nie by� pierwszym, kt�ry pr�bowa� duchowej blisko�ci z Galian�. Felka dost�pi�a tego zaszczytu. Przez dwadzie�cia lat zanurza�a si� we wspomnieniach i zamro�onej �wiadomo�ci swojej matki. Clavain nie zdecydowa� si� na to, by� mo�e z obawy, �e kopia umys�u Galiany wyda mu si� w jakim� sensie nierzetelna, nieprzystaj�ca do jego wspomnie�. Cho� z up�ywem lat jego w�tpliwo�ci s�ab�y, jednak nie zdecydowa� si� na p�ywanie. Felka natomiast, zawsze �akn�ca z�o�onych dozna�, jakich dostarcza� ocean, p�ywa�a regularnie i opowiada�a Clavainowi o swoich do�wiadczeniach. Za po�rednictwem c�rki zn�w nawi�za� pewien kontakt z Galian� i na razie to mu wystarczy�o.

Ale dwa lata temu morze zabra�o Felk�. Nie wr�ci�a.

Scorpio mia� to teraz na uwadze, starannie dobieraj�c s�owa.

��Nevil, wiem, �e to dla ciebie trudne, ale musisz tak�e zrozumie�, �e ten obiekt mo�e by� bardzo wa�ny dla osiedla.

��Zrozumia�em to, Scorp.

��Ale uwa�asz, �e ocean jest wa�niejszy, prawda?

��Uwa�am, �e nikt z nas nie ma w zasadzie poj�cia, co si� w istocie liczy.

��Mo�e i nie. Mnie osobi�cie nie obchodzi szersze spojrzenie. To nigdy nie by�a moja mocna strona.

��Obecnie mamy wy��cznie szerokie spojrzenie.

��Wi�c wed�ug ciebie tam gdzie� istniej� miliony� miliardy ludzi, kt�re zgin�? Ludzi, kt�rych nigdy nie spotkali�my, do kt�rych nie zbli�yli�my si� nawet na rok �wietlny?

��Taka jest mniej wi�cej skala.

��Wybacz, ale m�j umys� nie pracuje w ten spos�b. Nie po trafi� przetworzy� tego rodzaju zagro�enia. Nie obejmuj� kwestii masowego unicestwienia. Skupiam si� na lokalnych problemach. A w tej chwili mam problem lokalny.

��Tak ci si� wydaje?

��Sto siedemdziesi�t tysi�cy ludzi, o kt�rych nale�y si� martwi�. Taka liczba mniej wi�cej mie�ci mi si� w g�owie. Wi�c gdy co� bez ostrze�enia spada z nieba, to nic mog� spa�.

��Ale nie widzia�e� na w�asne oczy, �eby co� spad�o z nieba. � Clavain nawet nie czeka� na odpowied� przyjaciela. � Przecie� w bezpo�rednim otoczeniu planety rozmie�cili�my bierne czujniki wszelkich typ�w. Jak mogli�my nie zauwa�y� kapsu�y, nie m�wi�c o statku, kt�ry j� wys�a�?

��Nie wiem � odpar� Scorpio. Nie potrafi� okre�li�, czy brak �o mu argument�w, czy te� stara� si� zaj�� Clavaina rozmow� o czym� konkretnym, nie dotycz�cym zagubionych dusz i koszmaru masowego wymierania. � To musia�o spa�� niedawno. R�ni si� od innych obiekt�w, kt�re wyci�gn�li�my z oceanu. Tamte by�y cz�ciowo rozpuszczone, nawet gdy le�a�y na samym dnie, gdzie organizm�w jest znacznie mniej. A ten sprawia wra�enie, jakby by� w wodzie najwy�ej kilka dni.

Clavain odwr�ci� si� ty�em do morza. Scorpio uzna� to za dobry znak. Stary Hybrydowiec stawia� sztywne, oszcz�dne kroki, z wpraw� porusza� si� mi�dzy ka�u�ami i przeszkodami, cho� nie patrzy� pod nogi.

Wracali do namiotu.

��Cz�sto obserwuj� niebo � oznajmi� Clavain. � Noc�, gdy jest bezchmurne. Ostatnio zauwa�y�em tam r�ne rzeczy. B�yski. Znaki, �e co� si� rusza. Co� wi�kszego, jakby na chwil� rozsun�a si� zas�ona. Wed�ug ciebie zaczynam wariowa�, tak?

Scorpio nie wiedzia�, co o tym my�le�.

��Ka�dy widzia�by r�ne rzeczy, gdyby �y� tu samotnie.

��Ale ostatnia noc by�a bezchmurna � stwierdzi� Clavain � i poprzednia te�. A ja obserwowa�em niebo i niczego nie zauwa�y�em. �adnego znaku, �e jaki� statek okr��a planet�.

��My te� niczego nie zauwa�yli�my.

��Przekazy radiowe? Strumienie laserowe?

��Zupe�nie nic. Masz racj�, to si� nie klei. Ale jakby nie patrze�, kapsu�a istnieje i nie znika. Chcia�bym, �eby� sam j� zobaczy�.

Clavain odsun�� w�osy z oczu. Jego twarz by�a niesamowitym krajobrazem poddanym erozji, bruzdy i zmarszczki na sk�rze � cienistymi rozpadlinami i w�wozami. Scorpio zauwa�y�, �e w czasie p�rocznego pobytu na wyspie przyjaciel postarza� si� o dziesi�� � dwadzie�cia lat.

��M�wi�e�, �e jakoby w �rodku kto� jest.

Pokrywa chmur zacz�a si� rozprasza�, tworzy�a pasy. Mi�dzy pasami niebo by�o niesamowicie blade jak oczy m�odej kawki.

��To ci�gle tajemnica � powiedzia� Scorpio. � Tylko kilka os�b wie o znalezisku. Dlatego przyp�yn��em tu �odzi�. �atwiej by�oby wahad�owcem, ale to rzuca�oby si� w oczy. Kiedy ludzie si� do wiedz�, �e ci� z powrotem �ci�gn�li�my, pomy�l�, �e nadchodzi kryzys. Przecie� wiadomo, �e nie tak �atwo ci� sprowadzi�. Ci�gle my�l�, �e jeste� po drugiej stronie planety.

��To ty nalega�e�, �eby poda� to k�amstwo?

��A wed�ug ciebie jaka wersja bardziej by ich uspokoi�a? �e wyruszy�e� na niebezpieczn� wypraw�? Albo �e zamieszka�e� na wyspie i my�lisz o samob�jstwie?

��Przeszli przez gorsze rzeczy. Prze�kn�liby i to.

��Poniewa� tyle przeszli, pomy�la�em, �e prawda nie jest im potrzebna � stwierdzi� Scorpio.

��A tak w og�le to nie ma mowy o samob�jstwie. � Clavain przystan��, odwr�ci� si� i spojrza� w morze. � Wiem, �e ona tam jest, ze swoj� matk�. Czuj� to. Nie pytaj mnie, Scorpio, jak to wyczuwam, ale wiem, �e ona tam ci�gle jest. Czyta�em o takich zdarzeniach na innych planetach �ongler�w. Od czasu do czasu bior� p�ywak�w, ca�kowicie rozmontowuj� ich cia�a i w��czaj� je do matrycy organicznej morza. Nikt nie wie, dlaczego. Ale p�ywacy, kt�rzy potem wchodz� do oceanu, twierdz�, �e w jaki� spos�b czuj� obecno�� tamtych zaginionych os�b. Wra�enie jest znacznie silniejsze, ni� gdyby chodzi�o o kontakt ze zwyk�ymi zmagazynowanymi pami�ciami i osobowo�ciami. M�wi�, �e to doznanie przypomina rozmow�.

Scorpio wstrzyma� oddech. Dok�adnie to samo s�ysza� ju� wcze�niej od Clavaina, nim przywi�z� go na wysp� p� roku temu. Najwyra�niej okres izolacji nie os�abi� jego przekonania, �e Felka si� nie utopi�a.

��Wskakuj do �odzi, podrzuc� ci� i sam zobaczysz � powiedzia� Scorpio.

��Zrobi�bym tak, ale si� boj�.

���e ocean zabierze r�wnie� ciebie?

��Nie. � Odwr�ci� si� twarz� do Scorpia. By� bardziej do tkni�ty ni� zdziwiony. � Oczywi�cie, �e nie. Tego w og�le si� nie boj�. Ale przera�a mnie mo�liwo��, �e m�g�by mnie pomin��.

Clavain i Scorpio zbli�ali si� do namiotu, gdy zobaczyli Vaska stoj�cego przy wej�ciu. Nag�y poryw wiatru za�omota� linkami; smagn�y zielono barwion� tkanin�. Wydawa�o si�, �e wiatr si� niecierpliwi, pogania ich. Ch�opak czeka� nerwowo, niepewny, co zrobi� z r�koma.

Clavain spojrza� na niego nieufnie.

��My�la�em, �e jeste� tu sam � powiedzia� cicho.

��Nie przejmuj si� nim � odpar� Scorpio. � By� troch� zdziwiony, gdy si� dowiedzia�, gdzie si� ca�y czas podziewa�e�, ale chyba mu przesz�o.

��Mam nadziej�.

��Nevil, traktuj go �agodnie, dobrze? P�niej b�dziesz mia� mn�stwo czasu, aby odgrywa� tyrana.

Gdy ch�opak znalaz� si� w zasi�gu g�osu, Clavain krzykn�� ochryple:

��Kim jeste�, synu?!

��Vasko, prosz� pana. Vasko Malinin.

��To przecie� nazwisko z Resurgamu. Stamt�d pochodzisz?

��Urodzi�em si� tutaj, prosz� pana. Rodzice byli z Resurgamu. Mieszkali w Cuvier przed ewakuacj�.

��Wygl�dasz do�� m�odo.

��Mam dwadzie�cia lat, prosz� pana.

��Urodzi� si� rok czy dwa po za�o�eniu kolonii � wyja�ni� Scorpio niemal szeptem. � Zatem nale�y do najstarszych ludzi urodzonych na Araracie. Nie jest jedyny. W czasie, gdy wycofa�e� si� z �ycia, urodzi�o si� ju� drugie pokolenie tubylc�w. Te dzieci nie pami�taj� Resurgamu ani nawet podr�y na t� planet�.

Clavain zadr�a�, jakby ta wiadomo�� mog�a by� dla niego najbardziej przera�aj�c� rzecz�.

��Scorpio, nie planowali�my zapuszcza� tu korzeni. Ararat mia� by� tymczasowym przystankiem. Cho�by sama nazwa to kiepski �art. Nie zaludnia si� planety, kt�rej nazwa brzmi jak kiepski �art.

Scorpio wyczu�, �e nie jest to najlepszy moment, by przypomnie� Clavainowi, �e zawsze zamierzali zostawi� pewn� grup� ludzi na Araracie, nawet gdyby wi�kszo�� st�d wyjecha�a.

��Masz do czynienia z lud�mi. I ze �winiami. Powstrzymywanie nas od rozmna�ania to sprawa beznadziejna.

��A ty co robisz? � zwr�ci� si� Clavain do Vaska.

��Pracuj� w fabryce �ywno�ci, prosz� pana, g��wnie na warstwach osad�w, czyszcz� skrobaki z mu�u albo wymieniam ostrza w zbierakach powierzchniowych.

��Bardzo ciekawa praca.

��Szczerze m�wi�c, gdyby to by�a ciekawa praca, nie przy szed�bym tu dzisiaj, prosz� pana.

��Vasko s�u�y r�wnie� w lokalnej lidze Si� Bezpiecze�stwa � wtr�ci� Scorpio. � Przeszed� zwyk�y trening: obs�uga broni, t�u mienie zamieszek i tak dalej. Oczywi�cie wi�kszo�� jego zaj�� to gaszenie po�ar�w, pomoc w rozdzielaniu racji �ywno�ciowych i lekarstw z Centralnych Zasob�w.

��To wa�na praca � stwierdzi� Clavain.

��Nikt w to nie w�tpi, a ju� na pewno nie Vasko � odpowie dzia� Scorpio. � Ale rozg�osi�, �e chcia�by czego� ciekawszego. Zadr�cza administracj� ligi, �eby go awansowali na pe�ny etat. Jest bardzo dobrze oceniany i marzy o zadaniu nieco bardziej ambitnym ni� przerzucanie g�wna.

Clavain przyjrza� si� m�odzie�cowi spod zmru�onych powiek.

��Co ci Scorp powiedzia� o kapsule?

Vasko spojrza� na �wini�, potem na Clavaina.

��Nic, prosz� pana.

��Powiedzia�em to, co niezb�dne, czyli niewiele.

��Lepiej powiedz mu wszystko � stwierdzi� Clavain.

Scorpio powt�rzy� to, co ju� przekaza� Clavainowi. Zafascynowany obserwowa� min� Vaska, na kt�rym te informacje zrobi�y wielkie wra�enie.

Nic dziwnego. Dwudziestoletnia ca�kowita izolacja Araratu sta�a si� tak trwa�ym elementem jego �ycia jak sta�y ryk oceanu i wszechobecny ciep�y zapach morskiego powietrza i gnij�cej ro�linno�ci. Poczucie izolacji, tak absolutne, tak wszechobecne, znikn�o ze �wiadomego postrzegania. Teraz jednak co� t� izolacj� rozerwa�o: przypomnienie, �e oceaniczna planeta zawsze by�a tylko w�t�ym i tymczasowym miejscem odosobnienia na arenie szerszych konflikt�w.

��Rozumiesz teraz, dlaczego nie chcemy, �eby wszyscy si� o tym dowiedzieli, zanim sami si� nie przekonamy, co to ta kiego � wyja�ni� Scorpio.

��Masz chyba jakie� podejrzenia? � spyta� Clavain. Scorpio skin�� g�ow�.

��To mo�e by� Remontoire. Spodziewali�my si�, �e ��wiat�o Zodiakalne� kiedy� si� pojawi. Przypuszczali�my, �e nast�pi to wcze�niej, ale nie wiadomo, co si� z nimi sta�o, gdy si� rozstali�my. Nie wiemy, ile trwa�a samonaprawa statku. Mo�e po otwarciu kapsu�y znajdziemy w niej mojego drugiego z kolei ulubionego Hybrydowca.

��M�wisz to bez przekonania.

��Wyja�nij mi co�, Clavainie � poprosi� Scorpio. � Je�li to Remontoire i sp�ka, to po co ta ca�a tajemnica? Dlaczego nie weszli na orbit� i nie zameldowali o swoim przybyciu? Mogli przynajmniej zrzuci� kapsu�� nieco bli�ej l�du, �eby jej wydobycie nie wymaga�o tylu nak�ad�w.

��Wi�c rozwa�my alternatyw�. To mo�e by� tw�j najmniej ulubiony Hybrydowiec � zaproponowa� Clavain.

��Ju� si� nad tym zastanawia�em. Je�li Skade dotar�a do naszego uk�adu, zak�ada�bym, �e zrobi to ukradkiem, potajemnie. Powinni�my jednak co� dostrzec. I wnioskuj�c dalej: nie jest prawdopodobne, �eby zacz�a inwazj�, wysy�aj�c pojedyncz� kapsu��, chyba �e w �rodku jest co� strasznie paskudnego.

��Sama Skade potrafi by� paskudna � zauwa�y� Clavain. � Zgadzam si� jednak: to chyba nie ona. Osobiste l�dowanie by�oby samob�jczym gestem, nie w jej stylu.

Podeszli do namiotu. Clavain otworzy� wej�cie i wszed� pierwszy. Przystan�� na progu i obejrza� wn�trze nieco oskar�ycielskim wzrokiem, jakby mieszka� tu kto� zupe�nie inny.

��Przyzwyczai�em si� do tego miejsca.

��Chcesz powiedzie�, �e nie zniesiesz powrotu? � spyta� Scorpio. Czu� snuj�cy si� tu nadal zapach poprzedniej obecno�ci Clavaina.

��Musz� po prostu zdoby� si� na wysi�ek. � Clavain zamkn�� za nimi wej�cie. � Co wiesz o Skade i Remontoirze? � zwr�ci� si� do Vaska.

��Chyba nigdy przedtem o nich nie s�ysza�em. Clavain usiad� na sk�adanym krzese�ku; go�cie stali.

��Remontoire by�� jest� moim najstarszym sojusznikiem. Te� Hybrydowcem. Znamy si� od czas�w, gdy walczyli�my przeciw sobie na Marsie.

��A Skade, prosz� pana?

Clavain podni�s� kawa�ek muszli i zacz�� mu si� z roztargnieniem przygl�da�.

��Skade to inna para kaloszy. Te� jest Hybrydowcem, ale z p�niejszego od nas pokolenia. Jest bardziej inteligentna, szybsza i nie ma �adnych zwi�zk�w emocjonalnych z ludzko�ci� dawnej linii. Gdy pojawi�o si� zagro�enie ze strony Inhibitor�w, Skade postanowi�a ratowa� Matczyne Gniazdo, planowa�a ewakuacj� z tego rejonu kosmosu. Nie zgadza�em si� z ni�, bo to oznacza�o, �e reszta ludzko�ci b�dzie musia�a radzi� sobie sama, a przecie� po winni�my sobie wzajemnie pomaga�. Wi�c zwia�em. Remontoire mia� pocz�tkowo pewne opory, ale zwi�za� sw�j los ze mn�.

��Wi�c Skade nienawidzi was obu? � spyta� Vasko.

��My�l�, �e jest sk�onna interpretowa� wydarzenia na jego korzy�� � odpar� Clavain. � Ale co do mnie� nie, mosty mi�dzy mn� i Skade s� spalone. Dla niej czar� przepe�ni�o jedno wydarzenie: przeci��em j� na p� lin� cumownicz�.

Scorpio wzruszy� ramionami.

��Takie rzeczy si� zdarzaj�.

��Remontoire j� uratowa� � powiedzia� Clavain. � Dla niej to si� prawdopodobnie liczy, nawet je�li potem j� zdradzi�. W wypadku Skade lepiej jednak niczego nie zak�ada�. Wydaje mi si�, �e p�niej j� zabi�em, ale nie wykluczam, �e uda�o jej si� z tego wykaraska�. Tak przynajmniej wynika z jej ostatniego przekazu.

��W�a�ciwie dlaczego, prosz� pana, czekamy na Remontoire�a i innych?

Clavain spojrza� na Vaska zmru�onymi oczyma.

��On chyba niewiele wie.

��To nie jego wina � rzek� Scorpio. � Tu si� urodzi� i wydarzenia sprzed naszego przyjazdu na Ararat to dla niego historia staro�ytna. Takiej samej reakcji mo�esz oczekiwa� od wi�kszo�ci m�odych i ludzi, i �wi�.

��To go nie usprawiedliwia. Za moich czas�w byli�my bardziej dociekliwi.

��Za twoich czas�w uznano by, �e opuszczacie si� w pracy, je�li przed �niadaniem nie zaanga�owaliby�cie si� w kilka morderstw.

Clavain tego nie skomentowa�. Od�o�y� od�amek muszli i podni�s� inny, sprawdzaj�c jego ostr� kraw�d� na delikatnych w�oskach swojej d�oni.

��Troch� wiem, prosz� pana � powiedzia� po�piesznie Vasko. � Wiem, �e przyby� pan na Resurgam z Yellowstone, kiedy maszyny zacz�y niszczy� nasz uk�ad s�oneczny. Pom�g� pan ewakuowa� ca�� koloni� statkiem �Nostalgia za Niesko�czono�ci��� Prawie dwie�cie tysi�cy ludzi.

��Oko�o stu siedemdziesi�ciu tysi�cy � poprawi� go Clavain. � I ka�dego dnia rozpaczam po tych, kt�rych nie uda�o si� uratowa�.

��Nikt ci� nie wini, przecie� tak wielu uratowa�e� � zauwa�y� Scorpio.

��Historia to os�dzi. Scorpio westchn��.

��Je�li chcesz si� p�awi� w samooskar�eniach, prosz� bardzo, Nevil. Ja musz� si� zaj�� tajemnicz� kapsu�� i koloni�, kt�ra chce odzyska� swojego przyw�dc�. Najlepiej, �eby by� wymyty, uczesany i nie pachnia� tak bardzo wodorostami i nie�wie�� po�ciel�. Mam racj�, Vasko?

Clavain patrzy� badawczo na Vaska przez kilka chwil. Delikatne blade w�oski na karku Scorpia naje�y�y si�. Mia� wra�enie, �e przyjaciel taksuje m�odzie�ca, konfrontuje go ze swoimi wyrobionymi przez wieki wyobra�eniami o osobie idealnej. Teraz decyduje si� los Vaska, pomy�la� Scorpio. Je�li Clavain dojdzie do wniosku, �e Vasko nie zas�uguje na jego zaufanie, przestanie przekazywa� mu informacje o ludziach nieznanych powszechnie w kolonii, a Vasko zacznie zapomina� spotkanie z Clavainem, traktuj�c je jako spraw� incydentaln�.

��To by si� przyda�o � rzek� Vasko, spogl�daj�c z wahaniem na Scorpia. � Potrzebujemy pana. Zw�aszcza teraz, prosz� pana, gdy nadchodz� zmiany.

��Mo�na z du�ym prawdopodobie�stwem za�o�y�, �e nadejd�. � Clavain nala� sobie szklank� wody.

��Wi�c niech pan z nami wr�ci, prosz� pana. Je�li w kapsule jest Remontoire, to przecie� spodziewa si� zobaczy� pana, gdy go wydostaniemy.

��Ma racj� � popar� go Scorpio. � Jeste� nam potrzebny, Nevil. Chcia�bym, �eby� wyrazi� zgod� na otwarcie kapsu�y.

Clavain milcza�. Wiatr zn�w �omota� linami. �wiat�o w namiocie zm�tnia�o, gdy S�o�ce Jasne zachodzi�o za horyzontem. Scorpio czu�, �e opu�ci�a go energia. Ostatnio cz�sto mu si� to zdarza�o o zachodzie. Wcale mu si� nie u�miecha�a podr� powrotna, spodziewa� si�, �e morze b�dzie bardziej wzburzone ni� poprzednio.

��Je�li wr�c� � zacz�� Clavain i zamilk�. Popi� wody, obliza� wargi. � Je�li wr�c� z wami, nic to nie zmieni. Jestem tu z pewnego powodu i ten pow�d nadal pozostaje zasadny. Zamierzam powr�ci� tutaj, kiedy sprawa kapsu�y zostanie za�atwiona.

��Rozumiem � rzek� Scorpio, cho� nie takiej odpowiedzi oczekiwa�.

��To dobrze, bo m�wi� powa�nie.

��Ale wr�cisz razem z nami i b�dziesz nadzorowa� otwarcie kapsu�y?

��Tak. Ale tylko to.

��Ludzie ci� potrzebuj�, Clavain. To mo�e by� trudne, ale nie uchylaj si� od odpowiedzialno�ci po tym wszystkim, co dla nas zrobi�e�.

Clavain odepchn�� szklank� z wod�.

��Po tym, co dla was zrobi�em? Po tym, jak wpl�ta�em was w wojn�, zniszczy�em wam �ycie i ci�gn��em was przez kosmos do tej �a�osnej koszmarnej dziury? Nie potrzebuj� od nikogo podzi�kowa�. Potrzebne mi zmi�owanie i przebaczenie.

��A jednak ludzie uwa�aj�, �e wiele ci zawdzi�czaj�. Wszyscy.

��To racja � potwierdzi� Vasko.

Clavain wysun�� szuflad� ze sk�adanego biurka i wyj�� sk�adane lustro. Porysowane i zamglone, musia�o by� bardzo stare.

��A wi�c wracasz z nami? � nalega� Scorpio.

��Mo�e jestem stary i zm�czony, ale od czasu do czasu co� potrafi mnie zaskoczy�. Moje dalekosi�ne plany si� nie zmieni�y, ale przyznaj�, Scorpio, �e bardzo chcia�bym wiedzie�, kto jest w kapsule.

��Dobrze. Odp�yniemy, jak tylko spakujesz potrzebne rzeczy. Clavain co� burkn�� w odpowiedzi. Spojrza� na swoje odbicie,

a potem z zaskakuj�c� gwa�towno�ci� odwr�ci� wzrok od lustra. Chodzi o oczy, pomy�la� Scorpio. Po raz pierwszy od miesi�cy Clavain zobaczy� swoje oczy i ten widok mu si� nie spodoba�.

��Nie�le ich wystrasz� � powiedzia� Clavain.

Vasko pomaga� Clavainowi w pakowaniu. Tymczasem Scorpio wyszed� z namiotu i podwin�� r�kaw, ods�aniaj�c komunikator. Otworzy� kana� ��czno�ci ze �wini� Bloodem i powiedzia� cicho:

��Mam go. Wymaga�o to troch� perswazji, ale zgodzi� si� z nami wr�ci�.

��Nie s�ysz� specjalnej rado�ci w twoim g�osie.

��Clavain musi przepracowa� jeszcze par� spraw. Blood parskn��:

��Brzmi odrobin� z�owieszczo. Nie ze�wirowa� przypadkiem?

��Nie wiem. Z raz czy dwa wspomnia�, �e widzi r�ne rzeczy.

��Co� widzi?

��Symbole na niebie, co mnie troch� niepokoi� ale nigdy nie by�o �atwo go zrozumie�. Mam nadziej�, �e troch� rozlu�ni si�, kiedy wr�ci do cywilizacji.

��A je�li nie?

��Nie wiem. � Scorpio m�wi� z przesadn� cierpliwo�ci�. � Sk�onny jestem uzna�, �e lepiej nam z nim ni� bez niego.

��Dobrze � powiedzia� Blood z pow�tpiewaniem. � W takim razie porzu� ��d�. Wysy�amy prom.

Scorpio zmarszczy� czo�o, zadowolony i zak�opotany zarazem.

��Po co to VIP-owskie traktowanie? My�la�em, �e chodzi�o o zachowanie dyskrecji.

��Tak, ale sytuacja si� zmieni�a.

��Chodzi o kapsu��?

��Bingo � powiedzia� Blood. � Zacz�a si� rozgrzewa�. To cholerstwo przerzuci�o si� na automatyczny tryb o�ywienia. Jak�� godzin� temu zmieni� si� status biowska�nik�w. Zaczyna wybudza� to co� albo kogo� z wn�trza.

��Jasne. Nie�le. Wspaniale. A ty nic z tym nie mo�esz zrobi�?

��Mo�emy najwy�ej naprawi� pomp� do �ciek�w. Inne bardziej skomplikowane akcje nie s� w naszej gestii. Oczywi�cie, Clavain m�g�by spr�bowa� spowolni� ten proces�

Clavain mia� w g�owie mn�stwo implant�w Hybrydowc�w, wi�c m�g� rozmawia� z maszynami � nikt inny na Araracie nie potrafi�by z nimi rozmawia�.

��Ile mamy czasu?

��Oko�o jedenastu godzin.

��Jedena�cie godzin. I czeka�e� a� do teraz, �eby mi to powiedzie�?

��Chcia�em si� przekona�, czy przywieziesz ze sob� Clavaina. Scorpio zmarszczy� nos.

��A gdybym ci powiedzia�, �e nie przywioz�? Blood za�mia� si�.

��Wtedy przynajmniej odzyskaliby�my ��d�.

��Zabawna z ciebie �winia, Blood, ale nie buduj na tym swojej kariery.

Scorpio przerwa� po��czenie i wr�ci� do namiotu, gdzie powiedzia� o zmianie plan�w. Vasko, ledwie ukrywaj�c podniecenie, spyta� o pow�d tej zmiany. Scorpio unika� odpowiedzi, boj�c si� nieostro�nym s�owem wp�yn�� na zmian� decyzji przyjaciela.

��Mo�esz zabra� ze sob� tyle rzeczy, ile chcesz � powiedzia� do Clavaina, patrz�c na �a�osny w�ze�ek jego osobistych drobiazg�w. � Teraz nie musimy si� martwi� o wywrotk�.

Clavain przekaza� w�ze�ek Vaskowi.

��To wszystko, co mi potrzebne.

���wietnie � rzek� Scorpio. � Dopilnuj�, �eby zaopiekowano si� reszt� twoich rzeczy, gdy przy�lemy tu kogo�, �eby rozebra� namiot.

��Namiot tu zostaje � oznajmi� Clavain. Kaszl�c, w�o�y� ci�k�, czarn�, d�ug� do ziemi peleryn�. Palcami o d�ugich paznokciach odsun�� w�osy z oczu i zaczesa� je do ty�u � opad�y srebrnobia�ymi falami na wysoki sztywny ko�nierz peleryny. Gdy przesta� kas�a�, doda�: � A moje rzeczy zostaj� w namiocie. Wcale mnie nie s�ucha�e�, prawda?

��S�ucha�em, ale po prostu nie chcia�em ci� s�ysze� � stwierdzi� Scorpio.

��Zacznij s�ucha�, przyjacielu. Tylko o to ci� prosz�. � Clavain poklepa� go po karku. Si�gn�� po peleryn�, kt�r� nosi� wcze�niej, pog�adzi� tkanin� i od�o�y� j� na bok. Otworzy� natomiast szuflad� biurka i wzi�� przedmiot w czarnej sk�rzanej kaburze.

��Pistolet? � spyta� Scorpio.

��Co� bardziej niezawodnego � rzek� Clavain. � N�.

W pylistej pr�ni przestrzeni mi�dzyplanetarnej �C�rka �mieciarza� spada�a jak z�ocisty p�atek �niegu. Trzy godziny temu Quaiche opu�ci� Morwenn�; wiadomo�� do kr�lowej dow�dcy na �Gnostycznym Wniebowst�pieniu� nadal mkn�a w przestrzeni mi�dzyplanetarnej, wpleciona w ni� foton�w. W my�lach Quaiche�a pojawi� si� obraz �wiate� dalekiego poci�gu mkn�cego przez ciemny, ciemny kontynent. Quaiche zadr�a�, �wiadom, jak wielka odleg�o�� dzieli go od innej istoty rozumnej.

Zdarza�y mu si� gorsze sytuacje. Teraz przynajmniej mia� spor� nadziej� na sukces. Most na Heli ci�gle istnia�, nie okaza� si� majakiem czujnik�w ani wytworem jego w�asnych rozpaczliwych pragnie�. Z im bli�szej odleg�o�ci Quaiche go widzia�, tym wi�ksz� mia� pewno��, �e to autentyczny artefakt techniczny. Spotka� w �yciu wiele myl�cych obiekt�w, twor�w geologicznych wygl�daj�cych tak, jakby kto� je zaprojektowa�, pieczo�owicie wyrze�bi� lub wyprodukowa� masowo, nigdy jednak nie widzia� czego� podobnego. Intuicja podpowiada�a mu, �e geologia nie jest tu sprawc�, ale mia� powa�ne k�opoty z odpowiedzi� na pytanie: w takim razie kto to stworzy�? Bo uk�adu 107 Piscium najwyra�niej nikt nigdy wcze�niej nie odwiedzi�. Quaiche�a opanowa�a trwoga, strach i nadzieja.

Poczu�, �e w jego krwi budzi si� wirus indoktrynacyjny. U�piony potw�r przewraca� si� na drugi bok, otwieraj�c zaspane oko. Zawsze by� w jego wn�trzu, ale przewa�nie spa� i nie przeszkadza� Quaiche�owi ani w fazie snu, ani w okresach czuwania. Gdy potw�r go po�era�, gdy jak daleka burza hucza� w jego �y�ach, Quaiche widzia� i s�ysza� r�ne rzeczy: witra�e na niebie czy muzyk� organ�w w podd�wi�kowym pomruku wybuch�w silnika korekcyjnego.

Nakaza� sobie spok�j. Nie chcia�, by wirus mia� teraz na niego wp�yw. Niech odezwie si� p�niej, gdy Quaiche zn�w b�dzie ca�y i zdrowy na �Dominie�. Wtedy wirus � je�li sobie �yczy � mo�e go zmieni� w za�linionego idiot�. Ale nie tu, nie teraz, gdy potrzebna mu jasno�� umys�u.

Potw�r ziewn�� i zn�w zasn��.

Quaiche odetchn�� z ulg�. Odzyska� wymykaj�c� mu si� kontrol� nad wirusem.

My�lami zn�w pow�drowa� do mostu, tym razem ostro�nie, staraj�c si� unika� nabo�nego kosmicznego dreszczyku, kt�ry przed chwil� obudzi� wirusa.

Czy da si� wykluczy�, �e budowniczym jest cz�owiek? Ludzie wsz�dzie zostawiali za sob� �mietnik. Statki wypluwa�y izotopy promieniotw�rcze, kt�re tworzy�y migocz�ce plamy na powierzchni ksi�yc�w czy planet. Ze skafandr�w i habitat�w wycieka�y atomy, tworz�c widmow� atmosfer� wok� normalnie pozbawionych powietrza cia�. Ci�nienie cz�stkowe gaz�w sk�adowych zawsze zdradza�o. Ludzie zostawiali transpondery nawigacyjne, serwitory, ogniwa paliwowe i odpady produkcyjne. Zamro�one siu�ki � ��te lodowe kuleczki � tworzy�y miniaturowe pier�cienie wok� planet. Znajdowa�o si� trupy, kt�re czasami � cz�ciej ni�by spodziewa� si� Quaiche � by�y ofiarami morderstw.

Cho� nie zawsze by�o to �atwe, Quaiche potrafi� wyczu� takie znaki � wiedzia�, gdzie nale�y ich szuka�. W 107 Piscium nie znajdowa� wielu dowod�w na wcze�niejsz� ludzk� obecno��.

Ale kto� zbudowa� ten most.

Je�li istnieje tu od setek lat, to inne zwyk�e oznaki ludzkiej obecno�ci mog�y ju� znikn��, pomy�la�. Co� jednak powinno pozosta�, chyba �e budowniczowie mostu niezwykle starannie po sobie posprz�tali. Nigdy nie s�ysza�, �eby kto� robi� takie rzeczy na tak du�� skal�. I po co ukrywa� t� konstrukcj� tak daleko od zwyk�ych o�rodk�w? Nawet je�li ludzie czasami zawitali do uk�adu 107 Piscium, miejsce to nie le�a�o na utartych szlakach handlowych. Czy ci arty�ci chcieli, �eby kto� w og�le widzia� ich dzie�o?

Mo�e taka by�a ich pierwotna intencja: zostawi� to w tym miejscu, niech si� skrzy w promieniach 107 Piscium, a� kto� znajdzie to przez przypadek. Mo�e teraz Quaiche zosta� nieproszonym uczestnikiem tej wielusedetniej gry?

Raczej nie, pomy�la�.

Mia� natomiast pewno��, �e pope�ni�by straszliwy b��d, gdyby powiedzia� Jasminie co� wi�cej ponad to, co zawar� w wys�anej wiadomo�ci. Na szcz�cie opar� si� pokusie pokazania, na co go sta�. Gdy po pewnym czasie doniesie o czym� rzeczywi�cie nadzwyczajnym, dowiedzie swej pow�ci�gliwo�ci. Nie, ko�cowa wiadomo�� by�a perfekcyjnie zwi�z�a. By� z siebie dumny.

Wirus da� o sobie zna�, rozbudzony tym przejawem zgubnej dumy. Quaiche powinien by� trzyma� emocje na wodzy. By�o jednak za p�no � wirus wykipia� powy�ej pewnego poziomu i jego dzia�anie nie mog�o tak po prostu zanikn��. R�wnocze�nie by�o za wcze�nie na stwierdzenie, czy zanosi�o si� na powa�ny atak. �eby go udobrucha�, Quaiche zacz�� co� mamrota� po �acinie. Czasami, gdy uda�o mu si� przewidzie� ��dania wirusa, atak by� s�abszy.

Zn�w skoncentrowa� uwag� na Haldorze jak pijak, kt�ry usi�uje utrzyma� jasn� my�l. Dziwne by�o to opadanie na �wiat, kt�remu sam nada� nazw�.

Nazewnictwo by�o trudnym zagadnieniem mi�dzygwiezdnej kultury, powi�zanej ��czno�ci� odbywaj�c� si� z pr�dko�ci� �wiat�a. Wszystkie wi�ksze statki posiada�y bazy danych planet i cia� obiegaj�cych rozmaite gwiazdy. W zasadniczych uk�adach � znajduj�cych si� w odleg�o�ci kilkunastu lat �wietlnych od Ziemi � �atwo by�o trzyma� si� nazw nadanych wieki temu, podczas pierwszej fali podboju kosmosu. Ale gdy po�eglowa�o si� dalej na terytoria dziewicze, sprawa nazewnictwa stawa�a si� bardzo zagmatwana. �Domina� powiedzia�a, �e �wiaty wok� 107 Piscium nigdy nie zosta�y nazwane, ale to oznacza�o tylko, �e statek nie mia� takiej informacji. Jego baza danych przez ca�e dekady mog�a nie by� gruntowniej aktualizowana. Anarchistyczni Ultrasi nie chcieli polega� na przekazie od jakich� centralnych w�adz i wybierali bezpo�rednie kontakty mi�dzy statkami. Gdy spotyka�y si� ich �wiat�owce, por�wnywa�y swoje zasoby i uzupe�nia�y w�asne tabele nomenklaturowe. Je�li pierwszy statek nada� nazwy jakiej� grupie �wiat�w oraz zwi�zanym z nimi obiektom topograficznym, a drugi statek nie mia� nowych danych, nast�powa�a aktualizacja jego bazy danych. Nazwy mog�y mie� status tymczasowych, dop�ki jaki� trzeci statek nie potwierdzi�, �e rzeczywi�cie nie zosta�y dot�d przydzielone. Je�li dwa statki mia�y sprzeczne rekordy, ich bazy aktualizowano r�wnocze�nie, wpisuj�c dwie r�wnie prawdopodobne nazwy dla ka�dego obiektu. Je�li trzy lub wi�cej statk�w mia�o sprzeczne rekordy, by�y one por�wnywane � aby sprawdzi�, czy dw�ch zapis�w nie dokonano wcze�niej ni� trzeciego. Je�li tak, w�wczas wpis usuwano lub przenoszono do podrz�dnego pola, zarezerwowanego dla w�tpliwej lub nieoficjalnej nomenklatury. Je�li potwierdza�o si�, �e jaki� uk�ad zosta� nazwany po raz pierwszy, nowo nadane nazwy rozprzestrzenia�y si� w bazach danych statk�w, cho� czasami proces trwa� wiele dekad. Dok�adno�� tablic Quaiche�a odpowiada�a dok�adno�ci bazy �Gnostycznego Wniebowst�pienia�. Jasmina nie nale�a�a do towarzyskich Ultras�w, wi�c mo�liwe, �e jednak uk�ad zosta� ju� wcze�niej nazwany. W takim wypadku imiona �wiat�w, tak troskliwie dobrane przez Quaiche�a, zostan� stopniowo wyplenione, przesuni�te na najni�szy poziom wiarygodno�ci w statkowych bazach danych lub ca�kowicie usuni�te.

Ale przynajmniej obecnie � i przez najbli�sze lata � uk�ad jest m�j, pomy�la�. Planecie nada� nazw� Haldora i dop�ki nie zostanie zakwestionowane, imi� jest oficjalne. Jak zauwa�y�a jednak Morwenna, wybra� je po prostu spo�r�d wolnych hase� tablicy. A je�li uk�ad rzeczywi�cie b�dzie warto�ciowy, to czy ta sprawa nie wymaga�aby nieco wi�cej zachodu?

Kto wie, jakie pielgrzymki tu �ci�gn�, je�li most oka�e si� rzeczywistym obiektem?

U�miechn�� si�. Na razie te nazwy wystarcz�, a gdyby chcia� je zmieni�, ma na to mn�stwo czasu.

Sprawdzi� odleg�o�� do Heli: nieco ponad sto pi��dziesi�t tysi�cy kilometr�w. Z daleka o�wietlony dysk ksi�yca by� p�aski i mia� barw� brudnego lodu, gdzieniegdzie ze smugami w odcieniu jasnego pumeksu, ochry, bladoniebieskiego czy lekko turkusowego. Teraz, z bli�szej odleg�o�ci, dysk sta� si� tr�jwymiarowy i wybrzusza� si� w stron� Quaiche�a jak oko �lepca.

Hela by�a ma�a jak na standardy ziemskie, ale jak na ksi�yc prezentowa�a si� do�� okazale. Od bieguna do bieguna liczy�a sobie trzy tysi�ce kilometr�w; ze wzgl�du na �redni� g�sto�� lokowa�a si� w g�rnych rejonach ksi�yc�w, kt�re Quaiche spotka�. Mia�a kszta�t kulisty, w zasadzie pozbawiona by�a krater�w uderzeniowych i atmosfery, ale wiele element�w ukszta�towania terenu �wiadczy�o o niedawnych procesach geologicznych. Na pierwszy rzut oka zachowanie pary Hela-Haldora sprawia�o wra�enie pe�nego obrotu synchronicznego: Hela zawsze zwraca�a si� do planety t� sam� stron�. Jednak programy mapuj�ce szybko odkry�y male�k� resztkow� rotacj�. Gdyby wyst�powa�o zjawisko pe�nego obrotu synchronicznego, okres obrotu ksi�yca wok� w�asnej osi r�wna�by si� dok�adnie okresowi obiegu wok� planety � czyli czterdziestu godzinom. Tak zachowywa� si� ksi�yc Ziemi oraz wiele innych ksi�yc�w, na kt�rych Quaiche sp�dzi� troch� czasu. Gdy sta�o si� w jednym miejscu na powierzchni ksi�yca, to wi�ksze cia�o, wok� kt�rego si� obraca� � czy chodzi�o o Ziemi�, czy o gazowego giganta Haldor� � zawsze wisia�o na niebie w zasadzie w tym samym miejscu.

Z Hel� by�o jednak inaczej. Nawet gdy znalaz�o si� miejsce na r�wniku Heli, nad kt�rym Haldora wisia�a dok�adnie w zenicie, zajmuj�c dwadzie�cia stopni nieba, obserwowa�o si� jej dryfowanie. Podczas jednego czterdziestogodzinnego cyklu przesuwa�a si� prawie o dwa stopnie. Za osiemdziesi�t standardowych dni � nieco ponad dwa standardowe miesi�ce � Haldora utonie za horyzontem Heli. Sto sze��dziesi�t dni p�niej zacznie si� wy�ania� po drugiej stronie horyzontu. Po trzystu dwudziestu dniach zn�w znajdzie si� na pocz�tku cyklu � dok�adnie w zenicie.

Nieregularno�� w obrocie Heli � odchylenie od dok�adnego pe�nego obrotu synchronicznego � wynosi�a jedn� dwusetn�. Obr�t synchroniczny to nieunikniony skutek dzia�ania si� p�ywowych mi�dzy dwoma bliskimi, wzajemnie obiegaj�cymi si� cia�ami, ale jest to proces niezwykle powolny. Mo�liwe, �e ruch Heli ci�gle zwalnia� i nie zosta�a jeszcze osi�gni�ta konfiguracja obrotu synchronicznego. Mo�liwe r�wnie�, �e co� ni� niedawno wstrz�sn�o, na przyk�ad jakie� cia�o niebieskie musn�o ksi�yc. Zostawa�a jeszcze inna wersja: zak��cenia orbity nast�puj� pod wp�ywem oddzia�ywania grawitacyjnego z jakim� masywnym cia�em trzecim.

Quaiche nie zna� historii uk�adu, wi�c ka�d� z tych ewentualno�ci uzna� za sensown�. R�wnocze�nie jednak z powodu tej niedoskona�o�ci czu� si� obra�ony, zirytowany, jak w�wczas, gdy mamy do czynienia z zegarem, kt�ry daje prawie idealne wskazania. M�g�by j� podawa� jako kontrprzyk�ad, gdyby kto� utrzymywa�, �e kosmos to dzie�o boskie. Czy Stw�rca pozwoli�by na podobn� niedoskona�o��, skoro wystarczy�o male�kie pchni�cie, by te dwa �wiaty prawid�owo ustawi�?

We krwi zacz�� wrze� wirus. Nie lubi� takich dywagacji.

Quaiche przerzuci� my�li na bezpieczn� dziedzin� topografii Heli, usi�owa� zrozumie� istot� mostu, analizuj�c jego otoczenie. O� mostu bieg�a mniej wi�cej ze wschodu na zach�d � je�li kierunki definiowa� obr�t Heli wok� w�asnej osi. Umieszczony w pobli�u r�wnika, ��czy� brzegi rozpadliny, kt�ra by�a najbardziej wyrazistym elementem topografii Heli. Bieg�a mi�dzy biegunami, prostopadle do r�wnika, gdzie osi�ga�a najwi�ksz� szeroko�� i g��boko��, ale setki kilometr�w w obie strony od r�wnika nadal by�a imponuj�ca.

Quaiche nazwa� j� Rozpadlin� Ginnungagap.

Rozpadlina skr�ca�a z p�nocnego wschodu na po�udniowy zach�d. Na zach�d od niej, na p�nocnej p�kuli, znajdowa� si� wyniesiony rejon � Quaiche nazwa� go Zachodnie Wy�yny Hyrrokkin. Wschodnie Wy�yny Hyrrokkin owija�y si� wok� bieguna, otaczaj�c rozpadlin� po jej drugiej stronie. Na po�udnie od zachodniego �a�cucha wzg�rz � ale jeszcze powy�ej r�wnika � le�a� obszar, kt�remu Quaiche nada� nazw� Pasmo L�ni�cych Wrzos�w. Na po�udnie od r�wnika inny wyniesiony obszar dosta� nazw� �a�cuch Gullveig. Na zachodzie, mi�dzy zwrotnikami, Quaiche zidentyfikowa� � i nazwa� � g�r� Gudbrand, r�wniny Kelda i ja�owe wzg�rza Vigrid, g�r� Jord� Dla Quaiche�a te nazwy mia�y niesamowit� staro�ytn� aur�, przekazywa�y wra�enie, �e ten �wiat mia� ju� bogat� przesz�o��, by� �wiadkiem historii pionier�w, heroicznych i pe�nych udr�ki wypraw, historii ludzi dzielnych i zuchwa�ych.

Teraz jednak musia� zaj�� si� Rozpadlin� Ginnungagap i mostem. Szczeg��w nadal nie widzia�, ale most by� konstrukcj� zbyt skomplikowan�, zbyt pomys�ow�, by by� zwyk�em wypustem skalnym powsta�ym wskutek proces�w erozji. Zosta� tu zbudowany i sprawia� wra�enie, �e ludzie nie mieli z tym wiele wsp�lnego.

Nie oznacza�o to, �e konstrukcja wykracza�a poza mo�liwo�ci techniki cz�owieka. W ci�gu ostatniego tysi�clecia ludzko�� wiele osi�gn�a i przerzucenie mostu � nawet odznaczaj�cego si� tak wyrafinowan� elegancj� � nad czterdziestokilometrow� przepa�ci� nie nale�a�oby do najbardziej �mia�ych projekt�w. Ale to, �e ludzie byliby w stanie co� takiego zbudowa�, nie oznacza, �e to zrobili.

Ta Hela znajdowa�a si� na najbardziej zapad�ym kra�cu �wiata. �aden cz�owiek nie mia�by korzy�ci z budowania tego mostu.

A obcy? To inna sprawa.

To prawda, �e w ci�gu sze�ciuset lat podr�y kosmicznych ludzie nie natkn�li si� na istoty cho�by troch� inteligentne, u�ywaj�ce narz�dzi, w�adaj�ce technik�. Ale takie istoty kiedy� tu �y�y. Pozostawione przez nie ruiny rozrzucone by�y na dziesi�tkach �wiat�w. Nale�a�y nie do jednej cywilizacji, ale do o�miu czy dziewi�ciu, a by�y to wyniki poszukiwa� zaledwie w ma�ym skupisku uk�ad�w w promieniu kilkudziesi�ciu lat �wietlnych od Uk�adu S�onecznego. A� trudno sobie wyobrazi�, ile setek, tysi�cy wymar�ych kultur zostawi�o �lady w odleglejszych rejonach galaktyki. Jakiego rodzaju cywilizacja mieszka�a na Heli? Czy ich ewolucja odbywa�a si� na tym lodowym ksi�ycu, czy te� stanowi� on przystanek w podr�y jakiej� starej, zapomnianej diaspory?

Jacy byli? Czy nale�eli do jednej ze znanych kultur?

Za bardzo si� �pieszy�. To s� pytania na p�niej, gdy zbada most, okre�li jego konstrukcj� i wiek. B�d�c bli�ej Heli, mo�e uda mu si� znale�� rzeczy przeoczone przez czujniki z tej odleg�o�ci. Mog� tam by� artefakty jednoznacznie ��cz�ce kultur� Heli z jedn� ze zbadanych ju� w innym miejscu kultur. Albo artefakty mog� �wiadczy� o czym� innym: o istnieniu zupe�nie nowej, nigdy dotychczas niespotkanej cywilizacji.

To bez znaczenia. W ka�dym wypadku znalezisko ma warto�� trudn� do przecenienia. Jasmina mog�aby przez nast�pne dekady kontrolowa� dost�p do tego rejonu. Odzyska�aby presti� stracony w ci�gu ostatnich dziesi�cioleci. Mimo �e Quaiche j� wcze�niej rozczarowa�, by� pewien, �e teraz kr�lowa wynagrodzi go za to odkrycie.

Odezwa� si� dzwonek na konsoli �C�rki �mieciarza�. Po raz pierwszy sonda radarowa odebra�a echo. Sygna� odbi� si� od jakiego� metalicznego obiektu, ma�ego, ukrytego w g��bi szczeliny w pobli�u mostu.

Quaiche wyregulowa� radar, upewniaj�c si�, �e echo jest autentyczne. Nie znik�o. Przedtem go nie widzia�, ale obiekt znajdowa� si� poza zasi�giem czujnika. �Domina� zupe�nie nic nie zauwa�y�a.

Nie podoba�o mu si� to. Przed chwil� argumentowa�, �e nigdy nie by�o tu ludzi, a teraz dostawa� dok�adnie takie charakterystyki, jakich mo�na si� spodziewa� po rozrzuconych �mieciach.

��Uwa�aj! � przestrzeg� sam siebie.

W czasie poprzedniej misji lecia� do ksi�yca nieco mniejszego od Heli. Na jego powierzchni co� go zwabi�o i Quaiche nieostro�nie si� ruszy� w t� stron�. Przy powierzchni uzyska� charakterystyki radaru podobne do tych obecnych, b�ysk czego� w dole. Lecia� dalej, nie zwa�aj�c na to, co podpowiada� mu instynkt.

Okaza�o si� w�wczas, �e to pu�apka. Z lodu wyskoczy�o dzia�o cz�stek i wycelowa�o w jego statek. Wi�zka wygryz�a dziury w kad�ubie statku, Quaiche omal nie sp�on��. Cho� dozna� obra�e�, uda�o mu si� bezpiecznie wr�ci�. On sam wyzdrowia�, statek naprawiono, ale przez wiele lat Quaiche zachowywa� nieufno�� w stosunku do takich obiekt�w. Cz�sto na ksi�ycach pozostawiano automatycznych wartownik�w, umieszczonych tam wiele wiek�w wcze�niej, by bronili praw do ziemi czy kopalin, kt�rzy nadal dzia�ali, podczas gdy ich pierwotni w�a�ciciele dawno zamienili si� w proch.

Quaiche mia� wtedy szcz�cie: wartownik zosta� zniszczony, a jego bro� okaza�a si� znacznie s�absza, ni� planowali jej konstruktorzy. Quaiche dosta� nauczk�, �eby niczego z g�ry nie zak�ada�. Teraz istnia�o powa�ne niebezpiecze�stwo, �e zn�w pope�ni podobny b��d.

Ponownie zanalizowa� sytuacj�. Obecno�� metalicznego przedmiotu � na co wskazywa�o echo radaru � nasuwa�a w�tpliwo��, czy most jest budowl� obcych i czy jest tak staro�ytny, jak Quaiche pocz�tkowo s�dzi�. Nie m�g� tego dok�adnie stwierdzi�, p�ki nie znajdzie si� bli�ej �r�d�a echa. Je�li to rzeczywi�cie wartownik,

Quaiche bardzo si� nara�a. Ale �C�rka� to dobry statek, zwinny, bystry, dobrze opancerzony, przebieg�y, wyposa�ony w inteligentne systemy. Szybki refleks niewiele znaczy� wobec broni relatywistycznych, takich jak wi�zki cz�steczek, ale �C�rka� mog�a ca�y czas monitorowa� �r�d�o echa, sprawdzaj�c, czy nic nie zapowiada wystrza�u. Gdyby tylko dostrzeg�a co� niepokoj�cego, wykona�aby unik z du�ym przy�pieszeniem, wed�ug losowego wzorca, by bro� nie mog�a przewidzie� kierunku wystrzelenia wi�zki. Stateczek dok�adnie wiedzia�, jaka jest fizjologiczna tolerancja Quaiche�a, i by unikn�� niebezpiecze�stwa, by� got�w bardzo zbli�y� si� do tej granicy, ale tak, by Quaiche prze�y�. Gdyby statek naprawd� si� w�ciek�, m�g�by u�y� w�asnych mi � krosystem�w obronnych.

��Wszystko ze mn� w porz�dku � powiedzia� Quaiche na g�os. � Mog� lecie� ni�ej i wyj�� z tego �piewaj�co.

Musia� jednak pomy�le� r�wnie� o Morwennie. To prawda, �e �Domina� znajdowa�a si� teraz dalej, ale by� to statek wolniej reaguj�cy. Bro� promieniowa musia�aby podj�� pewien wysi�ek, by j� dosi�gn��, lecz nie by�o to wykluczone. Ponadto wartownik m�g� rozmie�ci� inne rodzaje broni, na przyk�ad pociski go�cze, co wi�cej: m�g� stworzy� ca�� sie� komunikuj�cych si� jednostek.

Do diab�a! � pomy�la� Quaiche. A je�li to nie bro�, tylko bogaty w metal g�az albo porzucony zbiornik paliwa? Musia� jednak przygotowa� si� na najgorsze. Musia� zadba� o �ycie Morwenny oraz zachowa� sprawno�� �Dominy�, by m�c powr�ci� do Jasminy. Nie m�g� straci� kochanki ani statku, na kt�rym by�a uwi�ziona. Musia� albo chroni� ich oboje, albo teraz zrezygnowa�. Nie by� jednak w nastroju do rezygnacji. Ale jak ochroni� �Do � min� i kochank�? Czy musi czeka� wiele godzin, a� �Domina� odleci na bezpieczn� odleg�o�� od Heli?

Jasne! Odpowied� by�a oczywista, pi�knie prosta, elegancko korzysta�a z lokalnych zasob�w. Dlaczego o tym wcze�niej nie pomy�la�?

Wystarczy�o schowa� �Domin� za Haldor�.

Zacz�� niezb�dne przygotowania. Otworzy� kana� ��czno�ci z Morwenn�.

Pierwszego dnia jechali bez przerwy, starali si� jak najszybciej oddali� od osad na wy�ynach. P�dzili szlakiem bia�ych bruzd przecinaj�cych monotonny teren pod ciemnym niebem. Od czasu do czasu mijali wie�� transpondera, jak�� plac�wk� lub maszyn� jad�c� w przeciwnym kierunku.

Rashmika stopniowo przyzwyczaja�a si� do hipnotycznego rytmu podskakuj�cych nart i potrafi�a porusza� si� po lodochodzie, nie trac�c �r�wnowagi. Czasami siadywa�a w swoim przedziale z nogami podkurczonymi pod brod�. Patrzy�a na mkn�cy za oknem krajobraz i wyobra�a�a sobie, �e ka�da zdeformowana ska�a czy od�amek lodu to odprysk obcego imperium. Rozmy�la�a o czmychaczach, wyobra�a�a sobie, jak puste strony swojej ksi��ki zape�nia starannym pismem i precyzyjnym szrafowaniem.

Pi�a kaw� albo herbat�, jad�a racje �ywno�ciowe i od czasu do czasu rozmawia�a z Culverem, cho� on pragn��by cz�stszych rozm�w.

Planuj�c ucieczk� � s�owo �ucieczka� niezbyt dok�adnie okre�la�o t� wypraw�, poniewa� Rashmika przed niczym nie ucieka�a � rzadko my�la�a o tym, co stanie si� poza wiosk�. Wyobra�aj�c sobie ten moment, s�dzi�a, �e po najtrudniejszym etapie przedsi�wzi�cia, czyli po opuszczeniu domu i wioski, poczuje ulg�.

Nic z tego. Nie prze�ywa�a ju� tak wielkiego stresu jak podczas wspinaczki w domu, ale teraz wesz�a w stan ustabilizowanego napi�cia. W �o��dku uciska� j� twardy w�ze�. My�lami wybieg�a w przysz�o��, na nieznany jej teren. Czeka�o j� wkr�tce konkretne zadanie � kontakt z ko�cio�ami. Martwi�a si� r�wnie� o dom. Gdy planowa�a podr� do karawany, trzy dni � nawet sze�� � wydawa�o jej si� niczym. Teraz liczy�a ka�d� godzin�. Wyobra�a�a sobie, �e we wsi zorientowano si�, co si� sta�o, i mieszka�cy podj�li wysi�ki, by sprowadzi� j� z powrotem. Milicja swoimi szybkimi pojazdami �ciga lodoch�d. Nie lubili Crozeta i Linxe. Prawdopodobnie podejrzewaj�, �e to oni nam�wili Rashmik� do ucieczki, �e s� rzeczywistymi sprawcami nieszcz�cia. Gdyby j� z�apano, dosta�aby ci�gi, ale Crozeta i Linxe t�um rozszarpa�by na strz�py.

Na razie nie widzia�a �adnych oznak po�cigu. Pojazd Crozeta rzeczywi�cie by� szybki. Kilkakrotnie musia� podje�d�a� pod wzniesienie i wtedy mia�a okazj� spojrze� do ty�u na pi�tnasto-, dwudziestokilometrowy odcinek szlaku: nic za nimi nie jecha�o.

Crozet zapewni� j�, �e nikt nie mo�e im odci�� drogi, jad�c jak�� szybsz� okr�n� tras�. Mimo to Rashmika ca�y czas si� niepokoi�a. Prosi�a go czasami, by nastawi� radio na cz�stotliwo�� wioskowej stacji, ale s�yszeli tylko trzaski. Nic niezwyk�ego: odbi�r radiowy na Heli zale�a� g��wnie od kaprys�w burz magnetycznych szalej�cych wok� Haldory. Istnia�y r�wnie� inne �rodki ��czno�ci � laserowa mi�dzy satelitami i stacjami na powierzchni czy �wiat�owodowa � ale wi�kszo�� z nich kontrolowa� ko�ci�, a Crozet nie abonowa� tych us�ug. W razie potrzeby potrafi� pods�uchiwa� niekt�re kana�y, teraz jednak nie chcia� �ci�gn�� niczyjej uwagi. Gdy w ko�cu uda�o mu si� z�apa� w miar� wyra�n� stacj� z Vigrid, Rashmika wys�ucha�a wiadomo�ci z najwi�kszych wsi. Nie tego si� spodziewa�a. M�wiono o zawa�ach w jaskiniach, przerwach w dostawie pr�du oraz o innych wzlotach i upadkach lokalnej spo�eczno�ci, ale nie wspomniano o �adnej zaginionej osobie. Mia�a siedemna�cie lat i nadal by�a pod prawn� opiek� rodzic�w, wi�c mieli prawo donie�� o jej znikni�ciu. Co wi�cej, nie donosz�c o tym, �amali przepisy.

Nie przyznawa�a si� sama przed sob�, �e j� to martwi. To prawda, �e chcia�a si� wymkn�� niezauwa�alnie, ale r�wnocze�nie odezwa�o si� w niej dziecko pragn�ce potwierdzenia, �e rodzice dostrzegli jej nieobecno��. I �e t�skni�.

Po namy�le dosz�a do wniosku, �e rodzice postanowili odczeka� kilka godzin. Nie by�o jej zaledwie p� dnia. Zgodnie z typowym rozk�adem zaj�� nadal siedzia�aby w bibliotece. Mo�e przypuszczali, �e tego ranka wysz�a znacznie wcze�niej ni� zwykle. Mo�e jakim� cudem nie dostrzegli zostawionego dla nich listu ani nie zauwa�yli braku skafandra w szafce.

Ale po szesnastu godzinach nadal nie by�o �adnej wiadomo�ci.

Rashmika dosz�a do wniosku, �e rodzice mogli si� nie martwi� przez dziesi��, dwana�cie godzin. Ale szesna�cie? Nawet je�li nie zauwa�yli innych wyra�nych wskaz�wek, powinno im co� za�wita� w g�owach. Powinni si� zorientowa�, �e sobie posz�a. I donie�� w�adzom.

W�adze wy�yn nie cieszy�y si� opini� zbyt skutecznych. �atwo wi�c sobie wyobrazi�, �e doniesienie nie trafi�o na odpowiednie biurko. Zwa�ywszy na biurokratyczn� bezw�adno�� na wszystkich szczeblach, raport m�g� dotrze� dopiero nast�pnego dnia. A mo�e w�adze mia�y informacj�, lecz z jakiego� powodu postanowi�y nie przekazywa� jej rozg�o�niom? Chcia�aby w to wierzy�, ale nie potrafi�a znale�� powod�w takiego post�powania.

Mo�e wkr�tce natkn� si� na blokad�? Crozet w to w�tpi�. Jecha� bardzo szybko i nonszalancko. Lodoch�d znakomicie zna� ten szlak i Crozet dawa� pojazdowi tylko mgliste sugestie co do kierunku.

Pod koniec pierwszego dnia podr�y, gdy Rasmika by�a poza wsi� od ponad dwudziestu godzin, Crozet szykowa� si� do nocnego postoju i jeszcze raz nastawi� kana� informacyjny. Zn�w �adnego znaku, �e kto� co� zauwa�y�.

Czu�a si� przygn�biona. Czy�by przez ca�e �ycie przecenia�a swoj� rol� nawet w tak ma�ym obszarze rzeczywisto�ci jak ja�owe wy�yny Vigrid?

Z op�nieniem przysz�a jej do g�owy inna wersja zdarze� tak oczywista, �e Rashmika powinna by�a od razu na ni� wpa��. Rodzice doskonale wiedzieli, �e wyjecha�a. Wiedzieli, kiedy to nast�pi�o, i znali pow�d. M�wi�a o tym ogl�dnie w li�cie, ale bez w�tpienia mogli si� domy�li� z du�� dok�adno�ci� reszty szczeg��w. Wiedzieli nawet, �e utrzymywa�a kontakty z Linxe po wybuchu skandalu.

Tak. Wiedzieli, co robi, i �e chodzi o jej brata. Wiedzieli, �e uda�a si� z misj�, motywowana mi�o�ci�, a je�li nie mi�o�ci�, to w�ciek�o�ci�. I nikomu o tym nie powiedzieli, poniewa� cho� przez lata ostrzegali j� przed zbli�aniem si� do ko�cio��w, chcieli, �eby jej si� uda�o. Zachowuj�c spok�j i tajemnic�, byli dumni z tego, co chcia�a zrobi�.

Teraz dotar�a do niej ca�a prawda.

��W porz�dku � powiedzia�a do Crozeta. � Nie b�dzie o mnie �adnej wzmianki w wiadomo�ciach.

Wzruszy� ramionami.

��Sk�d ta pewno��?

��W�a�nie co� sobie u�wiadomi�am.

��Mam wra�enie, �e potrzebny ci porz�dny sen � stwierdzi�a Linxe. Przygotowa�a gor�c� czekolad� i Rashmika pi�a j� teraz z wdzi�czno�ci�. I cho� tej czekoladzie du�o brakowa�o do idea�u, dziewczyna uzna�a j� za najpyszniejszy nap�j.

��Niewiele spa�am zesz�ej nocy � przyzna�a. � Niepokoi�am si�, �e rano nie zd���.

��Wspaniale si� spisa�a� � pochwali�a j� Linxe. � Jak wr�cisz, wszyscy b�d� z ciebie dumni.

��Mam nadziej�.

��Chc� ci� jednak o co� zapyta�. Nie musisz odpowiada�. Czy chodzi tylko o twojego brata? Czy jest w tym co� jeszcze?

Pytanie j� zaskoczy�o.

��Oczywi�cie chodzi tylko o mojego brata.

��M�wi� dlatego, �e du�o o tobie s�yszeli�my � wyja�ni�a Linxe. � Ze mn�stwo czasu sp�dzasz na wykopaliskach. I o twojej ksi��ce. M�wi si�, �e we wsiach nikt nie interesuje si� czmychaczami tak jak Rashmika Els. M�wiono, �e pisujesz listy do archeolog�w zatrudnionych przez ko�ci� i dyskutujesz z nimi.

��Co na to poradz�, �e czmychacze mnie ciekawi�?

��Ale sk�d masz bzika na ich punkcie?

To pytanie, cho� sformu�owane uprzejmie, wywo�a�o u Rashmiki odruchow� irytacj�.

��S�ucham?

��To znaczy, co ci si� nie podoba w pogl�dach innych ludzi na ten temat?

��Naprawd� chcesz wiedzie�?

��Chcia�abym pozna� twoje argumenty, tak samo jak argumenty innych.

��Tylko �e w g��bi duszy nic ci� nie obchodzi, kto ma racj�, prawda? P�ki spod ziemi ci�gle wydobywa si� materia�, nikt si� nie przejmuje tym, co sta�o si� z czmychaczami. A was tylko obchodzi, �eby mie� cz�ci zapasowe do lodochodu.

���adnie to tak, panienko? � upomnia�a j� Linxe.

��Przepraszam. � Rashmika sp�on�a rumie�cem. Popi�a cze kolady. � Nie chcia�am, �eby to tak wypad�o. Ale mnie naprawd� interesuj� czmychacze i wydaje mi si�, �e nikomu nie zale�y na odkryciu prawdy, co si� z nimi rzeczywi�cie sta�o. To mi bardzo przypomina Amarantin�w.

��Kogo? � Linxe spojrza�a na ni�.

��Amarantini to gatunek obcych. Ewoluowali na Resurgamie. Pochodzili od ptak�w. � Przypomnia�a sobie, jak w swojej ksi��ce rysowa�a jednego z nich: nie szkielet, ale tak, jak prawdopodobnie wygl�da� �ywy osobnik. Jasne b�yszcz�ce oczy, zagadkowy u�mieszek, w�ska ptasia g�owa. Rysunki nie przypomina�y oficjalnych rekonstrukcji z opracowa� archeologicznych, ale wed�ug niej wygl�da�y bardziej autentycznie ni� martwe odciski. Tak jakby ona widzia�a ich �ywych, a archeolodzy poprzestali na ko�ciach. Cz�sto si� zastanawia�a, czy jej rysunki �ywych czmychaczy maj� t� sam� witalno��.

��Milion lat temu co� spowodowa�o ich wymarcie � kontynuowa�a. � Gdy ludzie skolonizowali Resurgam, nikt nie bra� pod uwag� mo�liwo�ci, �e sytuacja mo�e si� powt�rzy� i z nami stanie si� to samo. Oczywi�cie z wyj�tkiem Dana Sylveste�a.

��Dan Sylveste? � spyta�a Linxe. � Wybacz, ale nie kojarz�. Jak mo�na nie wiedzie� takich rzeczy? � zez�o�ci�a si� w duchu Rashmika. Usi�owa�a jednak nie pokaza� tego po sobie.

��Sylveste by� archeologiem, dowodzi� ekspedycj�. Gdy odkry� prawd�, inni koloni�ci go uciszyli. Nie chcieli wiedzie�, w jak strasznych znale�li si� k�opotach. Ale jak wiemy, w ko�cu okaza�o si�, �e to on mia� racj�.

��Mog� si� za�o�y�, �e czujesz w nim troch� pokrewn� dusz�.

��Wi�cej ni� troch� � stwierdzi�a Rashmika.

Quaiche odzyska� przytomno��, wisz�c do g�ry nogami. Wszystko wok� zastyg�o: statek, krajobraz, niebo. Jakby zosta� tu umieszczony wiele wiek�w temu i dopiero teraz otworzy� oczy.

Przypuszcza� jednak, �e niezbyt d�ugo by� zamroczony: bardzo wyra�nie pami�ta� przera�aj�cy atak i szalone spadanie. Najdziwniejsze jednak by�o to, �e w og�le prze�y�.

Poruszaj�c si� powoli w uprz�y, pr�bowa� oceni� uszkodzenia. Stateczek trzeszcza�. Na skraju pola widzenia � Quaiche m�g� obr�ci� g�ow�, a wi�c szyja najwyra�niej nie by�a z�amana � widzia� nadal osiadaj�cy py� i l�d. Wszystko wydawa�o mu si� rozmazane, jakby patrzy� przez cienk� szar� zas�on�. Poniewa� lodowy pi�ropusz by� jedynym poruszaj�cym si� obiektem, Quaiche wywnioskowa�, �e straci� przytomno�� najwy�ej na kilka minut. Widzia� r�wnie� jedn� cz�� mostu, wspania�e skomplikowane �limacznice podtrzymuj�ce �agodnie zakrzywion� jezdni�. Pami�ta� sw�j strach, gdy wystrzeli� pocisk i ba� si�, �e zburzy ten obiekt, cel swojej wyprawy. Most by� olbrzymi, ale r�wnocze�nie wygl�da� delikatnie, jak z bibu�ki. Nic nie wskazywa�o na to, �eby budowla zosta�a uszkodzona. Chyba by�a mocniejsza, ni� si� wydawa�o.

Statek zn�w zatrzeszcza�. Quaiche nie widzia� dna rozpadliny. Statek osiad� ruf� do g�ry, ale czy dotar� na dno Rozpadliny Ginnungagap?

Quaiche spojrza� na konsol�, ale nie m�g� skupi� wzroku. Czy w og�le potrafi na czymkolwiek skupi� wzrok? Gdy zamkn�� lewe oko, obraz by� lepszy. Wskutek du�ego przy�pieszenia mog�a mi si� odklei� siatk�wka, pomy�la�. �C�rka� dopuszcza�a do wyst�pienia tego rodzaju naprawialnego uszkodzenia cia�a, je�li stawk� by�o jego �ycie.

Otwartym prawym okiem oceni� konsol�. Du�o czerwieni � �aci�skie pismo sygnalizuj�ce usterki system�w � ale r�wnie� puste obszary, na kt�rych co� by� powinno. �C�rka� dozna�a powa�nych uszkodze�, nie tylko cz�ci mechanicznych, ale r�wnie� cybernetycznego rdzenia awioniki. Statek by� w komie.

��Sterowanie nadrz�dne. Restartuj � powiedzia�.

�adnej reakcji. Rozpoznawanie g�osu mog�o by� jedn� z utraconych funkcji. Albo mo�e statku nie da si� ju� uruchomi�? Spr�bowa� ponownie, na wszelki wypadek.

��Sterowanie nadrz�dne. Restartuj.

Zn�w �adnej reakcji. Do�� tych pr�b, pomy�la�.

Wyci�gn�� jedn� r�k� do kasetonu z kontrolkami dotykowymi. Czu� przy tym pewien dyskomfort, ale b�l by� �mi�cy, jak przy ci�kich st�uczeniach, a nie ostry jak przy z�amaniu lub zwichni�ciu. Przy poruszeniu nogami te� nie odczuwa� specjalnych przykro�ci, ale mocne uk�ucie w klatce piersiowej �le rokowa�o �ebrom, cho� oddech wydawa� si� normalny, i ani w p�ucach, ani w brzuchu nie dzia�o si� nic niepokoj�cego. Mam fart, je�li wyjd� z tego tylko z kilkoma z�amanymi �ebrami i odklejon� siatk�wk�, pomy�la�.

��Zawsze mia�e� fart, draniu � powiedzia� do siebie. Przesuwa� palcami po omacku po �wiekach i wypustkach kasetonu dotykowego. Ka�da komenda g�osowa mia�a sw�j odpowiednik w kombinacji prze��cznik�w manualnych. Nale�a�o j� tylko pami�ta�.

Pami�ta�. Palec tu, kciuk tam. Nacisn��. Zn�w nacisn��.

Statek zakas�a�. W miejscu, gdzie przed chwil� niczego nie by�o, zamigota�y czerwone napisy.

Jest jaki� efekt. Staruszka ma jeszcze w sobie energi�. Zn�w spr�bowa�. Statek zakas�a� i zabucza�, pr�buj�c si� zrestartowa�. Pojawi�o si� czerwone migotanie, potem zn�w nic.

��No, dawaj! � mrukn�� Quaiche przez zaci�ni�te z�by. Ponownie spr�bowa�. Do trzech razy sztuka? Statek kichn��,

zadr�a�. Czerwone napisy pojawi�y si�, znikn�y, wr�ci�y. Inne miejsca displeju te� si� zmienia�y � statek wychodzi� z komy i sprawdza� swoje podzespo�y.

��Grzeczna dziewczynka � powiedzia� Quaiche, gdy statek zacz�� zmienia� kszta�t kad�uba. Prawdopodobnie tylko odruchowo dopasowywa� si� do profilu standardowego. Obluzowany skalny gruz uderza� o pancerz. Statek kiwn�� si� o kilka stopni � Quaiche mia� teraz inny widok.

��Ostro�nie�

Za p�no. �C�rka� zacz�a si� przechyla�, a potem spad�a z p�ki, na kt�rej przedtem osiad�a. Quaiche dojrza� przelotnie dno kanionu � dobre sto metr�w w dole � kt�re gna�o mu na spotkanie.

Obudzi� si�. Poruszy� si�. Powietrze by�o ch�odne i �wie�e. W klatce piersiowej nie czu� b�lu. A wi�c to tak wygl�da, pomy�la�. Chyba ostatnia halucynacja, nim m�zg zjedzie �lebem obumieraj�cych lawinowo kom�rek. Postaraj si� i niech to trwa, a� umr�. O to tylko prosz�.

Tym razem jednak wszystko wydawa�o si� rzeczywiste.

Pr�bowa� si� rozejrze�, ale nadal by� uwi�ziony wewn�trz �C�rki�. Jednak widok si� zmieni�, krajobraz podskakiwa� i trz�s� si�. Quaiche u�wiadomi� sobie, �e holuj� go przez urwiska na p�askie dno w�wozu. Wyci�gn�� szyj� i zdrowym okiem zobaczy� poruszaj�ce si� t�oki i b�yszcz�ce stawy ko�czyn.

Morwenna.

To nie by�a Morwenna, lecz serwitor z jednostki naprawczej �Dominy�. Paj�kowaty robot przymocowa� do �C�rki� przylepne p�yty trakcyjne i ci�gn�� j� po gruncie. Quaiche nadal tkwi� wewn�trz. Oczywi�cie, oczywi�cie, oczywi�cie. Jak�e inaczej by go st�d wydobyto? Poczu� si� g�upio. Nie mia� skafandra, �C�rka� nie mia�a �luzy powietrznej. Na dobr� spraw� sam statek by� skafandrem pr�niowym. Dlaczego nigdy wcze�niej o tym nie my�la�em?

Czu� si� lepiej, rozumowa� ja�niej i precyzyjniej. Zauwa�y�, �e serwitor pod��czy� co� do jednej ze z��czek �C�rki�. Prawdopodobnie zasilanie powietrza. �C�rka� na pewno powiedzia�a serwitorowi, co trzeba zrobi�, �eby podtrzyma� pasa�era przy �yciu. Powietrze mog�o zawiera� wi�ksz� dawk� tlenu, �eby zmniejszy� b�l i strach.

Quaiche nie dowierza�. Po tych wszystkich halucynacjach teraz mia� wra�enie autentycznej rzeczywisto�ci. Wszystko mia�o szorstk� tekstur� prawdziwego doznania. Dotychczas w jego halucynacjach nie wyst�powa� �aden serwitor. Nigdy nie przemy�la� akcji ratunkowej na tyle konkretnie, by umie�ci� w niej serwitora ci�gn�cego statek z pasa�erem w bezpieczne miejsce. W�a�ciwie to oczywiste rozwi�zanie, ale w snach Quaiche�a zawsze na pomoc przychodzili mu ludzie.

Spojrza� na konsol�. He czasu min�o? Czy�by powietrza wystarczy�o na pi�� godzin? Przedtem w to w�tpi�, ale przecie� ci�gle oddycha�. Mo�e pom�g� mu wirus indoktrynacyjny � wprowadzi� m�zg w tajemniczy stan wyciszenia, jak w zen, co zmniejsza�o zu�ycie tlenu.

Nie, w trzeciej czy czwartej godzinie nie zosta�oby ani troch� powietrza. Chyba �e statek pope�ni� b��d. By�a to my�l niepokoj�ca, zwa�ywszy na to, co przeszed�, ale tylko takie wyja�nienie pozostawa�o. Wyciek powietrza musia� by� mniejszy, ni� �C�rka� to oceni�a. Mo�e zacz�o si� krytycznie, ale do pewnego stopnia szczelina zosta�a zasklepiona. Mo�e uk�ady samonaprawcze nie by�y ca�kowicie zniszczone i zastopowa�y wyciek.

Tak, to jedyne wyja�nienie.

Konsola wskazywa�a jednak, �e od chwili katastrofy up�yn�y tylko trzy godziny.

To niemo�liwe. �Domina� powinna nadal by� schowana za Haldor�, poza zasi�giem ��czno�ci przez nast�pne sze��dziesi�t minut! Jeszcze wi�cej czasu wymaga�oby dotarcie na dno kanionu, nawet przy maksymalnej pracy silnik�w. A przecie� maksymalna moc nie wchodzi�a w rachub�. Na pok�adzie statku znajdowa�a si� osoba, kt�r� nale�a�o chroni�. �Domina� mog�a najwy�ej ograniczy� si� do hamowania bezpiecznego dla cz�owieka.

A jednak sta�a tu na lodzie. Realna jak wszystko.

�le mierzony czas, pomy�la�. Jedyne wyja�nienie; �le mierzony czas i przeciek sam si� zasklepi�. W zasadzie istnia�a jeszcze jedna mo�liwo��, nie zas�uguj�ca jednak na bli�sz� analiz�. Je�li czas jest dobry, to �Domina� w jaki� spos�b musia�a odebra� sygna� wo�ania o pomoc, zanim wynurzy�a si� zza Haldory. Sygna� obszed� przeszkod� w postaci planety. Czy tak mog�o si� sta�? By�o to nieprawdopodobne, ale widz�c du�y statek, got�w by� uzna� wszelkie hipotezy. Czy jakie� wynaturzenie stanu fizycznego atmosfery spowodowa�o, �e wiadomo�� zosta�a przekazana za Haldor� po linii krzywej? Quaiche nie m�g�by przysi�c, �e tego typu zjawisko jest wykluczone. Je�li zegar dzia�a� prawid�owo, to jaka by�a alternatywa? �e ca�a planeta znikn�a na taki czas, �eby sygna� si� przedosta�?

To by�by dopiero cud! Quaiche modli� si� o cud, ale wcale si� go nie spodziewa�.

Przy otwartym luku czeka� inny serwitor. Oba roboty, wsp�pracuj�c ze sob�, wci�gn�y �C�rk� do �Dominy�. Cho� stateczek dozna� powa�nych uszkodze�, nadal mniej wi�cej pasowa� do swej ko�yski. Patrz�c w d�, Quaiche obserwowa� zamykaj�c� si� �luz�.

Za minut� pojawi� si� inny serwitor � mniejszy od towarzyszy � otworzy� �C�rk� i przygotowa� wszystko, by wydoby� pasa�era.

��Morwenna. � Quaiche znalaz� w sobie do�� energii, by si� odezwa�, cho� zn�w czu� b�l w piersi. � Morwenna, wr�ci�em. Pot�uczony, ale w jednym kawa�ku.

Nie dosta� odpowiedzi.

Rashmika patrzy�a na szkielet czmychacza. Ten spektakularny symbol bogactwa zwisa� z sufitu w wielkim atrium wagonu. Nawet je�li by� fa�szywy lub cz�ciowo fa�szywy � niepoprawnie zestawiony z nieprzystaj�cych do siebie cz�ci � to i tak by� pierwszym w miar� kompletnym czmychaczem, jakiego widzia�a. Mia�a ochot� wspi�� si� i dok�adnie go obejrze�, zanotowa� wzorce abrazyjne w miejscu, gdzie twarde sekcje pancerzy ociera�y si� o siebie. Przedtem Rashmika tylko czyta�a o takich rzeczach, ale mia�a pewno��, �e wystarczy�aby jej godzina uwa�nego studiowania, by okre�li�, czy ten szkielet jest autentyczny, a przynajmniej wykluczy� mo�liwo��, �e jest tani� podr�bk�.

Z jakich� powod�w uwa�a�a za ma�o prawdopodobne, �e to podr�bka, i do tego tania.

Dokona�a w my�lach klasyfikacji morfologicznej. DK4V8M. Albo DK4V8L, je�li zmyli� mnie nalot kurzu wok� ostatniego pancerza ogonowego, pomy�la�a. Przynajmniej mo�na zastosowa� zwyk�y schemat klasyfikacyjny. Czasami w tanich podr�bkach zestawiano cz�ci cia�a w niesamowitych konfiguracjach anatomicznych, ale to by� do�� wiarygodny monta�, nawet je�li poszczeg�lne cz�ci nie pochodzi�y z tego samego miejsca poch�wku.

Czmychacze byli koszmarem taksonomist�w. Gdy odkopano pierwszego reprezentanta tego gatunku, wydawa�o si�, �e wystarczy z�o�y� porozrzucane cz�ci w ca�o�� przypominaj�c� du�ego owada czy homara. Czmychacz mia� skomplikowany uk�ad cia�a, z wieloma wyspecjalizowanymi ko�czynami i organami czuciowymi, ale wszystko uda�o si� skompletowa� w do�� logiczny spos�b i tylko trzeba by�o si� domy�li�, jak wygl�da�y organy wewn�trzne.

Tymczasem drugi znaleziony czmychacz nie pasowa� do pierwszego. Mia� inn� liczb� sekcji cia�a, inn� liczb� ko�czyn. Jego g�owa i cz�� g�bowa te� inaczej wygl�da�y. Jednak archeolodzy z�o�yli kompletnego osobnika, u�ywaj�c wszystkich ko�ci.

Trzecie znalezione stworzenie nie pasowa�o ani do pierwszego, ani do drugiego. Z czwartym i pi�tym historia si� powt�rzy�a.

Gdy wykopano setnego osobnika, nauka mia�a sto r�nych wersji cia�a czmychaczy.

Teoretycy szukali wyja�nienia tego zjawiska. Wywnioskowano, �e w chwili narodzin nie by�o dw�ch jednakowych czmychaczy, ale dwa nowe r�wnoczesne odkrycia obali�y t� hipotez�. Pierwsze � odkopanie grupki czmychaczy-dzieci. Cho� istnia�y pewne r�nice w budowie ich cia�a, to jednak dzieci by�y identyczne. Analiza statystyczna sugerowa�a, �e archeologowie powinni byli ju� odkry� przynajmniej trzech identycznych doros�ych osobnik�w. Drugie odkrycie � znalezienie pary doros�ych czmychaczy na tym samym obszarze, w oddzielnych, cho� po��czonych komorach podziemnego systemu tuneli. Z�o�ono ich cz�ci cia�a i uzyskano now� jednostk� klasyfikacyjn�. Kimura, m�oda uczona, zainteresowa�a si� dok�adniej �ladami pozostawionymi przez tr�ce o siebie cz�ci szkieletu. Zaniepokoi�o j�, �e zadrapania nie pasowa�y do siebie: �lady na brzegu jednego kawa�ka skorupy nie mia�y swoich odpowiednik�w na kawa�ku przylegaj�cym.

Pocz�tkowo Kimura s�dzi�a, �e ma do czynienia z podr�bkami. Ju� wtedy istnia� rynek na tego rodzaju obiekty. Postanowi�a jednak g��biej zanalizowa� problem. My�la�a nad nim wiele tygodni, przekonana, �e nie dostrzega jakiego� oczywistego zjawiska. Pewnego dnia bardzo intensywnie ogl�da�a zadrapania pod du�ym powi�kszeniem, w nocy gor�czkowo o tym �ni�a, a rano pogna�a do laboratorium, by potwierdzi� dr�cz�ce j� podejrzenia.

Znalaz�a rozwi�zanie. Ka�de zadrapanie u jednego czmychacza mia�o sw�j odpowiednik, ale na szkielecie drugiego osobnika. Czmychacze po prostu wymienia�y si� cz�ciami cia�a. Dlatego nie by�y do siebie podobne. Podczas zrytualizowanych ceremonii przekazywa�y sobie cz�ci cia�a, po czym wycofywa�y si� do swoich jamek, by tam wr�ci� do zdrowia. W miar� jak odkopywano nowe szkielety, uzyskiwano coraz wi�ksz� liczb� kombinacji. Przekazywanie cz�ci cia�a mia�o praktyczne znaczenie � umo�liwia�o czmychaczom adaptacj� do szczeg�lnych zada� i warunk�w. Rytualne wymiany mia�y r�wnie� znaczenie estetyczne � zaspokaja�y potrzeb� bycia nietypowym. Czmychacze, kt�rych budowa cia�a bardzo odbiega�a od przeci�tnej, osi�ga�y sukces spo�eczny, poniewa� bra�y udzia� w wielu wymianach. Jak uda�o si� ustali� Kimurze i jej kolegom, najwi�ksze odium spada�o na czmychaczy identycznych, poniewa� to oznacza�o, �e przynajmniej jeden z nich by� wyrzutkiem nie potrafi�cym znale�� partnera do wymiany.

Mi�dzy uczonymi rozgorza� zaciek�y sp�r. Wi�kszo�� uwa�a�a, �e taki wzorzec zachowania nie by� wynikiem naturalnej ewolucji, �e mia� swoje �r�d�o we wcze�niejszej fazie bioin�ynierii, gdy czmychacze majstrowali przy w�asnej anatomii, by umo�liwi� wymian� ca�ych cz�ci cia�a mi�dzy osobnikami, bez korzystania z mikrochirurgii i lek�w zapobiegaj�cych odrzuceniu przeszczep�w.

Mniejszo�� badaczy uzna�a, �e wymiany by�y zbyt g��boko osadzone w kulturze czmychaczy i nie mog�y powsta� w najnowszym okresie ich historii. Sugerowano, �e miliardy lat wcze�niej czmychacze musieli �y� w bardzo wrogim �rodowisku � z punktu widzenia ewolucji przypominaj�cym zat�oczony garnek homar�w. By osobnik m�g� prze�y�, musia� nie tylko mie� zdolno�� odtworzenia oderwanych ko�czyn, ale r�wnie� ponownego przy��czenia oderwanej ko�czyny, nim zosta�a zjedzona. Ko�czyny � a potem r�wnie� inne zasadnicze cz�ci cia�a � przesz�y ewolucj�, rozwijaj�c w sobie zdolno�� prze�ycia po oderwaniu od reszty cia�a. Gdy wzrasta� nacisk na przetrwanie, czmychacze nabyli kompatybilno�ci mi�dzyosobniczej, umo�liwiaj�cej wykorzystanie nie tylko w�asnych odrzuconych cz�ci, ale r�wnie� cz�ci krewnego.

By� mo�e nawet czmychacze nie pami�ta�y, kiedy zacz�a si� ta wymiana. Z pewno�ci� nie znaleziono �adnych wyra�nych aluzji do tego w nielicznych symbolicznych zapisach odkrytych na Heli. Wymiana by�a nieod��czn� cz�ci� ich �ycia, podstawowym elementem postrzegania przez nich rzeczywisto�ci, zbyt oczywistym, �eby o tym wspomina�.

Patrz�c na t� fantastyczn� istot�, Rashmika zastanawia�a si�, co czmychacze s�dziliby na temat ludzko�ci. Prawdopodobnie uznaliby ras� ludzk� za dziwaczn�, a niezmienno�� za co� strasznego, jaki� rodzaj �mierci.

Rashmika ukl�k�a i opar�a na udach kompnotes. Otworzy�a go i wyj�a z rowka pisak. Nie by�o jej wygodnie, ale zamierza�a siedzie� w ten spos�b tylko kilka minut.

Zacz�a rysowa�. Pisak skrzypia� po kompnotesie, gdy p�ynnie i pewnie prowadzi�a d�o�. Na ekranie powstawa�o obce zwierz�.

Kwestora Jonesa uprzedzono o wizycie nowego go�cia. Ostrze�enie przysz�o bezpo�rednio z Drogi Ustawicznej, z oficjalnymi piecz�ciami Wie�y Zegarowej. Wkr�tce ma�y statek kosmiczny � jednoosobowy prom ultraskiej produkcji w kszta�cie p�askiej ��dki � sun�� nad wagonami karawany.

Prom o rubinowym kad�ubie marudzi� na szpili fachowo zr�wnowa�onego ci�gu nad sun�c� karawan�. Potem obni�y� lot i osiad� na g��wnym l�dowisku. Kad�ub otworzy� si� i z luku pojazdu wyszed� cz�owiek w skafandrze pr�niowym. Zawaha� si� chwil�, po czym si�gn�� do kokpitu i wydosta� stamt�d lask� i bia�� walizeczk�. Kamery �ledzi�y go z r�nych miejsc � wszed� do wagonu karawany, otwieraj�c kluczami Wie�y Zegarowej drzwi, kt�re normalnie by�y stale zamkni�te. Potem je starannie za sob� zamyka�. Kroczy� powoli, niespiesznie, by da� kwestorowi czas na gimnastyk� wyobra�ni. Od czasu do czasu stuka� lask� w jaki� element wagonu albo przesuwa� r�k� po �cianie, a potem patrzy� na r�kawic�, jakby sprawdza�, czy nie ma kurzu.

��Nie podoba mi si� to, Mi�tusku � powiedzia� kwestor do stworzenia siedz�cego na biurku. � Nic dobrego to nie wr�y, gdy ci kogo� nasy�aj�, zw�aszcza je�li uprzedz� ci� zaledwie godzin� wcze�niej. To znaczy, �e chc� ci� zaskoczy�. To znaczy, �e ci� o co� podejrzewaj�.

Stworzenie zaj�te by�o nasionkami, kt�re kwestor usypa� przed nim w piramidk�. Teraz obserwowa� z fascynacj�, jak zwierz�tko je, a potem si� czy�ci. Czarne fasetowe oczy � kt�re w odpowiednim o�wietleniu by�y fioletowe � b�yszcza�y jak rzadkie drogocenne kamienie.

��Kto to mo�e by�, kto to mo�e by� � Kwestor b�bni� pal cami po blacie. � Masz jeszcze troch� nasionek. Laska� Kto chodzi o lasce?

Stworzenie spojrza�o na niego tak, jakby formu�owa�o swoj� opini�. Po chwili wr�ci�o do skubania, zakr�caj�c ogon wok� przycisku do papieru.

��Niedobrze, Mi�tusku. Czuj� to.

Kwestor szczyci� si� tym, �e w karawanie wszystko mia� na oku. Robi� to, czego ��da� od niego ko�ci�, ale we wszystkich innych sprawach nie wtr�ca� si� do spraw katedr. Jego karawana zawsze terminowo wraca�a na miejsce spotkania na Drodze i prawie zawsze ze znaczn� grup� pielgrzym�w, robotnik�w w�drownych i zbiorem artefakt�w czmychaczy. Troszczy� si� o swoich pasa�er�w i klient�w, nie spodziewaj�c si� od nich wdzi�czno�ci ani przyja�ni. Nie potrzebowa� tego. Mia� swoje obowi�zki, mia� Mi�tuska i tylko to si� dla niego liczy�o.

Obecnie sprawy nie przedstawia�y si� tak dobrze jak w przesz�o�ci, ale dotyczy�o to wszystkich karawan, i je�li ko�ci� zamierza� kogo� ukara�, mia� do wyboru innych, kt�rzy osi�gali znacznie gorsze wyniki od kwestora. Ponadto ko�ci� musia� by� zadowolony z jego pracy w ci�gu ostatnich kilku lat; w przeciwnym razie nie pozwoli�by, �eby karawana tak si� rozros�a i podr�owa�a tak wa�nymi szlakami handlowymi. Kwestor utrzymywa� dobre stosunki z katedralnymi oficjelami i mia� reputacj� rzetelnego kontrahenta w negocjacjach z handlowcami w rodzaju Crozeta. Jaki wi�c cel przy�wieca� tej wizycie?

Mia� nadziej�, �e nie ma to nic wsp�lnego z krwi�. Powszechnie wiedziano, �e im bli�sze s� twoje zwi�zki z katedrami, tym wi�ksze prawdopodobie�stwo, �e wejdziesz w kontakt z agentami Urz�du Analizy Krwi � cia�a, kt�re rozpowszechnia�o autentyczn� krew Quaiche�a i by�o organem Wie�y Zegarowej. Ale tak daleko od Drogi krew Quaiche�a by�a rozcie�czona. �ycie w kraju, poza �elaznym sanktuarium katedr, by�o ci�kie. Ludzie musieli si� liczy� z lodospadami i gejzerami. Ich umys�y musia�y wi�c dzia�a� jasno, a nie pod wp�ywem chemicznej pobo�no�ci wirusa indoktrynacyjnego. A je�li nast�pi�a zmiana polityki, je�li poszerzono zakres dzia�a� Urz�du Analizy Krwi?

��To ten Crozet � powiedzia�. � Zawsze przynosi pecha. Nie powinienem by� go wpuszcza� do karawany na tak dalekim etapie trasy. Powinienem by� go odes�a� z podkulonym ogonem. Leniwy dra�.

Mi�tusek spojrza� na niego i powiedzia� ma�ymi ustami:

��Ten, kto jest bez winy, niech pierwszy rzuci kamie�.

��Tak, dzi�kuj� ci, Mi�tusku. � Kwestor otworzy� szuflad� biurka. � Mo�e by� si� tu schowa� do odej�cia naszego go�cia? I trzymaj pysk na k��dk�.

Wyci�gn�� r�k�, chc�c delikatnie zwin�� Mi�tuska, by zmie�ci� si� wewn�trz szuflady, ale drzwi gabinetu ju� si� otwiera�y � uniwersalny klucz pasowa� nawet tutaj.

Cz�owiek w skafandrze wszed�, przystan�� i zamkn�� drzwi za sob�. Opar� trzcinow� lask� o st�, postawi� bia�� walizeczk� na ziemi. Otworzy� szczelny he�m barokowy � p�askorze�ba wok� przy�bicy przedstawia�a gargulce � zsun�� go z g�owy i po�o�y� na ko�cu sto�u.

Ku swemu zdziwieniu kwestor nie pozna� m�czyzny. Nie by� to ten sam ko�cielny oficjel, z kt�rym zwykle mia� do czynienia. Ten by� zupe�nie obcy.

��Mog� zamieni� z panem s��wko, kwestorze? � spyta� m�czyzna, wskazuj�c pobliskie krzes�o.

��Tak, tak � odpar� kwestor po�piesznie. � Prosz� usi���. Jak� hmm�?

��Jak mi min�a podr� z Drogi? � M�czyzna zamkn�� na chwil� powieki, jakby u�piony tym nadzwyczaj nudnym pytaniem kwestora. � Bez sensacji. � Spojrza� na stworzenie, kt�rego kwestor nie zd��y� schowa�. � To pa�ski, tak?

��M�j Mi� Milusek. Mi�tusek. Ulubieniec.

��Zabawka genetyczna, prawda? Niech zgadn�: cz�ciowo patyczak, cz�ciowo kameleon, cz�ciowo co� ze ssaka?

��Jest w nim kot � o�wiadczy� kwestor. � Zdecydowanie kot, prawda, Mi�tusku? � Podsun�� go�ciowi troch� ziarenek. � Po cz�stuje si� pan?

Ku zdumieniu kwestora � nie wiedzia�, dlaczego w og�le wyszed� z t� propozycj� � m�czyzna wzi�� odrobin� ziarenek i podsun�� je na d�oni Mi�tuskowi. Bardzo delikatnie. Stworzenie zacz�o porusza� �uchw�, jedz�c ziarenka.

��Urocze. � M�czyzna nie cofa� r�ki. � Sprawi�bym sobie takie, ale s�ysza�em, �e bardzo ci�ko je zdoby�.

��Strasznie trudno je utrzyma� w zdrowiu � powiedzia� kwestor.

��Jestem tego pewien. Ale przejd�my do interes�w.

��Do interes�w. � Kwestor skin�� g�ow�.

M�czyzna mia� poci�g�� twarz z p�askim nosem i mocn� szcz�k�. Tu� nad czo�em wyrasta�a mu g�sta czupryna siwych w�os�w, sztywnych jak szczotka i idealnie przylegaj�cych na czubku g�owy, jakby przyci�tych laserem. W tutejszym o�wietleniu �wieci�y niebieskaw� aur�. Jego zapi�ta z boku na guziki tunika z wysokim ko�nierzem mia�a insygnia Wie�y Zegarowej: dziwny, podobny do mumii skafander kosmiczny, promieniuj�cy �wiat�em przez szczeliny w pancerzu. Kwestor w�tpi� jednak, czy m�czyzna jest duchownym. Nie wygl�da� na kogo�, w kim p�ynie krew Quaiche�a. A wi�c to jaki� wysoko postawiony urz�dnik.

��Nie chce pan wiedzie�, jak si� nazywam? � spyta� obcy.

��Nie, chyba �e mi pan powie.

��A jednak jest pan ciekawy?

��Zapowiedziano, �e mam si� spodziewa� wizyty. To wszystko, co musz� wiedzie�.

M�czyzna u�miechn�� si�.

��To bardzo dobra polityka. Mo�e mnie pan nazywa� Grelier. Kwestor skin�� g�ow�. W najwcze�niejszych dziejach Heli,

od zaobserwowania pierwszego znikni�cia, wyst�powa� niejaki Grelier. Kwestor przypuszcza�, �e przez wiele pokole� rodzina Greliera odgrywa�a wa�n� rol� w ko�ciele.

��To przyjemno�� go�ci� pana w karawanie, panie Grelier.

��Nied�ugo tu zabawi�. Jak m�wi�em, chcia�em zamieni� s��wko. � Przesta� karmi� Mi�tuska i rzuci� pozosta�e ziarenka na pod�og�. Pochyli� si�, podni�s� bia�� walizeczk� i po�o�y� j� na kolanach. Mi�tusek zacz�� si� czy�ci�, wykonuj� ruchy takie, jakby si� modli�.

��Czy ostatnio kto� przyby� do karawany?

��Ludzie zawsze przychodz� i odchodz�.

��Ale ostatnio, w ci�gu paru minionych dni?

��No tak, Crozet.

M�czyzna skin�� g�ow� i otworzy� wieko walizeczki. Kwestor zobaczy� strzykawki ustawione w szeregu jak �o�nierze.

��Kto to jest ten Crozet?

��Jeden z naszych sta�ych handlarzy. Pracuje w rejonie Vigrid, na w�asny rachunek. Ma �on� Linxe i syna Culvera.

��S� tu teraz? Kiedy l�dowa�em, widzia�em lodoch�d na wci�garce przy pana wagonie.

��To jego maszyna � potwierdzi� kwestor.

��Czy jeszcze kto� z nim przyjecha�?

��Tylko dziewczyna.

M�czyzna uni�s� brwi, kt�re tak jak jego w�osy mia�y kolor �wie�ego �niegu o�wietlonego �wiat�em ksi�yca.

��Dziewczyna? M�wi� pan, �e on ma syna, a nie c�rk�.

��Nie jest krewn�. Podr�uje z nimi. Autostopowiczka. Nazywa si� � kwestor udawa�, �e szuka w pami�ci � Rashmika. Rashmika Els. Ma szesna�cie, siedemna�cie standardowych lat.

��Wpad�a panu w oko, co?

��Zrobi�a na mnie wra�enie. Nie mog� temu zaprzeczy�. � D�onie kwestora wygl�da�y jak dwa k��by w�gorzy ocieraj�ce si� o siebie. � Ma co� w sobie, jakie� zdecydowanie, kt�re rzadko si� widuje, zw�aszcza u os�b w jej wieku. Wydaje si�, �e wyprawi�a si� z jak�� misj�.

M�czyzna wyj�� z walizeczki pust� strzykawk�.

��Jaki jest jej zwi�zek z Crozetem? Ca�kowicie uczciwy?

��O ile wiem, by�a tylko pasa�erem.

��S�ysza� pan doniesienie o tym, �e kto� uciek�? Jaka� dziewczynka zbieg�a od swojej rodziny z ja�owych wzg�rz. Tamtejsza milicja prowadzi dochodzenie w sprawie domniemanego sabota�u.

��Chodzi o ni�? Obawiam si�, �e nie powi�za�em tych spraw.

��To �wietnie, �e pan tego nie widzi. � Uni�s� strzykawk� pod �wiat�o. Kwestor patrzy� na jego twarz zniekszta�con� przez szk�o. � Inaczej m�g�by pan j� odes�a� z powrotem.

��To nie by�oby w�a�ciwe?

��Woleliby�my, �eby na razie zosta�a w karawanie. Rozumie pan, jest dla nas interesuj�ca. Prosz� podsun�� rami�.

Kwestor zawin�� r�kaw i pochyli� si� nad sto�em. Mi�tusek patrzy� na niego, przerywaj�c swoj� toalet�. Kwestor nie m�g� odm�wi�. Polecenie wydano tak spokojnie, �e nie by�o szans na sprzeciw. Strzykawka by�a pusta � go�� przyjecha� pobra�, a nie wstrzykn�� krew.

Kwestor zmusi� si� do spokoju.

��Dlaczego ma zosta� w karawanie?

���eby dotar�a tam, gdzie powinna dotrze�. � Grelier wk�u� ig��. � Czy mia� pan, kwestorze, za�alenie od wydzia�u nabytk�w?

��Za�alenie?

��Na Crozeta. �e zarabia nieco wi�cej ni� normalnie za swoje graty czmychaczy.

��Zwyk�e narzekania.

��Tym razem mog� by� uzasadnione. Dziewczyna siedzia�a przy rokowaniach, tak?

Kwestor u�wiadomi� sobie, �e go�� zna odpowiedzi na prawie wszystkie pytania, kt�re zadawa�. Obserwowa�, jak strzykawka nape�nia si� jego krwi�.

��By�a ciekawa � stwierdzi�. � Zawsze interesowa�a si� pozosta�o�ciami po czmychaczach. Uwa�a siebie troch� za badaczk� w tej dziedzinie. Nie widz� w tym nic z�ego, �e przys�uchiwa�a si� negocjacjom. Crozet tak zdecydowa�, nie ja.

��Tak s�dz�. Dziewczyna ma talent, dar od Boga. Potrafi wykry� k�amstwa. Odczytuje mikrozmiany na ludzkiej twarzy, sygna�y podprogowe, kt�rych my nie zauwa�amy. Dla niej s� tak wyra�ne jak wielkie neony.

��Nie rozumiem� M�czyzna wyj�� ig��.

��Dziewczyna odczytywa�a twarze pa�skich negocjator�w. Wiedzia�a, czy byli szczerzy, gdy m�wili, �e nie mog� da� wi�cej. Przekazywa�a potajemne sygna�y Crozetowi.

��Sk�d pan wie?

��Oczekiwa�em, �e si� pojawi. Nas�uchiwa�em. Sygna�y przy prowadzi�y mnie do tej karawany.

��Ale to tylko dziewczyna.

��Joanna d�Arc te� by�a tylko dziewczyn�, a niech pan sobie przypomni, jak� krwaw� jatk� urz�dzi�a. � Przy�o�y� plaster na r�k� kwestora. Strzykawk� wsun�� do specjalnej szczeliny z boku walizeczki. Krew wyp�yn�a ze zbiorniczka, wypchni�ta przez mechaniczny t�oczek. Walizeczka zacz�a brz�cze� i perkota�.

��Je�li chce si� pan z ni� zobaczy� � zacz�� kwestor.

��Nie, nie chc�. Przynajmniej nie teraz. Chc�, �eby pan nie spuszcza� jej z oka, a� dojedziecie do Drogi. Nie mo�e wr�ci� z Crozetem. Pa�skie zadanie polega na tym, �eby ona zosta�a w karawanie.

Kwestor opu�ci� r�kaw.

��Zrobi� wszystko, �eby tego dopilnowa�.

��Zrobi pan wi�cej ni� wszystko. � Nadal trzymaj�c walizeczk� na kolanach, schwyci� Mi�tuska i �cisn�� go d�oni� odzian� r�kawic� skafandra. Drug� r�k� z�apa� przedrami� stworzenia i po ci�gn��. Zwierzak miota� si� w�ciekle, wydaj�c z siebie okropny wysoki gwizd.

��Och, co ja zrobi�em � powiedzia� Grelier.

��Nie. � Kwestor zamar� przera�ony.

Grelier po�o�y� udr�czonego zwierzaka na biurku, a oderwan� ko�czyn� cisn�� na pod�og�. � To tylko ko�czyna. Jest ich mn�stwo tam, sk�d pan go wzi��.

Ogon Mi�tuska skr�ca� si� w spirale jakby z b�lu.

��Teraz porozmawiamy o szczeg�ach � oznajmi� Grelier. Wy j�� z kieszeni skafandra ma�� metalow� rurk�. Kwestor wzdrygn�� si�. Jednym okiem ci�gle obserwowa� okaleczone zwierz�. Grelier pchn�� rurk� po blacie. � Dziewczyna to problem � stwierdzi�. � Potencjalnie mo�e by� u�yteczna dla dziekana, cho� on o tym jeszcze nie wie.

Kwestor pr�bowa� zachowa� spok�j w g�osie.

��Pan rzeczywi�cie zna dziekana?

��Widuj� go czasami.

��To znaczy, �e wie pan, czy on �yje?

���yje. Tylko niezbyt cz�sto opuszcza wie��. � Grelier zn�w spojrza� na Mi�tuska. � Jak na dow�dc� karawany zadaje pan du�o pyta�.

��Przepraszam.

��Niech pan otworzy rurk�.

Kwestor wykona� polecenie. Wewn�trz rurki znajdowa�y si� dwie ciasno zwini�te karteczki. Delikatnie je wyci�gn�� i rozprostowa� na biurku. Jedna z nich by�a listem. Druga zawiera�a jakie� tajemnicze znaki.

��Nie wiem, co mam z tym zrobi�.

��Nie szkodzi, powiem panu. List zachowa pan dla siebie. Znaki wraz z rurk� odda pan m�czy�nie o imieniu Pietr.

��Nie znam nikogo o imieniu Pietr.

��Powinien pan zna�. To pielgrzym, ju� jest w karawanie. Troszk� niestabilny emocjonalnie.

��Niestabilny?

Grelier zignorowa� pytanie i poklepa� walizeczk�, kt�ra nadal brz�cza�a i bulgota�a, jakby dokonywa�a analizy kwestorskiej krwi.

��Wi�kszo�� szczep�w wirusa b�d�cych w obiegu nie jest szczeg�lnie niebezpieczna. Wywo�uj� uczucia religijne albo wizje, ale nie wtr�caj� si� bezpo�rednio do poczucia w�asnej osoby gospodarza. Z Pietrem jest inaczej. Nazywamy to DEUS-X. To rzadka mutacja oryginalnego wirusa indoktrynacyjnego, kt�r� pr�bowali�my utrzyma� w ryzach. Wirus sprawia, �e cz�owiek jest umieszczony w centrum swego prywatnego kosmosu. Nie zawsze zdaje sobie z tego spraw�, ale wirus zmienia jego poczucie rzeczywisto�ci i cz�owiek staje si� swoim w�asnym Bogiem. Zostaje przyci�gni�ty na Drog� do kt�rego� z ortodoksyjnych ko�cio��w, ale zawsze odczuwa konflikt z konwencjonaln� doktryn�. W�druje z jednej sekty do drugiej, wsz�dzie czuj�c, �e prawie doznaje o�wiecenia. Dokonuj�c coraz bardziej skrajnych wybor�w, pow�druje w stron� coraz dziwniejszych przejaw�w kultu Haldory, jak Obserwatorzy.

Kwestor nigdy nie s�ysza� o DEUS-X, ale do�� dobrze zna� takie religijne osoby, o jakich m�wi� Grelier. Zwykle byli to m�odzi m�czy�ni, bardzo powa�ni, pozbawieni poczucia humoru. W ich umys�ach musia�o ju� wcze�niej by� co� takiego, do czego wirus m�g� si� doczepi�.

��Co mamy zrobi� z t� dziewczyn�?

��Na razie nic. Chc�, �eby Pietr dosta� rurk� i t� karteczk�. Znajdzie w niej jaki� sens, cho� nigdy nie widzia� tych znak�w zapisanych tak dok�adnie. Dla niego b�dzie to jak znalezienie iluminowanej ksi�gi, podczas gdy dot�d mia� tylko zadrapania na kamieniu.

Kwestor zn�w przyjrza� si� karteczce. Wyda�o mu si�, �e ju� widzia� takie znaki.

��Brakuj�ce znikni�cie? � spyta�. � My�la�em, �e to opowie�� starych kumoszek.

��To nie ma znaczenia, czy to opowie�� starych kumoszek, czy nie. To jedno z alternatywnych wierze�, z kt�rymi Pietr ju� si� zetkn��. On to rozpozna i to sk�oni go do dzia�ania. � Grelier przygl�da� si� kwestorowi badawczo, chc�c chyba oceni�, czy mo�na na nim polega�. � W�r�d Obserwator�w umie�ci�em szpiega. Wspomni Pietrowi o dziewczynie odbywaj�cej krucjat�. O dziewczynie urodzonej w lodzie, kt�rej przeznaczeniem jest zmieni� �wiat.

��Rashmika?

Grelier z�o�y� d�o� na kszta�t pistoletu i celuj�c w kwestora, na�ladowa� g�osem d�wi�k wystrza�u.

��Pan musi tylko doprowadzi� do ich spotkania. Umo�liwi� jej odwiedzenie Obserwator�w, a Pietr zajmie si� reszt�. Nie b�dzie potrafi� si� powstrzyma� i przeka�e wiedz�, kt�r� zdoby�.

Kwestor zmarszczy� czo�o.

��Czy ona musi zobaczy� te znaki?

��Musi mie� pow�d, by odwiedzi� dziekana. Do tego s�u�y druga kartka � list od jej brata. Jest zainteresowana czmychaczami, wi�c brakuj�ce znikni�cie podsyci jej ciekawo��. B�dzie d��y� do wyja�nienia sprawy bez wzgl�du na to, jak bardzo instynkt ka�e jej trzyma� si� z daleka od katedr.

��Dlaczego nie mog� teraz przekaza� jej rurki? Po co ta k�opotliwa gra z Obserwatorami?

Grelier spojrza� na Mi�tuska.

��Pan si� zupe�nie nie uczy.

��Przepraszam, chcia�em�

��Dziewczyn� bardzo trudno jest manipulowa�, od razu po zna si� na k�amstwie. Trzeba j� przeprowadzi� przez bufor nie kwestionowanej, ca�kowicie urojonej wiary w siebie� � Grelier zamilk� na chwil�. � W ka�dym razie � podj�� � musz� pozna� jej ograniczenia. Kiedy ju� j� zanalizuj� z pewnej odleg�o�ci, mo�na b�dzie do niej otwarcie si� zbli�y�. Ale do tego momentu chc� j� prowadzi� zdalnie. Pan stanowi cz�� bufora, ale r�wnocze�nie b�dzie pan testem na jej zdolno�ci.

��A list?

��Nich pan go odda osobi�cie. I oznajmi, �e dotar� do pana za po�rednictwem tajnego kuriera i tylko to pan wie. Prosz� j� dok�adnie obserwowa� i donie��, jak zareagowa�a.

��A je�li b�dzie zadawa�a za du�o pyta�? Grelier u�miechn�� si� ze wsp�czuciem.

��Niech pan spr�buje k�ama�.

Walizeczka zadzwoni�a na znak, �e zako�czy�a analiz�. Grelier odwr�ci� j� tak, by kwestor m�g� zobaczy� wyniki. Na wewn�trznej stronie wieczka pojawi�y si� histogramy i wykresy ko�owe.

��Wszystko w porz�dku? � spyta� kwestor.

��Nie musi pan niczym si� niepokoi�.

Kwestor obserwowa� na prywatnych ekranach, jak rubinowy statek w kszta�cie ��dki podnosi si� znad karawany, a g��wne dysze rzucaj� na grunt rozedrgane cienie.

��Tak mi przykro, Mi�tusku � powiedzia�.

Stworz�tko usi�owa�o oczy�ci� sobie buzi�, machaj�c jedynym ramieniem, jak z�amana wycieraczka samochodowa. Patrzy�o na kwestora jagodowymi oczyma, kt�re nie by�y a� tak bezmy�lne, jakby kwestor sobie �yczy�.

��Je�li nie zrobi� tego, co Grelier chce, on tu wr�ci. Ale to, co chce zrobi� z dziewczyn�, nie jest w porz�dku. Czuj� to. A ty? On mi si� nie podoba. Jak tylko wyl�dowa�, wiedzia�em, �e b�d� k�opoty.

Rozprostowa� karteczk�. List by� kr�tki, napisany wyra�nym, dziecinnym pismem. Od niejakiego Harbina do pewnej Rashmiki.

Sala zebra� znajdowa�a si� daleko we wn�trzu, w sferycznej komorze, kt�ra kiedy� mie�ci�a centrum dowodzenia tego wielkiego statku. Droga do sali przypomina�a eksploracj� wielkiego systemu jaski�: nale�a�o pokona� labirynty zimnych kr�tych korytarzy, spiralne tunele, skrzy�owania i g��bokie szyby. Du�e puste komory. Trzeba by�o przeciska� si� przez klaustrofobiczne przew�enia. �ciany oblepia�y dziwaczne, niepokoj�ce naro�le, w jednym miejscu b�ble tr�du, w innym nawis przypominaj�cy skamieliny p�uc. Scorpio wiedzia�, �e wydzieliny statku nie s� niebezpieczne � cho� ich sk�ad chemiczny by� nieciekawy � ale nawet kto�, kto �y� w Mierzwie, nie m�g� opanowa� uczucia obrzydzenia. Wra�enie by�oby bardziej zno�ne, gdyby statek by� tylko konstrukcj� mechaniczn�, ale nie da�o si� pomin�� faktu, �e to, co Scorpio widzia�, stanowi�o w jakim� tajemniczym sensie wspomnienie biologicznego cia�a kapitana. To kwestia semantyki, czy Scorpio szed� przez statek, kt�ry przej�� pewne cechy cia�a, czy przez cia�o, kt�re napuch�o do rozmiar�w i kszta�tu statku.

Nie obchodzi�o go, kt�re okre�lenie jest trafniejsze. Obie wersje wzbudza�y w nim odraz�.

Dotar� do sali, kt�ra w por�wnaniu z prowadz�cymi do niej korytarzami by�a nadzwyczaj jasna i czysta. Sferyczne pomieszczenie dowodzenia wyposa�ono w podwy�szon� pod�og� oraz okaza�y drewniany st� konferencyjny. Odnowiony projektor wisia� nad sto�em jak zbyt du�y �yrandol; pokazywa� schematyczne widoki planety i okalaj�cej j� przestrzeni powietrznej.

Clavain ju� czeka�. Mia� na sobie sztywny czarny uniform, kt�ry przez ostatnie osiemset lat nigdy nie wydawa� si� szokuj�co niemodny. Kto� popracowa� nieco nad jego wygl�dem: na twarzy widnia�y zmarszczki i cienie, ale kilkugodzinny sen sprawi�, �e mo�na by�o rozpozna� dawnego Clavaina. G�adzi� starannie przyci�t� brod�, opieraj�c �okie� na stole, drug� r�k� b�bni� w b�yszcz�cy czarny blat.

��Co� ci� zatrzyma�o, Scorp? � spyta� �agodnie.

��Potrzebowa�em chwili zastanowienia. Clavain spojrza� na niego i skin�� g�ow�.

��Rozumiem.

Scorpio usiad�. Zarezerwowano dla niego fotel obok Vaska, w wi�kszej grupie urz�dnik�w kolonii.

Clavain siedzia� na szczycie sto�u. Po lewej mia� Blooda, kt�rego mocna posta� zajmowa�a szeroko�� dw�ch normalnych miejsc. Blood jak zwykle wygl�da� jak zbir, kt�ry bez zaproszenia wtargn�� na prywatne przyj�cie. W jednej raciczce mia� n�, grzeba� ostrzem pod paznokciami drugiej r�ki i rzuca� wydobyty brud na pod�og�.

Jego przeciwie�stwem by�a Antoinette Bax, siedz�ca z prawej strony Clavaina. T� kobiet� cz�owieka Scorpio zna� z Chasm City. By�a wtedy nastolatk�. Teraz przekroczy�a czterdziestk� i nadal � wed�ug Scorpia � wygl�da�a atrakcyjnie, cho� twarz mia�a ci�sz�, a wok� oczu zacz�y jej si� tworzy� kurze �apki. Jedno, co jej pozosta�o � i co zapewne zabierze do grobu � to rz�dek pieg�w na nosie. Zawsze sprawia�y wra�enie, �e je �wie�o, precyzyjnie namalowano. W�osy mia�a teraz d�u�sze, z asymetrycznym przedzia�kiem, sczesane do ty�u i upi�te. Nosi�a skomplikowan� miejscow� bi�uteri�. By�a kiedy� doskona�ym pilotem, ale ostatnio mia�a niewiele okazji do latania. Narzeka�a na to �artobliwie, ale r�wnocze�nie solidnie si� przyk�ada�a do pracy w kolonii. Sta�a si� kompetentnym mediatorem.

Jej m�em by� Xavier Liu, nieco od niej starszy. Poprzetykane siwizn� czarne w�osy wi�za� z ty�u w skromny warkoczyk. Mia� starannie przyci�t� br�dk� i brakowa�o mu dw�ch palc�w prawej d�oni � skutek wypadku w dokach przed pi�tnastu laty. By� geniuszem od maszyn, zw�aszcza od uk�ad�w cybernetycznych. Scorpio zawsze by� z nim w dobrych stosunkach. Liu nale�a� do nielicznych ludzi, kt�rzy zupe�nie nie zwracali uwagi na to, �e rozmawiaj� ze �wini�; traktowa� Scorpia po prostu jako kogo�, kto ma smyka�k� do mechaniki i mo�na z nim na ten temat merytorycznie porozmawia�. Xavier by� obecnie odpowiedzialny za g��wny park mechaniczny, nadzorowa� topniej�ce zapasy b�d�cych jeszcze na chodzie serwitor�w, pojazd�w, samolot�w, prom�w, pomp oraz broni. Kiedy Scorpio do niego przychodzi�,

Liu zawsze mia� roboty po same �okcie i Scorpio zwykle mu pomaga�.

Obok Blooda siedzia�a Paulina Sukhoi, posta� blada, widmowa, jakby dr�czy�o j� co� tu� za skrajem pola widzenia albo sama by�a duchem. R�ce i g�os stale jej dr�a�y i powszechnie wiedziano, �e cierpi na przemijaj�ce napady ob��du. Lata temu pracowa�a w Chasm City pod patronatem szemranego osobnika przy do�wiadczeniach dotycz�cych lokalnej zmiany pr�ni kwantowej. Zdarzy� si� wypadek i w zerwanym ci�gu prawdopodobie�stw, czyli w kwantowym skoku pr�ni, Sukhoi zobaczy�a co� strasznego. Pchn�o j� to na skraj szale�stwa. Nawet po tylu latach nie by�a w stanie o tym opowiada�. M�wiono, �e sp�dza czas, wyszywaj�c wzory na dywanach.

Dalej siedzia�a Orca Cruz, dawna asystentka Scorpia, jeszcze z Mierzwy. Mia�a jedno oko, ale nadal by�a ostra jak kosa z nici mono molekularnej. Scorpio nie zna� r�wnie bezwzgl�dnego cz�owieka, nawet uwzgl�dniaj�c Clavaina. Kiedy� dwaj rywale Scorpia pope�nili b��d i nie docenili Orki Cruz. Scorpio dowiedzia� si� o tym dopiero w�wczas, gdy dotar�a do niego wiadomo�� o ich pogrzebie. Cruz, ubrana w czarn� sk�r�, po�o�y�a przed sob� na stole swoj� ulubiona strzelb� i pstryka�a czerwonymi paznokciami w rze�bion� w stylu japo�skim luf�. Scorpio uzna� to za brak obycia, ale przecie� nigdy nie dobiera� sobie wsp�pracownik�w ze wzgl�du na ich maniery.

W sali by�o kilkunastu starszych kolonii. Trzej z nich to p�ywacy z wydzia�u kontakt�w z �onglerami Wzorc�w, m�odzi ludzie linii g��wnej � tylko tacy mogli tam pracowa�. Cia�a mieli foremne, zbudowane funkcjonalnie jak u wydry, a sk�r� w jasnozielone c�tki � wskazania biologicznego przej�cia. Nosili tuniki bez r�kaw�w, ods�aniaj�ce ich szerokie ramiona i wspaniale rozwini�te mi�nie r�k. Tatua�e wplecione w skomplikowane wzory ubarwienia sk�ry oznacza�y jak�� zagadkow� hierarchi�, kt�r� rozpoznawali tylko inni p�ywacy. Scorpio niezbyt lubi� p�ywak�w. Nie z tego powodu, �e mieli dost�p do jasnego �wiata, kt�rego on jako �winia nigdy nie pozna. Po prostu wydawa�o si�, �e wszystkich traktuj� z dystansem i pogard�, r�wnie� innych ludzi linii g��wnej. Niew�tpliwie jednak byli u�yteczni. Widzieli takie rzeczy i miejsca, jakich inni nigdy nie zobacz�. Stanowili atut kolonii, nale�a�o ich tolerowa� i wykorzystywa�.

Dziewi�ciu pozosta�ych senior�w kolonii, nieco starszych od p�ywak�w, by�o ju� na Resurgamie, przed ewakuacj� planety, lud�mi doros�ymi. Podobnie jak w wypadku p�ywak�w, twarze w tym gronie si� zmienia�y, gdy nowi przedstawiciele wchodzili do s�u�by, a starzy j� opuszczali. Scorpio uwa�a� za sw�j obowi�zek zna� ich wszystkich, mia� s�abo�� do szczeg��w osobistych, kt�r� rezerwowa� sobie dla bliskich przyjaci� i �miertelnych wrog�w. Wiedzia�, �e nadz�r nad danymi osobistymi to jedna z jego mocnych stron, kompensuj�ca brak zdolno�ci do wyprzedzaj�cego my�lenia.

Dlatego bardzo go niepokoi�o to, �e w pokoju znajduje si� jedna osoba, kt�rej prawie nie zna�. Naprzeciw niego siedzia�a Khouri w towarzystwie doktora Valensina. Scorpio nie zna� jej s�abo�ci i ten brak wiedzy dokucza� mu jak bol�cy z�b.

Czy inni te� tak to postrzegaj�? � zastanawia� si�. Nagle umilk�y ciche rozmowy i wszyscy spojrzeli na Clavaina, oczekuj�c, �e poprowadzi zebranie.

Clavain wsta� i wyprostowa� si�.

��Nie chcia�bym d�ugo m�wi�. To, co tu zobaczy�em, �wiadczy o tym, �e podczas mojej nieobecno�ci Scorpio znakomicie si� spisa� jako zarz�dca kolonii. Nie zamierzam zmienia� kierownictwa, ale s�u�� wszelkimi wskaz�wkami podczas bie��cego kryzysu. Mam nadziej�, �e wszyscy z was zd��yli przeczyta� kr�tkie pod sumowanie, jakie przygotowali�my ze Scorpiem, opieraj�c si� na �wiadectwie Khouri.

��Przeczytali�my � odezwa� si� jeden z dawnych kolonist�w, brodaty korpulentny m�czyzna o nazwisku Hallat. � Ale czy traktujemy to powa�nie, to ju� zupe�nie inna sprawa.

��Rzeczywi�cie jej opowie�ci s� niezwyk�e � stwierdzi� Clavain. � Nie powinno to nas dziwi�, zw�aszcza je�li przypomnimy sobie, co si� z nami sta�o po wyje�dzie z Yellowstone. To by�y niezwyk�e czasy. Okoliczno�ci przybycia Khouri musia�y wi�c by� nieco zaskakuj�ce.

��Nie chodzi tylko o jej opowie�ci � powiedzia� Hallat. � Chodzi o sam� Khouri. By�a zast�pc� Volyovej. Wed�ug mnie to nie jest najlepsza rekomendacja.

Clavain podni�s� d�o�.

��Volyova mo�e �le przys�u�y�a si� waszej planecie, ale uwa�am, �e swoim ostatnim czynem odpokutowa�a za grzechy.

��To ona mo�e tak s�dzi� � rzek� Hallat � ale dar odkupienia to sprawa tych, wobec kt�rych pope�niono grzech, a nie sprawa grzesznika. Wed�ug mnie by�a przest�pc� wojennym, a Ana Khouri by�a jej wsp�lniczk�.

��To tw�j pogl�d � stwierdzi� Clavain � ale zgodnie z prawem, kt�re wszyscy uznali�my podczas ewakuacji, ani Volyova, ani Khouri nie mog� by� odpowiedzialne za �adne zbrodnie. Teraz moj� jedyn� trosk� jest zeznanie Khouri oraz problem, czy mamy podj�� jakie� dzia�ania.

��Zaraz � wtr�ci�a si� Khouri, gdy Clavain usiad�. � Mo�e co� przeoczy�am, ale czy w tym zebraniu nie powinien jeszcze kto� bra� udzia�u?

��Kogo masz na my�li? � spyta� Scorpio.

��Statek oczywi�cie. Ten, w kt�rym akurat siedzimy. Scorpio podrapa� si� w fa�d� sk�ry mi�dzy czo�em a zadartym nosem.

��Niezupe�nie rozumiem.

��Przecie� kapitan Brannigan przywi�z� was wszystkich tutaj. Czy to go nie upowa�nia do zasiadania przy tym stole?

��Mo�e nie zwr�ci�a� uwagi, ale to ju� nie jest statek � zauwa�y�a Paulina Sukhoi. � To element krajobrazu.

��S�usznie zapyta�a� o kapitana � podj�a Antoinette Bax g��bokim g�osem, kt�ry zmusza� do natychmiastowej uwagi. � Pr�bowali�my nawi�za� z nim rozmow� niemal zaraz po l�dowaniu �Niesko�czono�ci�. � Antoinette splot�a palce ozdobione licznymi pier�cieniami. Paznokcie mia�a pomalowane jaskraw� zieleni�. � Nie powiod�o si�. Nie chce m�wi�.

��Czyli kapitan nie �yje? � spyta�a Khouri.

��Nie� � Bax rozejrza�a si� ostro�nie. � Od czasu do czasu si� pokazuje.

Paulina Sukhoi zwr�ci�a si� do Khouri:

��Czy mog� ci� o co� spyta�? Za�wiadczasz, �e Remontoire i jego sojusznicy� nasi sojusznicy� zrobili prze�omowe odkrycia w wielu dziedzinach. Nap�dy, kt�rych nie da si� wykry�, statki, kt�rych nie mo�na zobaczy�, bro�, kt�ra tnie przez czasoprzestrze� Spora lista. � S�aby, przestraszony g�os Sukhoi zawsze brzmia� niemal jak �miech. � Tym bardziej, �e te odkrycia po wsta�y w nied�ugim czasie.

��To nie by�y odkrycia � oznajmi�a Khouri. � Przeczytaj streszczenie. Aura da�a nam wskaz�wki, jak to wszystko robi�. My niczego nie odkryli�my.

��Porozmawiajmy o Aurze � wtr�ci� Scorpio. � Zacznijmy od pocz�tku, od momentu, gdy dwie si�y rozdzieli�y si� przy Delcie Pawia. ��wiat�o Zodiakalne� zosta�o powa�nie uszkodzone, tyle wiemy. Ale systemom samonaprawczym reperacja nie powinna zaj�� wi�cej ni� trzy lata, o ile dostarczyliby�cie wystarczaj�c� ilo�� surowc�w. A jednak czekali�cie dwadzie�cia trzy lata. Co zabra�o wam a� tyle czasu?

��Naprawy trwa�y d�u�ej, ni� przewidywali�my � odpar�a Khouri � Mieli�my trudno�ci z uzyskaniem surowc�w, bo Inhibitorzy kontrolowali ju� wtedy znacz� cz�� uk�adu.

��Ale przecie� nie dwadzie�cia lat.

��Nie, ale gdy tam pobyli�my par� lat, zauwa�yli�my, �e nie grozi nam bezpo�rednie niebezpiecze�stwo prze�ladowa� ze strony Inhibitor�w, je�li znajdowali�my si� w pobli�u Hadesu, tej przekszta�conej gwiazdy neutronowej. To oznacza�o, �e mieli�my wi�cej czasu na zbadanie tego obiektu. Pocz�tkowo bali�my si�, ale Inhibitorzy zawsze trzymali si� z dala, jakby by�o w nim co�, co im si� nie podoba�o. To znaczy ja i Cier� ju� wcze�niej si� tego domy�lali�my.

��Powiedz nam co� wi�cej o Cierniu � poprosi� Clavain �agodnie.

��Cier� by� przyw�dc� ruchu oporu. � G�os si� jej za�ama�. � Utrudnia� �ycie re�imowi do czasu pojawienia si� Inhibitor�w.

��Vblyova i ty stworzy�y�cie z nim pewien rodzaj sojuszu, nie myl� si�? � spyta� Clavain.

��Dzi�ki temu uda�o si� nak�oni� ludzi do zaakceptowania naszej pomocy przy ewakuacji. St�d moje zwi�zki z Cierniem.

Dobrze si� poznali�my � doko�czy�a s�abn�cym g�osem i zamilk�a.

��Nie �piesz si� � powiedzia� Clavain z �agodno�ci� w g�osie, jakiej Scorpio ostatnio u niego nie s�ysza�.

��Pewnego razu g�upia ciekawo�� pchn�a mnie i Ciernia w pobli�e Inhibitor�w. Otoczyli nas i zacz�li wpycha� nam do g��w swoje sondy, czerpa� nasze wspomnienia. Ale wtedy co� interweniowa�o i ocali�o nas. To co� pochodzi�o z okolic Ha � desa. Mo�e to by�a nawet jaka� wypustka Hadesa, inny rodzaj sondy.

Scorpio postuka� w streszczenie, kt�re mia� przed sob�.

��M�wi�a� tu o kontakcie z ludzkim umys�em.

��To by� Dan Sylveste � oznajmi�a. � Ten sam egocentryczny dra�, kt�ry to wszystko zacz��. Wiemy, �e wiele, wiele lat temu znalaz� drog� do matrycy Hadesa; wykorzysta� t� sam� drog�, kt�r� Amarantini umkn�li Inhibitorom.

��I wed�ug ciebie Sylveste� to co�, czym si� sta�� interweniowa�, �eby uratowa� ciebie i Ciernia? � spyta� Clavain.

��Wiem, �e tak by�o. Gdy jego umys� dotkn�� mojego umys�u, dozna�am wybuchu� mog�abym to nazwa� wyrzutami sumienia. Jakby dotar�o do mnie, jak strasznie wszystko schrzani� i ile szk�d wyrz�dzi� wskutek swojej ciekawo�ci. By�o tak, jakby w ma�ej skali zaczyna� co� zmienia� na lepsze.

��Lepiej p�no ni� wcale. � Clavain u�miechn�� si�.

��Nie m�g� jednak zdzia�a� cud�w � kontynuowa�a Khouri. � Ten pos�aniec, kt�rego Hades wys�a� nam na pomoc do Roka, przestraszy� maszyny Inhibitor�w, dzi�ki czemu wr�cili�my do Ilii. By� to znak, �e je�li chcemy co� zrobi� z Inhibitorami, to mo�emy liczy� na pomoc w Hadesie. Kto� z nas musi tam wr�ci�.

��Ty by�a� jedn� z tych os�b?

��Tak. Zrobi�am to w taki sam spos�b, jak poprzednio, poniewa� wiedzia�am, �e to dzia�a. Nie przez drzwi frontowe obiektu, kt�ry okr��a� Hades, czyli drog� wybran� przez Sylveste�a, ale przez spadanie na gwiazd�. Innymi s�owy: przez umieranie; do pu�ci�am, by pole grawitacyjne Hadesa rozerwa�o mnie na strz�py, a potem wewn�trz gwiazdy z powrotem z�o�y�o mnie do kupy. Nic z tego nie pami�tam. I chyba jestem za to wdzi�czna.

Scorpio zrozumia�, �e nawet Khouri niezbyt si� orientuje, co si� z ni� sta�o podczas wej�cia do Hadesa. Z jej wcze�niejszej relacji wynika�o, �e zosta�a fizycznie zrekonstruowana wewn�trz gwiazdy, zachowana w ma�ej, dr��cej ba�ce p�askiej czasoprzestrzeni, tak �e by�a odporna na niesamowit� si�� mia�d��c� pola grawitacyjnego Hadesa. Mo�e rzeczywi�cie tak by�o. A mo�e by�a to tylko fantastyczna fikcja stworzona dla niej przez jej dawnego gospodarza-cz�owieka. W ko�cu istotne by�o to, �e istnia� spos�b komunikacji z jednostkami operuj�cymi wewn�trz matrycy Hadesa i � co znacznie wa�niejsze � spos�b powrotu do �wiata rzeczywistego.

Scorpio rozmy�la� nad tym sprawami, gdy rozleg�o si� dyskretne brz�czenie jego komunikatora. Wsta� od sto�u, a Khouri przerwa�a sw�j monolog.

Zirytowany �winia podni�s� komunikator do twarzy i odwin�� s�uchawk� gwarantuj�c� prywatny odbi�r.

��Lepiej, �eby to by� telefon w wa�nej sprawie.

G�os dobiega� z daleka. Scorpio pozna�, �e to m�wi stra�nik Si� Bezpiecze�stwa, kt�rego spotka� podczas l�dowania.

��Pomy�la�em, �e powinienem pana zawiadomi�.

��Tylko szybko.

��Zjawa klasy trzeciej zauwa�ona na pi��set osiemdziesi�tym si�dmym. To najwy�ej od prawie sze�ciu miesi�cy.

Jakby Scorpio o tym nie wiedzia�.

��Kto to zobaczy�?

��Palfrey, robotnik zarz�du z�zy.

Scorpio �ciszy� g�os i mocniej przycisn�� s�uchawk�. Mia� �wiadomo��, �e wszyscy w sali obserwuj� go z najwi�ksz� uwag�.

��Co Palfrey widzia�?

��To co zwykle, prosz� pana. Niewiele, ale wystarczy�o, i potem nie mogli�my go nak�oni�, �eby zn�w zszed� tak g��boko.

��Przeprowad� z nim rozmow�, wszystko nagraj i naka� mu, �eby nikomu o tym nie m�wi�. Zrozumia�e�?

��Zrozumia�em, prosz� pana.

��Potem przydziel go do innej pracy. � Scorpio zmarszczy� czo�o, jakby analizowa� sytuacj�. � Doszed�em do wniosku, �e te� chcia�bym z nim porozmawia�. Niech nie opuszcza statku.

Nie czekaj�c na odpowied�, przerwa� po��czenie, zwin�� s�uchawk� do komunikatora i wr�ci� do sto�u. Usiad� i da� znak Khouri, �eby m�wi�a dalej.

��O co chodzi�o? � spyta�a.

��Nie masz si� czym przejmowa�.

��Ale przejmuj� si�.

Poczu� drzazg� b�lu mi�dzy oczami. Ostatnio cz�sto miewa� b�le g�owy, a dzie� taki jak ten nie przynosi� ulgi.

��Kto� doni�s�, �e zobaczy� zjaw� � wyja�ni�. � Jedn� z drobnych wizji, o jakich wspomina�a Antoinette. To nic nie znaczy.

��Nie? Ja si� pojawiam. On si� pojawia, a ty twierdzisz, �e to nic nie znaczy? � Khouri pokr�ci�a g�ow�. � A ja wiem, co to znaczy. Kapitan rozumie, �e dzieje si� co� powa�nego.

Drzazga b�lu sta�a si� ma�ym z�amanym grotem strza�y. Uszczypn�� si� w sk�r� mi�dzy czo�em a nosem.

��Powiedz nam o Sylvestem � poprosi� z przesadn� cierpliwo�ci�.

Khouri westchn�a.

��W gwie�dzie zasta�am komitet powitalny � podj�a. � Sylveste i jego �ona, tak jak ich ostatnio widzia�am. Wydawa�o si�, �e to nawet ten sam pok�j� gabinet naukowy pe�en sprz�tu i starych ko�ci. Ale czu�am, �e to nie to samo. Jakbym natkn�a si� na jak�� gr� towarzysk�, w kt�rej tylko ja nie bior� udzia�u. Je�li rzeczywi�cie poprzednio rozmawia�am z Sylvestem, to teraz ju� nie.

��To by� impostor? � spyta� Clavain.

��Nie, nie chodzi o to. Rozmawia�am z autentycznym obiektem� tego jestem pewna� ale r�wnocze�nie to nie by� Sylveste. Jakby� traktowa� mnie protekcjonalnie, jakby w�o�y� mask�, �e bym mia�a przed sob� znanego rozm�wc�. Wiem, �e nie wszystko rozumia�am. Otrzyma�am wersj� z�agodzon�, pozbawion� rzeczy odra�aj�cych. Sylveste s�dzi� chyba, �e nie jestem zdolna do kon taktu z tym kim�, kim sta� si� na przestrzeni czasu. � U�miechn�a si�. � My�la�, �e m�zg mi p�knie.

��Po sze��dziesi�ciu latach w matrycy Hadesa wszystko jest mo�liwe � stwierdzi� Clavain.

��Wed�ug mnie nie by�o tam w zasadzie oszustwa. Przynajmniej nic takiego, kt�re by�oby niezb�dne, bym zachowa�a zdrowe zmys�y.

��A twoje p�niejsze wyprawy? � spyta� Clavain.

��Kilka pierwszych wizyt odby�am sama. Potem zawsze w towarzystwie� Remontoire�a, Ciernia czy innych ochotnik�w.

��Ale zawsze to ty z nimi by�a�?

��Matryca mnie akceptowa�a. Nikt inny nie chcia� ryzykowa� wyprawy beze mnie.

��Trudno im si� dziwi�. � Clavain zamilk�, ale wszyscy obecni dostrzegli, �e ma co� jeszcze do powiedzenia. � Ale Cier� umar�, prawda?

��Jak zawsze spadali�my na gwiazd� neutronow�, gdy co� w nas uderzy�o � powiedzia�a. � Mo�e impuls energii z jakiej� zab��kanej broni, nigdy tego nie b�dziemy wiedzie� z ca�� pewno�ci�. Mo�e ta bro� okr��a�a Hades przez miliony lat, a mo�e to Inhibitorzy zaryzykowali i rozmie�cili co� blisko gwiazdy. Atak by� za s�aby, by zniszczy� kapsu��, ale zabi� Ciernia.

Zamilk�a i w sali zapad�a niezr�czna cisza. Scorpio rozejrza� si�. Wszyscy spu�cili oczy. Nikt nie odwa�y� si� spojrze� na Khouri. Nawet Hallat.

��Gwiazda przechwyci�a mnie �yw�, ale Cier� by� martwy � kontynuowa�a Khouri po chwili. � Nie mog�a go z�o�y� w ca�� �yw� istot�.

��Wsp�czuj� ci � powiedzia� Clavain ledwo s�yszalnym g�osem.

��Jest jeszcze co� � podj�a Khouri r�wnie� bardzo cicho. � Cier� cz�ciowo prze�y�. W czasie d�ugiego spadania na Hades kochali�my si�, i gdy wesz�am w gwiazd�, zabra�em jego cz�� ze sob�. By�am w ci��y.

Clavain odczeka� stosown� chwil�, pozwalaj�c, by jej s�owa uzyska�y przestrze�, jakiej wymaga�y.

��A dziecko Ciernia? � spyta�.

��To Aura. Dziecko, kt�re ukrad�a mi Skade. Przyjecha�am tu, by je odzyska�.

Ma�y pok�j, w kt�rym Palfreyowi kazano czeka� na Scorpia, przylega� do wi�kszych obszar�w za�adowczych. Z pomieszcze� tych korzysta� zarz�d z�zy, kt�ry mia� utrzymywa� dno statku w jak najsuchszym stanie. Zakrzywione �ciany pokoiku pokrywa� b�yszcz�cy szarozielony osad, teraz stwardnia�y we w��knistych, woskowatych formacjach. Na g�adkiej blaszanej pod�odze zakotwiczono grubymi �rubami ma�e, poobijane biurko z Centralnych Zasob�w. Na biurku sta�a popielniczka, na wp� opr�niony kubek z czym� smolistym i podzespo�y kilku pomp z�zowych. Cz�ci pompy podpiera�y przedmiot, kt�ry Scorpio uzna� za staro�wiecki he�m pr�niowy. Na metalowej skorupie �uszczy�a si� srebrzysta farba. Palfrey siedzia�, pal�c papierosa za papierosem. Mia� oczy czerwone ze zm�czenia, a na opalonej na r�owo czaszce zmierzwione przerzedzone czarne w�osy. Ubrany by� w kombinezon koloru khaki z mn�stwem kieszeni. Na szyi zwisa� na postrz�pionych sznurkach aparat do oddychania.

Scorpio przyci�gn�� drugie krzes�o � nogi okropnie zgrzyta�y o metal � ustawi� je oparciem do przodu i usiad� okrakiem.

��A wi�c co� pan zobaczy�? � spyta�.

��Tak w�a�nie powiedzia�em szefowi. Czy mog� ju� i�� do domu?

��Opis szefa nie jest zupe�nie jasny. Chcia�bym wiedzie� troch� wi�cej. � Scorpio u�miechn�� si� do Palfreya. � Potem wszyscy p�jdziemy do domu.

Palfrey zgasi� kolejnego papierosa.

��Dlaczego? Przecie� mi pan nie wierzy, prawda? Scorpia w dalszym ci�gu bola�a g�owa.

��Czemu pan tak m�wi?

��Wszyscy wiedz�, �e nie wierzy pan w zjawy. Wed�ug pana po prostu wynajdujemy preteksty, �eby si� wykr�ci� od pracy na g��bokich poziomach.

��To prawda, �e pa�ski szef b�dzie musia� zorganizowa� nowy oddzia� do obs�ugi tej cz�ci statku, i to prawda, �e nie wierz� wszystkim meldunkom, kt�re trafiaj� na moje biurko. Jednak jestem sk�onny wiele z nich traktowa� powa�nie. Cz�sto zjawy tworz� wzorzec, skupiaj�c si� w jednej cz�ci statku, albo poruszaj� si� w g�r� lub w d� ci�gu s�siaduj�cych poziom�w. Tak jakby kapitan wybra� pewien obszar, a potem trzyma� si� go tak d�ugo, a� zakomunikuje to, co chcia� powiedzie�. Czy widzia� go pan kiedykolwiek wcze�niej?

��To pierwszy raz � powiedzia� Palfrey. D�onie mu dr�a�y. Palce mia� ko�ciste; jasnor�owe knykcie przypomina�y b�ble, kt�re za chwil� p�kn�.

��Prosz� opowiedzie�, co pan widzia�.

��By�em sam. Najbli�sza brygada by�a oddalona o trzy po ziomy, usuwa�a kolejn� awari� pompy. Zszed�em, by zerkn�� na jednostk�, kt�ra mog�a si� przegrzewa�. Mia�em ze sob� narz�dzia i to wszystko. Nie planowa�em sp�dzenia tam na dole wiele czasu. Nikt z nas nie lubi pracowa� na tych g��bokich poziomach, a ju� na pewno nie w pojedynk�.

��My�la�em, �e pragmatyka s�u�bowa wymaga, by nie wysy�a� nikogo w pojedynk� poni�ej poziomu sze��set.

��Owszem.

��Wi�c co pan tam robi� w dole sam?

��Gdyby�my trzymali si� zasad, w ci�gu tygodnia mieliby�my statek zalany.

��Rozumiem.

Stara� si�, by w jego g�osie zabrzmia�o niedowierzanie, ale s�ysza� to samo mniej wi�cej kilkana�cie razy w tygodniu, na obszarze ca�ej kolonii. Ka�dy my�la�, �e pracuje w jedynej brygadzie obci��onej ponad granice wytrzyma�o�ci. Jako wsp�lnota szarpali si� od jednego ledwie opanowanego kryzysu do nast�pnego. Ale tylko Scorpio i jego nieliczni zast�pcy o tym wiedzieli.

��Nie majstrujemy przy rozk�adach zaj�� � powiedzia� Palfrey, jakby spodziewa� si�, �e Scorpio zaraz w�a�nie o to zapyta.

��Prosz� mi powiedzie� o zjawie. By� pan na dole i patrzy� na gor�c� pomp�. Co si� sta�o?

��K�tem oka zobaczy�em, �e co� si� porusza. Z pocz�tku nie wiedzia�em, co to jest. Tam na dole panuje mrok, a nasze latarki nie dzia�aj� nale�ycie. Mn�stwo rzeczy tylko sobie wyobra�asz, wi�c nie wyskakujesz natychmiast ze sk�ry, gdy po raz pierwszy wyda ci si�, �e co� zobaczy�e�. Ale kiedy po�wieci�em latark� i odpowiednio spojrza�em, z ca�� pewno�ci� co� tam by�o.

��Prosz� to opisa�.

��Wygl�da�o jak maszyneria. Z�om. Stare mechanizmy pomp, cz�ci serwitor�w. Druty. Liny. Graty, kt�re musia�y tam le�e� od dwudziestu lat.

��Zobaczy� pan maszyneri� i pomy�la�, �e to zjawa?

��To nie by�a po prostu maszyneria � broni� si� Palfrey. � To by�o zebrane razem, spi�te w co� wi�kszego. Mia�o kszta�t cz�owieka. Po prostu tam sta�o i na mnie patrzy�o.

��Czy s�ysza� pan, jak si� zbli�a?

��Nie. Jak powiedzia�em, to wygl�da�o jak z�om. M�g� tam by� ca�y czas i czeka�, a� go zauwa��.

��I co si� wtedy sta�o?

��To spojrza�o na mnie. G�owa zrobiona z setek drobnych kawa�k�w, poruszy�a si�, jakby potwierdzaj�c, �e mnie zauwa�y�a. I zobaczy�em wyraz twarzy. To nie by�a po prostu maszyna. Tam funkcjonowa� umys�. Nie podoba�o mi si� to � doda� niech�tnie.

Scorpio zab�bni� koniuszkami palc�w po oparciu krzes�a.

��Je�li to pana uspokoi� to by�a zjawa klasy trzeciej. Klasa pierwsza to lokalne zmiany w warunkach atmosferycznych statku: wiatr albo spadek temperatury bez przyczyny. To jest najbardziej powszechny rodzaj zjaw, meldunki o nich otrzymujemy niemal codziennie. Prawdopodobnie tylko ma�a cz�� ma cokolwiek wsp�lnego z kapitanem.

��Wszyscy tego do�wiadczali�my � przyzna� Palfrey.

��Klasa druga wyst�puje nieco rzadziej. Definiujemy j� jako rozpoznawalny d�wi�k mowy, fragment s�owa czy zdania albo nawet ca�e o�wiadczenie. I znowu mamy tu element niepewno �ci. Je�li kto� si� przestraszy� i s�yszy wycie wiatru, �atwo sobie wyobrazi, �e us�ysza� par� s��w.

��To by�o inne.

��Najwyra�niej. Co doprowadza nas do zjawy klasy trzeciej: fizyczna obecno��, przej�ciowa lub nie, przejawiaj�ca si� w przemianie materii statku � na przyk�ad wida� twarz na �cianie � lub opanowaniu dost�pnych urz�dze�. To, co pan zobaczy�, najwyra�niej zalicza si� do tej grupy.

��To mnie uspokaja.

��Dobrze. Mog� te� panu o�wiadczy�, �e wbrew pog�oskom nikt nigdy nie odni�s� obra�e� w spotkaniu ze zjaw� i �e tylko nieliczni widzieli zjaw� klasy trzeciej wi�cej ni� raz.

��Nie nam�wicie mnie, �ebym znowu zszed� na d�.

��Nie prosz� pana o to. Zostan� panu wyznaczone nowe obowi�zki albo na wysokich poziomach statku, albo na l�dzie sta�ym.

��Im szybciej zejd� ze statku, tym lepiej.

��Doskonale. W takim razie za�atwione.

Scorpio przesun�� si�, by wsta�, krzes�o zazgrzyta�o po pod�odze.

��To wszystko? � spyta� Palfirey.

��Powiedzia� mi pan wszystko, co powinienem wiedzie�. Palfrey szturcha� w popielniczk� zgaszonym niedopa�kiem ostatniego papierosa.

��Widz� ducha i przepytuje mnie jeden z najpot�niejszych ludzi w kolonii?

Scorpio wzruszy� ramionami.

��Akurat by�em w pobli�u i pomy�la�em, �e doceni pan moje zainteresowanie t� spraw�.

M�czyzna patrzy� na niego podejrzliwie. Takiego wyrazu twarzy nie widywa�o si� u �wi�.

��Co� si� dzieje, prawda?

��Nie jestem pewien, czy pana rozumiem.

��Nie przes�uchiwa�by pan kogo� z obs�ugi z�zy, gdyby co� si� nie dzia�o.

��Niech mi pan wierzy, zawsze co� si� dzieje.

��Ale tu musi chodzi� o co� wi�cej. � Palfrey u�miechn�� si� do niego. Ludzie u�miechaj� si� tak, kiedy my�l�, �e wiedz� o czym�, a ich rozm�wca wola�by, �eby o tym nie wiedzieli � S�ucham, co ludzie m�wi�. S�ysz� o wielu innych zjawach, nie tylko na mojej zmianie.

��I do jakiego doszed� pan wniosku?

��Zdarzaj� si� coraz cz�ciej. Nie tylko w ostatnich dniach, ale w ostatnich tygodniach i miesi�cach. Wiedzia�em, �e to tylko kwestia czasu, kiedy sam je zobacz�.

��Bardzo ciekawa analiza.

��Wed�ug mnie� kapitan staje si� niespokojny. Ale co ja tam wiem? Jestem tylko mechanikiem w z�zie.

��W rzeczy samej � rzek� Scorpio.

��Ale pan wie, �e co� si� dzieje, prawda? W przeciwnym wypadku nie interesowa�by si� pan tak bardzo pojedyncz� zjaw�. Za�o�� si�, �e przes�uchuje pan w tych dniach wszystkich. On chyba naprawd� pana niepokoi.

��Kapitan jest po naszej stronie.

��Ma pan tak� nadziej�. � Palfrey parskn�� triumfalnie.

��Wszyscy mamy tak� nadziej�. Je�li nie ma pan jakich� innych plan�w wydostania si� z tej planety, to musi pan liczy� na kapitana.

��Czy wynik�a nag�a konieczno�� wyjazdu?

A mo�e zam�ci� mu w g�owie i potwierdzi�, �e owszem, taka potrzeba mo�e wyst�pi�? � pomy�la� Scorpio. Nie bardzo lubi� Palfreya. Ale Palfrey wszystko rozpowie, a on nie potrzebowa� fali paniki na dok�adk� do ma�ego kryzysu zwi�zanego z Khouri. Tej przyjemnostki musi sobie odm�wi�.

Przechyli� si� nad sto�em i zderzy� si� z odorem Palfreya.

��Tylko pan pi�nie komu� o tym spotkaniu, a wylatuje pan z obs�ugi �ciek�w.

Podni�s� si� z krzes�a. Mia� zamiar zostawi� Palfreya samego z jego my�lami.

��Nie zapyta� mnie pan o to � powiedzia� Palfrey, podaj�c mu poobijany srebrny he�m.

Scorpio wzi�� he�m i obr�ci� go w d�oniach. By� ci�szy, ni� si� spodziewa�.

��My�la�em, �e nale�y do pana.

���le pan my�la�. Znalaz�em go tam w z�omie, gdy zjawa znik�a. Raczej go tam przedtem nie by�o.

Scorpio przyjrza� si� bli�ej he�mowi: by� wykonany w staro�wieckim stylu; ponad ma�ym okienkiem p�yty twarzowej by�y prostok�ty zawieraj�ce symbole w podstawowych kolorach: krzy�e i p�ksi�yce, pasy i gwiazdy.

�winia zastanawia� si�, co one znacz�.

Blood energicznie wbieg� do pokoju konferencyjnego. Pod pach� ni�s� zwini�te mapy. Umie�ci� je na stole, a potem jedn� z nich rozwin�� � mapa pos�usznie rozprostowa�a si�. Na polecenie Blooda cechy topograficzne wyskoczy�y ponad map�, tworz�c wyra�n� p�askorze�b�, a potem zacieni�y si� zgodnie z bie��cym stanem dnia i nocy w tej cz�ci Araratu. D�ugo�� i szeroko�� geograficzna pojawi�y si� jako cienkie �wietlne linie opisane drobnymi liczbami.

Khouri nachyli�a si� przez st� i przez chwil� studiowa�a map�. Obr�ci�a j� lekko, a potem wskaza�a ma�y �a�cuch wysp.

��Niedaleko tego miejsca, oko�o trzydziestu kilometr�w na zach�d od tej cie�niny, osiemset kilometr�w na p�noc st�d � powiedzia�a.

��Czy ta mapa aktualizuje si� w czasie rzeczywistym? � spyta� Clavain.

��Czas od�wie�ania wynosi �rednio dwa dni � wyja�ni� Scorpio. � Mo�e potrwa� nieco d�u�ej. Zale�y od trajektorii satelity, balon�w stratosferycznych i zachmurzenia. Czemu pytasz?

��Poniewa� chyba rzeczywi�cie co� jest w tym miejscu, kt�re wskaza�a.

��Faktycznie. To musi by� statek Skade, nie s�dzicie? � zapyta�a Khouri.

Scorpio nachyli� si� i ogl�da� drobn� bia�� kropk�.

��To nie okr�t � stwierdzi�. � To tylko plamka lodu, jakby ma�a g�ra lodowa.

��Jeste� pewien? � spyta� Clavain.

Blood d�gn�� raciczk� w punkt wskazany przez Khouri.

��Upewnijmy si�. Mapa: powi�kszenie dziesi�ciokrotne. Nier�wno�ci terenu odpe�z�y ku kra�com mapy. Plamka lodu puch�a, a� sta�a si� wielko�ci paznokcia. Blood kaza� mapie zastosowa� filtr wyostrzaj�cy, ale nie spowodowa�o to widocznego uszczeg�owienia. Pojawi�a si� tylko og�lnikowa sugestia, �e g�ra lodowa roztapia si� w otaczaj�cym morzu, wyci�gn�wszy cienkie macki bieli we wszystkich kierunkach.

��To nie statek � powt�rzy� Scorpio. Clavain nie by� tego taki pewien.

��Ana, m�wi�a� w swoim raporcie, �e pojazd, w kt�rym wy l�dowa�a Skade, to ci�ka korweta, prawda?

��Nie jestem ekspertem od statk�w, ale tak mnie poinformowano.

��Powiedzia�a�, �e ma pi��dziesi�t metr�w d�ugo�ci. To si� mniej wi�cej zgadza dla korwet klasy murena. To dziwne, �e g�ra lodowa ma mniej wi�cej t� sam� wielko��. Proporcje si� zgadzaj�� Mo�e g�ra jest nieco wi�ksza, ale niewiele.

��To mo�e by� zbieg okoliczno�ci � stwierdzi� Blood. � Wiecie, g�ry lodowe zawsze dryfuj� a� do tych szeroko�ci geograficznych. Czasami mo�na je spotka� daleko na po�udniu, nawet tutaj.

��Ale tam w s�siedztwie nie ma innych g�r lodowych � zauwa�y� Clavain.

��Wszystko jedno � upiera� si� Scorpio. � Przecie� tam w �rodku nie mo�e by� statku. Dlaczego mia�by by� przykryty lodem? Przecie� statki wlatuj� gor�ce, nie zimne. �nieg musia�by do tej pory stopnie�.

��Dowiemy si�, jak tam dotrzemy � powiedzia� wolno Clavain. � Tymczasem zajmijmy si� sprawami praktycznymi. Nie chcemy zaniepokoi� Skade, �eby nie zrobi�a czego� gwa�townego, wi�c nasze przybycie b�dzie powolne i widoczne. � Wskaza� miejsce na mapie na po�udnie od g�ry lodowej. � Proponuj�, �eby�my dolecieli promem do tego miejsca; Antoinette nas tam przewiezie. Potem spu�cimy dwie czy trzy �odzie i reszt� drogi pokonamy morzem. We�miemy sprz�t chirurgiczny i bro� bliskiego zasi�gu, ale bez przesady. Je�li wyniknie potrzeba zniszczenia statku, zawsze mo�emy poprosi� o atak lotniczy z l�du sta�ego. � Podni�s� wzrok; nadal przyciska� palec do mapy. � Je�li wylecimy dzi� po po�udniu, zdo�amy przyby� na g�r� lodow� o �wicie, co da nam ca�y dzie� na zako�czenie negocjacji ze Skade.

��Chwileczk� � wtr�ci� si� doktor Valensin z nieznacznym u�miechem. � Zanim poniesie nas wyobra�nia� Czy chcecie powiedzie�, �e traktujecie to wszystko powa�nie?

��A ty tak tego nie traktujesz? � spyta� Clavain.

��Jest moj� pacjentk�. � Valensin spojrza� ze wsp�czuciem na Khouri. � R�cz� za to, �e ona nie jest szalona w widoczny spos�b. Ma hybrydowskie implanty, a je�li jej c�rka r�wnie� je ma, to mog�y si� porozumiewa�, kiedy dziecko jeszcze przebywa�o w macicy. By�aby to sytuacja nieszablonowa, ale Remontoire m�g� umie�ci� implanty w nienarodzonym dziecku, u�ywaj�c mikrochirurgicznych dron. Bior�c pod uwag� zaawansowanie hybrydowskiej chirurgii, nie mo�na wykluczy�, �e Skade usun�a dziecko Khouri i nie pozostawi�a �lad�w zabiegu. Ale ca�a reszta? Ta ca�a historia o wojnie kosmicznej u na naszego progu? To troch� naci�gane, nie s�dzicie?

��Nie jestem taki pewien � powiedzia� Clavain.

��Prosz�, wyja�nij nam to. � Valensin szuka� wzrokiem poparcia koleg�w.

Clavain postuka� si� palcem po skroni.

��Pami�taj, �e ja r�wnie� jestem Hybrydowcem. Ostatni raz, kiedy sprawdza�em, ca�a maszyneria w mojej g�owie dzia�a�a na le�ycie.

��Tyle to ja te� m�g�bym ci powiedzie�.

��We� pod uwag�, �e to bardzo czu�a maszyneria. Ma wykrywa� i wzmacnia� otaczaj�ce pola, sygna�y wysy�ane przez maszyny lub innych Hybrydowc�w. Dw�ch Hybrydowc�w mo�e dzieli� si� my�lami przez dziesi�tki metr�w otwartej przestrzeni, nawet je�li w otoczeniu nie ma �adnych system�w wzmacniaj�cych. Wbudowany sprz�t t�umaczy te pola na wzorce. Organiczna cz�� m�zgu je interpretuje, zaprz�gaj�c do tego podstawow� wizualn� gramatyk� o�rodka postrzegania.

��To dla mnie nie nowina � stwierdzi� Valensin.

��Wi�c rozwa� p�yn�ce z tego implikacje. A je�li tam na zewn�trz rzeczywi�cie toczy si� wojna? Powa�na oko�os�oneczna bitwa, z zastosowaniem wszelkich rodzaj�w broni i �rodk�w obronnych? By�oby wtedy mn�stwo zab��kanego szumu elektro magnetycznego, znacznie pot�niejszego od normalnych sygna��w hybrydowskich. Moje implanty odbiera�yby r�wnie� sygna�y, kt�rych nie potrafi�yby w�a�ciwie zinterpretowa�. Karmi�yby m�j m�zg na wp� czytelnymi wzorcami. M�zg stara si� jak najlepiej uporz�dkowa� ten ba�agan i w ko�cu umieszcza kszta�ty i twarze na niebie.

��Powiedzia� mi, �e ma widzenia � rzek� Scorpio.

��Postacie, znaki i zapowiedzi nieszcz�� � doda� Clavain. � Zacz�o si� to dopiero dwa czy trzy miesi�ce temu. Khouri po wiedzia�a, �e flota przyby�a dziewi�� tygodni temu. Na pewno nie jest to zbieg okoliczno�ci. Podejrzewa�em, �e wariuj�, ale wygl�da na to, �e po prostu odbieram odg�osy wojny.

��Jak stary, dobry �o�nierz, kt�rym zawsze by�e�.

��Oznacza to tylko, �e jestem sk�onny przyj�� dziwne opowie�ci Khouri.

��Nawet t� cz�� o Skade? � spyta� Valensin.

Clavain podrapa� si� w brod�. Niemal zamkn�� oczy, zostawiaj�c w�skie szparki, jakby przegl�da� rozleg�y mentalny krajobraz mo�liwo�ci.

��Zw�aszcza t� cz�� o Skade � odpowiedzia�.

Prom zawis� kilka metr�w nad wod�. Dru�yna ratownicza zebra�a si� w tylnym hangarze i czeka�a, a� pierwsza ��d� � nadal przywi�zana do promu � zostanie delikatnie opuszczona na wod�. Ciemne rozleg�e morze by�o spokojne, z wyj�tkiem obszaru obj�tego cieplnym �ladem promu. Panowa�a cisza, nic nie wskazywa�o na nietypow� dzia�alno�� �ongler�w, a pr�dy morskie w tym rejonie zanika�y, jak zwykle o tej porze roku. Mi�dzy kolejnymi uaktualnieniami sieci odwzorowuj�cej topografi� terenu g�ra lodowa z pewno�ci� nie zmieni�a po�o�enia.

Kiedy ��d� ustabilizowa�a si�, trzej cz�onkowie zespo�u zostali kolejno opuszczeni na jej pok�ad. Scorpio jako pierwszy, za nim Jaccottet, m�czyzna z Bezpiecze�stwa, na ko�cu Khouri. Racje �ywno�ciowe, bro� i sprz�t spuszczono w odrapanych metalowych pud�ach, a potem szybko upchni�to w wodoszczelnych lukach po bokach �odzi. Wreszcie dostarczono przeno�ny inkubator � przezroczyst� skrzynk� z nieprzejrzyst� podstaw� i uchwytem do niesienia. Zabezpieczono go ze szczeg�ln� troskliwo�ci�, jakby w �rodku znajdowa�o si� ju� dziecko.

Nast�pnie odczepiono ��d� i Scorpio odprowadzi� j� dalej, na spokojn� wod�. Wycie akumulatorowego silnika przedziera�o si� przez niskie brz�czenie wisz�cego promu. Potem opuszczono i ustabilizowano drug� ��d�. Vasko patrzy�, jak nast�pny oficer Bezpiecze�stwa � kobieta o nazwisku Urton � zje�d�a do �odzi. Clavain zjecha� za ni�. Potem Blood pom�g� zjecha� samemu Vaskowi. Vasko oczekiwa�, �e druga �winia do��czy do ich misji, ale Scorpio rozkaza� mu wr�ci� do Pierwszego Obozu i zaj�� si� tamtejszymi sprawami. Scorpio zgodzi� si� tylko, by Blood odprowadzi� ich a� tutaj i pom�g� w za�adowaniu �odzi.

Opuszczono ostatnie skrzynie ze sprz�tem i ��d� niepokoj�co jeszcze bardziej si� zanurzy�a. Zosta�a odczepiona i kobieta z Bezpiecze�stwa pogna�a j� w kierunku �odzi Scorpia. Kad�uby otar�y si� o siebie z piskiem. Przez kilka minut przenoszono przedmioty z jednej �odzi na drug�, a� obie zosta�y r�wno obci��one.

��Jeste� gotowy? � zapyta�a Urton Vaska. � Wiesz, jeszcze nie jest za p�no, by si� wycofa�.

Spotykali si� na zebraniach na �Nostalgii za Niesko�czono�ci��, w czasie kt�rych planowano t� misj�. Przedtem ich drogi rzadko si� przecina�y. Dla Vaska ona i Jacottet byli tylko bardziej do�wiadczonymi kolegami z Bezpiecze�stwa.

��Chyba masz jaki� szczeg�lny problem, je�li chodzi o m�j udzia� w tej misji � powiedzia� jak najspokojniej. � Czy to co� osobistego?

��Niekt�rzy z nas zas�u�yli na to, by tutaj by� � oznajmi�a. � To wszystko.

��I my�lisz, �e ja nie zas�u�y�em?

��Wy�wiadczy�e� �wini ma�� grzeczno�� � odpowiedzia�a przyciszonym g�osem. � Dlatego zosta�e� wci�gni�ty w co�, co ci� przerasta. To nie znaczy, �e automatycznie zapracowa�e� na m�j wieczny szacunek.

��Tak naprawd� nie interesuje mnie tw�j szacunek � odpar� Vasko. � Jestem zainteresowany twoj� profesjonaln� wsp�prac�.

��O to nie musisz si� martwi�.

Chcia� co� odpowiedzie�, ale kobieta ju� si� odwr�ci�a i opar�a ci�kie dzia�o Breitenbacha na s�upku mocuj�cym z boku �odzi.

Vasko nie wiedzia�, czym zas�u�y� sobie na jej wrogo��. Czy chodzi�o tylko o to, �e by� m�odszy i mniej do�wiadczony? Westchn�� i zacz�� pomaga� przy sprawdzaniu i uk�adaniu sprz�tu. Nie by�o to przyjemne zaj�cie: wszystkie delikatne przybory � bro�, urz�dzenia do nawigacji i ��czno�ci � zosta�y oblane ohydnym, o�lizg�ym szarym �alem ochronnym. �el przyklei� mu si� do d�oni i teraz odrywa� go kleistymi kawa�kami.

Kl�� w duchu i ociera� d�onie o spodnie. Nie mia� czasu obserwowa�, jak prom zawraca i odlatuje. Zostali na morzu sami.

Stukanie trzcinki w �elazn� pod�og� wielkiej katedry znaczy�o tras� marszu naczelnego medyka. Nawet w tych partiach katedry, gdzie s�ycha� by�o silniki i mechanizmy nap�dowe, wszyscy wiedzieli, �e nadchodzi, na d�ugo przed jego przybyciem. Odg�osy jego krok�w by�y tak regularne jak metronom, stukanie trzcinki wybija�o rytm. Porusza� si� z rozmy�ln� powolno�ci�, daj�c w�cibskim i leniuchom czas na rozproszenie si�. Od czasu do czasu mia� �wiadomo�� istnienia obserwator�w ukrytych za metalowymi s�upami lub kratami. Szpiegowali go, s�dz�c, �e robi� to dyskretnie. Znacznie cz�ciej wiedzia� z absolutn� pewno�ci�, �e za�atwia swoje sprawy nieobserwowany. W ci�gu wielu lat jego s�u�by u Quaiche�a ludno�� katedry zrozumia�a jasno jedno: sprawy Greliera nie s� dla ciekawskich.

Czasami jednak ci, co od niego uciekali, czynili to z innych przyczyn ni� zakaz wtykania nosa w jego prac�.

Doszed� do spiralnych schod�w, helisy z a�urowego �elaza, nurkuj�cej w szcz�kaj�ce g��bie Mocy Nap�dowej. Schody zadzwoni�y jak uderzony kamerton. Albo podchwyci�y wibracje od maszyn poni�ej, albo kto� w�a�nie je wykorzysta�, by uciec przed Grelierem.

Przechyli� si� przez balustrad� i zerkn�� w d� korkoci�gowego wn�trza klatki schodowej. Dwa zakr�ty pod nim pulchne palce przesuwa�y si� szybko po por�czy. Czy to by� jego cz�owiek? Bardzo prawdopodobne.

Nuc�c pod nosem, Grelier otworzy� z rygla drzwiczki ochronne i wszed� na klatk�. Zatrzasn�� je ostrym ko�cem trzcinki i zacz�� schodzi�. Nie �pieszy� si� � pozwala�, by ka�dy krok odbi� si� echem, i dopiero wtedy schodzi� na ni�szy stopie�. Pozwoli�, by trzcinka stuka�a � tap, tap, tap � o tralki i informowa�a m�czyzn�, �e Grelier nadchodzi i �e zamkni�to wszelkie mo�liwo�ci ucieczki. Grelier zna� trzewia Mocy Nap�dowej r�wnie dok�adnie jak wn�trza innych sekcji katedry. Zamkn�� wszystkie pozosta�e klatki schodowe kluczem Wie�y Zegarowej. To by�a jedyna droga w g�r� lub w d�, a on starannie j� zarygluje, kiedy dotrze do dna. Schodzi�, a ci�ka torba medyczna obija�a mu si� o udo w doskona�ej synchronizacji ze stukotem trzcinki.

Gdy zszed�, maszyny z dolnych poziom�w za�piewa�y g�o�niej. Je�li nie by�o innych d�wi�k�w, odg�os ich pracy s�ysza�o si� we wszystkich cz�ciach katedry. Ale na wysokich poziomach ha�as silnik�w i system�w nap�dowych musia� rywalizowa� z muzyk� organow� i bez przerwy �piewaj�cymi ch�rami. Umys� szybko odfiltrowywa� ten s�aby sk�adnik d�wi�kowego t�a.

Tutaj by�o inaczej. Grelier s�ysza� ostry, przyprawiaj�cy o b�l z�b�w skowyt turbin. Niskie brzd�kanie i walenie masywnych, wielocz�onowych korb i mimo�rod�w. Pracuj�ce t�oki, otwierane i zamykane zawory. S�ysza� gwarz�ce przeka�niki i przyciszone g�osy personelu technicznego.

Schodzi� z przygotowanym sprz�tem medycznym, stukaj�c trzcink�.

Doszed� do ostatniego zakr�tu spirali. Bramka wyj�ciowa skrzypia�a na zawiasach: nie zamkni�to jej na rygiel. Kto� si� �pieszy�. Grelier przeszed� przez bramk� i umie�ci� sprz�t medyczny mi�dzy nogami. Wyj�� klucz z kieszeni na piersiach i zamkn�� j�, uniemo�liwiaj�c komukolwiek wej�cie na wy�szy poziom. Potem podni�s� sw�j sprz�t medyczny i wznowi� leniwy marsz.

Rozejrza� si� wok�. Po zbiegu nie by�o �ladu, ale m�g� si� ukry� w wielu miejscach. Nie martwi�o to Greliera: z czasem odnajdzie uciekiniera. M�g� sobie pozwoli� na kilka chwil, by si� rozejrze�, nieco odetchn�� od zwyk�ej rutyny. Nie schodzi� znowu tak cz�sto na d�, a to miejsce zawsze robi�o na nim wra�enie.

Moc Nap�dowa zajmowa�a jedn� z najwi�kszych komnat katedry, na najni�szym poziomie, kt�ry jeszcze hermetyzowano. Pomieszczenie bieg�o przez ca�� dwustumetrow� d�ugo�� ruchomej konstrukcji. Mia�o szeroko�� stu metr�w i pi��dziesi�t metr�w wysoko�ci od pod�ogi do wspania�ego �ukowego sufitu. Maszyneria zajmowa�a wi�kszo�� dost�pnej przestrzeni, z wyj�tkiem luk przy �cianach i kilkunastu metr�w pod sufitem. By�a ogromna. Nie by� to bezosobowy, abstrakcyjny ogrom mechanizm�w statku kosmicznego, ale by�o w niej co� intymnie bliskiego i dlatego bardziej gro�nego. Maszyneria statk�w gwiezdnych by�a rozleg�a i biurokratyczna; ona po prostu nie zauwa�a�a ludzi. Je�li jej si� narazili, najzwyczajniej przestawali istnie�, unicestwieni w bez � bolesnym u�amku sekundy. Ale tutaj olbrzymia maszyneria by�a dostatecznie ma�a, by ludzi zauwa�a�. Gdy weszli jej w drog�, zostawali okaleczeni lub zmia�d�eni.

Nie by�o to jednak bezbolesne i wcale nie natychmiastowe.

Grelier szturchn�� trzcink� bladozielony pancerz turbiny. Poczu� energiczne dudnienie uwi�zionych energii. Pomy�la� o wiruj�cych �opatkach, ci�gn�cych energi� z przegrzanej pary reaktora atomowego. Wystarczy�a jedna wadliwa �opatka i turbina mog�a w ka�dej chwili wybuchn��, przynosz�c �mier� ka�demu w promieniu pi��dziesi�ciu metr�w. Zdarza�o si� to od czasu do czasu; on wtedy zwykle schodzi� na d�, by sprz�tn�� ba�agan. By�o to naprawd� podniecaj�ce.

Reaktor � elektrownia atomowa katedry � by� najwi�kszym elementem maszynerii w sali. Mie�ci� si� w butelkowozielonej kopule w tylnym kra�cu pomieszczenia. Najmilsz� rzecz�, jak� da�o si� o nim powiedzie�, by�o to, �e dzia�a� i �e by� tani. Na Heli nie by�o kopalnego paliwa j�drowego, ale Ultrasi zapewniali gotow� dostaw�. Mo�e by� brudny i niebezpieczny, ale bardziej ekonomiczny od antymaterii i �atwiejszy w obs�udze ni� elektrownia fuzyjna. Wykonali obliczenia i okaza�o si�, �e oczyszczenie lokalnego lodu w celu otrzymania paliwa do syntezy j�drowej wymaga�oby tak wielkiego zak�adu do wst�pnej przer�bki jak ca�y istniej�cy zesp� Mocy Nap�dowej. A katedra ju� osi�gn�a maksymalny wymiar, je�li wzi�� pod uwag� wielko�� Drogi i Diabelskich Schod�w. Ponadto, reaktor dawa� ca�� moc, jakiej katedra potrzebowa�a, a pracownicy reaktora znowu tak cz�sto nie chorowali.

Ze szczytu reaktora wyrasta�a pl�tanina rur z par� pod wysokim ci�nieniem. Po�yskuj�ce srebrzyste kiszki przemierza�y ca�� komor�, nieoczekiwanie zmieniaj�c kierunki pod k�tem prostym czy nawet zginaj�c si� jak spinka do w�os�w. Rury zasila�y trzydzie�ci dwie turbiny, upakowane jedna na drugiej w dw�ch rz�dach, ka�dy rz�d szeroki na osiem turbin. K�adki, platformy inspekcyjne, tunele dost�pu, drabiny i d�wigi sprz�towe zamyka�y ca�� t� brz�cz�c� mas� jak w klatce. Turbiny by�y pr�dnicami zmieniaj�cymi p�dz�c� par� w energi� elektryczn�. Zasila�y t� energi� g��wne silniki nap�dowe, kt�re w ilo�ci dwudziestu czterech przysiad�y na turbinach w rz�dach po osiem. Silniki z kolei zmienia�y energi� elektryczn� w si�� mechaniczn�, poruszaj�c wielkie mechanizmy korbowe i zawiasowe, kt�re ostatecznie przesuwa�y katedr� po Drodze. W ka�dej chwili po ka�dej stronie obci��ano jedynie dziesi�� silnik�w z dwudziestu; dodatkowe pracowa�y na ja�owym biegu, gotowe do przy��czenia, gdyby kt�ry� silnik lub zestaw silnik�w trzeba by�o wy��czy� do remontu.

Same mechanizmy przechodzi�y nad g�owami, od silnik�w nap�dowych do �cian po obu stronach. Penetrowa�y �ciany przez hermetyczne uszczelki, umieszczone dok�adnie w punkcie wahania g��wnych wi�zar�w. Uszczelki sprawia�y problemy � wci�� si� psu�y i trzeba by�o je wymienia�. Ale w ten czy inny spos�b ruch mechaniczny wygenerowany przez Moc Nap�dow� musia� by� przeniesiony poza �ciany, w pr�ni�.

Nad Grelierem, powoli jak we �nie, wi�zary porusza�y si� w prz�d i w ty�, w g�r� i w d�, zsynchronizowanymi falami startuj�cymi z przodu komory i przesuwaj�cymi si� w d�. Skomplikowany uk�ad mniejszych korb i mimo�rod�w ��czy� ze sob� wi�zary i koordynowa� ich ruchy. Napowietrzne k�adki przebiegaj�ce mi�dzy wielkimi d�wigarami agresywnego metalu pozwala�y robotnikom smarowa� po��czenia i sprawdza�, czy w punktach uszkodze� nie nast�pi�o zm�czenie metalu. By�a to praca niebezpieczna: chwila nieuwagi i smarowanie odbywa�o si� w ca�kowicie niew�a�ciwych miejscach i niew�a�ciwym �rodkiem.

Moc Nap�dowa nie ogranicza�a si� oczywi�cie do tej komory. Obejmowa�a o wiele wi�cej. Gdzie� znajdowa�a si� nawet niewielka ku�nia pracuj�ca dzie� i noc, by zapewni� cz�ci zamienne. Najwi�ksze elementy musia�y oczywi�cie by� produkowane w przydro�nych fabrykach, ale zdobycie i transport takich cz�ci zamiennych zawsze zabiera�y czas. Rzemie�lnicy z Mocy Nap�dowej byli dumni z pomys�owo�ci, jak� si� wyr�niali przy pilnych naprawach, kiedy jakie� cz�ci musia�y pe�ni� funkcj� niezgodn� ze swym przeznaczeniem. Wiedzieli, �e wszystko sprowadza si� do postulatu: cokolwiek si� wydarzy, katedra musi si� przesuwa�. Nikt nie wymaga� od nich rzeczy nadzwyczajnych � katedra musia�a pokona� tylko jedn� trzeci� metra na sekund�. Sedno sprawy le�a�o nie w szybko�ci, ale w tym, �e katedrze nigdy, ale to przenigdy nie wolno by�o si� zatrzyma�.

��Naczelny medyku, w czym mog� panu pom�c?

Grelier zlokalizowa� �r�d�o d�wi�ku: kto� spogl�da� na niego z k�adki w g�rze. M�czyzna mia� na sobie szary kombinezon Mocy Nap�dowej i trzyma� si� por�czy d�o�mi w wielkich r�kawicach. Jego czaszce, podobnej do kuli pistoletowej, kr�tki zarost nadawa� odcie� niebieskawy. Na szyi mia� brudn� chust�. Grelier zidentyfikowa� m�czyzn� jako Glaura, jednego z szef�w zmiany.

��Mo�e zszed�by pan na chwil� na d� � poprosi� Grelier.

Glaur natychmiast pos�ucha�, przeszed� k�adk� i znikn�� z powrotem w maszynerii. Grelier leniwie stuka� trzcink� o metalow� pod�og� i czeka�, a� m�czyzna zejdzie.

��Co� si� dzieje, naczelny medyku? � spyta� Glaur po przy byciu.

��Szukam kogo� � poinformowa� go Grelier. Nie musia� m�wi�, dlaczego. � Widzia�e� tutaj kogo� nieoczekiwanego?

��Na przyk�ad kogo?

��Kierownika ch�ru. Jestem pewny, �e znasz go�cia. Ma pulchne d�onie.

Glaur spojrza� w ty�, na wolno bij�ce wi�zary. Przesuwa�y si� niczym wios�a jakiego� biblijnego galeonu obsadzonego setkami niewolnik�w. Grelier pomy�la�, �e Glaur wola�by raczej by� tam na g�rze i mie� do czynienia z przewidywalnym niebezpiecze�stwem ze strony poruszanego metalu, ni� tu na dole �eglowa� w�r�d zdradliwych raf katedralnej polityki.

��By� kto� taki � oznajmi� wreszcie Glaur. � Kilka minut temu widzia�em m�czyzn� przemierzaj�cego hol.

��Wydawa� si� troch� �pieszy�, prawda?

��Za�o�y�em, �e za�atwia sprawy Wie�y Zegarowej.

��Nie za�atwia�. Ma pan poj�cie, gdzie teraz jest? Glaur rozejrza� si� wok�.

��M�g� skorzysta� z jednej z klatek i wr�ci� na g��wne poziomy.

��To ma�o prawdopodobne. S�dz�, �e nadal jest tu na dole. W kt�rym kierunku szed�, kiedy pan go zobaczy�?

Glaur waha� si� chwil�, co Grelier skwapliwie odnotowa�.

��W stron� reaktora.

��Dzi�kuj�. � Grelier elegancko postuka� laseczk� i opu�ci� kierownika zmiany, kt�rego chwilowa u�yteczno�� si� sko�czy�a.

Skierowa� si� za sw� zwierzyn� do reaktora. Opar� si� pokusie, by wyd�u�y� krok. Szed� miarowo, bez po�piechu i stuka� laseczk� o pod�og�, a je�li przechodzi� obok czego�, co rezonuje, stuka� w ten przedmiot. Od czasu do czasu, gdy przekracza� oszklone, zakratowane okienko w pod�odze, chwil� si� zatrzymywa�, by obserwowa�, jak dwadzie�cia metr�w w dole przesuwa si� s�abo o�wietlony grunt. Ruch katedry by� solidny jak ska�a.

Pojawi� si� reaktor. Zielon� kopu�� otacza�y jej w�asne pier�cienie k�adek, wznosz�ce si� a� do szczytu. W mocno nitowanych okienkach obserwacyjnych osadzono grube ciemne szk�o.

Grelier dostrzeg� r�kaw znikaj�cy za zakr�tem k�adki na drugim poziomie od pod�ogi.

��Halo! � zawo�a�. � Jeste� tam, Vaustad? Chcia�bym na s��wko.

�adnej odpowiedzi. Grelier niespiesznie okr��y� reaktor. W g�rze rozleg� si� metaliczny odg�os truchtu, cho� osoba biegn�ca ci�gle pozostawa�a poza zasi�giem wzroku. Grelier u�miechn�� si�, za�enowany g�upot� Vaustada. W holu trakcyjnym mo�na by�o si� ukry� w setkach miejsc. Jednak ma�pi instynkt sk�oni� kierownika ch�ru do skierowania si� na wy�szy poziom, nawet je�li to grozi�o zap�dzeniem si� w uliczk� bez wyj�cia.

Grelier doszed� do zaopatrzonego w bramk� wej�cia na drabin�. Przeszed� przez bramk� i zamkn�� j� za sob� na klucz. Nie m�g� wej�� ze swym sprz�tem medycznym i trzcink�, zostawi� wi�c sprz�t na ziemi. Wetkn�� trzcink� w zagi�cie ramienia i ruszy� w g�r�, szczebel po szczeblu, a� osi�gn�� pierwsz� k�adk�.

Obszed� reaktor po k�adce, jedynie po to, by jeszcze bardziej zdenerwowa� Vaustada. Od czasu do czasu uderza� trzcink� o zakrzywione metalowe boki reaktora lub czarne szk�o okienek inspekcyjnych. Szk�o przypomina�o mu smoliste fragmenty witra�owego okna w fasadzie katedry i przez chwil� zastanawia� si�, czy to ten sam materia�.

C�, trzeba spraw� za�atwi�.

Zn�w doszed� do drabiny i wszed� na nast�pny poziom. Nadal s�ysza� �a�osny trucht szczura laboratoryjnego.

��Vaustad? B�d� dobrym facetem i chod� tutaj, dobrze? Za chwileczk� b�dzie po wszystkim. � Czu� kroki m�czyzny prze noszone bezpo�rednio przez metal.

��Mam w takim razie sam p�j�� do ciebie?

Zacz�� obchodzi� reaktor. By� teraz na tym samym poziomie co wi�zary. �aden z nich nie by� w tej chwili blisko niego, ale � widziane w skr�conej perspektywie � ruchome metalowe przypory bi�y jak ostrza no�yc. Zobaczy� kilku technik�w Glaura poruszaj�cych si� w�r�d tej maszynerii, smaruj�cych j� i sprawdzaj�cych. Wydawali si� w niej uwi�zieni, ale w jaki� magiczny spos�b nie odnosili �adnego szwanku.

Obr�bek nogawki znikn�� za zakr�tem. Trucht zwi�kszy� tempo. Grelier z u�miechem zatrzyma� si� i wychyli� poza barierk�. By� teraz blisko. Chwyci� trzcink� za g�rny koniec /przekr�ci� go o �wier� obrotu.

��W g�r� czy w d�? � szepn�� do siebie. � W g�r� czy w d�?

Okaza�o si�, �e w g�r�. S�ucha�, jak stukanie przenosi si� na k�adk� ponad nim. Grelier nie wiedzia�, czy powinien czu� przyjemno��, czy rozczarowanie. Wkr�tce polowanie si� sko�czy. Cz�owiek przekona si�, �e ma zablokowan� drog� ucieczki, i Grelier nie b�dzie mia� �adnych trudno�ci z uspokojeniem go trzcink�. Kiedy m�czyzna b�dzie potulny, wstrzykni�cie mu dodatkowej dozy zajmie tylko minut� czy dwie. No wi�c gdzie tu zabawa?

Po dotkni�ciu trzcink� m�czyzna b�dzie jak wosk w d�oniach Greliera. Oczywi�cie b�d� problemy ze zniesieniem go po drabinie, ale we�mie do pomocy jednego z ludzi Glaura.

Grelier wspi�� si� na nast�pny poziom. Ta k�adka mia�a mniejsz� �rednic� ni� obie poni�ej, gdy� znajdowa�a si� bli�ej szczytu kopu�y reaktora. Nad ni� by� tylko jeden poziom, na samym szczycie, prowadzi�a na� �agodnie nachylona rampa. Grelier widzia�, jak Vaustad w�a�nie wchodzi po tej rampie.

��Nie ma tam nic dla ciebie � powiedzia� naczelny medyk. � Teraz zawr�� i zapomnimy o ca�ej sprawie.

Akurat zapomni. Ale Vaustadowi i tak ju� nie mo�na by�o przem�wi� do rozs�dku. Dotar� do wierzcho�ka i przez chwil� patrzy� w ty�, na swego prze�ladowc�. Pulchne r�ce, g�upia, zasapana twarz. Grelier w�a�nie z�apa� tego cz�owieka. Zreszt� od pocz�tku nie by�o w�tpliwo�ci, �e mu si� uda.

��Zostaw mnie w spokoju! � krzykn�� Vaustad. � Daj mi spok�j, ty krwawy wampirze!

Grelier z cierpliwym u�miechem postuka� trzcink� po por�czy i zacz�� wchodzi� po rampie.

��Nie dostaniesz mnie � oznajmi� Vaustad. � Mam dosy�. Zbyt wiele koszmar�w.

��Och, daj spok�j. Ma�e uk�ucie i b�dzie po wszystkim. Vaustad z�apa� za srebrzyst� rur� z par� wodn� wychodz�c� ze szczytu kopu�y reaktora i zacz�� si� po niej wspina�, wykorzystuj�c metalowe o�ebrowanie rury. Nie wspina� si� szybko ani wdzi�cznie, ale post�p by� sta�y. Czy on to zaplanowa�? � zastanawia� si� Grelier. Zrobi� b��d, zapominaj�c o rurach z par�.

Ale dok�d on w ko�cu p�jdzie? Rury doprowadz� go tylko z powrotem do turbin i silnik�w nap�dowych. Mo�e to przed�u�y� po�cig, ale nadal w d�u�szej perspektywie ucieczka b�dzie daremna.

Grelier osi�gn�� szczyt reaktora. Vaustad znajdowa� si� oko�o metra nad jego g�ow�. Grelier wyci�gn�� trzcink�, staraj�c si� postuka� ni� w pi�ty Vaustada. Nie uda�o si�: m�czyzna by� za wysoko. Naczelny medyk obr�ci� czubek trzcinki o jeszcze jedn� czwart�, zwi�kszaj�c moc og�uszaj�c�, i dotkn�� trzcink� rury. Vaustad zaskowycza�, ale posuwa� si� dalej. Jeszcze jeden obr�t trzcinki spowodowa� ustawienie maksymalnego �adunku, �miertelnego z bliskiej odleg�o�ci. Medyk musn�� ko�cem trzcinki metal i patrzy�, jak Vaustad kurczowo obejmuje rur�. M�czyzna zacisn�� z�by, ale zdo�a� utrzyma� si� na rurze.

Grelier upu�ci� trzcink� z wyczerpanym �adunkiem. Ni st�d, ni zow�d sprawy posz�y inaczej, ni� sobie zaplanowa�.

��Dok�d si� wybierasz? � spyta� �artobliwie. � Zejd� zaraz, zanim zrobisz sobie krzywd�.

Vaustad nie odpowiada�, tylko pe�z� dalej.

��Poranisz si�.

Vaustad osi�gn�� punkt, w kt�rym rura zakr�ca�a si� do po�o�enia poziomego i bieg�a przez hol do kompleksu turbin. Grelier spodziewa� si�, �e, zademonstrowawszy to, co mia� zademonstrowa�, m�czyzna zatrzyma si� przy skr�cie rury pod k�tem prostym. Ale zamiast tego Vaustad wpe�z� na rur�, obejmuj�c j� ramionami i nogami. Znajdowa� si� obecnie trzydzie�ci metr�w nad ziemi�.

Scena przyci�gn�a niewielk� publiczno��. Kilkunastu ludzi Glaura sta�o w holu poni�ej i spogl�da�o w g�r� na widowisko, inni przerwali prac� mi�dzy wi�zarami.

��To sprawa Wie�y Zegarowej � powiedzia� ostrzegawczo Grelier. � Wracajcie do pracy.

Robotnicy pos�uchali, ale Grelier mia� �wiadomo��, �e wi�kszo�� z nich jednym okiem wci�� obserwuje zaj�cie. Czy sytuacja dosz�a do punktu, kiedy powinien wezwa� dodatkow� pomoc z Urz�du Analizy Krwi? Mia� nadziej�, �e nie; czerpa� osobist� dum� z tego, �e takie sprawy domowe zawsze za�atwia� sam. Ale z Vaustadem by�y k�opoty.

Szef ch�ru przeby� dziesi�� metr�w rury i znalaz� si� poza reaktorem. Teraz pod nim by�a tylko pod�oga. Nawet przy zredukowanej sile przyci�gania Heli upadek z trzydziestu metr�w prawdopodobnie zako�czy�by si� �mierci�.

Grelier spojrza� w prz�d. Co pewien odcinek rur� podtrzymywa�y cienkie metalowe linki, zwisaj�ce z sufitu i zaczepione do powi�kszonych �eber. Najbli�sza linka znajdowa�a si� oko�o pi�ciu metr�w przed Vaustadem. Nie by�o sposobu, �eby si� za ni� przedosta�.

��W porz�dku � powiedzia� Grelier, podnosz�c g�os, by prze krzycze� zgie�k maszynerii nap�dowej. � Zademonstrowa�e� sw�j pogl�d. Po�miali�my si� troch�. Teraz zawr�� i rozs�dnie om�wimy te sprawy.

Jednak Vaustad by� g�uchy na wszelki g�os rozs�dku. Dotar� do podtrzymuj�cej rur� linki i pr�bowa� j� wymin��, przesuwaj�c spor� cz�� cia�a na jedn� stron� rury. Grelier patrzy� na to z ot�piaj�c� pewno�ci�, �e Vaustadowi si� nie uda. To by�oby trudne �wiczenie nawet dla zwinnego m�odego cz�owieka, a Vaustad nie by� ani zwinny, ani m�ody. Zawin�� si� wok� rury, z jedn� nog� zwisaj�c� po jednej stronie, i macha� drug� dla z�apania r�wnowagi. Jedn� d�oni� trzyma� metalow� link�, drug� niezgrabnie usi�owa� chwyci� najbli�sze �ebro po drugiej stronie. Nagle po�lizgn�� si� i zawis� na jednej r�ce, drug� m��c�c powietrze.

��Spokojnie! � zawo�a� Grelier. � Zachowuj si� spokojnie, a nic ci si� nie stanie. Je�li przestaniesz si� rusza�, mo�esz si� tak trzyma�, a� sprowadzimy pomoc!

I znowu, m�ody cz�owiek w dobrej kondycji m�g�by czeka� na pomoc, wisz�c na jednej r�ce, ale Vaustad by� gruby i nigdy wcze�niej nie musia� wykorzystywa� swych mi�ni.

Grelier patrzy�, jak d�o� Vaustada ze�lizguje si� z metalowej linki i m�czyzna spada na pod�og� holu trakcyjnego z g�uchym odg�osem niemal zag�uszonym przez sta�y ha�as t�a. Nie wrzeszcza�, mia� zamkni�te oczy i z wyrazu zwr�conej w g�r� twarzy mo�na by�o s�dzi�, �e umar� natychmiast. Grelier zabra� trzcink�, wepchn�� j� w zgi�cie �okcia i rozpocz�� podr� powrotn� po serii ramp i drabinek. U st�p reaktora zabra� sw�j sprz�t medyczny i otworzy� drzwi dost�pu. Kiedy doszed� do Vaustada, wok� trupa zgromadzi�o si� kilku robotnik�w Glaura. Rozwa�a�, czy ich nie odp�dzi�, ale potem zdecydowa�, �e nie trzeba. Niech patrz�. Niech widz�, co oznacza praca w Urz�dzie Analizy Krwi.

Ukl�kn�� przy Vaustadzie i otworzy� torb� ze sprz�tem medycznym. Zion�a zimnem. By�a podzielona na dwie cz�ci. Na g�rnej tacy le�a�y strzykawki wype�nione czerwonymi porcjami, �wie�o z Urz�du Analizy Krwi. Na etykietach podano serotyp i szczep wirusa. Jedna z nich by�a przeznaczona dla Vaustada.

Podwin�� r�kaw m�czyzny. Czy nadal wyczuwa� s�abe t�tno? To u�atwi�oby mu �ycie. Wyci�ganie krwi ze zmar�ego nigdy nie by�o prostym zadaniem.

Si�gn�� do drugiej cz�ci torby, tej z pustymi strzykawkami. Symbolicznie uni�s� jedn� do �wiat�a.

��Pan daje � powiedzia� Grelier, wbijaj�c strzykawk� w �y�� Vaustada i zaczynaj�c wyci�ga� krew. � I czasami niestety Pan odbiera.

Sko�czy� dopiero po nape�nieniu trzech strzykawek.

Map� wn�trza �Nostalgii za Niesko�czono�ci�� � by� to d�ugi zw�j porysowanego, po��k�ego papieru � przytrzymywa� na jednym ko�cu n� Blooda, na drugim ci�ki srebrny he�m znaleziony w z�omie przez Palfreya. Plan g�sto pokrywa�y bazgro�y o��wkiem i atramentem. W niekt�rych miejscach plan by� �cierany i kre�lony od nowa tak wiele razy, �e papier zrobi� si� cienki i niemal przezroczysty.

��Nie mamy lepszego? � spyta� Blood.

��Lepszy taki ni� �aden � odpar�a Antoinette. � Staramy si� jak mo�emy przy tak ograniczonych zasobach.

��W porz�dku. � W ubieg�ym tygodniu �winia s�ysza� takie s�owa ze sto razy. � Wi�c co ten plan nam m�wi?

���e mamy problem. Czy rozmawia�e� z Palfreyem?

��Nie. Scorp si� tym zaj��.

Antoinette musn�a bi�uteri� umocowan� w p�atkach uszu.

��Ja te� uci�am sobie z nim pogaw�dk�. Chcia�am si� zorientowa� w sytuacji. Okazuje si�, �e niemal wszyscy w zarz�dzie z�zy s� przekonani, �e kapitan zmienia swoje wzorce nawiedzania.

��I co?

��Oznaczy�am kilkana�cie ostatnich zjaw i dochodz� do wniosku, �e oni maj� racj�.

�winia popatrzy� na map� zmru�onymi oczyma, �le przystosowanymi do rozr�niania szarych o��wkowych znak�w w przy�mionym �wietle sali konferencyjnej. Mapy nigdy nie by�y jego specjalno�ci�, nawet w czasach, gdy s�u�y� pod Scorpiem w Chasm City. Tam nie mia�o to wielkiego znaczenia. Blood zawsze g�osi� zasad�: je�li potrzebujesz mapy, by znale�� drog� w okolicy, to ju� jeste� w k�opotach.

Ale tej mapy potrzebowali. Przedstawia�a �Nostalgi� za Niesko�czono�ci��, morsk� iglic�, w kt�rej w�a�nie siedzieli. Statek by� zw�aj�cym si� sto�kiem zawik�anych poziomych i pionowych linii, obeliskiem z wygrawerowanymi posplatanymi hieroglifami. Linie pokazywa�y poziom pod��g, po��czone szyby i g��wne przedzia�y wewn�trzne. Wielkie hangary � �adownie statku � by�y na diagramie dziurami bez oznacze�.

Statek mia� cztery kilometry wysoko�ci, na planie nie by�o wi�c miejsca na szczeg�y. Pojedynczych pokoj�w zazwyczaj nie zaznaczano, chyba �e mia�y strategiczne znaczenie. Wykre�lanie plan�w by�o w zasadzie bezcelowe, gdy� powolny proces wewn�trznej statkowej reorganizacji � ca�kowicie poza ludzk� kontrol� � po kilku latach niweczy� wszelkie takie wysi�ki.

By�y te� inne komplikacje. Wysokie poziomy statku zmapowano nie�le. W tych rejonach wci�� kr�ci�a si� za�oga i ci�g�a ludzka dzia�alno�� zdawa�a si� zniech�ca� statek do drastycznych zmian. Ale poziomy le��ce poni�ej poziomu morza by�y znacznie rzadziej odwiedzane. Brygady schodzi�y tam tylko w razie konieczno�ci. Przekonywa�y si� wtedy, �e wn�trze jest zupe�nie inne, ni� oczekiwa�y. Zniekszta�cone cz�ci statku � powyginane na wz�r okropnych biologicznych archetyp�w � by�y trudne do dok�adnego zmapowania. Blood zwiedzi� niekt�re z najbardziej zdeformowanych stref statku i to do�wiadczenie przypomina�o eksploracj� koszmarnego systemu jaski�.

Nie tylko wn�trze statku pozostawa�o zagadkowe. Przed zej�ciem z orbity �wiat�owiec sp�aszczy� swoj� ruf�. W chaosie l�dowania nie dokonano szczeg�owych obserwacji. Dolny kilometr statku � z bli�niaczymi gondolami nap�d�w hybrydowskich w��cznie � by� obecnie niemal stale zanurzony i nurkowie zbadali jedynie g�rne sto metr�w podwodnej cz�ci, ale nawet ich meldunki nie przynosi�y wielu nowo�ci. Czujniki si�ga�y g��biej, ale odbierane za ich po�rednictwem zamglone kszta�ty wskazywa�y jedynie, �e og�lna sylwetka statku pozosta�a mniej wi�cej nienaruszona. Podstawowe pytanie, czy silniki b�d� jeszcze mog�y dzia�a�, pozostawa�o bez odpowiedzi. Kapitan mia� w�asny system nerwowy po��cze� transportuj�cych dane i dowiadywa� si� o stopniu przygotowania statku do lotu w kosmosie. Ale kapitan milcza�.

Mo�e teraz postanowi� si� odezwa�?

Antoinette zaznaczy�a czerwonymi gwiazdkami wszystkie miejsca wiarygodnego pojawienia si� Johna Brannigana i opatrzy�a je opisami. Blood zerkn�� na daty i odr�czne uwagi o typie zjawy i �wiadkach.

��Przenosi si� w g�r� � zauwa�y�.

Antoinette potakn�a. Niesforny pukiel zwisa� jej na twarz.

��W�a�nie. Je�li tak jest, zeznania Palfreya i jego koleg�w maj� sens.

��A daty? Czy s� jakie� wzorce?

��Tylko to, �e jeszcze miesi�c temu sprawy wygl�da�y normalnie.

��A teraz?

��Wyci�gnij w�asne wnioski � powiedzia�a. � Mapa m�wi sama za siebie. Kapitan nagle sta� si� niespokojny. Zacz�� pokazywa� si� w cz�ciach statku, w kt�rych wcze�niej nigdy go nie widziano. Je�li w��czy� w to meldunki, kt�re uwa�a�am za nieco w�tpliwe, zobaczysz czerwone znaczki w g�rnych rejonach a� do poziom�w administracyjnych.

��Ale nie wierzysz tym meldunkom, prawda? Antoinette odgarn�a pasmo w�os�w.

��Nie, w tej chwili nie. Ale tydzie� temu nie wierzy�am r�wnie� w po�ow� innych. Teraz brakuje mi tylko jednego wiary godnego �wiadka powy�ej poziomu sze��set.

��I wtedy co?

��Trzeba uzna�, �e kapitan si� obudzi�. Wed�ug Blooda to ju� by� fakt.

��Ale nie z powodu Khouri. To zacz�o si� przed tygodniami. Wtedy nie by�o jej tutaj.

��Ale wtedy bitwa ju� si� tu toczy�a. Kapitan to wyczuwa�. On jest statkiem. Jego zmys�y si�gaj� na godziny �wietlne we wszystkich kierunkach. Zakotwiczenie na planecie tego nie zmienia.

��Nie wiemy, czy Khouri m�wi prawd� � zauwa�y� Blood. Antoinette doda�a czerwonym markerem jeszcze jedn� gwiazdk� odpowiadaj�c� meldunkowi Palfreya.

��Uwa�am, �e teraz wiemy � odpar�a.

��W porz�dku. Jeszcze jedna sprawa. Je�li kapitan si� obudzi��

Spojrza�a na niego, czekaj�c, a� sko�czy zdanie. � Tak?

��Czy my�lisz, �e czego� chce?

Antoinette podnios�a he�m i mapa zwin�a si� z trzaskiem.

��Chyba jedno z nas b�dzie musia�o go zapyta� � odpar�a.

Dwie godziny przed �witem co� zamruga�o na horyzoncie.

��Widz� to � powiedzia� Vasko. � To g�ra lodowa, taka, jak� widzieli�my na mapie.

��Ja nic nie widz� � oznajmi�a Urton po p�minutowym wpatrywaniu si� w dal.

��A ja tak � stwierdzi� Jaccottet z drugiej �odzi. � S�dz�, �e Malinin ma racj�.

Uni�s� lornetk� do oczu. Szeroka obejma soczewek �ledzi�a cel, nawet kiedy reszta lornetki porusza�a si� wraz z d�oni� Jaccotteta.

��Co widzisz? � spyta� Clavain.

��Lodowe wzg�rze. Z tej odleg�o�ci nic wi�cej nie rozr�niam. Ale nadal nie ma ani �ladu statku.

��Dobra robota � powiedzia� Clavain do Vaska. � Nazwiemy ci� Sokole Oko, dobrze?

Na polecenie Scorpia �odzie zmniejszy�y pr�dko�� o po�ow�, a potem stopniowo skr�ci�y w lewo. Rozpocz�y d�ugie okr��anie po spirali, ogl�daj�c obiekt w zmieniaj�cym si� �wietle �witu ze wszystkich stron.

G�ra lodowa okaza�a si� ma�ym, okr�g�ym spi�trzeniem lodu. Vasko uwa�a�, �e mia�a w sobie co� bardzo dziwnego. P�ywa�a w morzu, a jednak wydawa�a si� jego cz�ci�, otoczona kr�giem bieli, kt�ry rozci�ga� si� we wszystkich kierunkach w promieniu oko�o dw�ch �rednic centralnego rdzenia. Vaskowi przypomina�o to wysp� zbudowan� z g�ry wulkanicznej i �agodnie nachylonych morskich pla� wok� niej. Widzia� kilka g�r lodowych, gdy kiedy� dryfowali a� do szeroko�ci geograficznej Pierwszego Obozu, ta jednak nie przypomina�a mu �adnej znanej g�ry lodowej.

�odzie podp�yn�y jeszcze bli�ej do wzniesienia. Od czasu do czasu Vasko s�ysza�, jak Scorpio rozmawia z Bloodem przez radio na przegubie d�oni. Niebo na zachodzie sinofioletowe, jedynie z rozproszon� grup� jasnych gwiazd, na wschodzie mia�o odcie� blador�owy. Ogl�dane przez blady wzg�rek g�ry lodowej, mia�o delikatnie zmienione barwy.

��Dwukrotnie j� okr��yli�my � zameldowa�a Urton.

��Okr��ajcie dalej � poleci� Clavain. � Podp�y�cie jeszcze bli�ej, ale zmniejszcie do po�owy obecn� szybko��. Nie chcia�bym zaskakiwa� Skade.

��Co� nie jest w porz�dku z t� g�r� lodow� � powiedzia� Vasko.

��Zobaczymy. � Clavain odwr�ci� si� do Khouri. � Czy j� wyczuwasz?

��Skade? � zapyta�a.

��My�la�em raczej o twojej c�rce. Zastanawia�em si�, czy dzi�ki wsp�lnemu zestawowi implant�w mo�ecie nawi�za� zdaln� rozmow�.

��Nadal jeste�my za daleko.

��Zgoda, ale zawiadom mnie, gdy co� poczujesz. Moje w�asne implanty mog� w og�le nie z�apa� emisji Aury albo wyczu� j� dopiero z bardzo bliska. Jeste� przecie� jej matk�. Rozpoznasz j� jako pierwsza, nawet je�li nie b�dzie niczego niezwyk�ego w protoko�ach.

��Nie trzeba mi przypomina�, �e jestem jej matk� � oznajmi�a Khouri.

��Oczywi�cie. Po prostu chcia�em powiedzie�

��Nads�uchuj� jej, Clavainie, od chwili, kiedy wyci�gn�li�cie mnie z kapsu�y. Je�li odbior� sygna�y Aury, dowiesz si� pierwszy.

P� godziny p�niej dla wszystkich by�o jasne, �e nie jest to zwyczajna g�ra lodowa. I nie chodzi�o nawet o spos�b, w jaki infiltrowa�a otaczaj�c� wod�. To nie mog�a by� g�ra lodowa, cho� zrobiona by�a z lodu.

Jej boki nie wygl�da�y jak fasety lub p�aszczyzny, by�a to pl�tanina lodowych kolc�w. Stalagmity i stalaktyty stercza�y w g�r� i w d� niczym lodowe siekacze. Pionowe kolce je�y�y si� niczym rapiery. Przy korzeniu ka�dego kolca wykwita�y mniejsze porosty, stercz�ce we wszystkich kierunkach i przeplataj�ce si� z s�siadami. Kolce r�ni�y si� rozmiarami. Niekt�re � g��wne pnie i konary konstrukcji � by�y szerokie niczym ��d�. Inne, cienkie i delikatne, tworzy�y w powietrzu jedynie mgie�k� i wydawa�o si�, �e najl�ejszy powiew rozbije je na milion migocz�cych cz�ci. Z oddali g�ra wygl�da�a jak solidny kloc � z bliska sprawia�a wra�enie ogromnego stosu rzuconych bez�adnie lodowych igie�.

Vasko nigdy nie widzia� czego� tak niepokoj�cego.

Podp�yn�li po spirali bli�ej.

Jedynie na Clavainie ten ca�kowicie obcy obiekt nie zrobi� wra�enia.

��Inteligentne mapy by�y dok�adne � stwierdzi�. � Wielko�� tej g�ry� Wed�ug moich oblicze�, z �atwo�ci� mo�na wewn�trz niej ukry� korwet� klasy mureny.

��Nadal pan my�li, �e ta rzecz mo�e ukrywa� statek?! � Vasko podni�s� g�os.

��Czy naprawd� s�dzisz, �e matka natura mia�a z tym cokolwiek do czynienia?

��Ale dlaczego Skade mia�aby otacza� sw�j statek tym dziwnym lodem? � nalega� Vasko. � Tego raczej nie mo�na wykorzysta� jako pancerz, a z powodu tej g�ry statek jest bardziej widoczny na mapach.

��Sk�d pewno��, synu, �e Skade mia�a wyb�r?

��Nie rozumiem, prosz� pana.

��Wed�ug Clavaina to wszystko mo�e oznacza�, �e ze statkiem Skade co� jest nie w porz�dku � wyja�ni� Scorpio.

��To moja hipoteza robocza � zastrzeg� si� Clavain.

��Ale co� � Vasko zrezygnowa� z pytania, nie chc�c zapuszcza� si� na g��bsz� wod�.

��Musimy dotrze� do tego, co jest w �rodku � oznajmi� Clavain. � Nie mamy sprz�tu do wiercenia tuneli, do przebijania grubego lodu. Ale mo�e nie b�dziemy musieli robi� takich rzeczy. Trzeba po prostu znale�� drog� do �rodka.

��A je�li Skade nas wykryje, prosz� pana? � spyta� Vasko.

��Mam nadziej�, �e to zrobi. Nie chcia�bym puka� do jej frontowych drzwi. Teraz podp�y� bli�ej. Powoli.

Wzesz�o jaskrawe s�o�ce. Wczesnym �witem g�ra lodowa przybra�a ca�kowicie inny wygl�d. Na tle �agodnego fioletu nieba ca�a struktura wygl�da�a na magiczn�, delikatn� jak tort. Przez s�ki i kolce lodowego drzewca prze�witywa�y b��kit i z�oto, zmieszane z nieskazitelnym blaskiem r�ni�tych diament�w, wspania�e barwne pier�cienie, jakich Vasko nie widzia� nigdy w �yciu. Wn�trze nie by�o ciemne. �wieci�o turkusem i barwami opalu, szukaj�cymi po omacku drogi ku powierzchni przez kr�te korytarze i lodowe kaniony. A jednak w l�ni�cym wn�trzu by�o cieniste j�dro sugeruj�ce, �e co� jest zawini�te w kokon.

Obie �odzie dotar�y na odleg�o�� pi��dziesi�ciu metr�w od brzeg�w wyspy. Poprzednio p�yn�li po spokojnych wodach, ale tutaj, w bezpo�rednim s�siedztwie g�ry lodowej, morze porusza�o si� jak olbrzymie zwierz�, kt�remu podano �rodki uspokajaj�ce i ka�dy ruch wymaga od niego wielkiego wysi�ku. Tu� przy brzegu morze ju� zamarza�o. Mia�o niebieskoszar� tekstur� sk�ry zwierz�cej. Vasko zanurzy� palce w wodzie i natychmiast je wyci�gn�� � woda by�a znacznie zimniejsza ni� w miejscu, gdzie wysiadali z promu.

��Popatrz na to. � Scorpio mia� przed sob� jedn� z inteligentnych map. Khouri r�wnie� j� studiowa�a, s�uchaj�c tego, co Scorpio do niej m�wi�, kiedy wskazywa� raciczkami jakie� punkty na mapie.

Clavain otworzy� swoj� map�.

��O co chodzi, Scorp?

��Blood w�a�nie przes�a� aktualizacj�. Sp�jrz na g�r� lodow�: jest wi�ksza.

Clavain kaza� swojej mapie wy�wietli� te same wsp�rz�dne. Pojawi� si� obraz g�ry. Vasko zerka� nad ramienia starca, szukaj�c obu �odzi. Nie by�o ich. Wywnioskowa�, �e aktualizacja nast�pi�a zesz�ego wieczora, przed zachodem s�o�ca.

��Masz s�uszno�� � powiedzia� Clavain � Jak s�dzisz, ma trzydzie�ci, czterdzie�ci procent wi�ksz� obj�to��?

��Na pewno � przyzna� Scorpio. � A to nie jest czas rzeczywisty. Je�li ro�nie tak szybko, obecnie mog�a si� zwi�kszy� o dalsze dziesi��, dwadzie�cia procent.

Clavain zamkn�� map�; uzyska� do�� informacji.

��Z pewno�ci� ch�odzi otaczaj�c� wod�. Nied�ugo to miejsce r�wnie� b�dzie zamarzni�te. Mamy szcz�cie, �e jeszcze zd��yli �my. Za kilka dni nie mieliby�my szans bli�ej podp�yn��.

��Pr�sz� pana, nie rozumiem, jak to mo�e rosn�� � odezwa� si� Vasko. � Powinno si� kurczy�. G�ra lodowa nie przetrwa d�ugo w tych szeroko�ciach geograficznych.

��Chyba twierdzi�e�, �e niewiele o nich wiesz � zauwa�y� Clavain.

��Powiedzia�em, �e nie widujemy ich w zatoce, prosz� pana. Clavain popatrzy� na niego przenikliwie.

��To nie jest g�ra lodowa. Nigdy ni� nie by�a. To skorupa lodowa wok� statku Skade. Ro�nie, poniewa� statek ch�odzi morze wok� siebie. Pami�tasz, co m�wi�a Khouri. Potrafi� robi� tak ch�odne kad�uby statk�w jak mikrofalowe t�o kosmiczne.

��Ale pan powiedzia� r�wnie�, �e Skade nie ma nad tym kontroli.

��Nie jestem pewien, �e ma.

��Prosz� pana�

Clavain nie da� mu doko�czy�.

��My�l�, �e mog�y si� zepsu� maszyny krioarytmetyczne, kt�re utrzymuj� nisk� temperatur� kad�uba.

Do wczoraj Vasko nie s�ysza� o maszynach krioarytmetycznych. Ale ten termin pojawi� si� w zeznaniu Khouri � to by�a jedna z technik, kt�re Aura pomog�a Remontoire�owi i jego sprzymierze�com udoskonali�, kiedy wylatywali ze zniszczonego uk�adu Delty Pawia.

Przez nast�pne godziny Vasko stara� si� zadawa� jak najwi�cej pyta�, by za�ata� najbardziej �enuj�ce dziury w swej wiedzy. Nie na wszystkie pytania otrzyma� gotowe odpowiedzi, nawet od Khouri. Clavain poinformowa� go, �e silniki krioarytmetyczne nie s� nowo�ci�, �e podstawowa technika zosta�a rozwini�ta przez Hybrydowc�w pod koniec wojny z Demarchistami. W tamtym czasie silnik krioarytmetyczny by� niezgrabnym tworem wielko�ci domu i mog�y go przewozi� tylko najwi�ksze statki kosmiczne. Wszelkie pr�by zbudowania wersji zminiaturyzowanej ko�czy�y si� katastrof�. Jednak Aura pokaza�a im, jak robi� silniki wielko�ci jab�ek.

Nadal jednak by�y niebezpieczne.

Zasada dzia�ania krioarytmetyki opiera�a si� na kontrolowanym �amaniu jednego z praw termodynamiki. By�a to odnoga oblicze� kwantowych, wykorzystuj�ca klas� algorytm�w odkrytych przez hybrydowskiego teoretyka o nazwisku Qafzeh we wczesnych latach wojny z Demarchistami. Algorytmy Qafzeha � zaimplementowane w�a�ciwie na odpowiednim komputerze kwantowym � prowadzi�y do straty ciep�a netto w lokalnym wszech�wiecie. Silnik krioarytmetyczny by� w istocie komputerem, wykonuj�cym obliczenia w p�tli. Inaczej jednak ni� zwyk�e komputery, im szybciej dzia�a�, tym stawa� si� zimniejszy. Trudno�� polega�a na tym, aby zapobiec zbyt szybkiemu dzia�aniu komputera, by nie przeszed� w stan niekontrolowanej ucieczki. Im mniejszy silnik, tym bardziej by� podatny na ten typ niestabilno�ci.

Mo�e to w�a�nie przydarzy�o si� statkowi Skade. W kosmosie zadanie silnik�w polega�o na wysysaniu ciep�a z kad�uba korwety, dzi�ki czemu statek znika� na tle kosmicznego promieniowania o temperaturze bliskiej zera bezwzgl�dnego. Ale mo�e w tym wypadku statek dozna� uszkodze�, by� mo�e przerwa�a si� delikatna sie� uk�ad�w sterowania, monitoruj�ca silniki krioarytmetyczne. Zanim statek uderzy� w ocean na Araracie, sta� si� wyj�cym o�rodkiem mi�dzygwiezdnego zimna. Woda wok� zacz�a zamarza�, jej dziwne wzorce i struktury zdradza�y, �e zosta�y tu w nieprzyzwoity spos�b pogwa�cone prawa fizyki.

Czy w �rodku m�g� kto� prze�y�?

Nagle Vasko co� us�ysza�. Niewykluczone, �e jako pierwszy. Ostry d�wi�k, wra�enie tak bliskie ultrad�wi�ku, �e ledwie je rejestrowa�. Przypomina� dane nadchodz�ce kana�em zmys�owym.

By� jak �piew, jak d�wi�k wydawany przez milion palc�w sun�cych po mokrych kraw�dziach miliona kieliszk�w.

Ledwie go s�ysza�, ale mia� wra�enie, �e d�wi�k roz�upie mu czaszk�.

��Prosz� pana, s�ysz� co�. G�ra lodowa ha�asuje.

��To s�o�ce ogrzewa l�d � powiedzia� Clavain po chwili. � Powoduje, �e p�ka i dr�y.

��Czy pan to s�yszy, prosz� pana?

Clavain popatrzy� na niego z dziwnym wyrazem twarzy.

��Nie, synu, nie s�ysz�. Obecnie nie s�ysz� wielu rzeczy. Ale wierz� ci na s�owo.

��Bli�ej � powiedzia� Scorpio.

Antoinette Bax sz�a sama przez ciemne, zimne i wilgotne korytarze wielkiego zatopionego statku. W jednej d�oni trzyma�a latark�, w drugiej � stary srebrny he�m. Z�oty kr�g �wiat�a skaka� przed ni� z gorliwo�ci� my�liwskiego psa i uwypukla� rze�bione formacje na �cianach: tu �uk, kt�ry wygl�da� na wykonany z dysk�w kr�gos�upa, tam masa zwini�tych i zaw�lonych kiszkowa � tych rur, kt�rym pe�zn�ce cienie kaza�y skr�ca� si� i wygina� niczym kopuluj�ce w�e.

Z dolnych pok�ad�w dochodzi� sta�y wilgotny powiew, a w nieodgadnionej dali Antoinette s�ysza�a dzwonienie jakiego� wahaj�cego si� mechanizmu � mo�e pompy z�zowej, a mo�e to sam statek przerabia� cz�� swej w�asnej tkanki. D�wi�ki w statku rozchodzi�y si� w nieprzewidywalny spos�b i ha�as m�g� r�wnie dobrze dochodzi� z s�siedniego korytarza, jak i z jakiego� miejsca oddalonego o kilometr w g�r� lub w d� iglicy.

Antoinette podnios�a ko�nierz p�aszcza. Wola�aby mie� towarzystwo � jakiekolwiek towarzystwo � ale wiedzia�a, �e musi to zrobi� sama. W przesz�o�ci czasami udawa�o jej si� sk�oni� kapitana do reakcji, co uzna�a za dow�d, �e kapitan jest got�w otworzy� si� przed ni� i ma do niej zaufanie. Dlatego dosz�a do wniosku � nie wiadomo, czy s�usznie � �e ma wi�ksz� ni� koledzy szans� nawi�zania ��czno�ci z kapitanem. Poza tym mia�a do�wiadczenie. Kiedy� sama by�a w�a�cicielk� statku; wprawdzie znacznie mniejszego od �Nostalgii za Niesko�czono�ci��, ale w jakim� sensie r�wnie� nawiedzonego.

��M�w do mnie, Johnie � prosi�a przy poprzednich okazjach. � M�w do mnie jak do kogo�, komu mo�esz ufa�, jak do osoby, kt�ra docenia to, kim jeste�.

Nigdy nie otrzyma�a jednoznacznej odpowiedzi, ale zawsze mia�a wra�enie, �e w jej obecno�ci kapitan jako� reagowa�.

Mo�e ostatnia seria zjaw wskazuje, �e kapitan budzi si� ze stanu u�pienia?

��Kapitanie � powiedzia�a teraz, trzymaj�c w g�rze he�m � chyba pozostawi� pan swoj� kart� wizytow�. Chc� j� odda�. Teraz musi pan dotrzyma� swojej cz�ci umowy.

�adnej reakcji.

��B�d� z panem szczera � powiedzia�a. � Nie podoba mi si� tu na dole. Prawd� m�wi�c, cholernie mnie to przera�a. Lubi� ma�e i przytulne statki, z wystrojem wn�trza takim, jaki sama wybior�. � Powiod�a snopem �wiat�a latarki dooko�a, o�wietlaj�c zwisaj�c� kulist� mas� wype�niaj�c� p� korytarza. Zatrzyma�a si� pod zamar�ymi w ruchu czarnymi b�blami i potar�a je palcem � by�y zdumiewaj�co ciep�e i mi�kkie. � Nie, to zupe�nie nie m�j styl. Ale to pa�skie imperium, nie moje. Mam tylko nadziej�, �e zdaje pan sobie spraw�, ile mnie kosztuje zej�cie tutaj, i �e sprawi pan, �eby to zej�cie mi si� op�aca�o.

Nic si� nie wydarzy�o. Ale nigdy nie oczekiwa�a natychmiastowego sukcesu.

��Johnie � zaryzykowa�a poufa�o��. � Co� si� chyba dzieje w szerszym uk�adzie. Przypuszczam, �e ty te� masz jakie� podejrzenia w tej sprawie. Powiem ci, co my�l�, a potem sam zdecydujesz.

Powiew zmieni� si�, sta� si� teraz cieplejszy i nieregularny jak nier�wny oddech.

��Khouri wr�ci�a � oznajmi�a Antoinette. � Spad�a z nieba przed kilku dniami. Pami�tasz j�, prawda? Sp�dzi�a mn�stwo czasu tu na pok�adzie. Khouri powiada, �e wok� Araratu toczy si� bitwa. W por�wnaniu z ni� wojna mi�dzy Hybrydowcami a Demarchistami wygl�da jak walka na �nie�ki. Je�li ona nie k�amie, mamy tam na g�rze dwa sk��cone ludzkie od�amy plus przera�aj�c� liczb� wilczych maszyn. Pami�tasz wilki, kapitanie? Widzia�e�, jak Ilia wykorzysta�a przeciw nim bro� kazamatow� i wiesz, na ile to si� zda�o.

Znowu ta sama reakcja: powiew sta� si� �agodnym ssaniem. Spe�nia�o to ju� warunki zjawy pierwszej klasy.

��Jeste� tu ze mn�, prawda?

Znowu zmiana � wiatr powr�ci� wzmocniony, rozwi�za� w�osy Antoinette, smaga� nimi jej twarz.

Us�ysza�a w wichrze wyszeptane s�owo �Ilia�.

��Tak, kapitanie, Ilia. Pami�tasz j� dobrze, prawda? Ja te� j� pami�tam. Nie zna�am jej d�ugo, ale zdo�a�am zrozumie�, �e jest to typ kobiety, kt�rej si� d�ugo nie zapomina.

Wiatr ucich�. Pozosta�o tylko dokuczliwe ssanie.

Cichy g�os rozs�dku ostrzeg� Antoinette, by teraz przesta�a. Otrzyma�a jasny wynik: z pewno�ci� klas� jeden i najprawdopodobniej klas� dwa. Chyba wystarczy na jeden dzie�? Kapitan by� przecie� bardzo chimeryczny. Wed�ug zapis�w Volyovej, wp�dzi�a go w katatoni�, pr�buj�c go sk�oni� do jednej dodatkowej reakcji. Cz�sto mija�y tygodnie, nim kapitan wyszed� z takiego stanu.

Ale ona mia�a miesi�ce, nawet lata, by budowa� sw�j roboczy zwi�zek z kapitanem. Antoinette nie mia�a tyle czasu.

��Kapitanie, wy�o�� karty na st� � powiedzia�a. � Starsi si� niepokoj�. Scorpio tak si� martwi, �e sprowadzi� Clavaina z wyspy. Traktuj� serio Khouri. Polecieli sprawdzi�, czy uda si� od zyska� jej dziecko. Je�li ma racj�, mamy ju� w naszym oceanie statek Hybrydowc�w uszkodzony przez wilki. S� tutaj, kapitanie. To czas kryzysu. Albo b�dziemy biernie siedzie� i pozwolimy, by wydarzenia toczy�y si� wok� nas, albo pomy�limy o nast�pnym posuni�ciu. Jestem pewna, �e wiesz, co mam na my�li.

Ssanie usta�o gwa�townie, jakby gdzie� zatrzasn�y si� drzwi. �adnego powiewu, �adnego ha�asu. Antoinette sta�a teraz sama w korytarzu, rzucaj�c ma�� wi�zk� �wiat�a z latarki.

��Niech mnie diabli � powiedzia�a.

Wtem pojawi�a si� �wietlna szczelina. Antoinette us�ysza�a pisk metalu i fragment �ciany korytarza otworzy� si� jak na zawiasach. Jej twarz owia� podmuch nowych biomechanicznych zapach�w.

Przez szczelin� zobaczy�a inny korytarz, biegn�cy ostro w d� ku le��cym ni�ej pok�adom. Z g��bin s�czy�o si� blade z�otozielone �wiat�o.

��Chyba mia�am racj� co do karty wizytowej � powiedzia�a.

�odzie przeciska�y si� przez g�stniej�c� wod� przy obrze�ach g�ry, rozpryskuj�c lodowe od�amki. Przy�piesza�y przez kilkana�cie metr�w, a potem zatrzymywa�y si�, miel�c l�d. Silniki elektryczne wy�y.

Prostok�tne kad�uby wyci�y w lodowym obrze�u r�wne kana�y, ale oleista szara woda przestawa�a zaraz pluska� i robi�a si� podejrzanie nieruchoma. Scorpiowi kojarzy�o si� to z koaguluj�c� krwi�, coraz bardziej lepk� i kleist�. Ocenia�, �e w ci�gu kilku minut kana�y znowu solidnie zamarzn�.

Dwoje funkcjonariuszy Bezpiecze�stwa wysz�o z �odzi. Uznali, �e l�d jest dostatecznie mocny, by utrzyma� ci�ar ca�ej grupy. Inni ruszyli za nimi. Zabrali bro� i sprz�t, ale musieli pozostawi� w �odziach cz�� instrument�w, z inkubatorem w��cznie. Twarde obrze�e tworzy�o wok� g��wnego szczytu g�ry lodowej pas l�du szeroki na pi�� do sze�ciu metr�w. Ogromna krystaliczna struktura mia�a strome �ciany. Z powodu sztywnej szyi Scorpio m�g� patrze� na szczyt najwy�ej kilka chwil.

Poczeka�, a� Clavain wysi�dzie, a potem do niego podszed�. Stali, dygoc�c, i tupali. L�d pod nimi mia� tekstur� grubych guzowatych w��kien splecionych razem w rodzaj maty. Maty zdradzieckiej, �liskiej i nier�wnej. Nale�a�o stawia� ostro�nie kroki.

��Przypuszcza�em, �e do tej pory nas powitaj� � powiedzia� Scorpio. � Zaczynam si� niepokoi�.

��Ja te� � odpar� Clavain bardzo cicho. � Nie omawiali�my takiego wariantu, �e Skade mo�e by� martwa. Wydaje mi si� � Przerwa�, zerkaj�c na Khouri. Kucaj�c, sk�ada�a dzia�o Breitenbacha. � Wydaje mi si�, �e ona nie jest gotowa, by sobie ju� z tym poradzi�.

��Chyba wierzysz we wszystko, co m�wi�a?

��Jestem pewien, �e znajdziemy tu statek. Nie mam jednak podstaw, by przypuszcza�, �e Skade prze�y�a rozbicie statku.

��Skade jest twarda.

��Owszem, ale nie s�dzi�em, �e b�d� kiedykolwiek pragn��, by prze�y�a.

��Prosz� pan�w!

Obejrzeli si� za g�osem. To by� Vasko.

��Prosz� pan�w. � Spojrza� po kolei na Scorpia i Clavaina. � Mamy tutaj otw�r w lodzie. Chyba jest najwi�kszy z dost�pnych.

��Jak g��boko si�ga? � spyta� Scorpio.

��Nie wiem dok�adnie. Wi�cej ni� kilka metr�w. Z �atwo�ci� si� przecisn�.

��Poczekaj � powiedzia� Scorpio. � R�bmy jeden krok naraz, dobrze?

Poszli za Vaskiem w stron� dziury w lodzie. Musieli si� schyla� pod wystaj�cymi poziomymi szpikulcami i os�ania� oczy i twarz. Scorpio instynktownie wzdraga� si� przed uszkodzeniem element�w lodowej struktury, cho� by�o to prawie niemo�liwe. Nawet je�li ostro�nie omija� jeden szpikulec i zas�ania� si� przed rapierowatym ko�cem drugiego, to rozbija� kilka mniejszych kolc�w. �ama�y si� z brz�kiem na kawa�ki i powodowa�y wt�rne z�amania par� metr�w dalej.

��Czy g�ra nadal do ciebie �piewa? � zapyta� Vaska.

��Nie, prosz� pana � odpowiedzia�. � Nie tak jak przedtem. S�ysza�em to tylko wtedy, kiedy wschodzi�o s�o�ce.

��Ale nadal co� s�yszysz?

��Jest cichsze, znacznie cichsze. Przychodzi falami. Mo�e to tylko z�udzenie.

Scorpio nic nie s�ysza�. Clavain te� nie � by� starcem o niedomagaj�cych zmys�ach.

��Jestem got�w przecisn�� si� do �rodka, prosz� pana.

Otw�r zaczyna� si� na wysoko�ci piersi i rozszerza�, co sugerowa�o, �e za nim znajduje si� wi�ksza pusta przestrze�. Trudno by�o teraz okre�li�, jak daleko w g��b zdo�aj� si� posun��.

��Niech zobacz� � powiedzia�a Khouri.

Nios�a dzia�o zawieszone na ta�mie biegn�cej przez rami� i wsparte na biodrze.

��S� inne drogi do �rodka � powiedzia� Vasko � ale ta chyba jest naj�atwiejsza.

��P�jdziemy t�dy � postanowi�a Khouri. � Odsu� si�. Id� pierwsza.

��Poczekaj � odezwa� si� Clavain. Zagryz�a warg�.

��Tam wewn�trz jest moja c�rka. Niech kto� p�jdzie po inkubator.

��Wiem, jak si� czujesz � powiedzia� Clavain.

��Naprawd�?

��Tak, wiem � ci�gn�� spokojnym g�osem. � Skade kiedy� zabra�a Felk�. Poszed�em po ni� tak samo jak ty teraz. Uzna�em, �e to w�a�ciwe post�powanie. Teraz wiem, �e by�o to g�upie, gdy� omal jej nie utraci�em. W�a�nie dlatego nie powinna� jako pierwsza wchodzi� do �rodka, je�li chcesz znowu zobaczy� Aur�.

��Ma racj� � potwierdzi� Scorpio. � Nie wiemy, co tam znajdziemy ani jak Skade zareaguje, kiedy dowie si�, �e tutaj jeste�my. Mo�emy kogo� straci�. Nie powinni�my straci� akurat ciebie.

��Mo�ecie przynie�� inkubator.

��Nie � powiedzia� Scorpio. � Niech zostanie tutaj, bezpieczny. M�g�by ulec zniszczeniu w wymianie ognia. A je�li si� oka�e, �e dojdzie do negocjacji, b�dzie czas na powr�t i zabranie inkubatora.

Wydawa�o si�, �e Khouri przekonuj� te argumenty, chocia� nie wygl�da�a na uszcz�liwion�.

��Id� jako druga � oznajmi�a.

��Ja poprowadz�. � Scorpio zwr�ci� si� do obojga funkcjonariuszy Bezpiecze�stwa. � Jaccottet, idziesz za Khouri. Urton, zostajesz tutaj z Vaskiem. Pilnujcie �odzi i uwa�ajcie, czy co� si� nie wynurzy z innej cz�ci lodu. Gdy zobaczycie co� niezwyk�ego� � Przerwa�, zauwa�ywszy, w jaki spos�b jego towarzysze rozgl�daj� si� wok�. � Kiedy zobaczycie co� naprawd� niezwyk�ego, natychmiast nas zawiadomcie.

Tylko Clavainowi pozostawi� samodzieln� decyzj�.

Scorpio wszed� w k�uj�cy las lodowych igie�, rozbijaj�c je przy ka�dym ruchu, ka�dym oddechu. Powietrze opalizowa�o mgie�k� kryszta��w. Przeciskanie si� przez szczelin� by�o utrudnione z powodu jego niskiego wzrostu i kr�tkich cz�onk�w. Koniuszek lodowego ostrza musn�� mu sk�r�, bole�nie j� zadrapuj�c. Potem poczu� pchni�cie w udo.

Wreszcie wyl�dowa� wewn�trz jamy. Strz�sn�� z siebie py� i rozejrza� si�. Dooko�a l�d l�ni� z intensywno�ci� niebieskich neon�w. Wsz�dzie stercza�y kolce i sto�ki, takie same jak na lodowym obrze�u g�ry. Przeciska�y si� od do�u, grube jak rury przemys�owe. Scorpio przypomnia� sobie, �e nic tu nie jest statyczne: g�ra lodowa ros�a, a ta jama mog�a istnie� dopiero od kilku godzin.

Powietrze by�o zimne jak stal.

Khouri z chrz�stem opad�a na l�d za Scorpiem. Rozko�ysana lufa dzia�a Breitenbacha, rozpyli�a wachlarz miniaturowych stalaktyt�w. Inna bro�, zbyt liczna, by j� wymienia�, zwisa�a u jej pasa jak skurczone trofea.

��Tak samo jak Vasko� � zacz�a. � Ja r�wnie� s�ysz� niski d�wi�k podobny do warkotu.

��Ja nie s�ysz�, ale to nie znaczy, �e nie ma �adnego d�wi�ku � przyzna� Scorpio.

��Skade jest tutaj � powiedzia�a. � Wiem, co my�lisz: �e mo�e by� martwa. Ale ona �yje. �yje i wie, �e wyl�dowali�my.

��A Aura?

��Jeszcze jej nie czuj�.

W komorze pojawi� si� Clavain; pokona� drog� przez otw�r z metodyczn� powolno�ci� tarantuli. Jego cienkie, czarno odziane ko�czyny wydawa�y si� skonstruowane dok�adnie do tego celu. Scorpio zauwa�y�, �e starzec zdo�a� wej��, nie �ami�c ani kawa�ka lodowej ornamentacji. Spostrzeg� tak�e, �e jedyna widoczna bro� Clavaina to n� o kr�tkim ostrzu, kt�ry starzec zabra� ze swego namiotu.

Za Clavainem przyby� Jaccottet, znacznie mniej delikatnie. Zatrzyma� si�, by strz�sn�� z munduru kawa�ki lodu.

Scorpio podni�s� r�kaw, odkrywaj�c komunikator.

��Blood, znale�li�my drog� do wn�trza g�ry. Wchodzimy g��biej. Nie jestem pewien, co si� stanie z komunikatorami, ale b�d� czujny. Malinin i Urton pozostaj� na zewn�trz. Je�li wszystko inne zawiedzie, mo�e zdo�amy nawi�za� ��czno�� za ich po�rednictwem. Szacuj�, �e zostaniemy wewn�trz kilka godzin, mo�e d�u�ej.

��B�d� ostro�ny � odpowiedzia� Blood.

Co to takiego? � pomy�la� Scorpio. Blood si� o niego troszczy? Sprawy wygl�da�y naprawd� gorzej, ni� si� obawia�.

��B�d� � obieca�. � Czy chcesz mi co� wi�cej przekaza�?

��Nic bezpo�rednio zwi�zanego z nasz� misj�. Meldunki o wzmo�onej aktywno�ci �ongler�w z wielu stacji monitoruj�cych, ale to mo�e by� tylko zbieg okoliczno�ci.

��W tej chwili nie jestem pewien, czy cokolwiek jest zbiegiem okoliczno�ci.

��I� ach� tylko, by ci doda� otuchy� kilka meldunk�w o �wiat�ach na niebie. Niepotwierdzonych.

���wiat�a na niebie? Coraz lepiej.

��Prawdopodobnie to nic nie znaczy. Gdybym by� tob�, wy rzuci�bym to wszystko z g�owy. Skoncentruj si� na bie��cym zadaniu.

��Dzi�kuj�. Znakomita rada. W porz�dku, kolego, odezw� si� p�niej.

Clavain s�ysza� t� rozmow�.

���wiat�a na niebie? Mo�e nast�pnym razem uwierzysz starcowi.

��Stale ci wierz�. � Scorpio wyci�gn�� pistolet zza pasa. � We� to. Nie mog� znie��, jak sobie chodzisz z tym �miesznym no�ykiem.

��To bardzo dobry n�. Czy wspomina�em, �e kiedy� uratowa� mi �ycie?

��Tak.

��To zadziwiaj�ce, �e ca�y ten czas by�em mu wierny. Czy nie s�dzisz, �e no�e kojarz� si� z rycerstwem?

��Osobi�cie uwa�am � odpar� Scorpio � �e nadszed� czas, by przesta� my�le� w kategoriach kawalerii, a zacz�� my�le� w kategoriach artylerii.

Clavain wzi�� pistolet, ale zrobi� min� jak osoba, kt�ra z grzeczno�ci przyjmuje nie aprobowany przez ni� ca�kowicie podarek.

Ruszyli w g��b g�ry. Tekstura lodu przywodzi�a Scorpiowi na my�l niekt�re budynki w Mierzwie Chasm City. Kiedy zaatakowa�a je zaraza, ich systemy naprawcze i przeprojektowuj�ce wytworzy�y co� z podobn� organiczn� p�odno�ci�. Wydawa�o si�, �e tutaj przyrastanie lodu by�o wywo�ane dziwacznymi wariacjami temperatury i przep�yw�w powietrza. Powietrze zmienia�o si� od zimnego, tak �e niemal p�ka�y p�uca, do ledwie ch�odnego, i wszelkie pr�by orientacji na podstawie przeci�g�w by�y skazane na niepowodzenie. Clavain mia� niekiedy wra�enie, �e znajduje si� wewn�trz ogromnego oddychaj�cego p�uca.

Ich droga by�a zawsze o�wietlona: najpierw dziennym �wiat�em, potem pastelowym, niebieskim rdzeniem.

��To muzyka � stwierdzi� Jaccottet.

��Co takiego? � spyta� Scorpio.

��Muzyka, prosz� pana. Ten niski d�wi�k. Wcze�niej by�o wielokrotne echo i nie mog�em si� zorientowa�. Ale teraz jestem pewien, �e to muzyka.

��Muzyka? Dlaczego, do cholery, gra tu muzyka?

��Nie wiem, prosz� pana. Jest niewyra�na, ale niew�tpliwie j� s�ycha�. Doradzam ostro�no��.

��Ja te� to s�ysz� � stwierdzi�a Khouri. � I doradzam po�piech, do cholery.

Wyj�a zza pasa bro� i wystrzeli�a w najgrubsze lodowe drzewce. Rozprys�o si� marmurowym bia�ym py�em. Przekroczy�a rumowisko i skierowa�a bro� na nast�pn� przeszkod�.

Clavain ustawi� sw�j n�, kt�ry zacz�� brz�cze�, a potem ostrze rozmy�o si� w plam�. Clavain machn�� nim, �cinaj�c r�wno i czysto jeden z mniejszych pali.

Posuwali si� naprz�d, coraz dalej od �wiat�a. Falami nap�yn�o ch�odniejsze powietrze. Otulili si� cia�niej ubraniami i odzywali si� tylko wtedy, gdy by�o to absolutnie konieczne. Scorpio pocz�tkowo cieszy� si�, �e wzi�� r�kawice, ale teraz czu�, jakby ich wcale nie nosi�. Od czasu do czasu spuszcza� wzrok, by sprawdzi�, czy r�kawice s� nadal na miejscu. Powiadano, �e hiper�winie odczuwaj� ch��d dotkliwiej ni� ludzie linii g��wnej: by�a to jaka� wada biochemii �wi�, kt�rej projektanci nie uznali za wart� korekty.

Jego rozmy�lania przerwa�a podekscytowana Khouri. Wyprzedzi�a ich, cho� pr�bowali j� powstrzyma�.

��Z przodu co� jest i chyba teraz czuj� Aur�. Musimy ju� by� blisko � powiedzia�a.

Clavain natychmiast stan�� tu� za ni�.

��Co widzisz?

��Co� ciemnego. Nie przypomina lodu.

��To na pewno korweta.

Posun�li si� jeszcze o par�na�cie metr�w; zaj�o im to ze dwie minuty. L�d by� tu tak gruby, �e Clavaina m�g� odcina� swoim no�ykiem tylko drobne kawa�ki, a Khouri mia�a do�� rozs�dku, �eby nie u�ywa� broni w pobli�u serca g�ry lodowej. Formacje lodu by�y tu niepokoj�ce. Promie� �wiat�a latarki Jaccotteta ods�ania� struktury przypominaj�ce ko�ci udowe, dziwaczne �y�y czy stawy z chrz�stek.

Potem ilo�� przeszk�d zmala�a i nagle znale�li si� w rdzeniu g�ry. Rozwin�� si� nad nimi rodzaj dachu podpartego wyrastaj�cymi z pod�ogi olbrzymimi pniami �uskowatego lodu. Po�rodku komory znajdowa� si� wrak statku.

Scorpio nie uwa�a� si� za znawc� pojazd�w kosmicznych Hybrydowc�w, ale wiedzia�, �e korweta klasy mureny powinna by� op�ywowym ultraczarnym statkiem przypominaj�cym poczwark�. Powinna mie� ko�nierze i kolce. Poch�aniaj�ca �wiat�o powierzchnia kad�uba powinna by� bez szw�w. I z ca�� pewno�ci� statek nie powinien le�e� na boku, prze�amany i otwarty jak zwierz poddany sekcji, z wn�trzno�ciami na wierzchu. Resztki kad�uba, ostre i nieregularne jak kawa�ki zbitego szk�a, r�wnie� nie powinny le�e� wok� wraku niczym powywracane nagrobki.

Nie tylko to by�o z okr�tem nie w porz�dku. Pojazd pulsowa�, wydaj�c mrucz�ce d�wi�ki staccato. Scorpio bardziej czu� je w brzuchu, ni� s�ysza�. To by�a muzyka.

��Niedobrze � mrukn�� Clavain.

��Nadal czuj� Aur� � oznajmi�a Khouri. � Ona jest tam wewn�trz, Clavainie.

��Tu prawie nie ma wn�trza, w kt�rym mog�oby co� by� � odpar�.

Scorpio zobaczy�, �e lufa dzia�a Breitenbacha nachyla si� ku Clavainowi i Khouri celuje w niego. Trwa�o to tylko moment i nic w twarzy Khouri nie wskazywa�o na to, �e za chwil� straci panowanie nad sob�. Da�o to jednak Scorpiowi do my�lenia.

��Tam jest statek � powiedzia�. � Mo�e to wrak, Nervil, ale kto� m�g� pozosta� na pok�adzie. I co� wytwarza t� muzyk�. Nie mo�emy jeszcze zrezygnowa�.

��Nikt nie m�wi o rezygnowaniu � oznajmi� Clavain.

��Zimno wychodzi ze statku � zauwa�y�a Khouri. � Wylewa si� z niego, jakby krwawi� zimnem.

Clavain u�miechn�� si�.

��Krwawi� zimnem? Mo�esz to powt�rzy�.

��S�ucham?

��To stary dowcip. Taki, kt�ry w Norte nie wychodzi zbyt dobrze.

Khouri wzruszy�a ramionami. Ruszyli ku wrakowi.

Rashmika patrzy�a, jak opuszczaj� lodoch�d na przesuwaj�c� si� w dole wst�g� drogi. Tam, gdzie p�ozy pojazdu dotkn�y powierzchni lodu, pojawi�o si� zadrapanie. Na lodochodzie dw�ch ludzi w skafandrach odczepi�o haki, potem obaj podjechali na nich pod wyci�gark� i przenie�li si� na dach wagonu karawany. Drobny pojazd Crozeta jeszcze przez kilkaset metr�w podskakiwa� obok karawany, a potem powoli da� si� wyprzedzi� dudni�cej procesji. Rashmika obserwowa�a go, a� znikn�� za obracaj�cymi si� ko�ami jednego z wagon�w.

Odesz�a od okna widokowego. A wi�c spali�a za sob� wszystkie mosty. Ale jej determinacja, by kontynuowa� podr�, pozosta�a tak mocna jak zawsze. P�jdzie naprz�d, bez wzgl�du na koszty.

��Widz�, �e si� pani zdecydowa�a.

Rashmika odwr�ci�a si�. D�wi�k g�osu kwestora Jonesa zaszokowa� j�: wyobra�a�a sobie, �e jest sama.

Zielone zwierz�tko kwestora my�o twarz jedyn� zdrow� ko�czyn� przedni�, owin�wszy ogon wok� przedramienia niczym opask� uciskow�.

��Nie musia�am teraz podejmowa� �adnych decyzji � od par�a.

��Mia�em nadziej�, �e list od brata wt�oczy pani nieco rozumu do g�owy. Ale tak si� nie sta�o i oto pani jest. Przynajmniej teraz mamy dla pani ma�y smako�yk.

��Przepraszam?

��Nast�pi�a drobna zmiana w naszej marszrucie. Z katedrami spotkamy si� nieco p�niej ni� planowano.

��Mam nadziej�, �e to nic powa�nego.

��Ju� mamy op�nienie. Nie nadrobimy go, jad�c na po�u dnie nasz� zwyk�� drog�. Mieli�my zamiar pokona� Rozpadlin� Ginnungagap przy Przeprawie Gudbrand, a potem jecha� na po�udnie Szlakiem Hyrrokkin do Drogi, aby spotka� katedry. Ale teraz to po prostu nie jest mo�liwe. Nast�pi�o wi�ksze obsuni�cie lodu gdzie� przy Prze��czy Hyrrokkin. Nie mamy sprz�tu, by je uprz�tn��, a najbli�sza karawana z odpowiednim ekwipunkiem utkn�a na Skrzy�owaniu Glum, przygwo�d�ona niespodziewanym lodowcem. Tak wi�c je�li nie chcemy jeszcze bardziej zwi�kszy� op�nienia, musimy pojecha� skr�tem.

��Skr�tem, kwestorze?

��Zbli�amy si� do Rozpadliny Ginnungagap. � Zamilk� na chwil�. � Wie pani oczywi�cie o rozpadlinie? Zawsze trzeba w ja kim� miejscu j� przekroczy�.

Rashmika wyobrazi�a sobie poszarpan� ran� Rozpadliny, g��boki, kanion lodowy o pionowych �cianach, przecinaj�cy uko�nie r�wnik. By�o to najbardziej charakterystyczne miejsce na planecie, pierwsze, kt�re Quaiche nazwa�.

��My�la�am, �e jest tylko jedna bezpieczna przeprawa.

��Dla katedr � zgodzi� si� kwestor. � Droga zbacza nieco na p�noc, gdzie �ciany Rozpadliny zosta�y poci�te zygzakowatym tarasem, kt�rym katedry opuszczaj� si� na dno. Po�wi�caj� na to wiele dni, a potem powtarzaj� ca�y proces, wspinaj�c si� na drug� stron�. Musz� znacznie wyprzedzi� Haldor�, je�li nie chc� zosta� w tyle. Nazywaj� t� drog� Diabelskimi Schodami i ka�dy mistrz katedry potajemnie si� jej l�ka. Zej�cie jest w�skie i upadki s� cz�ste. Ale my nie musimy jecha� Schodami; widzi pani, istnieje inna droga przez Rozpadlin�. Katedra jej nie przeb�dzie, ale karawana wa�y znacznie mniej ni� katedra.

��M�wi pan o mo�cie � powiedzia�a Rashmika, dr��c z trwogi i niecierpliwo�ci.

��Wi�c widzia�a go pani.

��Tylko na fotografiach.

��Co pani o nim s�dzi?

��Wygl�da pi�knie � powiedzia�a. � Pi�knie i delikatnie, jak z dmuchanego szk�a. O wiele za delikatnie dla maszyn.

��Ju� go wcze�niej przekraczali�my.

��Ale nikt nie wie, ile jeszcze wytrzyma.

��My�l�, �e w tym wzgl�dzie mo�emy zaufa� czmychaczom, nie s�dzi pani? Eksperci m�wi�, �e stoi tu od milion�w lat.

��Eksperci m�wi� wiele rzeczy � odpar�a Rashmika � ale nie wiemy na pewno, ile ma lat ani kto go zbudowa�. Nie bardzo przypomina co�, co pozostawili po sobie czmychacze. I z pewno�ci� nie wiemy, czy zbudowano go po to, by si� nim przeprawia�.

��Wydaje si� pani wyj�tkowo zaniepokojona tym, co jest � szczerze m�wi�c � prostym technicznie manewrem, kt�ry oszcz� dzi nam wiele cennych dni. Czy mog� wiedzie�, dlaczego?

��Poniewa� wiem, jak nazywaj� t� przepraw� � powiedzia�a. � Rozpadlina Ginnungagap to nazwa, kt�r� Quaiche nada� ka nionowi, ale ludzie nazywaj� j� inaczej, prawda? Zw�aszcza ci, kt�rzy decyduj� si� przej�� przez most. Nazywaj� go Otch�ani� Rozgrzeszenia. Powiadaj�, �e zanim rozpocznie si� przepraw�, lepiej by� wolnym od grzech�w.

��Ale oczywi�cie pani nie wierzy w istnienie grzechu, prawda?

��Wierz� w istnienie beztroskiej g�upoty.

��C�, nie musi pani o to si� martwi�. Nie musi pani nic robi�, tylko cieszy� si� widokiem, tak jak inni pielgrzymi.

��Nie jestem pielgrzymem.

Kwestor u�miechn�� si� i wsadzi� co� do g�by swego zwierzaka.

��Wszyscy jeste�my albo pielgrzymami, albo m�czennikami. Z mojego do�wiadczenia wynika, �e lepiej by� pielgrzymem.

Skade tkwi�a po�ow� cia�a w kokonie lodu i czarnej piany maszynerii Inhibitor�w. Nadal �y�a. Tyle by�o wiadomo, kiedy przecisn�li si� przez w�ski, pomarszczony otw�r w rozbitej �ciance dzia�owej. Le�a�a w fotelu kapitana, nachylona w ich kierunku, a wyraz niezm�conego spokoju na jej twarzy zak��ci� ledwie widoczny b�ysk zainteresowania. Palce jednej z d�oni Skade w bia�ej r�kawicy wisia�y nad przeno�n� holoklawiatur� i pulsowa�y synchronicznie z salwami muzyki.

Kiedy Skade zdj�a r�k� z klawiatury, muzyka ucich�a.

��Zaczyna�am si� zastanawia�, co was zatrzyma�o.

��Przysz�am po swoje dziecko, suko � oznajmi�a Khouri. Nic nie wskazywa�o na to, �e Skade j� us�ysza�a.

��Co si� sta�o, Clavainie?

��Ma�a przygoda.

��Wilki zabra�y ci d�o�. Co za nieszcz�cie. Clavain pokaza� n�.

��Zrobi�em, co trzeba. Rozpoznajesz to, Skade? Dzisiaj nie po raz pierwszy ocali� mi �ycie. Wykorzysta�em go, by przeci�� membran� wok� komety, gdy oboje posprzeczali�my si� nieco na temat przysz�ej polityki Matczynego Gniazda. Pami�tasz to przecie�, prawda?

��Wiele wody up�yn�o od czasu, gdy po raz pierwszy widzia�am ten n�. Wtedy jeszcze mia�am swoje stare cia�o.

��Przykro mi z powodu tego, co si� sta�o, ale zrobi�em tylko to, co musia�em. Gdybym ponownie znalaz� si� w tamtej sytuacji, zrobi�bym to samo.

��Ani przez chwil� w to nie w�tpi�am, Clavainie. Ludzie m�wi� o tobie r�ne rzeczy, ale zawsze by�e� cz�owiekiem trwaj�cym przy swoich przekonaniach.

��Przyszli�my tu po dziecko � oznajmi�.

Skade ledwo dostrzegalnie skin�a g�ow� w kierunku Khouri.

��Domy�li�am si� tego.

��Czy masz zamiar dobrowolnie je przekaza�, czy ma to by� nieprzyjemne?

��Kt�ry spos�b by� wybra�, Clavainie?

��Pos�uchaj, Skade. Wiele si� wydarzy�o mi�dzy mn� a tob�, wzajemnie si� skrzywdzili�my, zmieniali�my sojusze, ale to wszystko nie ma ju� znaczenia.

��Dok�adnie to samo powiedzia�am Remontoire�owi.

��Ale negocjowa�a�. Wiemy o tym � powiedzia� Clavain. � Wi�c poci�gnijmy to do ko�ca. Po��czmy si�y. Oddaj nam Aur�, a my podzielimy si� z tob� wszystkim, co nam powie. W d�u�szej perspektywie b�dzie to dla nas wszystkich korzystniejsze.

��C� mnie obchodzi d�u�sza perspektywa, Clavainie. Nigdy ju� nie zobacz� nic z�ego poza tym statkiem.

��Je�li jeste� ranna, mo�emy ci pom�c.

��Naprawd� nie s�dz�, by wam si� uda�o.

��Daj mi Aur� � za��da�a Khouri.

Scorpio post�pi� bli�ej i przyjrza� si� rannej. Mia�a na sobie pancerz w bardzo bladym kolorze, mo�e nawet bia�y. Prawdopodobnie pancerz kamufla�owy: zewn�trzna os�ona dostroi�a si� do koloru lodu, kt�ry si� utworzy� lub wdar� do kabiny, zanim zawiod�o o�wietlenie. Skafander by� stylizowany na �redniowieczn� zbroj� z wypuk�ymi, zachodz�cymi na siebie p�ytami, os�aniaj�cymi stawy ko�czyn, i przesadnie du�� p�yt� piersiow�. Reszta cia�a, poni�ej talii, znika�a pod lodem, kt�ry unieruchomi� Skade niczym lalk� na wystawie sklepowej.

Wsz�dzie wok� niej, w ma�ych skupiskach czerni, le�a�y brodawkowate bry�ki maszynerii Inhibitor�w. Ale �adna z nich nie dotyka�a Skade i w tej chwili �adna nie wygl�da�a na aktywn�.

��Mo�ecie mie� Aur� � powiedzia�a. � Oczywi�cie za pewn� cen�.

��Nie b�dziemy za ni� p�aci� � oznajmi� Clavain s�abym i ochryp�ym g�osem.

��To ty wspomina�e� o negocjacjach � przypomnia�a Skade. � Czy te� mo�e my�la�e� raczej o stosowaniu gr�b?

��Gdzie ona jest?

Skade poruszy�a jedn� r�k�. Pancerz przy tym zaskrzypia�, warstwy szronu przemie�ci�y si�. Poklepa�a tward� p�yt� na swoim brzuchu.

��Jest tu, we mnie. Utrzymuj� j� przy �yciu.

Clavain obejrza� si� na Khouri. Wzrokiem zasygnalizowa�, �e wreszcie uznaje jej opowie�� za prawd�.

��Dobrze � powiedzia�, znowu kieruj�c uwag� na Skade. � Jestem wdzi�czny. Ale teraz jej matka chce mie� j� z powrotem.

��Jakby ci zale�a�o na jej matce � powiedzia�a Skade, przedrze�niaj�c go ze zgry�liwym u�miechem. � Jakby naprawd� obchodzi� ci� los dziecka.

��Przeby�em po to dziecko ca�� t� drog�.

��Przeby�e� ca�� t� drog�, by zyska� atut � poprawi�a go Skade.

��A ja przypuszczam, �e dziecko znaczy dla ciebie o wiele wi�cej.

��Wystarczy � przerwa� im Scorpio. � Nie mamy na to czasu. Przyszli�my po dziecko Khouri. Pieprzy� powody. Oddaj je i ju�.

��Odda� je? � Skade za�mia�a si�. � Czy naprawd� s�dzisz, �e to b�dzie takie �atwe? To jest we mnie. Jest w mojej macicy, pod��czone do mego uk�adu kr��enia.

���Ona� � poprawi�a j� Khouri. � Aura to nie jest �to�, ty pozbawiona serca kupo g�wna.

��Nie jest te� cz�owiekiem � odpar�a Skade � bez wzgl�du na to, co sobie my�licie. � Jej g�owa znowu zwr�ci�a si� ku Clavainowi. � Kaza�am Delmarowi wyhodowa� dla siebie inne cia�o, zawsze zamierza� to zrobi�. Jestem ca�kowicie cielesna, od g�owy w d�. Nawet macica jest bardziej narz�dem ni� maszyn�. Sp�jrz prawdzie w oczy, Nevil: jestem bardziej �ywa ni� ty, zw�aszcza kiedy straci�e� t� d�o�.

��Zawsze by�a� maszyn�, Skade. Po prostu nie zdawa�a� sobie z tego sprawy.

��Je�li chcesz przez to powiedzie�, �e zawsze tylko wykonywa �am swoje obowi�zki, to przyjmuj� to okre�lenie. Maszyny maj� swoj� godno��: nie s� zdolne do nielojalno�ci. Nie s� zdolne do zdrady wobec ludzi ani idea��w.

��Nie przyby�em tu po lekcje etyki.

��Nie jeste� ciekaw, co przydarzy�o si� mojemu statkowi? Nie podoba ci si� m�j bajkowy pa�ac z lodu? � Gestem wskaza�a otoczenie, jakby zapraszaj�c do komentarza na temat wystroju. � Zbudowa�am go specjalnie dla ciebie.

��My�l�, �e w istocie co� si� zepsu�o w twoich silnikach krioarytmetycznych � powiedzia� Clavain.

Skade wyd�a usta.

��Dalej, kpij z moich wysi�k�w.

��Co si� sta�o? � zapyta� spokojnie Scorpio. Westchn�a.

��Nie zrozumiesz. Najt�sze umys�y Matczynego Gniazda ledwie to chwytaj�. Ty nie masz nawet inteligencji cz�owieka g��wnej linii. Jeste� tylko �wini�.

��Naprawd� by�bym wdzi�czny, gdyby� mnie tak nie nazywa�a.

��Bo co? Nie mo�esz mnie skrzywdzi�, kiedy nosz� w sobie Aur�. Je�li ja umr�, ona te� umrze. To taki proste.

��Mi�y uk�ad z zak�adnikiem � skomentowa� Clavain.

��Nie m�wi�, �e to by�o �atwe. Nasze uk�ady immunologiczne wymaga�y mn�stwa majstrowania, zanim przesta�y�my si� wzajemnie odrzuca�. � Skade zerkn�a na Khouri. � Nawet nie my�l, �eby teraz wzi�� j� z powrotem do swojej macicy. Obawiam si�, �e wy dwie nawet w przybli�eniu nie jeste�cie kompatybilne.

Khouri zacz�a co� m�wi�, ale Clavain szybko uni�s� zdrow� d�o�, uciszaj�c j�.

��Wi�c jeste� ch�tna do negocjacji � powiedzia� � gdy� w przeciwnym razie nie potrzebowa�aby� jej ostrzega� o braku kompatybilno�ci.

Uwaga Skade ca�y czas koncentrowa�a si� na Khouri.

��Mo�esz st�d wyj�� z Aur�. Na statku powinny by� dzia�aj�ce narz�dzia chirurgiczne. Mog� z tob� rozmawia� podczas wykonywania cesarskiego ci�cia. Mimo wszystko to nie chirurgia m�zgu. � Spojrza�a na Clavaina. � Przynie�li�cie chyba system podtrzymywania �ycia?

��Oczywi�cie.

��Wi�c wszystko przygotowane. Mam neuralne po��czenie z m�zgiem Aury. Mog� j� wprowadzi� w czasow� �pi�czk�, dop�ki zabieg si� nie sko�czy.

��Znalaz�em skrzynk� chirurgiczn� � powiedzia� Jaccottet, przesuwaj�c ci�k� czarn� walizk� po zrujnowanej pod�odze. Wypuk�y kaduceusz na jej powierzchni by� pokryty szronem. � Nawet je�li to nie dzia�a, prawdopodobnie mamy wszystkie potrzebne narz�dzia w swoich zestawach awaryjnych.

��Otw�rz to � poleci� Clavain. Jego g�os brzmia� jako� dziwnie, jakby starzec pojmowa� co�, czego inni nie zauwa�ali.

Pud�o rozwar�o si� z sykiem uszczelnie�, ukazuj�c wiele sprytnie upakowanych palet. Chirurgiczne instrumenty z matowego bia�ego metalu u�o�ono r�wno w piankowej wyk�adzinie. Wszystkie one � te otwory na palce i obracaj�ce si� na zawiasach mechanizmy � kojarzy�y si� Scorpiowi z jakim� dziwacznym, obcym kompletem sztu�c�w. Wszystkie zrobiono z nierozumnej materii, przeznaczonej do wykorzystania w chirurgii polowej, gdzie zbuntowana nanomaszyneria mog�a uszkodzi� inteligentniejsze, subtelniejsze instrumenty.

��Potrzebujesz pomocy? � spyta�a Skade.

Jaccottet podni�s� z gniazda palcami w r�kawiczkach jeden z instrument�w. D�o� mu dr�a�a.

��Tak naprawd� nie jestem chirurgiem � stwierdzi�. � Przeszed�em szkolenie medyczne Si� Bezpiecze�stwa, ale nie obejmowa�o operacji w terenie.

��Nie szkodzi � powiedzia�a Skade. � Mog� ci� poprowadzi�. To ty musisz to zrobi�. �wini brakuje niezb�dnej zr�czno�ci, a Khouri jest zbyt zaanga�owana emocjonalnie. A Clavain� c�, to oczywiste, prawda?

��Tu chodzi nie tylko o moj� d�o� � rzek� Clavain.

��Nie, nie tylko � przyzna�a Skade.

��Powiedz im � zach�ci� j�.

��Clavain nie mo�e wykona� tej procedury � Skade zwr�ci�a si� do pozosta�ej tr�jki, jak gdyby Clavaina tu w og�le nie by�o � poniewa� nie b�dzie �y�, przynajmniej pod koniec operacji. Oto umowa: wy wyjdziecie st�d z Aur�, a Clavain umiera tu i teraz.

�adnych negocjacji na temat warunk�w. Albo to przebiegnie w ten spos�b, albo nic z tego. To zale�y jedynie od was.

��Nie mo�esz tego zrobi� � powiedzia� Scorpio.

��Mo�e mnie nie s�yszeli�cie. Clavain umiera. Aura �yje. Wy chodzicie st�d z tym, po co tu przyszli�cie. Przecie� to satysfakcjonuj�cy wynik?

��Nie w ten spos�b � powiedzia�a Khouri. � Prosz�, nie w taki spos�b.

��Niestety, ju� wszystko starannie rozwa�y�am. Widzicie, umie ram. Ten pa�ac b�dzie moim mauzoleum. Opcje � przynajmniej dla mnie � s� nadzwyczaj ograniczone. Je�li umr�, zabior� Aur� ze sob�. Ludzko�� � cokolwiek by to mia�o znaczy� � straci wszystkie dary, jakie ona w sobie nosi. A je�li wam j� wydam, te dary mog� znale�� praktyczne zastosowanie. W dalekiej perspektywie nie musi chodzi� o wyt�pienie lub prze�ycie, ale mo�e chodzi� o zag�ad� teraz, w tym stuleciu, o zag�ad� za kilka tysi�cy lat. Nie wielkie odroczenie egzekucji, naprawd� ale bior�c pod uwag� ludzk� natur�, jestem pewna, �e we�miemy, co nam daj�.

��Dzi�ki Aurze sytuacja mo�e by� diametralnie inna � powie dzia� Clavain.

��C�, ani ty, ani ja o tym si� nie dowiemy, ale przyjmuj� tw�j argument. Warto�� Aury jest � jak dotychczas � nieznana. Dlatego pozostaje takim cennym atutem.

��Wi�c daj jej spok�j � powiedzia�a Khouri. � Daj jej spok�j i zr�b cho� raz co� dobrego w twojej spieprzonej egzystencji.

��Przyprowadzi�e� j�, �eby pomog�a w negocjacjach, co? � spyta�a Skade, mrugaj�c do Clavaina. Przez moment mo�na ich by�o wzi�� za starych przyjaci� dziel�cych si� zabawnym wspomnieniem.

��Wszystko w porz�dku � powiedzia� Clavain do Khouri. � Dostaniemy twoj� Aur�.

��Nie, Clavainie, nie w ten spos�b.

��Tylko w ten spos�b to si� odb�dzie. Wierz mi, znam Skade. Je�li si� na co� zdecyduje, obstaje przy tym do ko�ca.

��Ciesz� si�, �e to rozumiesz � rzek�a Skade. � I masz s�uszno��. Moje stanowisko zupe�nie nie jest elastyczne.

��Mo�emy j� zabi� � powiedzia�a Khouri. � Zabijcie j� i szybko zoperujcie.

��Warto spr�bowa� � wtr�ci� Scorpio.

Cz�sto w Chasm City � w celu odstraszania � musia� zabija� ludzi bardzo powoli. My�la� teraz o znanych mu szybkich sposobach u�miercenia istoty rozumnej. Te metody mia�y r�wnie� swoje zastosowania: egzekucje z lito�ci, podk�adanie bomb niewygodnym ludziom. Niekt�re z nich by�y rzeczywi�cie szybkie. Tylko �e nigdy z ca�� �wiadomo�ci� nie wypr�bowa� �adnej� ze swych metod na Hybrydowcu. A z pewno�ci� nigdy nie zabi� Hybrydowca nosz�cego w swej macicy zak�adnika.

��Nie pozwoli na to � powiedzia� uspokajaj�co Clavain. Do tkn�� ramienia Khouri. � Znajdzie spos�b na zabicie Aury, zanim si� do niej dobierzemy. Ale wszystko w porz�dku, tak w�a�nie musi si� to odby�.

��Nie, Clavainie � powt�rzy�a Khouri. Uciszy� j�.

��Jestem tutaj, by zapewni� uwolnienie Aury. To pozostaje celem misji.

��Nie chc�, �eby� umar�.

Scorpio zobaczy�, jak u�miech marszczy sk�r� w k�cikach oczu Clavaina.

��Wierz�, �e nie chcesz. Szczerze m�wi�c, ja te� tego nie chc�. To dziwne, jak takie rzeczy wygl�daj� znacznie mniej atrakcyjnie, je�li kto� inny podejmuje za ciebie decyzj�. Ale Skade ju� postanowi�a i tak si� stanie.

��Przyst�pujmy do rzeczy � przerwa�a mu Skade.

��Chwileczk� � powiedzia� Scorpio. S�owa w jego g�owie brzmia�y nierealnie, kiedy porz�dkowa� to, co chcia� powiedzie�. � Je�li damy ci Clavaina� i ty go zabijesz� co ci� po wstrzyma od renegocjacji swojej cz�ci umowy?

��Pomy�la�a o tym � rzek� Clavain.

��Oczywi�cie, �e tak � odpowiedzia�a Skade. � Rozwa�a�am r�wnie� scenariusz odwrotny: co wam przeszkodzi w zabraniu Clavaina, je�li najpierw oddam wam Aur�? Najwyra�niej nasze wzajemne zaufanie nie jest wystarczaj�c� gwarancj� dotrzymania umowy. Wi�c wymy�li�am rozwi�zanie, kt�re, jak s�dz�, ca�kowicie zadowoli obie strony.

��Powiedz im � ponagli� j� Clavain. Skade wskaza�a gestem Jaccotteta.

��Ty � cz�owiek Bezpiecze�stwa � wykonasz cesarskie ci�cie. � Potem przenios�a uwag� na Scorpia. � Ty � �winia � wykonasz egzekucj� Clavaina. Poprowadz� obie procedury, ci�cie po ci�ciu. Odb�d� si� r�wnolegle, krok po kroku. Jedna czynno�� musi trwa� dok�adnie tyle co druga.

��Nie � wydysza� Scorpio, kiedy dosz�a do niego groza jej s��w.

��A wi�c mam teraz zabi� Aur�, i sko�czymy z tym?

��Nie � rzek� Clavain. I zwr�ci� si� do przyjaciela: � Scorp, musisz to zrobi�. Wiem, �e masz si��, by to zrobi�. Pokaza�e� mi to ju� tysi�c razy. Zr�b to, przyjacielu, i sko�czmy z tym.

��Nie mog�.

��Nikt nigdy nie zwraca� si� do ciebie z tak trudn� pro�b�, wiem. Ale mimo to, prosz� ci�.

Scorpio m�g� tylko znowu to samo powt�rzy�.

��Nie mog�.

��Musisz.

��Nie � odezwa� si� inny g�os. � Nie musi tego robi�. Ja to zrobi�.

Wszyscy, ��cznie ze Skade, odwr�cili si� do �r�d�a g�osu. W obramowaniu zrujnowanego przepierzenia sta� Vasko Malinin. Mia� w d�oni pistolet i wygl�da� na r�wnie zmarzni�tego i zdezorientowanego jak ca�a reszta.

��Ja to zrobi� � powt�rzy�. Najwidoczniej sta� tam przez jaki� czas, niezauwa�ony przez obecnych.

��Mia�e� pozosta� na zewn�trz � powiedzia� Scorpio.

��Blood wyda� nowe rozkazy.

��Blood?

��Urton i ja s�yszeli�my strza�y. Brzmia�y tak, jakby dochodzi�y st�d. Skontaktowa�em si� z Bloodem, a on da� mi pozwolenie, by zbada� spraw�.

��I zostawi� Urton sam� na zewn�trz?

��Nie na d�ugo, prosz� pana. Blood wysy�a samolot. B�dzie tutaj za nieca�� godzin�.

��To nie mia�o przebiega� w ten spos�b � stwierdzi� Scorpio.

��Prosz� mi wybaczy�, prosz� pana, ale Blood by� zdania, �e skoro rozpocz�a si� strzelanina, czas podepta� zasady.

��Trudno z tym dyskutowa� � zauwa�y� Clavain.

Scorpio skin�� g�ow�, nadal przyt�oczony ci�arem odpowiedzialno�ci, i cho� gor�co pragn��by si� jej zrzec, nie m�g� pozwoli� Vaskowi na wykonanie egzekucji.

��Czy masz co� jeszcze do zameldowania? � zapyta�.

��Morze jest dziwne, prosz� pana. Bardziej zielone i wsz�dzie wok� g�ry lodowej, jak okiem si�gn��, pojawi�y si� wzg�rki biomasy.

��Aktywno�� �ongler�w � powiedzia� Clavain. � Blood ju� nam m�wi�, �e wzrasta.

��To nie wszystko, prosz� pana. S� dalsze meldunki o rzeczach na niebie. �wiadkowie powiadaj� nawet, �e widzieli obiekty wchodz�ce w atmosfer�.

��Bitwa si� przybli�a � powiedzia� Clavain z lekk� niecierpliwo�ci� w g�osie. � Nie s�dz�, Skade, �eby kto� z nas naprawd� chcia� w tej chwili op�nia� sprawy.

��Nigdy nie wypowiedziano m�drzejszych s��w � zgodzi�a si�.

��Powiedz nam, jak chcesz, by to zrobi�. Zak�adam, �e najpierw b�dziemy musieli zdj�� z ciebie ten pancerz?

��Ja to za�atwi� � oznajmi�a. � Tymczasem upewnijcie si�, czy macie przygotowany inkubator.

Scorpio wykona� gwa�towny gest w kierunku Vaska.

��Wr�� do �odzi. Poinformuj Blooda, �e jeste�my w trakcie delikatnych negocjacji. Potem przynie� inkubator z powrotem do wn�trza g�ry.

��Ju� id�, prosz� pana. Ale powa�nie, wiem, jakie to ci�kie dla pana� � Vasko nie m�g� sko�czy� zdania. � Chc� powiedzie�, �e jestem got�w to zrobi�.

��Wiem � powiedzia� Scorpio � ale ja jestem jego przyjacielem. Nie chcia�bym, �eby kto� inny mia� to na sumieniu.

��Nic nie b�dziesz mia� na sumieniu, Scorp � rzek� Clavain. Nie, pomy�la� Scorpio. Nic nie b�d� mia� na sumieniu.

Tylko to, �e torturowa�em swego najlepszego przyjaciela�� jedynego prawdziwego ludzkiego przyjaciela � powoli, a� do zgonu, w zamian za �ycie dziecka, kt�rego nie zna�em i kt�re by�o mi oboj�tne. Wi�c jakie ma znaczenie to, �e nie mia�em w tej sprawie wyboru? �e Clavain mnie prosi�? Nie u�atwia to sprawy, �ycie ze �wiadomo�ci� tego czynu nie b�dzie przez to �atwiejsze. Wiedzia�, �e najbli�sze p� godziny � nie s�dzi�, by procedura trwa�a d�u�ej � z ca�� pewno�ci� zostanie wypalone w jego pami�ci w spos�b r�wnie trwa�y jak blizna po ranie na ramieniu, kt�r� sam sobie zada�, usuwaj�c oryginalny szmaragdowo-zielony tatua�, oznak� ludzkiej w�asno�ci.

Mo�e potrwa to kr�cej. I mo�e w rzeczywisto�ci Clavain b�dzie niewiele cierpia�. Przecie� zdo�a� zablokowa� b�l, kiedy straci� d�o�. Prawdopodobnie potrafi� ustawi� bardziej obszerny zestaw neuralnych barykad, likwiduj�cych cierpienia, kt�re Skade zamierza�a mu zada�.

Ale ona by o tym wiedzia�a.

��Id�. Teraz � powiedzia� do Vaska. � I nie wracaj natychmiast.

��Wr�c�, prosz� pana. Vasko zawaha� si� przy przepierzeniu, ogl�daj�c t� scenk�, jakby chcia� j� utrwali� w pami�ci. Wiedzia�, �e kiedy wr�ci, Clavaina nie b�dzie ju� w�r�d �ywych.

��Synu, r�b, jak ka�e ten cz�owiek � powiedzia� Clavain. � Nic mi nie b�dzie. Doceniam twoj� trosk�.

��Naprawd� pragn��bym co� zrobi�, prosz� pana.

��Nie mo�esz. Nie tutaj, nie teraz. To jeszcze jedna z tych trudnych lekcji. Czasami nie mo�esz zrobi� w�a�ciwej rzeczy. Musisz po prostu odej��, a walczy� kiedy indziej. Gorzkie lekarstwo, ale wcze�niej czy p�niej wszyscy je �ykamy.

��Rozumiem, prosz� pana.

��Nie zna�em ci� zbyt d�ugo, ale wyrobi�em sobie poj�cie o twoich zdolno�ciach. Jeste� dobrym cz�owiekiem, Vasko. Kolonia potrzebuje ciebie i innych, takich jak ty. Pami�taj o tym i nie zawied� kolonii.

��Tak jest, prosz� pana � powiedzia� Vasko.

��Kiedy to si� zako�czy, odzyskamy Aur�. C�rka przede wszystkim nale�y do swojej matki. Nigdy nie pozw�l nikomu o tym zapomnie�.

��Nie pozwol�, prosz� pana.

��Ale jest tak�e nasza, Vasko. B�dzie krucha. B�dzie potrzebowa� ochrony w czasie dorastania. To zadanie przekazuj� tobie i twemu pokoleniu. Opiekujcie si� t� dziewczynk�, poniewa� mo�e to okaza� si� ostatni� rzecz�, kt�ra ma znaczenie.

��Zaopiekuj� si� ni�, prosz� pana. � Vasko spojrza� na Khouri, jakby szukaj�c pozwolenia. � Wszyscy si� ni� zaopiekujemy. To obietnica.

��M�wisz szczerze. Mog� ci ufa�, prawda?

��Zrobi�, co w mojej mocy, prosz� pana.

Clavain skin�� g�ow�, znu�ony, zrezygnowany; sta� nad przepa�ci�, kt�rej g��bi� tylko on m�g� poczu�.

��Ja te� nie robi�em nic wi�cej. To przewa�nie wystarcza�o. Teraz, prosz�, id� i przeka� ode mnie pozdrowienia Bloodowi.

Vasko znowu si� zawaha�, jakby chcia� powiedzie� co� jeszcze. Ale s�owa pozosta�y niewypowiedziane. Odwr�ci� si� i ju� go nie by�o.

��Dlaczego si� go pozby�e�? � spyta� Scorpio po chwili.

��Nie chcia�em, �eby widzia� to cho� przez sekund�.

��Zrobi� to z najwi�kszym po�piechem, na jaki mi pozwoli � powiedzia� Scorpio. � Je�li Jaccottet mo�e pracowa� szybko, ja te� mog�. W porz�dku, Skade?

��B�dziesz pracowa� tak szybko, jak ja dyktuj�, nie szybciej.

��Nie utrudniaj ponad potrzeb� � rzek� Scorpio.

��To go nie zaboli, prawda? � spyta�a Khouri. � Mo�e wy��cza� b�l?

��W�a�nie do tego dochodzi�am � o�wiadczy�a Skade z widoczn� gadzi� satysfakcj� z w�asnej przebieg�o�ci. � Clavainie, prosz�, wyja�nij przyjacio�om, na co pozwolisz.

��Chyba nie mam innego wyboru.

��Nie, je�li chcesz, by proces posuwa� si� dalej.

Clavain podrapa� si� w czo�o. By�o blade od szronu, brwi mia� czysto bia�e jak sier�� gronostaja.

��Od chwili, gdy wszed�em do tego pomieszczenia, Skade pr�buje sforsowa� moje barykady neuralne. Zapuszcza algorytmy atakuj�ce moje standardowe warstwy i zapory ochronne, pr�buje opanowa� g��bsze struktury steruj�ce. Wierzcie mi na s�owo, jest w tym bardzo dobra. Jedynym utrudnieniem jest przestarza�o�� moich implant�w. Dla niej to jest jak hakowanie mechanicznego kalkulatora. Jej metody s� zbyt zaawansowane jak na to pole bitwy.

��Wi�c co? � Khouri zmru�y�a oczy, jakby nie dostrzega�a czego� oczywistego.

��Je�li zdo�a�aby spenetrowa� te warstwy, mog�aby usun�� blokady b�lu, kt�re akurat zainstalowa�em � wyja�ni� Clavain. � Mog�aby je otwiera� jedn� po drugiej, jak zawory wypuszczaj�ce wod� w tamie, pozwalaj�c b�lowi przez nie przep�yn��.

��Ale ona nie mo�e si� do nich dosta�? � spyta� Scorpio.

��Nie, chyba �e jej pozwol�, zaprosz� j� do �rodka i dam jej ca�kowit� kontrol�.

��Ale nie zamierzasz tego zrobi�?

��Oczywi�cie, �e nie, chyba �e za��da.

��Skade, prosz� � powiedzia�a Khouri.

��Opu�� te blokady � rzek�a Skade, ignoruj�c kobiet�. � Opu�� je i wpu�� mnie. Je�li tego nie zrobisz, umowa jest niewa�na. Aura umrze natychmiast.

Clavain zamkn�� oczy na chwil� o u�amek sekundy d�u�sz� ni� mrugni�cie. By�a to tylko chwila, ale Clavaina zd��y� wyda� wiele z�o�onych, rzadko wykorzystywanych neuralnych polece� steruj�cych, uchylaj�cych standardowe stany zabezpieczaj�ce, prawdopodobnie zamro�onych od dziesi�cioleci.

Otworzy� oczy.

��Zrobione � powiedzia�. � Masz nad nimi kontrol�.

��Upewnijmy si�, dobrze?

Clavain wyda� ostry d�wi�k, ni to j�k, ni skomlenie. Z�apa� si� za zabanda�owany kikut lewej d�oni, szcz�ka mu zesztywnia�a. Scorpio zobaczy�, �e �ci�gna szyi napr�aj� si� jak linki namiotowe.

��Masz kontrol� � powt�rzy� z zaci�ni�tymi z�bami.

��Jestem teraz pod��czona � o�wiadczy�a Skade widzom. � Nie mo�e mnie wyrzuci� ani zablokowa� moich polece�.

��Przejd�my przez to � poleci� Clavain.

Znowu na jego twarzy pojawi�o si� odpr�enie, jakby zmieni�o si� o�wietlenie w pejza�u. Scorpio zrozumia�: je�li Skade zamierza�a torturowa� Clavaina, nie chcia�a, by jej starannie zsynchronizowane wysi�ki zniszczy�o zewn�trzne �r�d�o b�lu. Zw�aszcza przez ni� niezaplanowane.

Skade si�gn�a do swego brzucha obydwiema d�o�mi. Wcze�niej w jej pancerzu nie wida� by�o �adnego szwu, ale obecnie zakrzywiona bia�a p�yta, kt�ra zakrywa�a trzewia, oddzieli�a si� od reszty skafandra. Skade po�o�y�a j� obok siebie, a potem umie�ci�a d�onie po bokach. Tam, gdzie otworzy� si� pancerz, pod siateczk� wewn�trznej warstwy skafandra pr�niowego porusza�o si� mi�kkie wybrzuszenie.

��Jeste�my gotowi � powiedzia�a.

Jaccottet przysun�� si� do niej i ukl�kn��. D�o� po�o�y� na wzg�rku nadtopionego lodu pokrywaj�cego doln� po�ow� cia�a Skade. Czarna skrzynka z bia�ymi instrumentami chirurgicznymi sta�a roz�o�ona u jego boku.

���winio, we� skalpel z dolnej palety � rozkaza�a. � To na razie wystarczy.

Scorpio szturchn�� raciczk� szczelnie zapakowany instrument. Khouri wzi�a go i umie�ci�a delikatnie w ko�czynie Scorpia.

��Prosz� po raz ostatni � powiedzia�. � Nie zmuszaj mnie do tego.

Clavain usiad� obok niego ze skrzy�owanymi nogami.

��W porz�dku, Scorp. Po prostu r�b to, co m�wi. Mam w r�kawie kilka sztuczek, o kt�rych ona nie wie. Wbrew temu, co jej si� wydaje, nie jest zdolna blokowa� wszystkich moich polece�.

��M�w takie rzeczy, je�li s�dzisz, �e to mu u�atwi zadanie � skomentowa�a Skade.

��Nigdy mnie nie oszuka� � powiedzia� Scorpio. � Nie podejrzewam, �eby teraz k�ama�.

Niewinne ma�e narz�dzie chirurgiczne le�a�o w jego d�oni, absurdalnie lekkie. W samym przedmiocie nie czai�o si� z�o, ale w tej chwili ogniskowa� wszelkie niesprecyzowane z�o wszech�wiata. Nieskalana biel instrumentu stanowi�a cz�� tej niegodziwo�ci. W d�oni Scorpia by� przedmiot, od kt�rego niesamowicie wiele zale�a�o. Trzyma� ten instrument w spos�b niezaplanowany przez konstruktor�w. A jednak m�g� nim manipulowa� dostatecznie sprawnie, by wyrz�dzi� szkod�. Przypuszcza�, �e Clavainowi by�o w gruncie rzeczy wszystko jedno, czy umiej�tnie wykona to zadanie. Pewien brak precyzji m�g� mu nawet pom�c, st�piaj�c rozpalone do bia�o�ci ostrze b�lu.

��Jak mam siedzie�? � spyta� Clavain.

��Po�� si� � odpar�a Skade. � Na wznak. Z r�kami po bokach. Clavain u�o�y� si�.

��Co� jeszcze?

��To zale�y od ciebie. Je�li masz co� do powiedzenia, teraz jest w�a�ciwy moment. Za chwil� mo�esz mie� z tym trudno�ci.

��Tylko jedno � oznajmi� Clavain.

Scorpio przysun�� si� bli�ej. Nadchodzi� czas wykonania okropnego zadania.

��O co chodzi, Nevil?

��Kiedy to si� sko�czy, od razu zabierz Aur� w bezpieczne miejsce. Tylko na tym naprawd� mi zale�y. � Przerwa�, oblizuj�c wargi otoczone delikatnym zarostem po�yskuj�cym mgie�k� pi�k nych bia�ych kryszta��w. � Ale je�li starczy czasu i nie sprawi ci to trudno�ci, prosi�bym ci� o pochowanie mnie w morzu.

��Gdzie? � spyta� Scorpio.

��Tutaj � odpar� Clavain. � Najszybciej jak si� da. �adnych ceremonii. Morze dokona reszty.

Nie by�o oznak, �e Skade go us�ysza�a albo �e j� to obchodzi�o.

��Zacznijmy-powiedzia�a do Jaccotteta. � Post�puj dok�adnie tak, jak m�wi�. Khouri?

��Tak? � spyta�a kobieta.

��Naprawd� nie musisz tego ogl�da�.

��To moja c�rka � o�wiadczy�a. � Pozostan� na miejscu, p�ki jej zn�w nie dostan�.

Potem odwr�ci�a si� do Clavaina i Scorpio poczu�, �e istnieje mi�dzy nimi szeroka magistrala prywatnej ��czno�ci. Mo�e to co� wi�cej ni� tylko imaginacja? Przecie� teraz obydwoje byli Hybrydowcami.

��Wszystko w porz�dku � powiedzia� g�o�no Clavain. Khouri ukl�k�a i poca�owa�a go w czo�o.

��Chc� tylko powiedzie�: dzi�kuj�.

Z ty�u za ni� d�o� Skade poruszy�a si� zn�w nad holoklawiatur�.

W kosmosie, w bezpo�rednim s�siedztwie planety �ongler�w Wzorc�w, wrza�a bitwa. Niemal w samym sercu potyczki i blisko �rodka ogromnego geometrycznego statku ��wiat�o Zodiakalne� siedzia� Remontoire w postawie doskona�ego spokoju, podobnej do zalecanej w filozofii zen. Jego twarz wyra�a�a jedynie niewielkie zainteresowanie wynikiem bie��cych wydarze�. Mia� zamkni�te oczy; d�onie skromnie z�o�y� na kolanach. Wygl�da� na znudzonego i lekko strapionego, jak cz�owiek, kt�ry za chwil� zdrzemnie si� w poczekalni.

Remontoire nie by� jednak znudzony ani bliski drzemki. Nuda by�a stanem, kt�ry ledwie pami�ta�, jak gniew, nienawi�� czy pragnienie matczynego mleka. Od czasu, kiedy prawie przed pi�ciuset laty opu�ci� Marsa, do�wiadczy� wielu stan�w umys�u, ��cznie z tymi, kt�re w j�zyku ludzi linii g��wnej � o p�askiej, ograniczonej modalno�ci � mo�na by�o opisa� w spos�b jedynie przybli�ony. Nuda nie by�a jednym z tych stan�w. Remontoire nie oczekiwa� te�, �e b�dzie pe�ni�a jak�� wa�n� rol� w stanach jego umys�u w przysz�o�ci, a ju� na pewno nie wtedy, gdy w pobli�u nadal by�y wilki. R�wnie ma�o prawdopodobne by�o, by zazna� tak�e snu.

Od czasu do czasu jaka� jego cz�� � powieki, a nawet ca�a g�owa � drga�a nieznacznie, zdradzaj�c nieco z tego kra�cowego stanu nienudy, kt�rego do�wiadcza� obecnie. Dane taktyczne bezustannie przep�ywa�y mu przez umys� z lodowat� jasno�ci� g�rskiego strumienia. W rzeczywisto�ci jego m�zg pracowa� z niebezpiecznie du�ym przyspieszeniem � mia� zdecydowanie staromodn� hybrydowsk� architektur� i jego praca ledwie spe�nia�a dopuszczalne parametry ch�odzenia. Gdyby Skade widzia�a w tej chwili Remontoire�a, wy�mia�aby go, �e walczy, by uzyska� szybko�� przetwarzania my�li, kt�ra � dla niej � niewarta by�a nawet komentarza. Skade mog�a my�le� z t� szybko�ci� i jednocze�nie dzieli� swoj� �wiadomo�� na kilka r�wnoleg�ych strumieni.

I mog�a to robi� w ruchu, wykonuj�c wysi�ek fizyczny, podczas gdy Remontoire musia� siedzie� spokojnie, jakby w transie, by nie obci��a� dodatkowo ju� pracuj�cych pod napi�ciem cia�a i m�zgu. Naprawd� byli istotami z r�nych stuleci.

Jednak cho� Skade ostatnio go�ci�a cz�sto w my�lach Remontoire�a, nie nale�a�a teraz do jego bezpo�rednich trosk. Uwa�a� za prawdopodobne, �e zgin�a. Mia� co do tego silne podejrzenia, nawet zanim pozwoli� Khouri na wej�cie w atmosfer� planety w �lad za str�con� korwet� Skade, ale stara� si� nie przyk�ada� do nich zbytniej wagi. Je�li Skade by�a martwa, to Aura r�wnie�.

Co� si� zmieni�o: tykanie i szum wielkiego planetarium wojny, w kt�rym si� unosi�. Przez wiele godziny zmagaj�ce si� si�y � ludzie linii g��wnej, Hybrydowcy, Inhibitorzy � okr��a�y planet� w sta�ym szyku, jak gdyby w ko�cu u�o�y�y si� w jak�� matematyczn� konfiguracj� o maksymalnej stabilno�ci. Inni Hybrydowcy byli przestraszeni: przez tygodnie zyskiwali przewag� nad lu�nym przymierzem Remontoire�a z�o�onym z ludzi, �wi� i uchod�c�w z Resurgamu. Ukradli Aur� i za jej po�rednictwem dowiedzieli si� o wielu sekretach, kt�re wcze�niej pozwoli�y remontoire�owcom uzyska� panowanie nad si�ami Inhibitor�w wok� Delty Pawia. P�niej Remontoire przekaza� im nawet wi�cej za zwrot Khouri. Ale od czasu znikni�cia Skade Hybrydowcy stali si� znacznie bardziej zdezorientowani i rozkojarzeni, ni� by�aby podobna grupa z pokolenia Remontoire�a. Skade by�a bardzo pot�na, bardzo skuteczna w manipulacjach. Podczas wojny z Demarchistami (kt�ra obecnie wydawa�a si� Remontoire�owi jak niewinna dzieci�ca rozrywka) bezlito�nie demokratyczna struktura hybrydowskiej polityki stopniowo si� zmodyfikowa�a. Wytworzy�y si� warstwy bezpiecze�stwa: Rada �cis�a, Wewn�trzne Sanktuarium, a nawet � by� mo�e � wspominana w pog�oskach Rada Nocna. Skade by�a logicznym ko�cowym produktem tego procesu: �wietnie wyszkolona, wysoce przedsi�biorcza, z obszern� wiedz�, niezwykle sprawna w manipulowaniu innymi. Pod wp�ywem wojny z Demarchistami Hybrydowcy � mimowolnie � stworzyli dla siebie tyrana.

A Skade by�a bardzo dobrym tyranem. Ona chcia�a jak najlepiej dla swego ludu, nawet je�li oznacza�oby to wyt�pienie reszty ludzko�ci. Jej determinacja, jej wola przekroczenia barier cia�a i umys�u by�y inspiruj�ce nawet dla Remontoire�a. Omal nie wybra� walki po jej stronie, a nie po stronie Clavaina. Nic dziwnego, �e Hybrydowcy wok� niej zapomnieli o samodzielnym my�leniu. Przy podporz�dkowaniu si� Skade potrzeba samodzielnego my�lenia nie wyst�powa�a.

Ale teraz Skade nie by�o, a jej armia szybkich, zdolnych marionetek nie wiedzia�a, co robi� dalej.

W ci�gu ostatnich dziesi�ciu godzin si�y Remontoire�a przechwyci�y dwadzie�cia osiem tysi�cy osobnych zaprosze� do negocjacji z pozosta�ymi jednostkami hybrydowskimi. Zaproszenia przecisn�y si� przez przelotne okna w sferze zak��canej ��czno�ci, kt�ra obejmowa�a ca�y teatr bitwy. Mimo wszystkich zdrad, kruchych przymierzy i z�o�liwej wrogo�ci, nadal uwa�ali, �e jest on cz�owiekiem, z kt�rym mo�na prowadzi� interesy. Pr�cz tego by�o co� jeszcze: oznaki, �e niepokoj� si� czym�, co musia� jeszcze zidentyfikowa�. To m�g� by� gambit, by usidli� jego uwag� i zach�ci� go do rozm�w z nimi, ale nie by� tego pewien.

Postanowi�, �e da im jeszcze troch� poczeka�, przynajmniej do chwili, gdy otrzyma z powierzchni planety jakie� konkretne dane.

Teraz jednak co� si� rzeczywi�cie dzia�o. Jedn� pi�tnast� sekundy wcze�niej odkry� zmiany w ustawieniu si� bitewnych; w czasie, kt�ry potem nast�pi�, wszystko wskazywa�o na to, �e ta informacja jest prawdziwa.

Inhibitorzy ruszyli si�. Gruda wilczych maszyn � porusza�y si� raczej w grudach, agregacjach, migocz�cych chmurach, a nie w uporz�dkowanych eskadrach czy oddzia�ach � opu�ci�a sw� poprzedni� pozycj�. Od dziewi��dziesi�ciu pi�ciu do dziewi��dziesi�ciu dziewi�ciu procent wilczych si� wok� Epsylon Eridani 40 � ocenianych wed�ug masy czy obj�to�ci (trudno by�o mie� pewno��, ile wilczej maszynerii rzeczywi�cie lecia�o za nimi od Delty Pawia) � pozosta�o na miejscu, ale wed�ug danych z czujnik�w, kt�rym nie zawsze mo�na by�o ufa�, ma�a agregacja � jeden do pi�ciu procent og�lnych si� � lecia�a w kierunku planety.

Inhibitorzy g�adko przy�pieszali, pozostawiaj�c w kilwaterze um�czon� fizyk�. Kiedy maszyneria Inhibitor�w porusza�a si�, robi�a to bez �adnych oznak newtonowskiej reakcji. Ostatnie modyfikacje nap�d�w hybrydowskich przybli�a�y ten efekt, zmuszaj�c wyrzucane cz�stki do szybkiej degradacji do nieobserwowalnego stanu kwantowego. Ale wilki wykorzystywa�y inn� zasad�. Nawet z bliska nie wida� by�o oznak odrzucanego medium. Mo�na by�o zak�ada� � ale by� to tylko domys� � �e nap�dy Inhibitor�w wykorzystywa�y form� kwantowego efektu Casimira, u�ywaj�c niezr�wnowa�onego ci�nienia pr�ni na dwie r�wnoleg�e p�yty, by przeskakiwa� przez czasoprzestrze�. Fakt, �e maszyny przy�piesza�y kilka bilion�w razy szybciej, ni� pozwala�a teoria, wydawa� si� �r�d�em mniejszego za�enowania ni� zupe�ny brak teorii.

Remontoire uruchomi� symulacj� przewiduj�c� trajektori� agregacji. Agregacja mog�a rozpa�� si� na mniejsze elementy albo po��czy� z inn�, ale je�liby kontynuowa�a sw�j obecny kurs, powinna otrze� si� o bezpo�redni� przestrze� powietrzn� planety.

Remontoire�a to niepokoi�o. Jak dotychczas obce maszyny unika�y a� takiego zbli�enia. Zupe�nie jakby g��boko w programach steruj�cych zapisano edykt, fundamentalne polecenie, by unika� zb�dnych kontakt�w ze �wiatami �ongler�w Wzorc�w.

Ludzie jednak przynie�li bitw� na rozmok�� planet�. Jak bardzo ten edykt obowi�zywa�? Mo�e widoczne str�cenie korwety Skade uruchomi�o jaki� prze��cznik, kt�ry przekaza� wiadomo��, �e ju� wyrz�dzono szkod�. Mo�e maszyneria Inhibitor�w ju� wesz�a w biosfer�. W takim razie nawet planeta �ongler�w nie by�aby d�u�ej bezpieczna.

Wed�ug czasu Remontoire�a agregacja by�a w drodze przez prawie sekund�. Zgodnie z ich zwyk�ymi wzorcami przy�piesze�, dotrze do przestrzeni powietrznej planety za nieca�e czterdzie�ci minut. W jego obecnym stanie �wiadomo�ci wydawa�o si� to niemal wieczno�ci�. Ale Remontoire nie by� a� tak g�upi, �eby w to wierzy�.

Quaiche siedzia� w swej mansardzie sam, je�li nie liczy� skafandra ornamentowanego. S�ysza� tylko w�asny oddech i troskliwe d�wi�ki fotela, na kt�rym spoczywa�. �wiat�o przenikaj�ce przez na wp� zaci�gni�te �aluzje bazgra�o po pokoju r�wnoleg�e ognisto � czerwone linie.

Czu� bardzo s�abo � i tylko dlatego, �e nauczy� si� to odczuwa� � delikatne ruchy posuwaj�cej si� po Drodze Lady Morwenny: ko�ysanie si� na boki i zgodnie z kierunkiem ruchu. Ten ruch wcale go nie irytowa� � by� �r�d�em pokrzepienia. Gdyby katedra znieruchomia�a niczym ska�a, wiedzia�by, �e maj� op�nienie w stosunku do Haldory. Ale katedra nie zatrzyma�a si� od przesz�o wieku, a i wtedy jedynie na kilka godzin, podczas awarii reaktora. Zawsze od tamtego czasu, mimo �e ros�a, podwajaj�c a potem jeszcze raz podwajaj�c sw�j rozmiar, ci�gle si� porusza�a, przesuwaj�c po Drodze z szybko�ci� potrzebn� do utrzymania Haldory w sta�ej pozycji dok�adnie nad sob�. Dlatego planeta przesy�a�a sw�j obraz za po�rednictwem luster do chirurgicznie otwartych, wiecznie czujnych oczu Quaiche�a. �adna inna katedra na Drodze nie mia�a takich osi�gni��: najwi�kszy rywal Lady Morwenny, �elazna Lady, wypad�a pi��dziesi�t dziewi�� lat temu na ca�y obr�t. Ha�ba tej awarii � konieczno�� czekania w tym samym miejscu, dop�ki inne katedry po trzystu dwudziestu dniach znowu nie pojawi� si� w okolicy � po sze�ciu dekadach nadal bardzo jej ci��y�a. Wszystkie inne katedry, z Lady Morwenn� w��cznie, mia�y okno z witra�em upami�tniaj�ce tamto upokorzenie.

Fotel zwr�ci� go ku zachodniemu oknu, podnosz�c si� lekko, by poprawi� mu widok. Kiedy Quaiche si� porusza�, okna przesuwa�y si� wok� niego; bez wzgl�du na to, w kt�r� stron� skierowa� fotel, Haldora by�a g��wnym obiektem odbitym w jego kierunku. Quaiche widzia� j� wielokrotnie odbit�, �wiat�o skr�ca�o pod k�tami prostymi i znowu bieg�o w ty�, powi�kszane i zmniejszane soczewkami achromatycznymi, ale nadal pozostawa�o �wiat�em, a nie jakim� wizerunkiem na ekranie z drugiej czy trzeciej r�ki.

By�o tam stale, jednak widok zmienia� si� z godziny na godzin�. Przede wszystkim o�wietlenie Haldory zmienia�o si� w czterogodzinnym cyklu orbity Heli: od ca�kowicie jasnej tarczy, przez p�ksi�yc, do gn�bionej burzami nocnej strony. A nawet podczas danej fazy szczeg�y cieni i podzia�u na pasy r�ni�y si� od przej�cia do przej�cia. Wystarczy�o to � cho� ledwie � by trzyma� z dala odczucie, �e obraz wypalono mu w m�zgu.

Oczywi�cie widzia� nie tylko to. Haldor� otacza� pier�cie� koloru od czarnego do srebrnoszarego, wreszcie � cho� zapakowane w pasmo nierozr�nialnych szczeg��w � Quaiche widzia� swoje bezpo�rednie otoczenie. M�g� spojrze� w bok i przesun�� Haldor� na kraniec swego pola widzenia, gdy� lustra ogniskowa�y obraz na jego oczach, a nie samych �renicach. Ale nie czyni� tego zbyt cz�sto � obawia� si�, �e znikni�cie nast�pi akurat wtedy, gdy nie b�dzie ca�kowicie skupia� uwagi na planecie.

Haldora �wieci�a stale bezpo�rednio przed nim, nauczy� si� jednak, jak najskuteczniej wykorzysta� swe peryferyjne widzenie. To zdumiewaj�ce, jak m�zg jest zdolny zape�nia� luki, sugerowa� szczeg�y, kt�rych oczy nie s� tak naprawd� zdolne rozr�nia�. Wi�cej ni� raz Quaiche dochodzi� do wniosku, �e gdyby ludzie naprawd� poj�li, w jakim stopniu ich �wiat jest syntetyczny � jak wielka jego cz�� jest zszyta nie z danych dostarczonych przez bezpo�redni� percepcj�, ale z interpretacji, pami�ci, rozs�dnych domys��w � najzwyczajniej by zwariowali.

Spojrza� na Drog�. W oddali, na wschodzie, przed Lady Morwenn�, co� wyra�nie mruga�o. To by�a p�nocna granica g�r Gullveig, najwy�szego �a�cucha na po�udniowej p�kuli Heli, kt�ry nale�a�o przekroczy� przed wzgl�dnie �atwymi do pokonania R�wninami Jaraxa, aby szybko przebiec po nich do Diabelskich Schod�w. Droga przecina�a p�nocne flanki �a�cucha Gullveig, przechodzi�a przez podn�a g�r seri� kanion�w o wysokich �cianach. I tam w�a�nie, jak meldowano, obsun�� si� l�d. M�wiono, �e jest g��boki na setki metr�w i ca�kowicie tarasuje istniej�c� tras�. Wcze�niej tego dnia Quaiche osobi�cie rozmawia� z kierownikiem zespo�u naprawczego Drogi Ustawicznej, m�czyzn� o nazwisku Wyatt Benjamin. Straci� on nog� w jakim� dawnym, niewyja�nionym wypadku.

��Powiedzia�bym, �e to sabota� � o�wiadczy� Benjamin. � Kil kana�cie �adunk�w niszcz�cych z op�nionym zap�onem, umieszczonych w �cianie podczas ostatniego przej�cia. Akcja dywersyjna katedr id�cych na ko�cu. Nie nad��aj�, wi�c wszyscy inni te� nie powinni nad��a�.

��To ca�kiem powa�ne oskar�enie, gdyby wyst�pi� z nim publicznie � powiedzia� Quaiche, jakby taka my�l nigdy nie wpad�a mu do g�owy. � Mimo to mo�e pan mie� s�uszno��, cho� boli mnie przyznanie si� do tego.

��Pytanie, kto to uprz�tnie. Trzeba to zrobi� w ci�gu� ilu�? maksimum dziesi�ciu dni, zanim dotrzemy do przeszkody.

Wyatt Benjamin przytakn��.

��Jednak mo�ecie nie chcie� by� tak blisko podczas oczyszczania drogi.

��Dlaczego?

��Nie mamy zamiaru tego przekopywa�.

Quaiche doskonale rozumia�, co m�czyzna ma na my�li.

��Obsuni�cie tej wielko�ci wydarzy�o si� trzy, cztery lata temu, prawda? Tam niedaleko Skrzy�owania Glum? Chyba pami�tam, �e oczyszczono je, u�ywaj�c konwencjonalnego sprz�tu niszcz�cego. Uprz�tni�to ca�o�� w ci�gu mniej ni� dziesi�ciu dni.

��Mogliby�my to zrobi� szybciej ni� w dziesi�� dni � odpowiedzia� Benjamin � ale mamy tylko po�ow� zwyk�ego przydzia�u sprz�tu i ludzi.

��To dziwne � odpowiedzia� Quaiche, chmurz�c si�. � Co si� przydarzy�o reszcie?

��Nic. Po prostu wszyscy zostali zarekwirowani, ludzie i ma szyny. Niech pan mnie nie pyta, kto za tym stoi. Ja pracuj� tylko dla Drogi Ustawicznej. I przypuszczam, �e gdyby to mia�o co� wsp�lnego ze sprawami Wie�y Zegarowej, ju� by pan o tym wiedzia�, prawda?

��Prawdopodobnie bym wiedzia�. Musi to by� na troch� ni�szym poziomie ni� Wie�a Zegarowa. Moja hipoteza? Inne biuro Drogi znalaz�o co�, co pilnie powinno by� zrobione, o czym zapomnieli podczas poprzedniego okr��enia. Potrzebuj� ca�ego ci�kiego sprz�tu, by zrobi� to szybko, zanim ktokolwiek zauwa�y.

��C�, my zauwa�amy � powiedzia� Benjamin. Wydawa�o si�, �e uwa�a wyja�nienie Quaiche�a za wiarygodne.

��W takim razie musi pan znale�� inne �rodki usuni�cia blokady.

��Mamy ju� inne �rodki � odpowiedzia� m�czyzna.

��Boski Ogie�. � Quaiche zmusi� sw�j g�os do wyra�enia nabo�nego l�ku.

��Je�li b�dzie trzeba, w�a�nie to wykorzystamy. Dlatego wozimy to ze sob�.

��J�drowe zniszczenie powinno by� traktowane jako absolut nie ostateczne wyj�cie � powiedzia� Quaiche, maj�c nadziej�, �e w jego g�osie s�ycha� ton upomnienia. � Czy jest pan ca�kowicie pewien, �e tej blokady nie mo�na usun�� �rodkami konwencjonalnymi?

��W ci�gu dziesi�ciu dni dost�pnym sprz�tem i z dost�pnymi lud�mi? �adnej pieprzonej nadziei.

��Wi�c to b�dzie musia� by� Boski Ogie�. � Quaiche zrobi� wie�yczk� ze swych patykowatych palc�w. � Niech pan poinformuje inne katedry, bez wzgl�du na to, co dok�adnie wyznaj�. My poprowadzimy poch�d. Inni niech lepiej odsun� si� na bezpieczn� odleg�o��, chyba �e od ostatniego razu ulepszyli swoje os�ony.

��Nie ma innego wyj�cia � zgodzi� si� Wyatt Benjamin. Quaiche po�o�y� d�o� na jego ramieniu.

��W porz�dku. Co musi by� zrobione, to musi. B�g b�dzie nas strzeg�.

Quaiche wyrwa� si� z drzemki i u�miechn�� si�. Cz�owiek Drogi Ustawicznej ju� odszed�, by zorganizowa� niecodzienne i otoczone czci� rozmieszczanie sterowanych urz�dze� fuzyjnych. Quaiche by� sam z Drog�, skafandrem ornamentowanym i odleg�ym, wabi�cym mruganiem �a�cucha Gullveig.

��To ty zorganizowa�e� ten l�d, prawda? Odwr�ci� si� do skafandra ornamentowanego.

��Kto kaza� ci m�wi�?

��Nikt.

Walczy�, by jego g�os nie zdradza� odczuwanego l�ku.

��Uwa�ano, �e nie b�dziecie m�wi�, dop�ki wam tego nie umo�liwi�.

��Najwyra�niej tak nie jest. � G�os by� cienki, piskliwy: wytw�r taniego g�o�nika przyspawanego do tylnej cz�ci g�owy skafandra, poza zasi�giem wzroku przypadkowych go�ci.

��S�yszymy wszystko, Quaiche, i m�wimy, kiedy nam to od powiada.

To powinno by� niemo�liwe. G�o�nik powinien pracowa� tylko wtedy, kiedy Quaiche go w��czy.

��Nie powinni�cie by� w stanie tego robi�.

G�os � brzmia� jak wytw�r taniego d�tego drewnianego instrumentu � zdawa� si� z niego kpi�.

��To tylko pocz�tek, Quaiche. Zawsze znajdziemy wyj�cie z ka�dej klatki, jak� wok� nas zbudujesz.

��Wi�c powinienem was teraz zniszczy�.

��Nie mo�esz. I nie powiniene�. Nie jeste�my twoimi wrogami, Quaiche. Chyba do tej pory ju� si� o tym przekona�e�. Jeste�my tutaj, by ci pom�c. Po prostu sami potrzebujemy w rewan�u odrobin� pomocy.

��Jeste�cie demonami. Nie negocjuj� z demonami.

��Nie demonami, Quaiche. Tylko cieniami, takimi samymi, jakim ty jeste� dla nas.

Prowadzili t� rozmow� ju� wiele razy.

��Mog� obmy�li� spos�b, by was zabi�.

��Wi�c dlaczego nie spr�bujesz?

Odpowied� pojawi�a si� nieproszona w jego g�owie, tak jak zawsze: poniewa� mog� si� okaza� dla niego przydatni. Poniewa� na razie m�g� ich kontrolowa�. Poniewa� ba� si� tego, co si� stanie, je�li ich zabije, w r�wnym stopniu jak tego, co si� stanie, gdy pozwoli im �y�. Poniewa� wiedzia�, �e tam, sk�d ta partia przyby�a, jest wi�cej takich samych.

O wiele wi�cej.

��Wiecie dlaczego � powiedzia�. Brzmia�o to �a�o�nie nawet dla niego samego.

��Znikania wyst�puj� coraz cz�ciej � powiedzia� skafander. � Wiesz, co to znaczy, prawda?

��To znaczy, �e �yjemy w czasach ko�ca. Tylko tyle.

��To znaczy, �e ukrycie zawodzi. �e maszyneria wkr�tce b�dzie widoczna dla wszystkich.

��Nie ma �adnej maszynerii.

��Sam j� widzia�e�. Inni te� j� zobacz�, kiedy znikania osi�gn� swoj� kulminacj�. I wcze�niej czy p�niej kto� b�dzie chcia� ubi� z nami interes. Po co czeka� do tej pory, Quaiche? Dlaczego nie handlowa� z nami na najlepszych mo�liwych warunkach?

��Nie handluj� z demonami.

��Jeste�my jedynie cieniami � powt�rzy� skafander. � Tylko cieniami szepcz�cymi przez dziel�c� nas przepa��. Teraz pom� nam przez ni� si� przeprawi�, tak, by�my mogli ci� wesprze�.

��Nie zrobi� tego. Nigdy.

��Nadchodzi kryzys, Quaiche. Wiele wskazuje na to, �e ju� si� zacz��. Widzia�e� uchod�c�w. Znasz historie, kt�re opowiadaj�: o maszynach, kt�re wynurzaj� si� z mroku, z zimna. Maszyneria eksterminacji. Widzieli�my, co sta�o wcze�niej tutaj, w tym uk�adzie. Nie pokonacie ich bez naszej pomocy.

��B�g si� wtr�ci � powiedzia� Quaiche. Oczy mu �zawi�y, obraz Haldory zaciera� si�.

��Boga nie ma � odpar� skafander. � Jeste�my tylko my, a my nie mamy nieograniczonej cierpliwo�ci.

Potem skafander zamilk�. Powiedzia� to, co mia� w tym dniu powiedzie�, i zostawi� Quaiche�a samego, we �zach.

��Bo�y Ogie� � wyszepta�.

Tej nocy niebo Araratu roz�wietli�y dziwne �wiat�a � jak rysunki techniczne dalekich konstelacji. Dotychczas mieszka�cy nie widzieli takich z�rz.

Pojawi�y si� o zmroku na zachodnim niebie. Chmury nie zas�ania�y gwiazd, a ksi�yce pozostawa�y niemal r�wnie nisko jak w czasie d�ugiej przeprawy do g�ry lodowej. Samotna iglica wielkiego statku rysowa�a si� klinem g��bszej czerni na tle fioletowego p�mroku.

Nikt naprawd� nie wiedzia�, co to za �wiat�a. Konwencjonalne wyja�nienia, �e to bro� promieniowa w interakcji z g�rnymi warstwami atmosfery Araratu, okaza�y si� ca�kowicie nieprawid�owe. Obserwacje poczynione przez kamery z r�nych miejsc na Araracie paralaktycznie okre�li�y odleg�o�� tych kszta�t�w na ca�e u�amki sekund �wietlnych, daleko ponad jonosfer� planety. Od czasu do czasu zdarza�o si� co� bardziej zrozumia�ego: b�ysk eksplozji konwencjonalnej albo ulewa egzotycznych cz�steczek, gdy jaka� zab��kana bro� promieniowa drasn�a atmosfer�. Nieregularnie pojawia�y si� twarde b�yski cz�stek z nap�d�w wylotowych, smuga pocisku lub zaszyfrowany impuls ��czno�ci. Przewa�nie jednak wojn� nad Araratem toczono przy u�yciu zupe�nie niepoj�tych rodzaj�w broni i metod.

Wszyscy widzieli, �e z ka�d� kolejn� godzin� zwi�ksza� si� blask �wiate� i ich z�o�ono��. W wodzie wok� zatoki wynurza�o si� z fal coraz wi�cej ciemnych kszta�t�w. Przesuwa�y si� i zlewa�y, zbyt gwa�townie, by wzrok m�g� je zarejestrowa�. Nie mo�na by�o okre�li� celu ani przyczyny tych zjawisk � mia�o si� tylko wra�enie bezm�zgiego zgromadzenia. Specjali�ci od kontakt�w z �onglerami z korpusu p�ywak�w obserwowali to nerwowo, nie chc�c wchodzi� do morza. I kiedy �wiat�a w g�rze stawa�y si� intensywniejsze, a zmiany cz�stsze, kszta�ty w oceanie reagowa�y na to narastaj�c� aktywno�ci�.

Tubylcy Araratu mieli �wiadomo��, �e odwiedzili ich go�cie.

Vasko narzuci� zwyk�y br�zowy p�aszcz na mundur funkcjonariusza Bezpiecze�stwa, zszed� z Wysokiej Konchy i niepostrze�enie oddali� si� w noc.

W powietrzu czu� napi�cie, jakby nerwow� cisz� przed burz� z piorunami. Ludzie sun�li falami przez w�skie, kr�te w�wozy ulic o�wietlonych latarniami. Ten poch�d mia� co� z atmosfery makabrycznego karnawa�u, nikt jednak nie �mia� si� ani nie krzycza�; nad t�umem wznosi� si� tylko pomruk tysi�cy g�os�w.

Nie dziwi� si� tej reakcji. P�nym popo�udniem wydano oficjalne o�wiadczenie na temat �mierci Clavaina i teraz nowina dotar�a chyba do ca�ej kolonii. Ludzie zacz�li nap�ywa� jeszcze przed zachodem s�o�ca i pojawieniem si� �wiate� na niebie. S�usznie czuli, �e w oficjalnym o�wiadczeniu czego� brakuje. Nie wspomniano o Khouri ani o dziecku, nic nie powiedziano o bitwie tocz�cej si� w bliskim kosmosie Araratu, obiecano tylko, �e z czasem podane zostan� dalsze informacje.

Wkr�tce potem wyruszy�a na morze spontaniczna procesja �odzi. Funkcjonariusze Bezpiecze�stwa na pr�no starali si� powstrzyma� �odzie przed opuszczaniem kolonii. Nigdy nie szkolono ich w zakresie stopowania masowego obywatelskiego niepos�usze�stwa i koledzy Vaska mogli co najwy�ej op�nia� ten exodus. Zewsz�d dochodzi�y meldunki o zamieszkach, po�arach i grabie�ach. Oddzia�y Bezpiecze�stwa musia�y dokonywa� aresztowa�. Aktywno�� �ongler�w � kt�rej znaczenia nie do ko�ca rozumiano � nie zmniejsza�a si�.

Vasko cieszy� si�, �e zosta� zwolniony z wszelkich planowych obowi�zk�w. Teraz w�drowa� przez t�umy i s�ucha� pog�osek. Wiadomo��, �e Clavain zosta� zabity w ostatecznie udanej, wa�nej dla kolonii misji, obros�a wieloma warstwami spekulacji i k�amstw. Niekt�re z plotek niezwykle pomys�owo opisywa�y rzekome szczeg�y �mierci starca.

Udaj�c niewiedz�, Vasko zatrzymywa� grupki ludzi i pyta�, co si� dzieje. Pilnowa�, by nikt nie dostrzeg� jego munduru i by �adna z os�b w grupie go nie zna�a.

Z powag� � cho� zdegustowany � s�ucha� obrazowych opis�w walki na bro� r�czn�, zamach�w bombowych, podst�p�w i sabota�y. Z przera�eniem odkry�, jak �atwo wysnuto te historie jedynie z faktu, �e Clavain nie �yje. T�um wykazywa� chor� zbiorow� wyobra�ni�.

Przygn�bia�o go to, �e s�uchacze tak ochoczo akceptuj� te opowie�ci i ubarwiaj� je w�asnymi sugestiami. Nikt si� nie przejmowa�, �e te opowie�ci cz�sto przeczy�y sobie nawzajem. Kilka razy z niedowierzaniem us�ysza�, �e Scorpio czy jaki� inny starszy kolonii zgin�� razem z Clavainem. Fakt, �e te osoby ju� pojawi�y si� publicznie i wyg�osi�y kr�tkie, uspokajaj�ce komunikaty, wcale si� nie liczy�. Zrezygnowany Vasko zda� sobie spraw�, �e nawet gdyby zacz�� relacjonowa� dok�adny przebieg wydarze�, nie uwierzono by mu bardziej ni� kr���cym obecnie k�amstwom. W istocie nie widzia� samego momentu �mierci, wi�c jego historia nosi�aby pi�tno opowie�ci z drugiej r�ki. Uznano by j� za nieinteresuj�c�, zbyt og�lnikow�.

Dzisiaj ludzie pragn�li wyrazistego bohatera i tworzyli go dzi�ki spontanicznemu procesowi budowania opowie�ci.

Przepycha� si� w�a�nie przez t�um, kiedy us�ysza�, �e kto� go wo�a.

��Malinin!

Przez chwil� lokalizowa� �r�d�o g�osu. W t�umie sta�a kobieta. Mot�och op�ywa� j� dooko�a, nie naruszaj�c okre�lonego przez ni� obszaru przestrzeni osobistej. Mia�a na sobie czarny p�aszcz z puszystym ko�nierzem z czarnego futra. Jej czo�o zakrywa�a czarna czapka bez �adnych wzor�w ani napis�w.

��Urton? � spyta� niepewnie.

��To ja � odpowiedzia�a, podchodz�c do niego bli�ej. � Zgaduj�, �e te� dosta�e� woln� noc. Dlaczego wi�c nie siedzisz w domu i nie odpoczywasz?

Co� w jej tonie sprawi�o, �e przyj�� postaw� obronn�. Czu�, �e stale jest przez ni� oceniany na dw�j�.

��M�g�bym ci zada� to samo pytanie.

��Bo wiem, �e nie mia�oby to sensu. Musz� si� uspokoi� po tamtych wydarzeniach.

Postanowi� wzi�� t� udawan� uprzejmo�� za dobr� monet�. Zastanawia� si�, dok�d go to zaprowadzi.

��Pr�bowa�em zasn�� po po�udniu � powiedzia� � ale s�ysza�em tylko wrzaski. Widzia�em tylko krew i l�d.

��Nawet ci� tam nie by�o, gdy to si� dzia�o.

��Wiem. Wyobra� sobie, jakie to musi by� straszne dla Scorpia. Teraz, kiedy Urton sta�a obok, dzieli� z ni� t� sam� przestrze� spokoju, kt�r� zakre�li�a. Zastanawia� si�, jak to zrobi�a. Raczej nieprawdopodobne, �eby sun�cy obok ludzie wiedzieli, kim jest Urton. Wywo�ywa�a u nich chyba pod�wiadomy dreszcz z�ego przeczucia.

��Przykro mi �e, musia� to zrobi� � powiedzia�a Urton.

��Nie jestem pewien, jak to zniesie na d�u�sz� met�. Byli bardzo bliskimi przyjaci�mi.

��Wiem.

��To nie by�a zwyk�a stara przyja�� � rzek� Vasko. � Clavain ocali� kiedy� Scorpiowi �ycie, gdy Scorpio mia� by� stracony. Ich zwi�zek ci�gn�� si� od Chasm City. Nie s�dz�, by na tej planecie Clavain szanowa� kogo� tak jak Scorpia. I Scorpio o tym wiedzia�. Uda�em si� z nim na wysp�, gdzie �y� Clavain. S�ysza�em, jak rozmawiaj�. Przypominali dw�ch poszukiwaczy przyg�d, kt�rzy mn�stwo razem prze�yli i wiedz�, �e nikt inny w pe�ni ich nie zrozumie.

��Scorpio nie jest taki stary.

��Jest � zaprzeczy� Vasko. � W ka�dym razie, jak na �wini�. Urton prowadzi�a go przez t�um, ku wybrze�u. T�um zacz�� si� przerzedza�, a ciep�a nocna bryza z solank� szczypa�a w oczy. Nad g�ow� dziwne �wiat�a kre�li�y zawi�e motywy na horyzoncie. Bardziej przypomina�o to szczeg�ow� lekcj� geometrii na wielk� skal� ni� pokaz sztucznych ogni czy zorz�.

��Niepokoisz si�, �e ta �wiadomo�� go zniszczy, prawda? � spyta�a Urton.

��Jakby� si� czu�a, gdyby� musia�a zamordowa� swego najlepszego przyjaciela z zimn� krwi�? Powoli, przed publiczno�ci�.

��Chyba niezbyt dobrze. Ale przecie� nie jestem Scorpiem.

��Co ma znaczy� takie stwierdzenie?

��Kompetentnie nam przewodzi� podczas nieobecno�ci Clavaina i wiem, �e masz o nim dobre zdanie, ale to nie czyni z niego anio�a. Ju� m�wi�e�, �e �winia i Clavain znaj� si� jeszcze z Chasm City.

Vasko patrzy�, jak �wiat�a �lizgaj� si� przez zenit, rysuj�c koliste wzory, jak te, kt�re widzia� czasami, gdy przyciska� palcami zamkni�te powieki.

��Tak � przyzna� niech�tnie.

��Jak s�dzisz, co Scorpio robi� w Chasm City? Nie zajmowa� si� karmieniem biednych i potrzebuj�cych. By� przest�pc�, morderc�.

���ama� prawo w czasach, kiedy prawo by�o brutalne i nie ludzkie.

��Owszem, by�a tam wojna. Studiowa�am te same podr�czniki historii co ty. Tak, prawo stanu wyj�tkowego by�o drako�skie, ale czy usprawiedliwia to morderstwa? Nie m�wimy o samoobronie czy w�asnych interesach. Scorpio mordowa� dla sportu.

��By� zniewolony i torturowany przez ludzi � powiedzia� Vasko. � I ludzie zrobili z niego to, czym teraz jest.

��Wi�c to go usprawiedliwia?

��Niezupe�nie rozumiem, do czego zmierzasz, Urton.

��Chc� tylko powiedzie�, �e Scorpio nie jest takim wra�liwym osobnikiem, jakim chcia�by� go widzie�. Tak, jestem pewna, �e jest wytr�cony z r�wnowagi tym, co zrobi� Clavainowi�

��Do czego zosta� zmuszony � poprawi� j� Vasko.

��Niewa�ne. Wniosek jest taki sam: pogodzi si� z tym, tak jak pogodzi� si� ze wszystkimi pope�nionymi przez niego okrucie�stwami. � Podnios�a daszek czapki i przygl�da�a si� Vaskowi dok�adnie, jakby szuka�a jakiego� zdradzieckiego tiku na jego twarzy. � Wierzysz w to?

��Nie jestem tego taki pewien.

��Musisz w to wierzy�, Vasko. � Przesta�a nazywa� go Malininem. � Poniewa� alternatyw� jest zw�tpienie w jego zdolno�ci przyw�dcze. Nie posun��by� si� tak daleko, prawda?

��Nie, oczywi�cie, �e nie. Bezgranicznie wierz� w jego przyw�dztwo. Spytaj tutaj kogokolwiek, a uzyskasz tak� sam� odpowied�. I wiesz co? Jest prawdziwa.

��Oczywi�cie, �e jest.

��A co z tob�, Urton? W�tpisz w niego?

��Absolutnie nie � odpar�a. � Szczerze m�wi�c, w�tpi�, czy z powodu dzisiejszych wydarze� cho� troch� b�dzie go trapi�a bezsenno��.

��Strasznie surowa ocena.

��Chc�, aby by�a surowa. Chc�, �eby on by� bezwzgl�dny. O to w�a�nie chodzi. Dok�adnie tego oczekujemy teraz od lidera. Zgadzasz si�?

��Nie wiem. � Czu�, jak ogarnia go wielkie znu�enie. � Wiem tylko, �e nie chc� rozmawia� o tym, co si� dzisiaj zdarzy�o. Wy szed�em rozja�ni� umys� i zapomnie�.

��Ja te� � powiedzia�a Urton i g�os jej z�agodnia�. � Przepraszam. Nie chcia�am rozgrzebywa� tego, co si� sta�o. Przypuszczam, �e taka rozmowa jest moim sposobem radzenia sobie z tym. To nas wszystkich bardzo udr�czy�o.

��Owszem. Sko�czy�a�? � Czu�, jak wzbiera w nim gniew, zalewaj�cy szkar�atn� fal� jego uprzejmo��. � Wczoraj i dzisiaj mia�em wra�enie, �e nie mo�esz znie�� przebywania ze mn� na tej samej p�kuli, nie m�wi�c ju� o tym samym pokoju. Sk�d ta nag�a zmiana nastawienia?

��Poniewa� �a�uj�, �e tak si� zachowywa�am.

��Pozw�l, �e wyra�� swoje zdanie: s�dz�, �e to troch� zbyt p�no na refleksje.

��W taki spos�b sobie radz�, Vasko. Nie by�o w tym �adnej osobistej urazy.

��Ach, wiedz�c o tym, czuj� si� znacznie lepiej.

��Udawali�my si� z niebezpieczn� misj�. Szkolili�my si� do niej. Wszyscy znali�my si� wzajemnie i wiedzieli�my, �e mo�emy na siebie liczy�. I nagle w ostatniej minucie pojawia si� osoba, kt�rej nie znam, ale mam jej powierzy� swe �ycie. Mog� wymieni� kilkunastu oficer�w Bezpiecze�stwa, kt�rzy mogliby zaj�� twoje miejsce w tamtej �odzi i z kt�rymi czu�abym si� bezpieczniej, gdyby pilnowali moich plec�w.

Prowadzi�a go ku wybrze�u, gdzie t�um rzed�. Ciemne kszta�ty �odzi zas�ania�y g�stniej�cy mrok mi�dzy l�dem a wod�. Niekt�re by�y zacumowane, gotowe do odp�yni�cia, inne sta�y na l�dzie.

��To Scorpio w��czy� mnie do misji � powiedzia� Vasko. � Kiedy ju� podj�to decyzj�, powinna� by�a z tym si� pogodzi�. A mo�e nie ufasz jego os�dowi?

��Pewnego dnia znajdziesz si� na moim miejscu, Vasko, i te� ci si� to nie spodoba. Wtedy przyjd� do mnie i wyg�o� mi wyk�ad o ufaniu os�dom, a zobaczysz, jak brzmi przekonuj�co. � Urton spojrza�a w niebo, kt�re przecina�a od horyzontu do horyzontu cienka szkar�atna linia. Unikn�a odpowiedzi na jego pytanie. � To jako� �le wysz�o. Nie zawo�a�am ci� w t�umie po to, by rozpocz�� now� potyczk�. Chcia�am powiedzie�: przepraszam. Chcia�am r�wnie� wyt�umaczy�, dlaczego wtedy zachowa�am si� w ten spos�b.

Trzyma� gniew na wodzy.

��Dobra.

��I przyznaj�, �e si� myli�am.

��Nie mog�a� wiedzie�, co si� za chwil� wydarzy � odpar�. Wzruszy�a ramionami i westchn�a.

��Nie, raczej nie. Bez wzgl�du na to, co m�wi�, pokaza�, �e kiedy nale�a�o nara�a� �ycie, zrobi� to.

Dotarli do �odzi. Wi�kszo�� z tych, kt�re jeszcze pozosta�y na l�dzie, mia�a podziurawione kad�uby, z�arte przez morskie organizmy. Kiedy� wraki zostan� odci�gni�te do fabryki, gdzie zrobi si� z nich nowe pojazdy. Metalurdzy pedantycznie wykorzystaj� ka�dy kawa�ek metalu. Ale odzyskana ilo�� nigdy nie b�dzie r�wna tej w oryginalnych �odziach.

��Sp�jrz. � Urton wskaza�a na zatok�. Vasko skin�� g�ow�.

��Wiem. Ju� otoczyli statek.

��Nie to mam na my�li. Sp�jrz nieco wy�ej, Sokole Oko. Widzisz ich?

��Tak � powiedzia� po chwili. � Widz�. Bo�e. Nie uda im si�. Wok� podstawy statku mruga�y �wietlne iskierki, nieco wy�ej ni� ko�ysz�cy si� pier�cie� �odzi, kt�ry Vasko zauwa�y� wcze�niej. Ocenia�, �e wspi�y si� najwy�ej kilkadziesi�t metr�w nad poziom morza. Nad nimi by�y jeszcze tysi�ce metr�w.

��W jaki spos�b si� wspinaj�? � spyta�.

��Widzia�e�, jak statek wygl�da z bliska. Jest jak krusz�ca si� skalna �ciana, pe�na uchwyt�w i p�ek. Prawdopodobnie nie jest to takie trudne.

��Ale najbli�sze wej�cie musi by� co najmniej setki metr�w nad poziomem morza. Samoloty zawsze l�duj� przy wierzcho�ku. Nie uda im si� � powt�rzy�. � S� szaleni.

��Nie s� szaleni, tylko przestraszeni. Naprawd� bardzo prze straszeni. Jednak odpowiedzmy sobie na pytanie: czy nie powinni�my do nich do��czy�?

Vasko milcza�. Patrzy�, jak jedna z iskierek spada do morza.

Obserwowali spektakl przez wiele minut. Wydawa�o si�, �e nikt wi�cej nie spad�, a pozostali wspinacze kontynuowali swoj� powoln� w�dr�wk�, niezra�eni niepowodzeniem kolegi. Z �odzi ko�ysz�cych si� tu� przy kad�ubie wyruszali na �cian� nowi wspinacze. Potem �odzie wraca�y w stron� l�du, p�yn�c wolno z wiatrem przez zatok�, a w�r�d czekaj�cych na brzegu ros�o napi�cie. Gniewni i przestraszeni ludzie, czekaj�cy na przepraw� w stron� statku, przewa�ali liczebnie nad funkcjonariuszami Si� Bezpiecze�stwa. Vasko zauwa�y�, �e jeden z ludzi SB m�wi co� do komunikatora � najwidoczniej prosi� o pomoc. Nagle kto� pchn�� funkcjonariusza na ziemi�.

��Powinni�my zareagowa� � powiedzia�.

��Nie jeste�my na s�u�bie, a nas dwoje to za ma�o, �eby opanowa� sytuacj�. W�adze b�d� musia�y wymy�li� co� innego. Nie mog� si� ju� oci�ga�. Przed wyj�ciem sprawdzi�am meldunki. Na wsch�d od Wysokiej Konchy sprawy wygl�daj� troch� lepiej. Ale teraz jestem g�odna i napi�abym si� czego�. Mia�by� ochot�?

��Nie mam apetytu � odpar� Vasko. Przedtem odczuwa� g��d, ale mu przesz�o, gdy zobaczy� wpadaj�cego do morza cz�owieka. � Cho� drink by si� przyda�. My�lisz, �e co� jeszcze b�dzie otwarte?

��Znam kilka miejsc. Sprawd�my.

��W takim razie znasz ten teren lepiej ode mnie.

��Tw�j problem polega na tym, �e za rzadko wychodzisz z domu � stwierdzi�a. Podci�gn�a ko�nierz p�aszcza i opu�ci�a daszek czapki. � Wyno�my si� st�d, zanim zrobi si� nieprzyjemnie.

Nast�pnego dnia Rashmika po raz pierwszy ujrza�a most.

Nie by�o �adnych fanfar. Zobaczy�a go z wn�trza karawany, z przedniego pok�adu obserwacyjnego jednego z dw�ch wagon�w prowadz�cych. Po incydencie ze zwierciad�olicym Obserwatorem zrezygnowa�a z dalszych wycieczek na dach.

Ostrze�ono j�, �e znajduj� si� teraz bardzo blisko kraw�dzi szczeliny, ale krajobraz od wielu kilometr�w pozostawa� niezmienny. Karawana � d�u�sza obecnie ni� kiedykolwiek, gdy� po drodze przy��czy�o si� kilka dodatkowych sekcji � porusza�a si� dostojnie kr�tym kanionem o pionowych lodowych �cianach. Od czasu do czasu machiny tar�y o niebiesko �y�kowane �ciany kanionu, dwukrotnie wy�sze ni� najwy�szy pojazd w procesji, i odkrusza�y tony lodu. Piesza podr� do r�wnika zawsze by�a niebezpieczna, ale teraz, kiedy piesi musieli porusza� si� tym samym ciasnym w�wozem co karawana, taki spacer musia� naprawd� przera�a�. Karawana nie mog�a omija� pieszych, wi�c musia�a przeje�d�a� nad nimi. Trzeba wi�c by�o uwa�a�, by nie znale�� si� bezpo�rednio pod ko�ami, g�sienicami czy ci�ko st�paj�cymi mechanicznymi stopami. Pieszych mia�d�y�y r�wnie�, pr�cz przeje�d�aj�cych maszyn, spadaj�ce bry�y lodu. Rashmika obserwowa�a z mieszanym uczuciem grozy i wsp�czucia, jak kolejne grupy pielgrzym�w znikaj� pod ogromnym kad�ubem karawany, i nie wiadomo by�o, czy bezpiecznie wynurz� si� po drugiej stronie. W�tpi�a, by karawana zatrzyma�a si� w razie jakiego� wypadku.

W pewnym momencie kanion �agodnie skr�ca� w prawo i z przodu nic nie by�o wida�. Potem � tak nagle, �e a� zapiera�o dech � wszelki krajobraz znika�. Rashmika nie zdawa�a sobie sprawy, jak bardzo przyzwyczai�a si� do widoku ci�gn�cych si� w dal bia�ych urwisk. Teraz widoczny obszar si� zmniejszy�. Smoli�cie czarne niebo opad�o � niczym kurtyna, kt�rej spl�tany dolny kraniec w�a�nie rozwin�� si� na pe�n� d�ugo�� � i �ar�ocznie wgryz�o si� w ziemi�.

Droga wynurzy�a si� z kanionu i bieg�a p�k� na jednej ze �cian Rozpadliny Ginnungagap. Po lewej stronie pionowa �ciana wznosi�a si� wy�ej, po prawej stronie zupe�nie niczego nie by�o. Na drodze mie�ci� si� akurat orszak o szeroko�ci dw�ch wagon�w � jego praw� stron� dzieli�o od przepa�ci nie wi�cej ni� dwa, trzy metry. Rashmika obejrza�a si� na wyci�gni�t�, pstr� karawan� � po raz pierwszy widoczne by�y wszystkie ko�a, g�sienice, p�yty pe�zaczy, poruszane t�okami ko�czyny i zginaj�ce si� segmenty pancerzy. Wszystkie pojazdy z wdzi�kiem wybiera�y drog�. Na ca�ej d�ugo�ci karawany indywidualni mistrzowie jak szaleni korygowali kierunki ruchu, balansuj�c mi�dzy rozbiciem o �cian� po lewej i spadni�ciem w przepa�� po prawej. Nie mogli zwolni�, bo ca�y sens pojechania tym skr�tem polega� na nadrobieniu cennego straconego czasu. Rashmika zastanawia�a si�, co by si� sta�o z reszt� karawany, gdyby jeden z wagon�w zlecia� w d�. Widzia�a ��cza mi�dzy pojazdami karawany, ale nie wiedzia�a, jak bardzo s� wytrzyma�e. Czy jedna machina poci�gn�aby za sob� ca�o��, czy spad�aby samotnie, pozostawiaj�c innym cz�onkom procesji zamkni�cie powsta�ej luki? Czy by� jaki� koszmarny protok� post�powania w takich sytuacjach � mo�e przewidywa� wcze�niejsze os�abienie po��cze�?

C�, ona by�a na przodzie. Je�li gdzie� by�o bezpiecznie, to na pewno w obu pierwszych wagonach karawany, gdzie nawigatorzy mieli najlepszy ogl�d terenu.

Po kilku minutach, kiedy nie wydarzy�a si� �adna katastrofa, dziewczyna odpr�y�a si� i po raz pierwszy mog�a po�wi�ci� uwag� majacz�cemu od pewnego czasu w oddali mostowi.

Karawana posuwa�a si� na po�udnie, ku r�wnikowi, wzd�u� wschodniej �ciany Rozpadliny Ginnungagap. Do mostu pozosta� jeszcze kawa�ek drogi. Mo�e to kwestia wyobra�ni, ale Rashmice wydawa�o si�, �e ci�gn�ca si� w dal wysoka �ciana rozpadliny odwzorowuje krzywizn� �wiata � zdawa�a si� wygina� �agodnym �ukiem niczym tor jakiego� satelity. Trudno by�o w tej chwili oceni� odleg�o�� do mostu czy szeroko�� rozpadliny. Zwyk�e prawa perspektywy po prostu nie mia�y tu zastosowania: brak by�o punkt�w odniesienia dla wzroku, �adnych po�rednich obiekt�w, t�re dawa�yby poczucie zmniejszaj�cej si� skali, �adnego zamazywania si� szczeg��w czy blakni�cia kolor�w powodowanych obecno�ci� atmosfery.

Rashmika ocenia�a odleg�o�� do mostu w linii prostej na jakie� pi��dziesi�t czy sze��dziesi�t kilometr�w � ponad dwie setne obwodu Heli � ale droga po p�ce by�a do�� kr�ta, zanim wi�c dotr� do wschodniego wjazdu na most, b�d� musieli jeszcze przeby� mo�e ca�e sto kilometr�w.

Most ca�kowicie odpowiada� jej wyobra�eniom. Wszyscy m�wili, �e �adne fotografie nie oddaj� nawet w przybli�eniu prawdziwej natury tej konstrukcji. Rashmika zawsze w to w�tpi�a, ale teraz przekona�a si�, �e ta powszechna opinia jest zgodna z rzeczywisto�ci�: aby most nale�ycie oceni�, trzeba by�o go zobaczy�.

Rashmika wiedzia�a, �e ludzi najbardziej niepokoi zwyk�o�� tej budowli. Je�li pomin�� jego ogrom i zastosowane do budowy materia�y, most wygl�da� jak co� przeniesionego z kart historii ludzko�ci, jak obiekt zbudowany na Ziemi w epoce �elaza i stali. By� olbrzymi i sprawia� wra�enie wydmuchanego ze szk�a lub wyrze�bionego w cukrze.

Most ��cz�cy oba brzegi rozpadliny mia� kszta�t bardzo �agodnego �uku z najwy�szym punktem po�rodku. Nie mia� �adnych nadbud�wek ani por�czy. Ze swego punktu obserwacyjnego Rashmika widzia�a drog� jako cienk� niczym rapier �wietln� lini�. W niekt�rych miejscach wydawa�a si� z�amana, ale tylko do chwili, gdy poruszy�a lekko g�ow� i o�wietlenie si� zmieni�o. Most mia� tylko jedno prz�s�o, na kt�rego ko�cach wida� by�o delikatn� siateczk� filigranowych s�upk�w podpieraj�cych. S�upki tworzy�y absurdalne spirale i zawijasy, kt�re �apa�y �wiat�o i odrzuca�y je z powrotem w kierunku dziewczyny, lecz nie w bieli i srebrze, a w pryzmatycznym migotaniu t�czowych odcieni. Ka�de poruszenie g�ow� powodowa�o, �e kolory tworzy�y nowe, wspania�e konfiguracje.

Most zdawa� si� tak ulotny, �e mo�na by�oby go zdmuchn�� jednym nieuwa�nym westchnieniem.

A jednak naprawd� mieli zamiar przeprawi� si� po nim.

W g��bokich zakamarkach statku Antoinette zatrzyma�a si�.

��John? � powiedzia�a. � To znowu ja. Zesz�am z tob� porozmawia�.

Antoinette wiedzia�a, �e kapitan jest w pobli�u. Wiedzia�a, �e j� obserwuje, �wiadomy ka�dego jej gestu. Kiedy �ciana poruszy�a si� i wybrzuszy�a w reliefowy obraz postaci w skafandrze, z trudem powstrzyma�a si� od wzdrygni�cia. Niezupe�nie tego oczekiwa�a, ale nadal by�a to zjawa.

��Dzi�kuj� � powiedzia�a. � Dobrze ci� znowu widzie�. Posta� by�a raczej koncepcj� ni� dok�adnym szkicem. Obraz migota�, odkszta�cenie �ciany wci�� gwa�townie si� zmienia�o, �opocz�c i faluj�c jak flaga podczas wichury. Kiedy od czasu do czasu obraz si� za�amywa�, zanikaj�c do gruboziarnistej struktury �ciany, wygl�da�o to tak, jakby pokrywa�y go woalki gonionego wiatrem marsja�skiego piasku.

Posta� da�a jej znak � podnios�a r�k� i dotkn�a d�oni� w r�kawicy w�skiej przy�bicy swego he�mu.

Antoinette podnios�a r�k� w pozdrowieniu, ale posta� na �cianie tylko powt�rzy�a gest, tym razem z wi�kszym naciskiem.

Wtedy przypomnia�a sobie o okularach, kt�re da� jej kapitan. Wyci�gn�a je z kieszeni i za�o�y�a. Znowu widok przez gogle by� zsyntetyzowany, ale teraz � przynajmniej na razie � nic nie zosta�o usuni�te z jej pola widzenia. To doda�o jej otuchy. Nie by�a zadowolona, wiedz�c, �e wielkie i potencjalnie niebezpieczne elementy z jej otoczenia nie mog�y by� przez ni� odbierane. Szokowa�o j�, kiedy pomy�la�a, �e przez stulecia ludzie akceptowali takie manipulowanie swoim �rodowiskiem jako zupe�nie normalny aspekt �ycia i traktowali perceptualn� filtracj� jako co� nie wi�cej zadziwiaj�cego ni� okulary s�oneczne czy nauszniki. Jeszcze bardziej j� szokowa�o, kiedy pomy�la�a, �e ludzie zezwolili maszynerii, kt�ra sterowa�a t� filtracj�, na wpe�zni�cie do swoich czaszek, co pozwala�o jej dokonywa� swoich sztuczek w jeszcze mniej zauwa�alny spos�b. Demarchi�ci � a tak�e Hybrydowcy � byli naprawd� dziwnymi lud�mi. Wiele rzeczy j� zasmuca�o, ale nie fakt, �e urodzi�a si� zbyt p�no, by bra� udzia� w podobnych grach modyfikuj�cych rzeczywisto��. Lubi�a si�ga� po co�, o czym wiedzia�a, �e naprawd� jest.

Gogle by�y z�em koniecznym. W domenie kapitana musia�a si� nagi�� do jego zasad.

P�askorze�ba zrobi�a krok do przodu i wynurzy�a si� ze �ciany; teraz ju� wyra�nie i w szczeg�ach uwidoczni� si� jej kszta�t. Sprawia�o to wra�enie, jakby z burzy piaskowej o bardzo ograniczonym zasi�gu wynurzy�a si� osoba fizyczna.

Antoinette wzdrygn�a si�, poniewa� z�udzenie obecno�ci by�o uderzaj�ce. Mimowolnie cofn�a si� o krok.

Tym razem he�m kosmiczny kapitana, nie tak starodawny, jak go pami�ta�a z poprzedniej wizyty, pokrywa�y inne symbole. Skafander, cho� starego typu, obejmowa� �ci�lej osob� w �rodku i mia� bardziej op�ywowy pakiet piersiowy. Antoinette nie by�a ekspertem, ale ocenia�a, �e nowy skafander musi by� o pi��dziesi�t par� lat p�niejszy od tego, kt�ry kapitan mia� na sobie poprzednio.

Zastanawia�a si�, co to wszystko znaczy.

W�a�nie chcia�a cofn�� si� o jeszcze jeden krok, kiedy kapitan zatrzyma� si� i ponownie uspokajaj�cym gestem podni�s� d�o� w r�kawicy. Potem zacz�� manipulowa� przy swej przy�bicy. Uni�s� j� w g�r� z g�o�nym sykiem powietrza wyr�wnuj�cego ci�nienie.

Twarz wewn�trz he�mu sta�a si� natychmiast rozpoznawalna, ale teraz by�o to oblicze starszego m�czyzny. Pojawi�y si� nowe zmarszczki, a w kilkudniowym zaro�cie, kt�ry nadal ocienia� mu policzki � siwizna. Otoczone zmarszczkami oczy wydawa�y si� g��biej osadzone. Kszta�t ust r�wnie� si� zmieni�, ich ko�ce opada�y w d�.

G�os kapitana, kiedy si� odezwa�, by� zar�wno g��bszy, jak i bardziej nier�wny.

��Nie poddajesz si� �atwo, co?

��Na og� nie. Czy pami�tasz nasz� ostatni� pogaw�dk�, Johnie?

��W�a�ciwie tak. � Wcisn�� zestaw kontrolek wbudowanych w g�rn� cz�� pakietu piersiowego, wpisuj�c ci�g polece�. � Jak dawno to by�o?

��Czy mog� ci� spyta� o twoj� ocen�, jak dawno to by�o?

��Mo�esz.

Czeka�a. Kapitan patrzy� na ni� bez wyrazu.

��Jak oceniasz, jak dawno to by�o?

��Par� miesi�cy temu. Kilka statkowych lat. Dwa dni. Trzy minuty, jeden przecinek osiem milisekund. Pi��dziesi�t cztery lata.

��Dwa dni to mniej wi�cej dobrze � powiedzia�a.

��Przyjmuj� to na s�owo. Jak mog�a� si� zorientowa�, moja pami�� nie jest ju� ostra niczym brzytwa, tak jak kiedy�.

��Jednak pami�tasz, �e wcze�niej przychodzi�am. To si� liczy, prawda?

��Jeste� bardzo wyrozumia�� osob�, Antoinette.

��Nie dziwi� si�, �e twoja pami�� gorzej pracuje, Johnie. Mnie wystarczy, �e pami�tasz moje imi�. Czy pami�tasz jeszcze co� z tego, o czym rozmawiali�my?

��Podpowiedz.

��Go�cie, Johnie. Go�cie w uk�adzie.

��Nadal tu s� � oznajmi�. Przez chwil� wydawa� si� znowu zaj�ty funkcjami swego pakietu piersiowego. Zobaczy�a, jak stuka w ma�� bransolet� kontrolek na swym przegubie, a potem kiwa g�ow�, jak gdyby zosta� usatysfakcjonowany jak�� subteln� zmian� w ustawieniu parametr�w skafandra.

��Tak � powiedzia�a.

��S� coraz bli�ej. Prawda?

��Tak s�dzimy, Johnie. Khouri nam o tym powiedzia�a, a wszystko, co dotychczas m�wi�a, okazywa�o si� prawd�.

��Na waszym miejscu s�ucha�bym jej.

��Teraz mamy tak�e jej c�rk�. Jej c�rka wie r�ne rzeczy, przy najmniej tak nam powiedziano. Wydaje nam si�, �e powinni�my s�ucha� r�wnie� tego, co ona ka�e nam zrobi�.

��Clavain was poprowadzi. On, tak samo jak ja, widzi perspektyw� historyczn�. Obydwaj jeste�my widmami z przesz�o�ci ci�ni�tymi w czasy, kt�rych �aden z nas nie spodziewa� si� ogl�da�.

Antoinette przygryz�a doln� warg�.

��Przykro mi, ale mam z�e wie�ci. Clavain nie �yje. Zgin��, ratuj�c c�rk� Khouri. Mamy Scorpia, ale�

Kapitan nie odpowiada� przez d�ugi czas. Antoinette zastanawia�a si�, czy wiadomo�� o �mierci Clavaina nie podzia�a�a na niego silniej, ni� przewidywa�a. Nigdy nie my�la�a, �e Clavain i kapitan to pokrewne dusze, ale teraz zrozumia�a, �e tamta dw�jka mia�a znacznie wi�cej wsp�lnego ze sob� ni� z pozosta�ymi.

��Nie macie absolutnego zaufania do przyw�dztwa Scorpia? � spyta� wreszcie kapitan.

��Scorpio dobrze nam s�u�y�. W czasach kryzysu nie mo�na sobie �yczy� lepszego przyw�dcy. Ale on sam przyznaje, �e nie my�li w kategoriach szerszych strategii.

��Znajd�cie wi�c innego przyw�dc�.

W tym momencie wydarzy�o si� co�, co j� zaskoczy�o. Nieproszona, pojawi�a si� wizja � wspomnienie wcze�niejszego spotkania w Wysokiej Konsze. Zobaczy�a Blooda wkraczaj�cego na pocz�tku zebrania, a potem ujrza�a Vaska Malinina sp�niaj�cego si� na t� sam� narad�. Zobaczy�a, jak Blood gani go za sp�nienie i jak Vasko zbywa t� reprymend� wzruszeniem ramion. I zobaczy�a w retrospektywie, �e zaakceptowa�a niefrasobliwo�� m�odego cz�owieka jako niezb�dny sk�adnik tego, kim jest i kim si� stanie, i �e ona sama gdzie� w duchu uzna�a, �e ta beztroska jest godna podziwu.

Zobaczy�a prze�wiecaj�cy jaki� b�ysk, jakby stali.

��Nie chodzi tutaj o przyw�dc�w � powiedzia�a po�piesznie. � Chodzi o ciebie, Johnie. Czy masz zamiar odlecie�?

��Sugerowa�a�, bym przemy�la� t� spraw�. Przypomnia�a sobie wzrastaj�cy poziom neutrino.

��Chyba nieco wyszed�e� poza faz� przemy�le�.

��Niewykluczone.

��Powinni�my by� ostro�ni. Mo�e b�dziemy musieli nagle wyj�� w kosmos, ale trzeba te� pomy�le�, jak to wp�ynie na tych doko�a nas. Zabranie wszystkich na pok�ad potrwa ca�e dnie, nawet gdyby odbywa�o si� to bez �adnych przeszk�d.

��Ju� teraz na pok�adzie s� tysi�ce. To nimi przede wszystkim b�d� musia� si� zaj��. Przykro mi z powodu pozosta�ych, ale je�li nie dostan� si� tutaj na czas, b�d� musia� ich zostawi�. Czy wydaje ci si� to bezduszne?

��Nie mnie o tym s�dzi�. Pos�uchaj, niekt�rzy ludzie i tak po stanowi� zosta�. Mo�emy ich nawet do tego zach�ca�, po prostu na wypadek, gdyby opuszczenie Araratu okaza�o si� pomy�k�. Ale je�li teraz odlecisz, zabijesz wszystkich, kt�rzy nie znale�li si� jeszcze na statku.

��Czy rozpatrzyli�cie mo�liwo�� szybszego przenoszenia ich na statek?

��Robimy, co mo�emy, i zacz�li�my planowa� przeniesienie pewnej liczby ludzi z dala od zatoki. Ale jutro o tej porze b�dzie przynajmniej sto tysi�cy ludzi, kt�rych nie przenie�li�my.

Burza piaskowa znowu przez chwil� przes�oni�a kapitana. An � toinette patrzy�a na szorstk� tekstur� �ciany, my�l�c, �e zgubi�a obraz, ale wtedy znowu si� wy�oni�, przygarbiony na wyimaginowanym wietrze.

Podni�s� g�os, by przekrzycze� co�, co tylko on sam s�ysza�.

��Przykro mi, Antoinette. Rozumiem twoj� trosk�.

��Czy to znaczy, �e zastosujesz si� do tego, co m�wi�am, czy te� po prostu bez wzgl�du na wszystko odlecisz, kiedy uznasz to za stosowne?

Si�gn�� i opu�ci� przy�bic�.

��Powinni�cie zrobi� wszystko, co tylko zdo�acie, by przenie�� innych w bezpieczne miejsce, na statek lub jak najdalej od za toki.

��Wi�c ci, kt�rych nie przeniesiemy, b�d� musieli sami si� ratowa�?

���adne z rozwi�za� nie jest dla mnie �atwe.

��Czekanie, a� przeniesiemy wszystkich w bezpieczne miejsce, by ci� nie zabi�o.

��Ale� mog�oby, Antoinette. Mog�oby. Antoinette odwr�ci�a si� z odraz�.

��Pami�tasz, co powiedzia�am ci ostatnim razem? Myli�am si�. Widz� to teraz, cho� wtedy nie widzia�am.

��Co to dok�adnie by�o?

��Powiedzia�am, �e zap�aci�e� za swoje zbrodnie. Powiedzia�am, �e odkupi�e� je z nawi�zk�. Mi�y sen, Johnie, ale to nie by�a prawda. Ci ludzie obchodz� ci� tyle, ile zesz�oroczny �nieg. Zawsze chodzi�o ci tylko o ratowanie w�asnej sk�ry.

Kapitan nie odpowiedzia�. �ci�gn�� w d� przy�bic� i na powr�t znik� w sztormie, nadal przeciwstawiaj�c si� ogromnej sile niewidzialnej wichury. A Antoinette zacz�a si� zastanawia�, czy ta wizyta nie by�a mimo wszystko powa�nym b��dem, w�a�nie takim, przed jakim ojciec zawsze j� ostrzega�.

Vasko i Scorpio ostro�nie nie�li inkubator do pustego wn�trza promu. Niebo ciemnia�o i matryca termiczna powierzchni grzewczej promu �arzy�a si� w�ciek�� wi�niow� czerwieni�, a jej elementy tyka�y i sycza�y. Khouri sz�a za nimi, garbi�c si� pod okryciem z ciep�ego powietrza �apanego pod zakrzywionymi w d� skrzyd�ami pojazdu. Od czasu przebudzenia nie powiedzia�a nic wi�cej i porusza�a si� w podobnym do snu stanie uleg�o�ci. Valensin szed� za swymi pacjentami, niech�tnie akceptuj�c ten stan rzeczy. Jego dwa medyczne serwitory toczy�y si� za nim, zwi�zane ze swym panem nierozerwaln� wi�zi� pos�usze�stwa.

��Dlaczego nie idziemy na statek? � pyta� wci�� Valensin.

Scorpio nie odpowiada�. Porozumiewa� si� w�a�nie przez bransolet� z Bloodem lub kt�rym� ze swoich zast�pc�w. Pokr�ci� g�ow� i warkn�� przekle�stwo. Vasko w�tpi�, czy Scorpio otrzyma� pomy�lne wiadomo�ci.

��P�jd� pierwsza � oznajmi�a Antoinette � i zobacz�, czy pilot potrzebuje pomocy.

��Powiedz mu, by lecia� powoli � poleci� Scorpio. � �adnego ryzyka. I niech b�dzie przygotowany na natychmiastowe wywiezienie nas stamt�d.

��Zak�adaj�c, �e ten grat dotrze na orbit�.

Wystartowali. Vasko pomaga� doktorowi i jego mechanicznym adiutantom zabezpieczy� inkubator. Valensin pokazywa� mu, jak mo�na sk�oni� wewn�trzne �ciany promu do tworzenia wypust�w i nisz o r�nych stopniach przyczepno�ci. Inkubator wkr�tce zosta� przyklejony, a dwa serwitory stale nadzorowa�y jego funkcje. Aura, zapl�tana w monitory i rurki, wydawa�a si� nie�wiadoma tego ca�ego zamieszania.

��Dok�d lecimy? � spyta�a Khouri. � Na statek?

��Mamy ma�y problem ze statkiem � odpowiedzia� Scorpio. � Chod�, sp�jrz. My�l�, �e to ci� zaciekawi.

Okr��yli statek na tej samej wysoko�ci, co przedtem. Khouri ogl�da�a widok szeroko otwartymi, nierozumiej�cymi niczego czyma. Vasko ani troch� jej za to nie wini�. Kiedy ogl�da� statek zaledwie przed trzydziestoma minutami, biomasa �ongler�w dopiero zacz�a go po�era�. A teraz statku nie by�o. Na jego miejscu wznosi�a si� nieregularna, kosmata zielona iglica. Vasko wiedzia�, �e pod zielon� mas� znajduje si� statek, ale m�g� sobie wyobrazi�, jak dziwny musi to by� widok dla kogo�, kto nie ogl�da� �ongler�w we wczesnych fazach tego procesu.

Ale chyba by�o co� jeszcze. Co�, co Vasko zauwa�y� niemal natychmiast, lecz odrzuci� jako z�udzenie optyczne spowodowane nachyleniem jego w�asnego punktu obserwacyjnego wewn�trz promu. Ale teraz, kiedy widzia� horyzont w szczelinach morskiej mg�y, by�o oczywiste, �e to nie z�udzenie.

Statek si� przechyla�. Niewiele, jedynie kilka stopni od pionu, ale to wystarcza�o, by wzbudzi� trwog�. Gmach, kt�ry tak d�ugo by� solidnym elementem krajobrazu � przynajmniej taki si� wydawa� � przechyla� si� na bok.

Ci�gn�a go biomasa organizm�w �ongler�w Wzorc�w.

��Niedobrze � mrukn�� Vasko.

��Powiedz, co si� dzieje � poprosi�a Khouri, staj�c obok.

��Nie wiemy � powiedzia� Scorpio. � Trwa to prawie od godziny. Morze zg�stnia�o przy podstawie statku, a materia� pier�cienia zacz�� go po�yka�. Teraz wygl�da na to, �e �onglerzy pr�buj� go przewr�ci�.

��A mog�?

��Niewykluczone. Nie wiem. Statek musi wa�y� kilka milion�w ton, lecz ten ca�y materia� �ongler�w te� ma swoj� mas�. Ale niebezpiecze�stwo nie polega na tym, �e statek runie na bok.

��Nie?

��Bardziej bym si� ba�, �e si� prze�amie. To �wiat�owiec. Zosta� zaprojektowany tak, by znosi� jeden lub wi�cej g przy�pieszenia wzd�u� swej osi. Stanie na powierzchni planety nie stwarza wi�kszych napr�e� ni� normalny lot w kosmosie. Ale tych statk�w nie zaprojektowano do znoszenia napr�e� poziomych. Jeszcze kilka stopni i zaczn� si� martwi�. Statek mo�e zosta� uszkodzony.

��Potrzebujemy tego statku, Scorp. To nasz jedyny bilet na zewn�trz � powiedzia�a Khouri.

��Dzi�kuj� za wiadomo�� � odpar� � ale w tej chwili powie dzia�bym, �e niewiele mog� zrobi�, chyba �e chcesz, bym walczy� z �onglerami Wzorc�w.

Sama taka my�l by�a niemal absurdalna. �onglerzy Wzorc�w byli nieszkodliwi dla wszystkich, z wyj�tkiem kilku pechowych osobnik�w. W zbiorowisku nigdy nie wykazywali �adnych z�ych zamiar�w w stosunku do ludzko�ci. Byli archiwum straconej wiedzy, straconych umys��w. Ale je�li �onglerzy pr�bowali zniszczy� �Nostalgi� za Niesko�czono�ci��, ludzie nie mogli na to pozwoli�.

��Czy masz bro� na tym promie? � spyta�a Khouri.

��Troch�. G��wnie lekk� bro� typu statek � statek.

��Co�, co mo�na wykorzysta� przeciwko biomasie?

��Jakie� promienniki cz�steczek, kt�re nie b�d� dzia�a�y za dobrze w atmosferze Araratu. A reszta? Zbyt prawdopodobne, �e zniszcz� tak�e kawa�ki statku. Mo�emy spr�bowa� promieni cz�steczkowych�

��Nie�

G�os dochodz�cy z ust Khouri prawie wcale nie przypomina� jej g�osu.

��Przed chwil� powiedzia�a�� � zacz�� Scorpio.

Khouri nagle usiad�a wyczerpana na fotelu i przycisn�a r�k� do czo�a.

��Nie � powt�rzy�a, tym razem mniej ostro. � Nie. Zostawcie. Zostawcie ich w spokoju. Pom�cie nam.

��Pom�cie nam? � zapyta� Vasko.

S�owa znowu wydawa�y si� pojawia� bez woli Khouri. Musia�a �apa� po ka�dym oddech.

��Oni. Pom�cie nam. Chcemy.

Vasko przeszed� do inkubatora. Jednym okiem obserwowa� Aur�, drugim jej matk�. Maszyny Valensina zaszura�y z o�ywieniem. Nie wiedzia�y, co robi�, i ich wielostawowe ramiona porygiwa�y niezdecydowane.

��Oni? � spyta� Vasko. � �onglerzy Wzorc�w?

R�owy kszta�t kopn�� n�kami, drobna, doskonale uformowana pi�stka zacisn�a si� przed miniaturow� twarzyczk�.

��Tak. Oni. �onglerzy Wzorc�w � przytakn�a Khouri.

��My�l�, �e w og�le nie zrozumieli�my sytuacji � powiedzia� Vasko do Scorpia.

��Tak my�lisz?

��Niech pan poczeka. Musz� porozmawia� z Antoinette. Poszed� na mostek, bez pytania �wini o pozwolenie. W kokpicie promu znalaz� Antoinette i pilota wpi�tych w fotele dowodzenia. Uczynili ca�y kokpit przezroczystym, wi�c wydawa�o si�, �e unosz� si� w powietrzu, w towarzystwie jedynie rozmaitych bezcielesnych kontrolek i paneli odczyt�w.

��Czy mo�emy zawisn�� nieruchomo w powietrzu? � zapyta�. Antoinette spojrza�a na niego przez rami�.

��Oczywi�cie.

��Wi�c zatrzymaj nas. Czy masz jaki� sprz�t do mierzenia odleg�o�ci? Czujniki antykolizyjne, takie rzeczy?

��Oczywi�cie � powt�rzy�a, jak gdyby oba pytania by�y jednymi z najmniej inteligentnych, jakie od d�u�szego czasu s�ysza�a.

��Wi�c o�wietl statek.

��Czy masz jaki� szczeg�lny pow�d, Vasko? Wszyscy przecie� widzimy, �e to cholerstwo si� przechyla.

��Po prostu zr�b to, dobrze?

��Tak jest, sir � odpowiedzia�a. Jej ma�e d�onie, dzwoni�c bi�uteri�, zagra�y po kontrolkach unosz�cych si� nad fotelem. Vasko poczu� wstrz�s przy zatrzymaniu pojazdu. Widok z przodu obr�ci� si�, krzywa wie�a statku znalaz�a si� bezpo�rednio przed nimi.

��Tak trzymaj � powiedzia�. � Teraz nakieruj sprz�t pomiarowy � cokolwiek to jest � na statek. Gdzie� blisko podstawy, je�li zdo�asz.

��To nie pomo�e nam obliczy� k�ta nachylenia � zauwa�y�a Antoinette.

��To nie nachylenie mnie interesuje. Nie s�dz�, by naprawd� pr�bowali go przewr�ci�.

��Nie s�dzisz? Vasko u�miechn�� si�.

��My�l�, �e pr�buj� go przesun��.

Czeka�, a� Antoinette nastawi dalmierz. Pulsuj�cy kulisty displej unosi� si� przed ni�, nape�niony dymnozielnymi strukturami i liczbami.

��Tu jest statek � powiedzia�a, wskazuj�c na najgrubsze odbicie diagramu radarowego.

��Dobrze. Teraz mi powiedz, jaka jest odleg�o��.

��Czterysta czterdzie�ci metr�w. To przeci�tna odleg�o��. Zielona masa ca�y czas zmienia swoj� grubo��.

��W porz�dku. Pilnuj tej liczby.

��Ona wzrasta � zauwa�y� pilot.

Vasko poczu� na karku gor�cy oddech. Odwr�ci� si� i zobaczy� �wini� spogl�daj�cego mu przez rami�.

��Vasko co� znalaz� � zameldowa�a Antoinette. � Odleg�o�� do iglicy wynosi teraz� czterysta pi��dziesi�t metr�w.

��Dryfujecie � powiedzia� Scorpio.

��Nie, nie dryfujemy. � Z tonu jej g�osu wynika�o, �e jest nieco ura�ona. � Tkwimy pewnie jak ska�a, przynajmniej w granicach b��du pomiaru. Vasko ma racj�, Scorp, statek si� porusza. Ci�gn� go dalej, na morze.

��Jak szybko si� przesuwa?

��Jest zbyt wcze�nie, by to stwierdzi� z ca�kowit� pewno�ci�. Metr, mo�e dwa na sekund�. � Antoinette sprawdzi�a sw� bran solet� komunikacyjn�. � Poziomy neutrino nadal wzrastaj�. Nie jestem pewna, ile nam zosta�o, ale nie s�dz�, by�my mieli wi�cej ni� kilka godzin.

��W takim razie statek b�dzie najwy�ej kilka kilometr�w dalej, kiedy wystartuje.

��To lepsze ni� nic. Je�li zdo�aj� go przenie�� przynajmniej za krzywizn� zatoki i pojawi si� jakie� schronienie przed falami przyp�ywowymi� to z pewno�ci� musi to by� lepsze ni� nic.

��Uwierz�, kiedy to zobacz� � odpar� �winia. Vasko poczu� podniecenie.

��Aura mia�a racj�. Oni nie chc� nas skrzywdzi�. Chc� nas ocali�, odsuwaj�c statek od zatoki. S� po naszej stronie.

���adna teoria � powiedzia� Scorpio. � Ale przede wszystkim sk�d wiedzieli, �e siedzimy w tym bagnie? Przecie� nikt nie po szed� nad morze i im tego nie wyja�ni�. By to zrobi�, musia�by p�ywa�.

��Mo�e kto� p�ywa� � powiedzia� Vasko. � Czy to teraz wa�ne? Statek si� przesuwa. Tylko to si� liczy.

��Taa � odpar� Scorpio. � Miejmy nadziej�, �e nie jest za p�no.

Antoinette odwr�ci�a si� do pilota.

��Zdo�a pan podlecie� blisko? Zielona masa nie wygl�da zbyt grubo przy wierzcho�ku. Mo�e uda nam si� wlecie� do zwyk�ego hangaru lotniskowego.

��Pani �artuje � powiedzia� z niedowierzaniem pilot. Antoinette pokr�ci�a g�ow�. Ju� przekazywa�a mu z powrotem pe�ne sterowanie.

��Obawiam si�, �e nie, kolego. Je�li chcemy, by John powstrzy ma� konie, dop�ki statek nie wyniesie si� z zatoki, kto� musi p�j�� na d� i z nim porozmawia�. I niech pan zgadnie, kto wyci�gn�� s�omk�?

��Ona m�wi powa�nie � mrukn�� Vasko.

��Zr�b to � poleci� Scorpio.

Prom kr��y� nad Pierwszym Obozem.

S�o�ce niemal zasz�o. W w�t�ym �wietle p�nego popo�udnia Vasko i jego towarzysze obserwowali, jak odziana w ziele� iglica przesuwa si� za przyl�dek, rzucaj�c przechylony cie�, kt�ry przesuwa� si� nie tylko z powodu zachodz�cego s�o�ca, ale r�wnie� zmieniaj�cej si� pozycji nachylenia statku. Statek porusza� si� tak wolno, �e niemal niezauwa�alnie. By�o to jak obserwowanie wskaz�wki godzinowej zegara: ruch stawa� si� naprawd� widoczny wtedy, kiedy na minut� czy dwie odwr�ci�e� wzrok. Ale statek naprawd� si� porusza�, wleczony przez biomas�, a teraz od zatoki oddziela� go niewielki j�zyk l�du. Z pewno�ci� niewystarczaj�cy, by ca�kowicie powstrzyma� fale przyp�ywowe, ale prawdopodobnie troch� z�agodzi sytuacj� w miar� przesuwania si� statku.

��Czy dosta�a si� na pok�ad? � spyta�a Khouri. Mia�a oczy szeroko otwarte. Aura zdawa�a si� znowu spa�, Khouri m�wi�a wi�c tylko za siebie.

��Tak � potwierdzi� Vasko.

��Mam nadziej�, �e zdo�a mu przem�wi� do rozs�dku.

��Co si� tam wydarzy�o� � zacz�� Vasko. Spojrza� na Khouri, oczekuj�c, �e co� powie, ale Khouri milcza�a. � Kiedy Aura do nas przem�wi�a�

��Tak?

��To rzeczywi�cie by�a ona, prawda?

Khouri spojrza�a na niego, lekko mru��c jedno oko.

��Czy to ci� gn�bi?

��Chcia�em po prostu wiedzie�. Ona teraz �pi, prawda?

��Nie ma jej w mojej g�owie.

��Ale by�a?

��Dlaczego o to pytasz, Malinin?

��Chcia�bym wiedzie�, jak to si� dzieje � odpar�. � S�dz�, �e mo�e by� dla nas u�yteczna. Ju� nam pomog�a, ale to tylko pocz�tek, prawda?

��Ju� ci m�wi�am. Aura wie r�ne rzeczy. Musimy po prostu s�ucha�.

Na polanie wszystko si� zmieni�o. Niebo sta�o si� czarne jak o p�nocy, �adne ptaki nie przefruwa�y z drzewa na drzewo, a same drzewa utworzy�y ciemniejsz� ram� nocnego nieba, zwisaj�c ze wszystkich stron jak nadci�gaj�ce chmury burzowe. Zwierz�ta umilk�y, nie s�ycha� ju� by�o szumu wodospadu. Mo�e ten d�wi�k nigdy nie by� prawdziwy.

Kiedy Antoinette powr�ci�a wzrokiem do kapitana, siedzia� przy stole sam. Znowu posun�� si� o par� lat, odtwarzaj�c inny kawa�ek swej historii. Ostatni raz, kiedy go widzia�a w srebrnym opancerzonym skafandrze, jedno z jego ramion by�o mechaniczne. Teraz proces mechanizacji posun�� si� dalej. Z powodu skafandra trudno by�o orzec, jak wiele mia� protez, ale jego czaszka by�a zupe�nie �ysa, a twarz pozbawiona zarostu, je�li nie liczy� opadaj�cych po obu stronach ust w�s�w. By�y to te same usta, kt�re zapami�ta�a: zaci�ni�te, prawdopodobnie rzadko oddaj�ce si� towarzyskim pogwarkom. Ale na tym podobie�stwo si� ko�czy�o. W og�le nie widzia�a jego oczu. Zagubi�y si� pod ta�m�, kt�ra si�ga�a od jednego boku twarzy do drugiego. Spod tej per�owej ta�my b�yska�y soczewki urz�dze� optycznych. Sk�r� na czaszce mia� pikowan� cienkimi bia�ymi liniami, a tu� pod ni� by�y nieregularne p�ytki.

��Co� nie gra, prawda? � zapyta�a Antoinette.

��Sp�jrz w g�r�.

Pos�ucha�a i natychmiast zobaczy�a, �e w ci�gu tych kilku minut, gdy studiowa�a ostatnie pojawienie si� kapitana, zasz�y zmiany. Niebo przecina�y �wietlne zadrapania, jakby kto� wykonywa� w mi�kkiej sk�rze r�wne rze�nickie naci�cia. Zadrapania z pocz�tku wygl�da�y na przypadkowe, ale potem zacz�a rozr�nia� ich wzorzec.

��Johnie�

��Obserwuj dalej.

Cz�stotliwo�� zadrapa� zwi�ksza�a si�. Potem zacz�y migota�, a� wreszcie wydawa�y si� czym� sta�ym.

Zadrapania utworzy�y litery.

A litery utworzy�y s�owa: ODLE�CIE TERAZ.

��Chcia�em tylko, �eby� wiedzia�a � powiedzia� John Brannigan. Wtedy w�a�nie us�ysza�a dudnienie ca�ego pod�o�a polany, a potem poczu�a, �e ci�ar jej cia�a wzr�s�. Zosta�a wgnieciona w zgrubnie uformowane drewniane siedzenie. Nacisk by� niewielki, ale w�a�nie takiego nale�a�o si� spodziewa�. Statek o masie kilku milion�w ton nie skaka� po prostu w kosmos. Zw�aszcza gdy przez dwadzie�cia trzy lata sta� w g��bokiej na kilometr wodzie.

Kiedy tylko prom siad� na ko�ysce dokuj�cej i wpi�� si� we w�a�ciwe miejsce w hangarze przylot�w, Scorpio natychmiast przeszed� przez �luz� powietrzn�. Drugi statek, kt�ry im towarzyszy� � o wiele mniejszy i bardziej op�ywowy � dostrzega� tylko jako plam� atramentu w kszta�cie krzemienia, jak jeden z tych przypadkowych kleks�w stosowanych w badaniach psychologicznych. Po prostu spoczywa�, sycz�c i pachn�c mocno antyseptycznie niczym szafka z lekarstwami. Wygl�da� ca�kowicie dwuwymiarowo, jakby wykrojony sztanc� z kawa�ka cienkiego czarnego metalu.

Wygl�da� jak co�, czym mo�na si� skaleczy�.

Milicja Si� Bezpiecze�stwa ju� otoczy�a kordonem obydwa statki. Rozpoznali prom, ale zaniepokoili si� drugim przybyszem. Scorpio zwolni� wi�kszo�� z nich, zatrzymuj�c pod r�k� tylko kilku na wypadek, gdyby statek rzeczywi�cie zawiera� jak�� przykr� niespodziank�.

Uni�s� r�kaw i powiedzia� do komunikatora:

��Antoinette? Jeste� gdzie� w pobli�u?

��Id� w�a�nie na g�r�, Scorp. B�d� za oko�o minut�. Czy macie naszego go�cia?

��Nie jestem pewien � odpar�.

Podszed� do czarnego statku. Nie by� o wiele wi�kszy od kapsu�y, w kt�rej wyl�dowa�a Khouri. Oceni�, �e jest w nim miejsce dla jednej, maksimum dw�ch os�b. Postuka� k�ykciami w czarn� powierzchni�. By�a zimna w dotyku.

Ostry �uk r�owego �wiat�a prze�ama� czarn� maszyn� w po�owie i sekcja kad�uba odsun�a si�, ods�aniaj�c ciemne wn�trze. Jaki� m�czyzna wydostawa� si� z fotela akceleracyjnego i rozwini�tych wok� kontrolek. To by� Remontoire, tak, jak Scorpio si� spodziewa�. Troch� starszy, ni� go pami�ta�, ale zasadniczo taki sam: bardzo chudy, bardzo wysoki, bardzo �ysy, ubrany w obcis�e czarne ubranie, kt�re podkre�la�o jego paj�cze cechy. Mia� czaszk� szczeg�lnego kszta�tu � wyd�u�on� niczym �za.

Scorpio pochyli� si� nad maszyn�, by pom�c mu wyj��.

��Pan Pink, jak przypuszczam � powiedzia� Remontoire. Scorpio zawaha� si� chwil�. To nazwisko co� oznacza�o, ale skojarzenie by�o zagrzebane gdzie� w przesz�o�ci, pod dziesi�cioleciami. Wreszcie przypomnia� sobie czasy, kiedy razem z Remontoirem podr�owali incognito przez Pas Z�omu i Chasm City, �cigaj�c Clavaina, kiedy po raz pierwszy zbieg� Hybrydowcom. Pan Pink to by�o nazwisko, pod kt�rym Scorpio podr�owa�. Jak Remontoire nazywa� wtedy siebie?

��Pan Clock � powiedzia� w ko�cu, dok�adnie w chwili, kiedy pauza stawa�a si� kr�puj�ca.

Wtedy obydwaj serdecznie si� nienawidzili. Remontoire nie lubi� �wi� (w jego przesz�o�ci by� pewien incydent, kiedy by� torturowany przez jedn� z nich), ale by� zmuszony zatrudni� Scorpia ze wzgl�du na jego znajomo�� lokalnych warunk�w. Scorpio za� nie lubi� Hybrydowc�w (nikt ich nie lubi�, chyba �e sam by� Hybrydowcem), a ju� zw�aszcza nie lubi� Remontoire�a. Ale musia� im pomaga�, gdy� w zamian obiecali mu wolno��. Odmowa oznacza�a wydanie go w�adzom, kt�re mia�y ju� dla niego przygotowany �liczny pokazowy proces.

Ale nienawi�� stopniowo wyparowa�a, wspierana ich wsp�lnym szacunkiem dla Clavaina. Teraz Scorpio naprawd� si� ucieszy� na widok m�czyzny � to reakcja, kt�ra by zaszokowa�a i przerazi�a jego m�odsze ego.

��Niez�a z nas para relikt�w � zauwa�y� Remontoire. Wsta�, przeci�gn�� ko�czyny, jakby chcia� upewni� si�, �e �adna z nich nie zosta�a zwichni�ta.

��Obawiam si�, �e mam z�e wie�ci � powiedzia� Scorpio.

��Clavain?

��Przykro mi.

��Oczywi�cie domy�li�em si�. W chwili, gdy ci� zobaczy�em, wiedzia�em, �e nie �yje. Kiedy to si� sta�o?

��Par� dni temu.

��I jak umar�?

��W bardzo tragiczny spos�b. Ale zgin�� za Ararat. By� bohaterem do ko�ca, Rem.

Przez chwil� Remontoire by� gdzie indziej. Zamkn�� oczy, pozosta� tak mo�e przez dziesi�� sekund, a potem znowu je otworzy�.

Teraz jego wzrok by� czujny, nie by�o w nim wida� ani �ladu �alu.

��C�, op�aka�em go � powiedzia�.

Scorpio nie by� taki g�upi, by w�tpi� w s�owa Remontoire�a � w�a�nie w ten spos�b Hybrydowcy za�atwiali sprawy. Remontoire tak szanowa� swego starego przyjaciela i sprzymierze�ca, �e uzna�, i� niezb�dny jest okres �a�oby. Z�o�y� wielki ho�d Clavainowi, nawet je�eli trwa� on tylko dziesi�� czy dwana�cie sekund.

��Czy jeste�my bezpieczni? � spyta� Scorpio.

��Na razie tak. Zaplanowali�my starannie wasz� ucieczk�, organizuj�c powa�n� akcj� dywersyjn� przy wykorzystaniu naszych pozosta�ych atut�w. Wiedzieli�my, �e wilki zdo�aj� przemie�ci� cz�� swych zasob�w, by was zniszczy�, ale nasza prognoza pokaza�a, �e damy sobie z nimi rad�, pod warunkiem, �e wyruszycie dok�adnie wed�ug rozk�adu.

��Mo�ecie pobi� wilki?

��Nie, pobi� ich nie mo�emy, Scorpio. � Remontoire m�wi� tonem nauczyciela, z �agodn� nut� nagany. � Mo�emy pokona� ma�� liczb� wilczych maszyn w okre�lonym miejscu, przy dobrze przemy�lanym u�yciu koncentracji energii. Mo�emy spowodowa� jakie� szkody, odepchn�� ich, zmusi� do przegrupowania. Ale tak naprawd� to jak rzucanie kamieniami w stado ps�w. Nadal niewiele mo�emy zrobi� przeciw tak wielkiemu zgrupowaniu. I w d�u�szej perspektywie przegramy. Tak m�wi� nasze prognozy.

��Ale dotychczas uda�o wam si� prze�y�.

��Owszem, dzi�ki broni i technikom dostarczonym przez Aur�. Ale ta studnia niemal ju� wysch�a. A wilki wykaza�y zadziwiaj�c� sprawno�� w dor�wnywaniu nam. � Oczy Remontoire�a zaiskrzy�y podziwem. � Te maszyny s� bardzo skuteczne.

Scorpio za�mia� si�.

��Wi�c mamy przesrane, tak?

��W d�u�szej perspektywie, przynajmniej wed�ug bie��cych prognoz, rokowania nie s� dobre.

Czarny statek Remontoire�a zamkn�� si� i znowu sta� kawa�kiem cienia o ostrych kraw�dziach.

��Wi�c dlaczego ju� teraz nie zrezygnujemy?

��Poniewa� istnieje szansa � chocia� bardzo ma�a � �e pro gnozy mog� grubo si� myli�.

��My�l�, �e powinni�my porozmawia� � powiedzia� Scorpio.

��A ja znam odpowiedni lokal � doda�a Antoinette Bax, wchodz�c do hangaru. Skin�a g�ow� Remontoire�owi, jakby si� widzieli zaledwie przed kilkoma minutami.

��Chod�cie za mn� obydwaj, my�l�, �e pokochacie to miejsce.

Karawana jecha�a przy kraw�dzi Drogi i wyprzedza�a jedn� katedr� po drugiej. Rashmika by�a tak oszo�omiona, �e zachowa�a jedynie niewyra�ne wra�enie zamazanej ciemnoszarej maszynerii, powi�kszonej do nadludzkiej skali. Katedry wydawa�y si� nieruchome, jakby zakorzenione w krajobrazie, niczym budynki, kt�re widzia�a na R�wninach Jaraxa. Oczywi�cie je�li pomin�� fakt, �e katedry by�y prawdziwymi wie�owcami drapi�cymi twarz Haldory. Rashmika wiedzia�a, �e ten bezruch jest tylko z�udzeniem spowodowanym szybko�ci� karawany. Gdyby si� zatrzymali, ta czy inna katedra w ci�gu kilku minut przetoczy�aby si� po nich.

M�wiono, �e katedry nigdy si� nie zatrzymuj�. M�wiono tak�e, �e nigdy nie zbaczaj� z drogi, chyba �e przeszkoda jest zbyt wielka, by mo�na j� by�o bezpiecznie zgnie�� pod systemami nap�du.

Droga by�a bardzo w�ska. Przypomnia�a sobie s�owa kwestora Jonesa, �e jej szeroko�� nigdzie nie przekracza dwustu metr�w, a zwykle jest o wiele w�sza. Nie s�dzi�a, by na tym odcinku szeroko�� traktu przekracza�a sto metr�w. Niekt�re z wi�kszych katedr zajmowa�y ca�� Drog� niczym mechaniczne ropuchy. Mniejsze katedry mog�y podr�owa� obok siebie, ale jedynie wtedy, gdy ich nadbud�wki wychyla�y si� poza obr�b Drogi. Ka�da z katedr mog�aby zjecha� z przygotowanej trasy i spr�bowa� szcz�cia na nieco mniej r�wnym gruncie po obu stronach, ale najwyra�niej dzisiaj nikt nie chcia� podj�� takiego ryzyka i wzgl�dny porz�dek procesji wydawa� si� na pewien czas ustalony. Wy�cigi, najazdy i brudne sztuczki, o kt�rych s�ysza�o si� na ja�owych wy�ynach, by�y raczej wielkim wyj�tkiem ni� zasad�, a opowie�ci o nich � jak Rashmika od dawna podejrzewa�a � by�y mocno przesadzone.

Je�li my�le� o katedrach jako miastach-pa�stwach, obecnie trwa� raczej okres handlu i dyplomacji ni� wojen. Bez w�tpienia dzia�ali szpiedzy, prowadzono subtelne intrygi i snuto plany przysz�ych uk�ad�w, ale w tej chwili przewa�a�a uprzejma serdeczno��, jakiej zazwyczaj wymaga si� w stosunkach mi�dzy rywalami.

Rashmice taki stan odpowiada�: w przeciwnym razie by�oby jej do�� trudno dopasowa� si� do brygady remontowej bez nara�ania si� na dodatkowe komplikacje.

Wydano jej polecenie, aby zebra�a swoje rzeczy i pozostawa�a w wyznaczonym wagonie karawany. Przyczyna tej decyzji wkr�tce sta�a si� jasna, gdy� karawana rozpad�a si� na wiele mniejszych cz�ci. Rashmika obserwowa�a, jak pracownicy kwestora przeskakuj� z wagonu na wagon, odczepiaj�c je z zimn� oboj�tno�ci� wobec oczywistego ryzyka.

Niekt�re cz�ci karawan nadal sk�ada�y si� z kilku pojazd�w i Rashmika patrzy�a, jak od��czaj� si� na spotkanie z wi�kszymi katedrami czy grupami katedr. Jednak ku jej rozczarowaniu wagon, kt�ry jej wyznaczono, odjecha� samodzielnie. Nie by�a tutaj sama � czeka�o z ni� kilkunastu pielgrzym�w i robotnik�w sezonowych � ale wszelka nadzieja, �e �elazna Katarzyna mo�e okaza� si� jedn� z wi�kszych katedr, wkr�tce znik�a. Nie mog�a ni� by�, je�li zas�ugiwa�a tylko na jeden wagon.

C�, trzeba gdzie� zacz��, jak m�wi� kwestor.

Pojazd niebawem zosta� w tyle za g��wnymi katedrami, podskakuj�c i kiwaj�c si� na koleinach i dziurach, kt�re pozostawi�y za sob�.

��Hej, wy � zwr�ci�a si� do innych podr�nych, staj�c na przeciw nich i bior�c si� pod boki. � Kt�ra z nich to Lady Morwenna?

���adna z nich, kochanie � odpar� jeden z jej towarzyszy.

��Jedna z nich musi ni� by� � odpar�a. � To g��wne skupisko katedr.

��To g��wne zgromadzenie ko�cio��w, owszem, ale nikt nie m�wi�, �e Lady Mor do niego nale�y.

��M�wisz bardzo m�tnie, �eby tylko m�wi�.

��Pos�uchajcie jeno � powiedzia� kto� inny. � Jakie wynios�e ciel�!

��W porz�dku � odpar�a. � Je�li Lady Morwenny tutaj nie ma, to gdzie jest?

��Czemu to ci� tak interesuje? � spyta� pierwszy rozm�wca.

��To najstarsza katedra na Drodze. My�l�, �e by�oby dziwne, gdybym nie chcia�a jej zobaczy�, prawda?

��My chcemy tylko pracy, kochanie. Nie ma znaczenia, kt�ra katedra j� daje. To wci�� ten sam pieprzony l�d, kt�ry musisz odgarnia� z drogi.

��C�, nada� mnie to interesuje.

��To nie jest �adna z tych katedr � powiedzia� inny g�os, lekko znudzony. Zobaczy�a m�czyzn�, le��cego na kanapie z papie rosem w jednej d�oni. Drug� d�o� wetkn�� g��boko w spodnie i tam ni� grzeba� � Ale wida� j� st�d.

��Gdzie?

��T�dy, dziewczynko! Ruszy�a ku m�czy�nie.

��Uwa�aj � poradzi� kto�. � W jednej chwili rzuci si� na ciebie.

Zawaha�a si�. M�czyzna przywo�a� j� r�k� z papierosem. Wyci�gn�� drug� d�o� ze spodni. Ko�czy�a si� prymitywnie wygl�daj�cym metalowym hakiem.

��Wszystko w porz�dku. Troch� �mierdz�, ale nie gryz�. Chcia �em ci tylko pokaza� Lady Morw, to wszystko.

��Wiem � odpar�a i przesz�a przez pl�tanin� innych cia�. M�czyzna wskaza� porysowane okienko za sob�. Przetar� je r�kawem.

��Sp�jrz. Nadal wida� wierzcho�ek jej iglicy. Ale ona widzia�a tylko krajobraz.

��Nie jestem�

��Tam. � M�czyzna szturcha� j� w brod�, aby spojrza�a we w�a�ciwym kierunku. � Mi�dzy tymi ska�ami, widzisz?

��Rzeczywi�cie co� tam wystaje � zgodzi� si� kto� inny.

��Zamknij si� � warkn�a Rashmika.

Musia�o co� by� w tonie jej g�osu, gdy� uzyska�a po��dany efekt.

��Widzisz to teraz? � spyta� m�czyzna.

��Tak. Co katedra robi tak daleko st�d? Ona w og�le nie mo�e by� na Drodze Ustawicznej.

��Jest na Drodze � odpar� m�czyzna. � Tylko nie na tej cz�ci, po kt�rej zwykle je�dzimy.

��Czy ona nie wie? � spyta� jaki� g�os.

��Gdybym wiedzia�a, nie pyta�abym � odpar�a zgry�liwie Rashmika.

��Droga rozga��zia si� niedaleko st�d � powiedzia� m�czyzna w taki spos�b, jakby m�wi� do dziecka. Uzna�a, �e go nie lubi. Pomaga� jej, ale spos�b niesienia pomocy te� ma znaczenie. Cza sami odmowa jest lepsza od niech�tnego wsparcia. � Jedna droga to ta, kt�r� normalnie je�d�� katedry. Prowadzi ca�y czas w d�, do Diabelskich Schod�w.

��Wiem o tym � powiedzia�a. � Widzia�am zygzakowate rampy wyci�te w �cianie rozpadliny. Katedry zje�d�aj� nimi na dno, a po tem, po jej przebyciu, znowu wje�d�aj� na drug� �cian�.

��W�a�nie. Czy zgadniesz, dok�d prowadzi druga droga?

��S�dz�, �e wiedzie przez most.

��Jeste� sprytn� dziewczynk�. Odsun�a si� od okna.

��Je�li istnieje ga��� drogi od mostu a� tutaj, dlaczego tamt�dy nie pojechali�my?

��Bo dla karawany nie jest to najszybsza droga. Karawany mog� �cina� zakr�ty, wspina� si� na zbocza, a katedry nie mog�. Musz� obje�d�a� wszystkie przeszkody, kt�rych nie mog� wysa dzi� w powietrze. A droga do mostu nie jest starannie konserwo wana. Mog�aby� nie zauwa�y�, �e to cz�� Drogi, nawet gdyby� si� na niej znalaz�a.

��Wi�c Lady Morwenna b�dzie coraz bardziej oddala�a si� od g��wnego skupiska katedr � powiedzia�a. � Czy to znaczy, �e Haldora nie b�dzie ju� nad ni�?

��B�dzie, ale niezbyt dok�adnie � odpowiedzia� i podrapa� si� po twarzy metalowym szponem. � Ale Diabelskie Schody r�wnie� nie s� dok�adnie na r�wniku. Musieli wykopa� je tam, gdzie mogli, a nie tam, gdzie powinny by�. Jeszcze jedna rzecz: zje�d�aj�c Diabelskimi Schodami, katedry musz� walczy� ze zwieszaj�cym si� lodem, a to zas�ania Obserwatorom widok planety. I Schody s� miejscem, gdzie ka�da katedra mo�e naj�atwiej uzyska� przewag� nad innymi. Ale je�li kt�ra� z nich zdo�a�aby przeby� most, �adna z pozosta�ych katedr ju� by jej nie wyprzedzi�a. Pomijaj�c chwa�� za przejechanie przez most, katedra w�ada�aby Drog�.

��Ale �adna katedra nigdy nie przeby�a mostu. � Przypomnia�a sobie szcz�tki ko�cio�a, kt�re widzia�a z dachu karawany. � Wiem, ie jedna kiedy� pr�bowa�a, ale�

��Wszyscy wiemy, �e to szale�stwo, kochanie, ale nie stary wy�upiastooki dziekan Quaiche. Powinna� si� cieszy�, �e trafi�a� do �elaznej Kasi. Powiadaj�, �e szczury ju� zacz�y opuszcza� Lady Mor.

��Dziekan musi uwa�a�, �e ma spore szanse pokonania mo stu � zauwa�y�a.

��Albo zwariowa�. � M�czyzna u�miechn�� si� do niej, jego ��te z�by przypomina�y po�upane nagrobki. � Wybieraj, co chcesz.

��Nie musz� � powiedzia�a, a potem doda�a: � Dlaczego na zwa�e� go wy�upiastooki?

Wszyscy si� roze�miali. Jeden z m�czyzn zrobi� z palc�w gogle wok� oczu.

��Dziewczyna musi jeszcze wiele si� nauczy� � zauwa�y� kto�.

Scorpio mia� nadziej�, �e troch� odpocznie. Ale dni po odlocie Antoinette by�y r�wnie m�cz�ce jak te, kt�re go poprzedza�y. Prawie ca�y czas pozostawa� bez snu, obserwuj�c przyloty i odloty prom�w i holownik�w, nadzoruj�c za�atwianie spraw nowych ewakuowanych oraz przybycia i odej�cia personelu technicznego Remontoire�a.

Pracowa� w takim napi�ciu, �e nigdy nie wiedzia�, czy od za�amania nie dziel� go dwa lub trzy oddechy. A jednak nadal funkcjonowa�, podbudowany s�owami Antoinette, i nigdy nie zdradza� przy ludziach najmniejszego przejawu s�abo�ci, cho� stawa�o si� to coraz trudniejsze. Coraz cz�ciej wydawa�o mu si�, �e tamci posiadaj� energi�, kt�rej mu brakuje; �e nigdy nie s� a� tak bliscy wyczerpania lub ca�kowitego za�amania jak on. Kiedy by� m�ody, by�o inaczej. By� wtedy silniejszy nie tylko od ludzi, ale r�wnie� od wielu �wi�. By� g�upi, kiedy przypuszcza�, �e tak b�dzie przez ca�e jego �ycie, �e zawsze b�dzie mia� przewag�. Nawet nie zauwa�y� chwili � mog�o si� to zdarzy� miesi�ce czy lata temu � kiedy ludzie go wyprzedzili. Na kr�tk� met� wci�� mia� t� w�ciek�� si��, kt�rej im brakowa�o, ale kiedy liczy�a si� wytrzyma�o�� i przytomno�� umys�u, ludzie byli od niego bardziej b�yskotliwi, rzadziej pope�niali pomy�ki. Czy zdawali sobie Z tego spraw�? � zastanawia� si�. Mo�e jeszcze nie, poniewa� ci�ko pracowa� nad tym, by ukry� te s�abo�ci. Ale pr�dzej czy p�niej za ten wysi�ek trzeba b�dzie zap�aci� i zaczn� zauwa�a� jego niepowodzenia. Wielu z nich � ci sprzymierze�cy, o kt�rych m�wi�a Antoinette � b�dzie bagatelizowa� jego wzrastaj�c� niezr�czno��, usprawiedliwia� jego b��dy. Ale to nie mo�e trwa� wiecznie. Wreszcie nadejdzie chwila, gdy wrogowie dostrzeg� jego s�abo�ci i wykorzystaj� je przeciw niemu. Zastanawia� si�, czy b�dzie mia� odwag� ust�pi�, zanim stan� si� one zbyt oczywiste. Nie wiedzia�. Zastanawianie si� nad tym by�o zbyt trudne, gdy� musia�by przy tym rozwa�y� istot� tego kim jest, a kim nigdy sta� si� nie zdo�a.

Antoinette nie chcia�a by� okrutna, kiedy m�wi�a o czasie sp�dzonym na Araracie jako o �dobrych latach�. Dwadzie�cia trzy lata to niema�y kawa�ek �ycia. Ale Antoinette by�a cz�owiekiem. To prawda, nie mia�a dost�pu do procedur przed�u�aj�cych �ycie, tak powszechnych dwie�cie lat wcze�niej � teraz nikt nie mia� do nich dost�pu � ale odziedziczone przez ni� geny zosta�y zmodyfikowane przed setkami lat, kiedy likwidowano wiele powszechnych przyczyn zgon�w, i mog�a si� spodziewa� �ycia dwukrotnie d�u�szego ni� jej przodkowie bez tych modyfikacji. Sto pi��dziesi�t lat �ycia nie by�o dla niej niczym nadzwyczajnym. Przy wyj�tkowym szcz�ciu mog�a doci�gn�� dwusetki. By� mo�e dostatecznie d�ugo, by by� beneficjentem innych �rodk�w przed�u�ania �ycia, w rodzaju tych, kt�rych brakowa�o od czasu parchowej zarazy. Jasne, kryzys sprawia�, �e by�o to ma�o prawdopodobne, ale nie niemo�liwe.

Scorpio mia� teraz pi��dziesi�t lat. Je�li do�yje sze��dziesi�ciu, b�dzie szcz�ciarzem. Nigdy nie s�ysza� o �wini, kt�ra �y�aby d�u�ej ni� siedemdziesi�t pi�� lat; najstarsza �winia, jak� spotka�, mia�a siedemdziesi�t jeden lat. Ten �winia umar� rok p�niej na kilka chor�b z op�nionym zap�onem, kt�re wyko�czy�y go w ci�gu kilku miesi�cy.

Nawet gdyby dzi�ki jakiemu� szcz�liwemu przypadkowi znalaz� instytucj� medyczn� nadal maj�c� dost�p do starych kuracji odm�adzaj�cych i przed�u�aj�cych �ycie, kuracje te by�yby dla niego bezu�yteczne jako zbyt przystosowane do biologii cz�owieka. S�ysza� o �winiach, kt�re pr�bowa�y takich rzeczy, i ich wysi�ki nieodmiennie ko�czy�y si� wczesn� �mierci�, gdy� procedury powodowa�y fatalne skutki uboczne.

Tak wi�c czeka�a go �mier� za jakie� dziesi�� do pi�tnastu lat. Dwudziestu, je�li mia�by zdumiewaj�ce szcz�cie. Ale nawet wtedy by�oby to mniej czasu, ni� sp�dzi� na Araracie.

�To po�owa mego �ycia�, powiedzia� do Antoinette. Ale nie s�dzi�, by zrozumia�a, co to znaczy�o: nie po prostu po�ow� �ycia, kt�re prze�y� do tej pory, ale solidny u�amek danego mu jeszcze czasu. Pierwsze dwadzie�cia lat jego �ycia i tak w�a�ciwie si� nie liczy�o. Tak naprawd� nie urodzi� si�, p�ki nie skierowa� lasera na swoje rami� i nie wypali� zielonego skorpiona. Ludzie robili plany na przysz�e dziesi�ciolecia. On my�la� w kategoriach lat, a i wtedy na nic nie liczy�.

Problem polega� na tym, czy ma odwag� to przyzna�. Gdyby teraz zrezygnowa� ze stanowiska i stwierdzi� jasno, �e czyni tak z powodu genetycznego dziedzictwa � poniewa� �winie umieraj� i starzej� si� wcze�nie � nikt by go nie krytykowa�. Zrozumieliby i mu wsp�czuli. Ale je�li si� pomyli, oddaj�c w tej chwili w�adz�, tylko dlatego, �e czuje nad sob� cie�? Cie� nadal jest s�aby. To prawdopodobne, �e tylko on wyra�nie go dostrzega. Z pewno�ci� to rodzaj tch�rzostwa rezygnowa� obecnie, kiedy nadal ma przed sob� pi�� czy dziesi�� lat u�ytecznej s�u�by. Z pewno�ci� jest winien Araratowi � lub uciekinierom z Araratu � co� wi�cej. Jest gwa�towny, uparty, lojalny � ale nigdy nie by� tch�rzem.

Wtedy pomy�la� o Aurze: ludzie p�jd� za ni�. By�a dzieckiem, kt�re ju� w pewnym sensie ocali�o tysi�ce ludzi, nie pozwalaj�c Scorpiowi na zaatakowanie �ongler�w, kiedy pr�bowali odci�gn�� �Niesko�czono�� na bezpieczn� odleg�o�� od Pierwszego Obozu. Wiedzia�a, jaka decyzja by�a s�uszna.

Teraz jest tylko male�stwem zamkni�tym w przezroczystym inkubatorze, ale przecie� uro�nie. Jaka b�dzie za dziesi�� lat? Bola�o go, �e musia� my�le� o tak odleg�ej przysz�o�ci. Jednak to robi�. Ujrza� przez mgnienie oka dziewczyn�, kt�ra wygl�da�a na starsz� ni� by�a, i wyraz jej twarzy � pogodn� pewno�� siebie, nie n�kan� nawet najmniejszym zw�tpieniem. B�dzie pi�kna w kategoriach ludzkich i b�dzie mia�a wielu zwolennik�w. Zobaczy� j�, jak nosi pancerz � taki, jaki mia�a Skade w rozbitym statku, ca�y zbiela�y.

Ona mo�e mie� racj�, pomy�la�. Mo�e dok�adnie wiedzie�, co trzeba zrobi�, by zwi�kszy� szanse w walce z Inhibitorami. Bior�c pod uwag�, ile ju� ich kosztowa�a, Scorpio mia� rozpaczliw� nadziej�, �e w�a�nie tak jest. Ale je�li si� myli? Je�li jest broni� umieszczon� w samym �rodku ich grupy? Je�li jej jedyn� rol� jest doprowadzenie do tego, by wszystkich bardziej skutecznie wyt�piono?

Nie uwa�a� tego za prawdopodobne � gdyby tak uwa�a�, ju� by j� zabi�, a potem by� mo�e siebie � ale szanse, �e tak jest, nadal istnia�y. Mo�e by� niewinna, ale jednak mo�e si� myli�, co by�oby jeszcze bardziej niebezpieczne.

Vasko Malinin ju� stan�� po jej stronie. Tak samo pewna liczba starszych. Inni si� nie zaanga�owali, ale w najbli�szych dniach mog� si� zwr�ci� w kt�r�� stron�. Musi by� kto�, kto zr�wnowa�y rosn�c� charyzm� dziewczyny. Kto� stateczny i pozbawiony chorobliwej wyobra�ni, niezbyt oddany idei wypraw krzy�owych czy zelockiemu uwielbieniu. On sam nie mo�e ust�pi� z funkcji. To trwanie mo�e go zniszczy�, ale � w taki czy inny spos�b � musi tu pozosta�. Niekoniecznie jako antagonista Aury, lecz kto�, kto b�dzie j� hamowa�. I je�li dojdzie do konfrontacji z ni� lub jednym z jej zwolennik�w (widzia� ich teraz, zbieraj�cych si� za dziewczyn� w bia�ym pancerzu), to tylko dowiedzie s�uszno�ci jego decyzji pozostania.

Scorpio zna� siebie i wiedzia�, �e je�li podejmuje jak�� decyzj�, to ju� jej nie zmieni. W tym wzgl�dzie mam wiele wsp�lnego z Clavainem, pomy�la�. Clavain mia� lepsz� zdolno�� przewidywania od Scorpia, ale w ko�cu � kiedy w �rodku g�ry lodowej spotka� si� ze �mierci� � ca�e jego �ycie sprowadzi�o si� do ci�gu decyzji, kt�rych zajadle broni�.

Scorpio doszed� do wniosku, �e istniej� gorsze sposoby na �ycie.

Scorpio godzinami spacerowa� po statku. Na wysokich poziomach nadal panowa� chaos � za�atwiano sprawy ostatnio przyby�ych. Mniejszy zam�t trwa� w kilkunastu innych miejscach. Ale �Nostalgia za Niesko�czono�ci�� by�a naprawd� ogromnym pojazdem kosmicznym i te siedemna�cie tysi�cy przybysz�w, kiedy oddalili si� od �ci�le kontrolowanych stref, by�o niewidocznych. W wielkich partiach statku by�o tak pusto, jakby nowo przybyli byli wyimaginowanymi widmami.

Ale statek wcale nie by� opuszczony. Scorpio zatrzyma� si� przy oknie, kt�re wychodzi�o na g��boki pionowy szyb. Czerwone �wiat�o omywa�o wn�trze, podbarwiaj�c na r�owo metaliczn� struktur�, kt�ra w�a�nie przybiera�a ostateczny kszta�t. Struktur� ca�kowicie nieznajom�. A jednak co� mu ona przypomnia�a � jedno z drzew, kt�re widzia� na polanie. Tylko �e to drzewo by�o zrobione z niezliczonych cienkich li�ci z folii, u�o�onych w spiralnych rz�dach wok� w�skiego rdzenia biegn�cego na ca�ej d�ugo�ci szybu. By�o tu tak wiele szczeg��w do ogarni�cia, tak wiele geometrycznych regularno�ci, �e a� bola�a go g�owa, kiedy patrzy� na drzewopodobny obiekt.

Serwitory kr�ci�y si� metodycznie i ostro�nie mi�dzy li��mi niczym owady, a ubrane na czarno ludzkie postacie zwiesza�y si� w uprz�ach w bezpiecznej odleg�o�ci od delikatnych zawijas�w tworzonej struktury. Serwitory nosi�y cz�ci z metalowej folii na plecach i wsuwa�y je w dok�adnie wywiercone otwory. Ludzie � to byli Hybrydowcy � zdawali si� robi� bardzo niewiele, pr�cz obserwowania maszyn. Ale bez w�tpienia kierowali ich dzia�aniem na poziomie podstawowym, intensywnie skoncentrowani na swoich zadaniach.

To byli tylko niekt�rzy z rzeszy Hybrydowc�w obecnych na pok�adzie. By�y ich jeszcze dziesi�tki. Nawet setki. Scorpio ledwie m�g� ich rozr�ni�. Z wyj�tkiem drobnych r�nic w odcieniu sk�ry, strukturze ko�ci i p�ci, wydawa�o si�, �e wszyscy zeszli z tej samej ta�my produkcyjnej. Byli to grzebieniowaci � zaawansowane egzemplarze z oddzia��w specjalnych Skade. Nie odzywali si� do siebie i czuli si� �le, gdy musieli rozmawia� z nie Hybrydowcem. J�kali si� i robili elementarne b��dy w wymowie, gramatyce i sk�adni: b��dy, kt�re by�yby wstydliwe nawet dla �wini. Scorpio wiedzia�, �e porozumiewali si� mi�dzy sob� ca�kowicie na poziomie niewerbalnym. Dla nich komunikacja werbalna � nawet przy�pieszona po��czeniem umys�u z umys�em � by�a r�wnie prymitywna jak ta za pomoc� sygna��w dymnych. W por�wnaniu z nimi Clavain i Remontoire wygl�dali jak relikty z epoki kamiennej. Nawet Skade musia�a czu� swoj� niedoskona�o��, w otoczeniu tych doskonale sprawnych nowych stworze�.

Je�li wilki przegraj�, pomy�la� Scorpio, i jedynymi lud�mi, kt�rzy pozostan�,� by t� �wi�towa�, b�d� ci Hybrydowcy, czy ca�a sprawa oka�e si� warta zachodu?

Nie mia� na to odpowiedzi.

Pr�cz ich cichej obco�ci, ekonomicznych ruch�w i ca�kowitego braku wyrazu twarzy, najbardziej przyprawia�a go o dreszcz �atwo��, z jak� stali si� lojalni wobec Remontoire�a. Nigdy nie przyznali, �e ich podporz�dkowanie si� Skade by�o b��dem. Jak sami m�wili, zawsze szli po linii najmniejszego oporu, kiedy tylko chodzi�o o dobro Matczynego Gniazda. Przez pewien czas odnosili korzy�ci ze wsp�pracy ze Skade. Teraz jednak byli zadowoleni, sprzymierzaj�c si� z Remontoirem. Scorpio zastanawia� si�, jak wiele z takiego zachowania wynika z potrzeby sytuacji, a jak wiele z szacunku dla tradycji i historii Gniazda. Po �mierci Galiany i Clavaina Remontoire prawdopodobnie by� najstarszym �yj�cym Hybrydowcem.

Scorpio nie mia� innego wyj�cia, jak zaakceptowa� Hybrydowc�w. Na szcz�cie nie byli sta�ym elementem wyposa�enia; najdalej za osiem dni b�d� musieli odlecie�, je�li maj� powr�ci� na ��wiat�o Zodiakalne� i inne statki. Ju� by�o ich mniej ni� na pocz�tku.

Pomogli zainstalowa� manufaktury nanotechnologiczne odporne na zaraz�, tak by nadal funkcjonowa�y nawet w zara�onym �rodowisku �Niesko�czono�ci�. Zapoznawszy si� z planami i surowcami, ku�nie zacz�y wypluwa� b�yszcz�c� now� technik�,

przewa�nie o nieznanych funkcjach. Te same plany pokazywa�y, jak �wie�o wytworzone sk�adniki ��czy� w jeszcze wi�ksze � r�wnie tajemnicze � nowe kszta�ty. Odbywa�o si� to w opr�nionych szybach przechodz�cych przez ca�� d�ugo�� �Nostalgii za Niesko�czono�ci�� � takich jak ten, w kt�ry w�a�nie Scorpio spogl�da�. Ta rzecz � kt�ra wygl�da�a na wyd�u�one srebrne drzewo, zawrotnie skomplikowan� turbin� albo jaki� dziwacznie obcy wizerunek DNA � by�a broni� hipometryczn�. Mo�e czuj�c jej warto��, kapitan tolerowa� t� aktywno��, cho� w ka�dej chwili m�g� przerobi� wewn�trzn� architektur� statku, skazuj�c szyby na niebyt.

W innych miejscach Hybrydowcy zak�adali sie� silnik�w krioarytmetycznych. Drobne lejkowate silniki by�y ss�cymi ranami na ciele termodynamiki klasycznej. Scorpio pami�ta�, co sta�o si� z korwet� Skade, kiedy silniki krioarytmetyczne uleg�y awarii. Ucieczka ch�odzenia musia�a si� rozpocz�� od drobnej drzazgi lodu, mniejszej od p�atka �niegu. Ale wci�� ros�a, kiedy silniki utkn�y w spiralnych p�tlach sprz�enia zwrotnego, niszcz�c z ka�d� p�tl� obliczeniow� coraz wi�cej ciep�a � zimno karmi�o zimno. W kosmosie statek po prostu by ostyg� do kwantowej okolicy zera absolutnego, jednak na Araracie wyhodowa� wok� siebie g�r� lodow�.

Inni Hybrydowcy pe�zali przez oryginalne silniki statku, majstruj�c przy otaczanych czci� reakcjach w ich rdzeniu. Jeszcze inni byli na zewn�trz, na kad�ubie, doczepieni linami do inkrustowanej architektury � wzorc�w wzrostu kapitana. Instalowali dodatkow� bro� i urz�dzenia ochronne. Jeszcze liczniejsi � zamkni�ci g��boko wewn�trz statku, daleko od innych � sk�adali urz�dzenia d�awi�ce bezw�adno��, przetestowane podczas po�cigu ��wiat�a Zodiakalnego� z Yellowstone do Resurgamu. Scorpio wiedzia�, �e to technika obcych, maszyneria, kt�ra zosta�a przyswojona przez ludzi bez pomocy Aury. Ale nigdy nie dzia�a�a niezawodnie, dlatego Aura pokaza�a im, jak zmodyfikowa� te urz�dzenia, by by�y wzgl�dnie bezpieczne. Skade w desperacji usi�owa�a zastosowa� t� sam� technik� do podr�y szybszych od �wiat�a. Jej wysi�ki sko�czy�y si� katastrof� i Aura odm�wi�a odkrywania wszelkich sekret�w, kt�re umo�liwi�yby nast�pne pr�by. W�r�d dar�w, kt�re im dawa�a, nie by�o techniki podr�y nad�wietlnych.

Scorpio obserwowa�, jak serwitory wsuwaj� na miejsce nast�pne ostrze. Urz�dzenie ju� dzie� wcze�niej wygl�da�o na sko�czone, ale od tego czasu dodali chyba trzykrotnie wi�cej maszynerii. Jednak, co dziwne, urz�dzenie by�o jeszcze bardziej koronkowe i kruche ni� wcze�niej. W�a�nie zastanawia� si�, kiedy b�dzie sko�czone i co dok�adnie b�dzie wtedy robi�, gdy rozleg� si� jaki� g�os.

��Scorp.

Nie oczekiwa� towarzystwa, wi�c d�wi�k wypowiedzianego g�o�no jego imienia zaskoczy� go. Jeszcze bardziej zdziwi� go widok stoj�cego obok Vaska Malinina.

��Vasko � rzek� z u�miechem. � Co ci� sprowadza tu na d�.

��Chcia�em pana znale�� � odpar� m�ody cz�owiek.

Vasko mia� na sobie sztywny, �wie�o wygl�daj�cy mundur Si� Bezpiecze�stwa. Nawet buty mia� czyste � cud na pok�adzie �Nostalgii za Niesko�czono�ci��.

��Uda�o ci si�.

��Powiedziano mi, �e prawdopodobnie b�dzie pan tu gdzie� na dole. � Twarz Vaska o�wietla�o z boku czerwone �arzenie dochodz�ce z szybu broni hipometrycznej. Sprawia�o, �e na przemian wygl�da� m�odo i drapie�nie. Vasko zerkn�� przez okno. � To dopiero co�, prawda?

��Uwierz�, �e to dzia�a, kiedy zobacz�, jak co� robi, a nie tylko siedzi tu i wygl�da �licznie.

��Nadal sceptyczny?

��Kto� powinien taki by�.

Scorpio zda� sobie teraz spraw�, �e Vasko nie jest sam. Z ty�u za nim sta�a jaka� posta�. Przed laty m�g�by wyra�nie j� zobaczy�; teraz mia� trudno�ci z rozr�nieniem detali w przy�mionym �wietle.

Zmru�y� oczy.

��Ana?

Khouri wesz�a w smug� czerwonego �wiat�a. Mia�a na sobie ci�ki p�aszcz i r�kawice, ogromne buty zakrywa�y jej nogi do kolan � by�y znacznie brudniejsze od but�w Vaska � i nios�a co� w zgi�ciu ramienia. Zawini�tko w pikowanym srebrnym kocu. Na szczycie zawini�tka znajdowa� si� ma�y otw�r.

��Aura? � zapyta�, zaskoczony.

��Nie potrzebuje teraz inkubatora � oznajmi�a Khouri.

��Mo�e i nie potrzebuje, ale�

��Doktor Valensin powiedzia�, �e on j� powstrzymuje, Scorp. Przynosi wi�cej szkody ni� po�ytku. � Khouri nachyli�a twarz nad otwartym ko�cem zawini�tka i jej wzrok spotka� si� ze wzrokiem c�rki. � Ona te� powiedzia�a, �e chce by� na zewn�trz.

��Mam nadziej�, �e Valensin wie, co robi.

��Wie, Scorp. A co wa�niejsze, Aura te� wie.

��To tylko dziecko � powiedzia� cichym g�osem. � Zaledwie dziecko.

Khouri zrobi�a krok do przodu.

��Potrzymaj j�.

Chcia� odm�wi�. Nie tylko dlatego, �e nie ca�kiem sobie ufa�, je�li chodzi o trzymanie czego� tak cennego i kruchego jak dziecko. By�o jeszcze co�: g�os, kt�ry go ostrzega�, by nie wchodzi� z ni� w zwi�zek fizyczny. Inny g�os � cichszy � przypomina� mu, �e ju� jest z ni� po��czony wi�zami krwi. Jak� wi�ksz� szkod� mo�na jeszcze uczyni�?

Wzi�� Aur�. Trzyma� j� przy piersi, tak mocno, �e czu�, i� jest to bezpieczne. By�a zdumiewaj�co lekka. Zdziwi�o go, �e ta dziewczynka � dla kt�rej stracili swego przyw�dc� � wydaje si� tak wiotka.

��Scorpio.

G�os nie nale�a� do Khouri. By� to g�os dziecka. Spojrza� na zawini�tko. Twarz Aury zwr�ci�a si� ku jego twarzy. Jej oczy nadal by�y zamkni�te, z ust wydobywa�a si� ba�ka �liny.

��To niemo�liwe, �eby w�a�nie powiedzia�a moje imi� � rzek� z niedowierzaniem.

��Powiedzia�am � oznajmi�a Aura.

Czu� przez chwil�, �e chce upu�ci� zawini�tko. Trzyma� w ramionach co�, co nie mia�o prawa istnie� w tym wszech�wiecie. Ale wstydliwy odruch min�� tak szybko, jak si� pojawi�. Oderwa� wzrok od r�owoczerwonej twarzyczki i spojrza� na matk�.

��Ona nawet nie mo�e mnie widzie� � powiedzia�.

��Nie, Scorp � przyzna�a Khouri � nie mo�e. Jej oczy jeszcze nie widz�. Ale moje tak. I tylko to si� liczy.

Dziekan wezwa� Rashmik� do swej mansardy. Gdy przyby�a, stwierdzi�a z ulg�, �e jest w pokoju sam. Ani �ladu naczelnego medyka. Nie by�a wielkim mi�o�nikiem towarzystwa dziekana, ale jeszcze mniej lubi�a uznanie jego osobistego lekarza. Wyobrazi�a go sobie gdzie� w Lady Morwennie, zaj�tego sw� analiz� krwi lub jedn� ze swych nies�ychanych praktyk, o kt�rych kr��y�y pog�oski.

��Mi�o si� pani mieszka? � spyta� dziekan po wskazaniu jej miejsca po�rodku lasu luster. � Mam nadziej�, �e tak. Jestem pod wra�eniem pani przenikliwo�ci, panno Els. Grelier dzia�a� w natchnieniu, kiedy sugerowa�, by pani� tu zaprosi�.

��Ciesz� si�, �e by�am u�yteczna � odpar�a Rashmika. Przy gotowa�a sobie ma�� porcj� herbaty. Kiedy trzyma�a porcelan�, dr�a�y jej d�onie � sama my�l, �e jest w tym samym pokoju co �elazny skafander, wystarcza�a, by wyprowadzi� j� z r�wnowagi � ale koniecznie musia�a udawa� spok�j.

��Tak, to ogromne szcz�cie � powiedzia� Quaiche. By� prawie nieruchomy, porusza�y si� jedynie jego usta. Powietrze w mansardzie by�o ch�odniejsze ni� zwykle: po ka�dym s�owie widzia�a, jak z jego ust wydobywa si� para. � Mo�na powiedzie�, �e to niemal zbyt wielkie szcz�cie.

��S�ucham, dziekanie?

��Niech pani spojrzy na st�. Na malachitow� szkatu�k� obok zastawy do herbaty.

Rashmika dopiero teraz zauwa�y�a pude�ko; by�a pewna, �e nie le�a�o tam podczas jej wcze�niejszych wizyt w mansardzie. Pude�ko mia�o n�ki niczym �apy psa. Podnios�a je � nie wa�y�o tyle, ile oczekiwa�a. Majstrowa�a przy metalowych zatrzaskach o barwie z�ota, a� pokrywka odskoczy�a. Wewn�trz spoczywa�a wielka ilo�� papieru: kartki, koperty wszelkich kolor�w i gatunk�w, starannie zwi�zane razem elastyczn� ta�m�.

��Niech pani je otworzy i rzuci okiem � powiedzia� dziekan. Wzi�a zawini�tko i zsun�a elastyczn� opask�. Papiery rozsypa�y si� na st�. Losowo wybra�a jedn� kartk� i roz�o�y�a j�.

Niebieski papier by� tak cienki i przezroczysty, �e m�g� by� zapisany tylko jednostronnie. Starannie wypisane atramentem s�owa wygl�da�y znajomo.

��To moja korespondencja � powiedzia�a. � Moje listy do sponsorowanej przez ko�ci� grupy studyjnej.

��Czy zaskakuje pani�, �e widzi je zebrane tutaj?

��Zdumiewa mnie, �e zebrano je razem i zwr�cono panu na nie uwag� � odpar�a Rashmika � ale nie jestem zdziwiona samym ich widokiem. By�y mimo wszystko adresowane do cia�a podleg�ego Ko�cio�owi Adwentyst�w.

��Gniewa si� pani?

��To zale�y. � By�a w�ciek�a, ale czu�a r�wnie� inne emocje. � Czy te listy widzia� ktokolwiek z grupy studyjnej?

��Kilka pierwszych, ale niemal wszystkie inne zosta�y prze chwycone, zanim dotar�y do badaczy. Niech pani nie bierze tego zbyt osobi�cie: po prostu dostaj� mn�stwo korespondencji od r�nych �wir�w i gdyby musieli na ni� odpowiada�, nie mieliby czasu na nic innego.

��Nie jestem �wirem.

��Nie, ale s�dz�c po zawarto�ci tych list�w, zajmuje pani nieco nieortodoksyjne stanowisko w sprawie czmychaczy, zgodzi si� pani?

��Je�li uwa�a pan prawd� za stanowisko nieortodoksyjne�

��Nie jest pani jedyna. Grupy studyjne otrzymuj� mn�stwo list�w od amator�w pe�nych dobrych ch�ci. Wi�kszo�� jest jednak ca�kiem bezu�yteczna. Ka�dy z nich ma swoj� teoryjk� na temat czmychaczy. Niestety �aden nie ma najmniejszego poj�cia o metodzie naukowej.

��Ja tak samo mniej wi�cej m�wi� o grupach studyjnych. Za�mia� si� na jej zuchwa�o��.

��Nie nachodz� pani chwile zw�tpienia w siebie, prawda, panno Els?

Zebra�a papiery i wepchn�a je z powrotem do pude�ka.

��Nie z�ama�am tym �adnych zasad � oznajmi�a. � Nie po wiedzia�am panu o tej korespondencji, poniewa� nie proszono mnie, bym o niej m�wi�a.

��Nigdy nie twierdzi�em, �e z�ama�a pani jakie� zasady. Po prostu mnie to zaintrygowa�o, to wszystko. Przeczyta�em listy i zobaczy�em, �e pani argumenty z czasem dojrzewaj�. Szczerze m�wi�c, my�l�, �e niekt�re zagadnienia poruszone przez pani� s� warte dalszych rozwa�a�.

��Bardzo mi mi�o to s�ysze�.

��Niech pani nie m�wi tak drwi�co. M�wi� szczerze.

��Nikt w ko�ciele tym si� nie interesuje. Dlaczego mia�by si� interesowa�? Doktryna zakazuje innych wyja�nie� z wyj�tkiem tego, o kt�rym czytamy w broszurach.

��Mianowicie? � spyta� �artobliwie.

���e czmychacze to przypadkowy szczeg�, a ich wymordowanie nie ma nic wsp�lnego ze znikni�ciami. Je�li spe�niaj� jak�� rol�, to jedynie jako ostrze�enie przed nieposkromion� pych� i podkre�lenie pilnej potrzeby zbawienia.

��Wyt�piona cywilizacja obcych w tych czasach nie kryje w so bie zbyt wielu tajemnic, prawda?

��Tu zdarzy�o si� co� innego. Czmychaczom przydarzy�o si� co� innego ni� Amarantinom czy innym martwym cywilizacjom.

��To sedno pani obiekcji, prawda?

��My�l�, �e mog�oby pom�c, gdyby�my wiedzieli, co si� sta�o. � Postuka�a paznokciami o przykrywk� pude�ka. � Zlikwidowano ich, ale to nie przypomina Inhibitor�w. Ten, kto to zrobi�, zbyt du�o po sobie zostawi�.

��Mo�e Inhibitorzy �pieszyli si�. Mo�e wystarczy�o, �e wymordowali czmychaczy, i nie martwili si� o ich kulturowe artefakty.

��Oni nie dzia�aj� w ten spos�b. Wiem, co zrobili Amarantinom. Nic nie przetrwa�o na Resurgamie, chyba �e ukryte pod metrami ska�y, rozmy�lnie pogrzebane. Wiem, jak to wygl�da�o, dziekanie. By�am tam.

Kiedy Quaiche obr�ci� si� ku niej, z otwieracza oczu b�ysn�o �wiat�o.

��Pani tam by�a?

��Chcia�am powiedzie� � poprawi�a si� � �e tak wiele o tym czyta�am, tak du�o o tym rozmy�la�am, �e czuj� si� tak, jakbym tam by�a.

Ale kiedy m�wi�a te s�owa, czu�a g��bokie przekonanie, �e to prawda.

��Problem polega na tym � odpar� Quaiche � �e je�li zaneguje pani Inhibitor�w jako mo�liw� przyczyn� destrukcji na Heli, musi pani wprowadzi� inny czynnik. Z filozoficznego punktu widzenia nie lubimy w ten spos�b za�atwia� spraw.

��Mo�e to nie jest eleganckie, ale je�li prawda wymaga drugiego czynnika, a w gruncie rzeczy trzeciego, musimy zdoby� si� na odwag� i zaakceptowa� dowody.

��A pani ma jaki� pomys�, jaki m�g�by by� ten drugi pow�d? Nie mog�a si� powstrzyma� od zerkni�cia w kierunku zespawanego skafandra kosmicznego, co mimowolnie odwr�ci�o jej uwag�. Dziekan pewnie tego nie zauwa�y�, ale i tak to j� zirytowa�o. Gdyby tylko mog�a kontrolowa� swe reakcje tak dobrze, jak odczytywa�a reakcje innych.

��Nie wiem � powiedzia�a. � Ale mam pewne podejrzenia. Fotel dziekana przesun�� si�, powoduj�c poruszenie obraz�w w lustrach.

��Kiedy Grelier pierwszy raz mi o pani opowiada� � kiedy wy dawa�o si� bardzo prawdopodobne, �e b�dzie pani dla mnie u�yteczna � uwa�a�, �e wyruszy�a pani na rodzaj osobistej krucjaty.

��Tak m�wi�?

��Wed�ug Greliera ma to co� wsp�lnego z pani bratem. Czy to prawda?

��M�j brat poszed� do katedr � powiedzia�a.

��A pani zaniepokojona, �e przez pewien czas nie ma od niego wiadomo�ci, postanowi�a uda� si� za nim. Taka by�a pani opowie��, prawda?

W sposobie, w jaki powiedzia� s�owo �opowie��, by�o co�, co si� jej nie podoba�o.

��Dlaczego mia�oby tak nie by�?

��Poniewa� zastanawiam si�, jak bardzo naprawd� zale�y pani na bracie. Czy rzeczywi�cie z tej w�a�nie przyczyny prze by�a pani ca�� t� drog�, Rashmiko, czy te� mo�e to tylko da�o pretekst do poszukiwa�?

��Nie wiem, co pan ma na my�li.

��S�dz�, �e zrezygnowa�a pani z szukania brata ju� przed laty � wyja�ni� dziekan. � Uwa�am, �e w g��bi serca wiedzia�a pani, �e jego ju� nie ma. To, na czym pani naprawd� zale�a�o, to czmychacze i pani idee na ich temat.

��To niedorzeczne.

��Ten zwitek list�w m�wi o czym� innym. �wiadczy o g��boko zakorzenionej obsesji, ca�kiem niestosownej dla dziecka.

��Przysz�am tu po Harbina.

Quaiche m�wi� ze spokojnym naleganiem, jak nauczyciel �aciny podkre�laj�cy jakie� subtelno�ci gramatyczne.

��Przyby�a tu pani z mojego powodu, Rashmiko. Postanowi�a Pani wspi�� si� na szczyt katedralnej administracji, przekonana, �e jedynie ja znam odpowiedzi na pytania, kt�re chcia�a pani zada�, odpowiedzi, kt�rych pani po��da jak narkoman.

��Nie naprasza�am si� tutaj. Pan mnie tu sprowadzi� z �elaznej Katarzyny.

��Wcze�niej czy p�niej znalaz�aby pani drog� tutaj, jak kret ryj�cy tunel ku powierzchni ziemi. Sta�aby si� pani u�yteczna dla jednej z grup studyjnych, a stamt�d znalaz�aby pani doj�cie do mnie. Mog�oby to trwa� miesi�ce, a nawet lata. Ale Grelier � niech b�dzie b�ogos�awione jego wstr�tne serduszko � przy�pieszy� co�, co ju� sz�o swoim torem.

��Myli si� pan � powiedzia�a, dr��c. � Nie chcia�am pana widzie�. Nie chcia�am tu przychodzi�. Dlaczego mia�oby to dla mnie tak wiele znaczy�?

��Poniewa� wbi�a sobie pani do g�owy, �e wiem o r�nych sprawach � wyja�ni� dziekan. � Sprawach, kt�re mog� by� istotne.

Dotkn�a szkatu�ki.

��Wezm� to � powiedzia�a. � Mimo wszystko to moje.

��Pani s� listy, ale mo�e pani zatrzyma� szkatu�k�.

��Wi�c ju� si� sko�czy�? Zdawa� si� zaskoczony.

��Sko�czy�, panno Els?

��M�j okres pracy.

��Nie rozumiem, dlaczego mia�by si� sko�czy� � powiedzia�. � Jak pani wspomina�a, nigdy nie zosta�a pani zobowi�zana do m�wienia o swoim zainteresowaniu czmychaczami. Nie pope�niono �adnej zbrodni. Nie zawiedziono niczyjego zaufania.

Jej d�onie zostawi�y na szkatu�ce mokre �lady. Nie spodziewa�a si�, �e jej pozwoli zatrzyma� ca�� t� stracon� korespondencj�: smutne, powa�ne przekazy z przesz�o�ci do tera�niejszo�ci.

��My�la�em, �e jest pan niezadowolony � powiedzia�a.

��Nadal ma pani swoj� prac�. Prawd� m�wi�c, oczekuj� nie d�ugo dalszych Ultras�w. B�d� chcia� pani opinii o nich, pani trafnych spostrze�e� i uwag, panno Els. Mo�e pani nadal robi� to dla mnie, prawda?

Wsta�a, �ciskaj�c szkatu�k�. Zrozumia�a, �e jej audiencja u dziekana dobieg�a ko�ca.

��Czy mog� o co� zapyta�? Niemal wyj�ka�a te s�owa.

��Ja zada�em pani wiele pyta�, wi�c dlaczego nie? Zawaha�a si�. Jeszcze w chwili, kiedy wypowiada�a t� pro�b�,

chcia�a spyta� go o Harbina. Dziekan m�g� wiedzie�, co si� z nim sta�o: nic by go nie kosztowa�o odkrycie prawdy z katedralnych zapis�w, nawet je�li nigdy nie widzia� jej brata na oczy. Ale teraz, kiedy nadesz�a ta chwila i dziekan udzieli� jej pozwolenia na zadanie pytania, wiedzia�a, �e nie ma odpowiedniej si�y, by to zrobi�. Nie chodzi�o o to, �e ba�a si� us�ysze� prawd�. Ba�a si� swojej reakcji na t� prawd�. Co b�dzie, je�li oka�e si�, �e nie zale�a�o jej na Harbinie a� tak bardzo, jak utrzymywa�a? Co b�dzie, je�li dziekan m�wi� prawd�, twierdz�c, �e Harbin jest tylko usprawiedliwieniem jej poszukiwa�?

Czy by to znios�a?

Rashmika prze�kn�a �lin�. Czu�a si� bardzo m�oda, bardzo samotna.

��Chcia�am pana zapyta�, czy s�ysza� pan kiedykolwiek o cieniach?

Ale dziekan nie zareagowa�. Zda�a sobie spraw�, �e przecie� nie obiecywa�, �e odpowie na jej pytanie.

W chwili przebudzenia pomy�la�, �e nast�pi�a pomy�ka. Nadal by� w czarnej skrzyni. Zaledwie chwil� wcze�niej technicy rozkrawali go, pchali w niego jakie� rurki, wyci�gali kawa�ki cia�a, badali i wymieniali je jak dzieci szukaj�ce smako�yk�w. Teraz znowu tu byli � kszta�ty w bia�ych fartuchach cz�api�ce wok� niego w zwiewnej mgie�ce pary. Mia� trudno�ci ze skupieniem na nich wzroku � bia�e kszta�ty rozmazywa�y si� i ��czy�y niczym ob�oki.

��Co� � wybe�kota�.

Ale nie m�g� nic wi�cej powiedzie�. Czego� napakowano mu do ust, co� tar�o jego gard�o ostrymi kraw�dziami.

Jeden z technik�w nachyli� si� nad nim. Plama bieli zmieni�a si� w twarz obramowan� kapturem, jej doln� po�ow� skrywa�a maska chirurgiczna.

��Spokojnie, Scorp, przez chwil� nie pr�buj m�wi�. Wyda� d�wi�k w�ciek�o�ci i jednocze�nie zdumienia. Technik chyba zrozumia�. Zsun�� kaptur i opu�ci� mask�, pokazuj�c twarz. Scorpio niemal go rozpozna�. M�czyzna wygl�da� jak starszy brat kogo�, kogo zna�.

��Jeste� bezpieczny � oznajmi�. � Wszystko zadzia�a�o. Wychrypia� nast�pne pytanie:

��Wilki?

��Zaj�li�my si� nimi. W ko�cu wynalaz�y � albo sk�d� do sta�y � obron� przeciw broni hipometrycznej. Po prostu przesta�a by� skuteczna. Ale nadal mieli�my bro� kazamatow�, kt�rej nie dali�my Remontoire�owi.

��Ile?

��Zu�yli�my prawie ca��, opr�cz jednej sztuki, dobijaj�c wilki.

Przez chwil� �adna z tych informacji nic dla Scorpia nie znaczy�a. Potem wspomnienia u�o�y�y si� w jaki� rodzaj porz�dku, nabra�y sensu. Mia� uczucie, �e stoi na brzegu rozszerzaj�cej si� rozpadliny, ziej�cej geologiczn� g��bi�. Kraj, kt�ry wydawa� si� sekund� czy dwie temu w bezpo�rednim zasi�gu, odbiega� chy�o w dal, niedost�pny ju� na zawsze. Wspomnienie technik�w pchaj�cych w niego przewody nagle wyda�o mu si� jak sprawozdanie z drugiej czy trzeciej r�ki, jak gdyby przydarzy�o si� to zupe�nie komu innemu.

Wyci�gn�li mu z gard�a zestaw do oddychania. Wzi�� kilka nier�wnych oddech�w, za ka�dym razem czuj�c, jakby w p�uca napakowano mu drobno zmielonego szk�a. Zastanawia� si�, czy dla ludzi jest to r�wnie przykre, czy te� mo�e zimny sen to specjalny rodzaj piek�a dla �wi�. Przypuszcza�, �e nikt nigdy nie b�dzie tego wiedzia� z ca�� pewno�ci�.

Ta my�l wystarczy�a, by si� roze�mia�. Zosta�a jedna sztuka broni. Jedna sztuka pieprzonej broni z niemal czterdziestki, z kt�r� zacz�li.

��Miejmy nadziej�, �e najlepsz� zachowali�my na koniec. � Wreszcie zdo�a� wypowiedzie� pe�ne zdanie. � A co z hipometryk�? M�wisz, �e to tylko kupa z�omu?

��Jeszcze nie. Mo�e z czasem, ale lokalne wilki jeszcze nie opracowa�y �rodk�w obrony, kt�re wykorzystywa�y tamte.

��To �wietnie. Powiedzia�e� �lokalne�. Gdzie jeste�my?

��Dotarli�my do Yellowstone � wyja�ni� m�czyzna. � M�wi�c �ci�lej, do uk�adu Epsilon Eridani, ale nie jest dobrze. Nie mo�emy zwolni� do szybko�ci uk�adowej na tyle, by zakr�ci� na Hel�.

��Czemu nie mo�emy zwolni�? Czy co� si� sta�o ze statkiem?

��Nie. � Scorpio zorientowa� si� wreszcie, �e rozmawia ze starsz� wersj� Vaska Malinina. Nie z m�odym ch�opakiem, lecz dojrza�ym m�czyzn�. � Ale z Yellowstone dzieje si� co� z�ego.

Scorpiowi nie spodoba�o si� to stwierdzenie.

��Poka� mi � poprosi�.

Scorpio wybra� si� na obch�d statku. Chcia� uciec my�lami od wydarze� na Yellowstone. Ci�gle mia� nadziej�, �e to tylko jeden z tych koszmar�w, kt�re czasem pojawia�y si� podczas powolnego budzenia si� z zimnego snu. Za chwil� koszmar zniknie i zaczn� go wyci�ga� z kasety. Otrzyma z�e wiadomo�ci: wilki ci�gle ich goni�, ale jeszcze nie dotar�y do Yellowstone; jest jeszcze troch� czasu, by ostrzec planet� i zmieni� bieg wydarze�; wystarczy dodatkowy miesi�c i uratuj� miliony ludzi z tego uk�adu; wilki nadal b�d� czyha�, ale ka�de przed�u�enie �ycia jest lepsze od jego gwa�townego zako�czenia.

To jednak nie by�o wychodzenie ze snu. Koszmar by� rzeczywisto�ci�.

Musia� si� z tym pogodzi�.

Gdy spa�, na statku wiele si� zmieni�o. Dwudziestotrzyletnia podr� z Araratu do Yellowstone skurczy�a si� do sze�ciu lat czasu statkowego. Cz�� za�ogi sp�dzi�a ten czas w stanie czuwania � wobec niepewnej przysz�o�ci nie chcieli si� zamrozi�. Sk�aniali do dzia�ania pozostawione przez Remonto � ire�a nowe cuda techniki, nie tylko bro� hipometryczn�, lecz r�wnie� inne urz�dzenia. Pewnego razu towarzysze zabrali Scorpia w kapsule inspekcyjnej poza kad�ub. Zobaczy� wtedy krajobraz bardziej mroczny i zimny od przestrzeni kosmicznej. Umieszczone w zewn�trznej pow�oce kad�uba silniki krioarytmetyczne magicznie unicestwia�y ciep�o, stosuj�c triki zwi�zane z obliczeniami kwantowymi. Jeden z technik�w pr�bowa� mu wyja�ni�, jak dzia�aj� silniki krioarytmetyczne, ale w po�owie wyk�adu Scorpio zgubi� w�tek. Kiedy� w Chasm City wynaj�� ksi�gowego, kt�ry mia� magicznie wymaza� jego operacje finansowe z wykaz�w inspekcji podatkowej; ksi�gowy usi�owa� mu wyja�ni� swoj� chytr� sztuczk� z praniem pieni�dzy, ale Scorpia rozbola�a g�owa i nie potrafi� poj�� szczeg��w. Tak samo teraz nie chwyta� zasad oblicze� kwantowych, dzi�ki kt�rym silniki mog�y spowodowa� znikni�cie ciep�a sprzed nosa wszech�wiatowej inspekcji ciep�a.

Silniki dzia�a�y, nie wymyka�y si� spod kontroli � jak to si� kiedy� zdarzy�o na statku Skade � i Scorpia tylko to obchodzi�o.

Co wi�cej: statek lecia�, a materia wylotowa z nap�du Hybry � dowc�w nie dawa�a �adnej po�wiaty.

��Podrasowali silniki � wyja�ni� Vasko. � Przemodelowali wewn�trzny proces reakcji. Materia wylotowa, czyli to, co daje nam nap�d, tylko przez chwil� wchodzi w reakcj� z kosmosem. A potem ulega rozpadowi, staje si� czym�, czego nie potrafimy wykry�. Mo�e czym�, czego w rzeczywisto�ci nie ma.

��Poduczy�e� si� fizyki, kiedy ja spa�em.

��Musia�em si� podszkoli�, ale nie udaj�, �e to rozumiem.

��Najwa�niejsze, �e wilki nie mog� tego zbyt �atwo wytropi� � powiedzia�a Khouri. � Mo�e gdyby si� nas porz�dnie uczepi�y, co� by wyw�szy�y. Ale musia�yby bardzo blisko podej��.

��A neutrina pochodz�ce z rdzenia reaktora? � spyta� Scorpio.

��Obserwacje ju� ich nie wykazuj�. Uwa�amy, �e zmieni�y zapach na taki, kt�rego nikt nie zna.

��I masz nadziej�, �e wilki r�wnie� nie znaj�?

��Mog�yby si� o tym przekona� tylko w jeden spos�b: pod chodz�c zbyt blisko.

Mia�a na my�li uciekaj�cy prom. Teraz troch� wi�cej o nim wiedzieli: by� to pojazd wewn�trzuk�adowy, o nieop�ywowym kad�ubie, niezdolny do podr�y transatmosferycznych; tak musia�y wygl�da� statki � setki tysi�cy statk�w � operuj�ce w przestrzeni Yellowstone przed przybyciem wilk�w. Jak na prom by� to obiekt du�y, ale mie�ci� si� w �wiat�owcu. Nie wiadomo, ile trwa�o zaokr�towanie za�ogi i pasa�er�w, ale taki prom m�g� z �atwo�ci� pomie�ci� pi�� do sze�ciu tysi�cy os�b, a nawet wi�cej, gdyby niekt�rych zamrozi� lub poda� im �rodki uspokajaj�ce.

��Nie odwr�c� si� do nich plecami � upiera� si� Scorpio.

��To mog� by� wilki � stwierdzi� Vasko.

��Nie wygl�daj� na wilki. To ludzie pe�ni obaw o swoje �ycie.

��Scorp, pos�uchaj � pr�bowa�a go przekona� Khouri. � Ode brali�my transmisj� z jednego ze �wiat�owc�w, zanim znikn��. By� to sygna� alarmowy wys�any we wszystkich kierunkach. M�wili, �e zostali zaatakowani przez wilki � maszyny zbudowane z czarnych sze�cian�w, takie, jakie str�ci�y statek Skade. Ale statki, kt�re wyruszy�y p�niej, m�wi�y co innego.

��To prawda � potwierdzi� Vasko. � Doniesienia by�y kr�tkie. I nic dziwnego, skoro statki zosta�y zaatakowane przez wilcze ma szyny. Jedno by�o jasne: wilki nie zawsze wygl�daj� jak wilki. Ucz� si� kamufla�u. Gdy rozszarpa�y jeden �wiat�owiec, nauczy�y si�, jak przybra� posta� naszego �wiat�owca. Na�laduj� promy i inne �rodki transportu, fa�szuj� sygnatury wyp�ywu materii i sygna�y identyfikacyjne. Niezbyt doskonale, bo z bliska wida� r�nic�, ale niekt�re �wiat�owce da�y si� oszuka� i pospieszy�y na pomoc.

���wietnie � odpar� Scorio. � W takim razie mamy usprawiedliwienie, �eby w og�le nie zajmowa� si� tymi biedakami, no nie?

��Je�li to wilki, w�wczas wszystko, co dotychczas zrobili�my, p�jdzie na marne. � Vasko �ciszy� g�os, jakby obawia� si� przeszkadza� Aurze. � Na tym statku jest siedemna�cie tysi�cy ludzi. S� wzgl�dnie bezpieczni. Nie chcemy ich nara�a�, maj�c niewielk� szans� uratowania kilku tysi�cy wi�cej.

��Wi�c powinni�my pozwoli�, by umarli. To masz na my�li?

��Gdyby� wiedzia�, �e na tym statku jest tylko kilkadziesi�t os�b, co by� zrobi�? Mimo wszystko podj��by� ryzyko? � dopytywa� si� Vasko.

��Nie, oczywi�cie, �e nie.

��Wi�c gdzie jest granica? Kiedy ryzyko staje si� akceptowalne?

��Nigdy � odpar� Scorpio. � Ale w�a�nie kre�l� granic�. Tu i teraz. Ratujemy prom.

��Mo�e powiniene� spyta� Aur� o jej zdanie? Poniewa� stawk� nie jest �ycie tylko tych siedemnastu tysi�cy os�b, lecz �ycie milion�w, kt�re mo�e zale�e� od tego, czy Aura prze�yje. Chodzi o przysz�o�� ludzko�ci.

Scorpio spojrza� na starannie uczesan� dziewczynk� w bia�ej sukience. Absurdalno�� ca�ej tej sytuacji przygniata�a go. Bez wzgl�du na to, jak� mia�a histori�, ile ju� ich kosztowa�a i co jeszcze dzia�o si� w jej g�owie� wszystko sprowadza�o si� do jednego: to sze�cioletnia dziewczynka, kt�ra siedzi tu ze swoj� matk� i odzywa si� wtedy, gdy kto� si� do niej zwr�ci�. A teraz Scorpio ma zasi�gn�� jej rady w sprawie, od kt�rej zale�y �ycie tysi�cy ludzi.

��Masz swoje zdanie na ten temat? � spyta� j�. Spojrza�a na matk�, szukaj�c jej aprobaty.

��Tak, Scorpio � odpar�a g�osem lekkim i czystym jak d�wi�k fletu. � Mam swoje zdanie.

��Bardzo chcia�bym je us�ysze�.

��Nie powiniene� ratowa� tych ludzi.

��M�g�bym wiedzie�, dlaczego?

��Poniewa� oni nie b�d� ju� lud�mi � powiedzia�a. � I my r�wnie� nie b�dziemy lud�mi.

Rashmika zmierza�a w�a�nie do Wie�y Zegarowej, gdy z cienia mi�dzy kolumnami wynurzy� si� Grelier. Jak d�ugo tu si� czai, czekaj�c, a� przejd� akurat t�dy? � zastanawia�a si�.

��Naczelny medyku?

��Chcia�bym zamieni� s��wko, je�li mia�aby pani troch� czasu.

��Id� do mansardy. Dziekan ma rozmow� z now� delegacj� Ultras�w.

��Tylko chwilk�. Rozumiem, �e jest mu pani bardzo potrzebna.

Rashmika wzruszy�a ramionami. Nie p�jd� dalej, je�li nie pozwol� Grelierowi wy�uszczy� sprawy, pomy�la�a.

��O co chodzi? � spyta�a.

��Nic wa�nego � odpar�. � Analiza pani krwi wykaza�a drobn� anomali�. Pomy�la�em, �e warto o tym wspomnie�.

��Wi�c niech pan wspomni.

��Nie tutaj, je�li pani pozwoli. Plotkarze i tak dalej. Rozejrza�a si�: nikogo nie by�o wida�. Teraz u�wiadomi�a sobie, �e w pobli�u naczelnego medyka prawie nigdy nikogo nie by�o. �wiadkowie wtapiali si� w mury, zw�aszcza gdy kr��y� ze swoim neseserem i arsena�em nape�nionych strzykawek. Dzi� mia� tylko lask�, kt�r� stuka� w brod�.

��Zdaje si�, �e mia�o to potrwa� tylko chwilk� � powiedzia�a.

��Tak, po drodze zajdziemy tylko do biura Urz�du Analizy Krwi, a potem mo�e pani zaj�� si� swoimi obowi�zkami.

Poprowadzi� j� do najbli�szej windy, zasun�� krat� i uruchomi� wagonik. By� dzie� i przez witra�e wpada�o kolorowe �wiat�o; barwne plamy �lizga�y si� po twarzy Greliera.

��Lubi pani swoj� prac�?

��Praca jak praca.

��Nie s�ysz� w pani g�osie entuzjazmu. Szczerze m�wi�c, jestem zdziwiony. Przecie� mog�a pani wyl�dowa� w� grupie czy�cicieli, a to niebezpieczna praca.

Co mia�a mu odpowiedzie�? �e jest �miertelnie przera�ona g�osami, kt�re zaczyna s�ysze�?

��Jeste�my siedemdziesi�t pi�� kilometr�w od Otch�ani Rozgrzeszenia. Za nieca�e trzy dni katedra wjedzie na most. � Na�ladowa�a ton g�osu medyka. � Szczerze m�wi�c, wola�abym by� w innym miejscu.

��To pani� niepokoi?

��Prosz� mi nie wmawia�, �e z rado�ci� czeka pan na c� chwil�.

��Dziekan wie, co robi.

��Tak pan my�li?

Po twarzy Greliera goni�y si� zielone i r�owe zaj�czki.

��Tak � odpar�.

��Pan w to nie wierzy. Jest pan r�wnie przera�ony jak ja, prawda? Jest pan cz�owiekiem racjonalnie my�l�cym. Ma pan w �y�ach inn� krew ni� on. Wie pan, �e katedr� nie mo�na przejecha� przez ten most.

��Zawsze kiedy� jest pierwszy raz. � �wiadom, �e dziewczyna s�ucha go uwa�nie, tak bardzo stara� si� kontrolowa� wyraz twarzy, �e a� zacz�� mu drga� mi�sie� na skroni.

��Dopad�o go pragnienie �mierci � powiedzia�a Rashmika. � Wie, �e cz�stotliwo�� znikni�� zbli�a si� do kulminacji. Chce z rozmachem uczci� t� okoliczno��. Znalaz� �wietny spos�b: rozwali� katedr� w proch, a samemu zosta� m�czennikiem. Teraz jest dziekanem, ale czy nie chcia�by przypadkiem zosta� �wi�tym?

��O czym� pani zapomina. Planuje, co ma by� po przej�ciu mostu. Chce dosta� trwa�� ochron� ze strony Ultras�w. To nie s� plany cz�owieka, kt�ry za trzy dni zamierza pope�ni� samob�jstwo. Jak to inaczej wyja�ni�?

Grelier wierzy� w to, co m�wi� � chyba �e Rashmika �le odczytywa�a jego sygna�y. Co on naprawd� wie na temat plan�w Quaiche�a? � zastanawia�a si�.

��Widzia�am co� dziwnego, gdy tu jecha�am karawan�.

Grelier przyg�adzi� w�osy. Jego zwykle nienaganna kr�tka fryzura by�a w lekkim nie�adzie. Przejmuje si�, pomy�la�a Rashmika. Jest przera�ony jak wszyscy, ale nie daje tego po sobie pozna�.

��Co� pani widzia�a?

��Pod koniec podr�y, gdy przebyli�my most i jechali�my na spotkanie katedr, min�li�my wielk� flot� maszyn. Zmierza�y na p�noc. By� to sprz�t stosowany przy wydobywaniu najwi�kszych wykopalisk czmychaczy.

Oczy Greliera zw�zi�y si�.

��Nic w tym dziwnego. Jecha�y naprawi� uszkodzenie Drogi Ustawicznej, zanim katedry tam dotr�.

��Jecha�y nie w tym kierunku. Ponadto kwestor nie chcia� o tym m�wi�. Jakby dosta� rozkaz, �e ma udawa�, �e �adne ma szyny nie istniej�.

��To nie ma nic wsp�lnego z dziekanem.

��Ale z pewno�ci� takie przedsi�wzi�cie nie mo�e si� odbywa� bez jego wiedzy. Prawdopodobnie to zaaprobowa�. Jak pan s�dzi? To nowe wykopaliska czmychaczy, kt�re chce zachowa� w tajemnicy? Znale�li co�, czego nie mo�na powierzy� zwyk�ym g�rnikom z osiedli?

��Nie mam poj�cia. � Skurcz zadomowi� si� ju� na d�u�ej na skroni Greliera � I nic mnie to nie obchodzi. Moja dzia�ka to Urz�d Analizy Krwi i zdrowie dziekana. To wszystko. Mam wystarczaj�co wiele na g�owie nawet bez tej ekumenicznej konspiracji. � Winda zatrz�s�a si�, staj�c. Grelier wzruszy� ramionami z wyra�n� ulg�. � Jeste�my na miejscu, panno Els. A teraz, je�li pani pozwoli, ja b�d� zadawa� pytania.

��Powiedzia� pan, �e zajmie to tylko ma�� chwilk�. U�miechn�� si�.

��Takie drobne k�amstewko.

W biurze pokaza� jej wyniki analizy krwi zestawione z inn� pr�bk�, kt�rej pochodzenia nie wyjawi�.

��Interesowa�y mnie pani zdolno�ci. � Opar� brod� na g��wce laski i patrzy� na Rashmik� spod ci�kich powiek. Mia� du�e worki pod oczami. � Chcia�em wiedzie�, czy to sprawa genetyczna. Jasne? Jestem przecie� uczonym.

��Skoro pan tak twierdzi�

��Problem polega na tym, �e natkn��em si� na blokad�, zanim jeszcze zacz��em szuka� jakich� szczeg�lnych cech. � Poklepa� czule sw�j neseser, kt�ry sta� na �awce. � Krew to m�j �ywio�. Zawsze by� i b�dzie. Genetyka, klonowanie� Wszystko to sprowadza si� do starej, poczciwej krwi. Ona mi si� �ni. Strugi, rzeki krwotok�w. Nie nazwa�aby mnie pani delikacikiem.

��Naprawd�? A to mnie pan zaskoczy�!

��Jako zawodowiec jestem dumny z tego, �e rozumiem krew. Od ka�dego wcze�niej czy p�niej pobior� pr�bk�. Archiwa Lady Morwenny zawieraj� pe�ny obraz genetycznej natury tego �wiata, obraz jej ewolucji w ci�gu ostatniego wieku. Zadziwiaj�ce, jaki to wyrazisty obraz. Hela nie by�a zasiedlana stopniowo, w ci�gu wielu stuleci. Prawie ka�dy wsp�czesny mieszkaniec Heli jest potomkiem kolonist�w, kt�rzy przybyli na kilku statkach, pocz�wszy od �Gnostycznego Wniebowst�pienia�. Na ka�dym statku byli koloni�ci z jednej planety, a ka�dy z tych �wiat�w ma charakterystyczny profil genetyczny. Nowi przybysze � pielgrzymi, ewakuowani, rozmaici cwaniacy � nie wp�yn�li w istotny spos�b na zas�b genetyczny. Ich krew oczywi�cie zosta�a pobrana i oznaczona. � Wzi�� z p�ki fiolk�, wstrz�sn�� ni� i przygl�da� si� spienionemu malinowemu p�ynowi. � Zatem potrafi� do�� dok�adnie przewidzie� cechy krwi danej osoby, o ile oczywi�cie nie jest tu zupe�nie nowym przybyszem. Precyzja wzrasta, je�li wiem, gdzie dana osoba mieszka�a, bo mog� uwzgl�dni� krzy�owanie si� ludzi. Rejon Vigrid to jedna z moich specjalno�ci. Bada�em go bardzo intensywnie. � Stukn�� fiolk� o displej, pokazuj�cy niezidentyfikowan� pr�bk� krwi. � We�my na przyk�ad tego ch�opaka. Klasyczny przedstawiciel Vigrid. Nie mo�na pomyli� jego krwi z krwi� kogo� z innego rejonu Heli. Zatrwa�aj�co typowy.

Rashmika prze�kn�a.

��To krew Harbina, prawda? � spyta�a.

��Tak wynika z zapisk�w w archiwum.

��Gdzie on jest? Co si� z nim sta�o?

��Ten m�czyzna? � Grelier ostentacyjnie czyta� tekst napisany drobnym drukiem na dole displeju. � Wszystko wskazuje na to, �e nie �yje. Zabity podczas pracy. Dlaczego pani pyta? Chyba nie zamierza pani udawa�, �e to pani brat?

Nic na razie nie czu�a; zje�d�a�a z urwiska i grunt jeszcze si� spod niej nie usun��.

��Wie pan, �e by� moim bratem. Widzia� nas pan razem pod czas rozmowy kwalifikacyjnej Harbina.

��By�em podczas rozmowy kwalifikacyjnej z jak�� osob� � przyzna� Grelier � ale s�dz�, �e to nie by� pani brat.

��To nieprawda.

��W sensie �ci�le genetycznym � prawda. � Gestem zach�ci� j�, by spojrza�a na displej i sama si� przekona�a. � Pani pokrewie�stwo z nim jest takie samo jak ze mn�. Nie by� pani bratem. Pani, Rashmiko, nie by�a jego siostr�.

��Wi�c kt�re� z nas zosta�o zaadoptowane.

��Dziwne, �e pani to m�wi, bo te� mi to przysz�o do g�owy. �eby spraw� do ko�ca rozwik�a�, skocz� tam i rozejrz� si�. Chyba to jedyny spos�b. Wybieram si� na ja�owe wy�yny. Zajmie mi to najwy�ej jeden dzie�. Chcia�aby pani przekaza� przeze mnie jak�� wiadomo��?

��Tylko niech im pan nie zrobi krzywdy. Bez wzgl�du na to, co pan zamierza, niech ich pan nie krzywdzi.

��Kto chce kogokolwiek krzywdzi�? Ale zna pani te wsp�lnoty. S� bardzo �wieckie. Bardzo zamkni�te. Podejrzliwe w stosunku do wszelkich dzia�a� ko�cio��w.

��Je�li zrani pan moich rodzic�w, ja zrani� pana. Grelier umie�ci� fiolk� w neseserze i zatrzasn�� wieko.

��Nie obawiam si� tego, bo potrzebuje mnie pani jako swego sojusznika. Dziekan to cz�owiek niebezpieczny, a bardzo mu zale�y na tych negocjacjach. Je�li przez chwil� zw�tpi, czy jest pani t� osob�, za kt�r� si� podaje, a to w jaki� spos�b mog�oby narazi� na szwank jego pertraktacje z Ultrasami� wol� nie spekulowa�, co m�g�by zrobi�. � Westchn��, jakby uzna�, �e skierowali rozmow� na z�e tory i ch�tnie zacz��by od pocz�tku. � Prosz� zrozumie�: to i m�j problem, i pani. S�dz�, �e nie wszystko pani nam o sobie powiedzia�a. Pani krew jest podejrzanie obca. Raczej nigdy nie mia�a pani przodk�w na Heli. Mo�e wyja�nienie jest banalne, ale dop�ki nie b�d� mia� pewno�ci, musz� przyj�� najgorsz� wersj�.

��Czyli?

���e wcale nie jest pani osob�, za kt�r� si� podaje.

��A dlaczego to dla pana taki problem, naczelny medyku? � P�aka�a, gdy� dotar�a do niej prawda o �mierci Harbina i ten cios by� bardzo dotkliwy.

��Poniewa� to ja pani� tu przyprowadzi�em � warkn��. � To by� m�j genialny pomys�, �eby skontaktowa� pani� z dziekanem. A teraz zastanawiam si�, kogo ja tutaj, do diab�a, sprowadzi�em. Przypuszczam, �e jak to si� wyda, znajd� si� w takich samych tarapatach jak pani.

��Nic panu nie zrobi. Jest mu pan potrzebny, bo utrzymuje go pan przy �yciu.

Grelier wsta�.

��Miejmy nadziej�, �e tak jest. Bo par� minut temu usi�owa�a mnie pani przekona�, �e opanowa�o go pragnienie �mierci. Prosz� wytrze� oczy.

Gdy prom Ultras�w odlecia�, Quaiche zwr�ci� si� do Rashmiki:

��No i co? To s� ci w�a�ciwi?

��Tak mi si� wydaje.

��Statek jest chyba odpowiedni pod wzgl�dem technicznym, a im z pewno�ci� bardzo zale�y na otrzymaniu tej roboty. Kobieta by�a dosy� tajemnicza. A m�czyzna? Czu�a pani, �e Malinin co� ukrywa?

Gdy tylko Rashmika us�ysza�a jego nazwisko, od razu wiedzia�a, �e Vasko Malinin to kto� istotny. Jakby wreszcie po wielu pr�bach w�a�ciwy klucz trafi� do zamka, jakby dobrze naoliwione zapadki jedna po drugiej wchodzi�y na miejsce.

To samo poczu�a, gdy us�ysza�a imi� kobiety.

Znam tych ludzi, pomy�la�a. Pami�ta�a ich jako m�odszych, ale ich twarze i spos�b bycia by�y jej bliskie jak w�asne cia�o i krew.

Malinin zachowywa� si� tak, jakby j� te� zna�. Wyczu�a, �e bezceremonialnie k�ama�, m�wi�c o motywach przylotu na Hel�. Zale�a�o mu na czym� wi�cej, nie tylko na niewinnym zbadaniu Haldory.

��Wydawa� si� do�� szczery � odpar�a.

��Naprawd�?

��Mia� nadziej�, �e nie b�dzie pan zadawa� zbyt wielu pyta�, ale tylko dlatego, �e zale�y mu, aby jego statek dosta� to zadanie.

��To dziwne, �e wykazuj� takie zainteresowanie Haldor�. Wi�kszo�� Ultras�w interesuje si� tylko koncesjami na handel.

��S�ysza� pan, co m�wi�: rynek si� za�ama�.

��Ale to i tak nie wyja�nia ich zainteresowania Haldor�.

Rashmika popi�a herbaty, chc�c ukry� wyraz twarzy. Maskowanie k�amstwa przychodzi�o jej znacznie trudniej ni� jego wykrycie.

��To przecie� nie ma wi�kszego znaczenia. Pana delegaci znajd� si� na statku. Ultrasi nie zrobi� nic podejrzanego, czuj�c na karkach oddech grupy adwentyst�w.

��Jest jeszcze co�. � Quaiche, nie maj�c widowni, w kt�rej chcia� wzbudzi� groz�, w�o�y� ciemne okulary i zamocowa� je na otwieraczu powiek. � Nie potrafi� tego skonkretyzowa� ale czy zauwa�y�a pani, jak na pani� ci�gle patrzy�? Ta kobieta r�wnie�. Dziwne. Inni prawie pani nie dostrzegali.

��Nie zwr�ci�am na to uwagi.

Kapitan Seyfarth kroczy� przez hal� Mocy Nap�dowej z za�o�onymi do ty�u r�koma, a m��c�ca maszyneria jakby oddawa�a mu honory. Jako dow�dca Gwardii Katedralnej nigdy nie oczekiwa� ciep�ego przyj�cia ze strony technik�w rezydent�w wydzia�u nap�du. Mieli dobr� pami�� i wiedzieli, �e to zawsze ludzie Seyfartha t�umili bunty w�r�d za�ogi Lady Morwenny. A Seyfarth widzia� oczami duszy cia�a poleg�ych i rannych podczas ostatniej �akcji rozjemczej�, jak to okre�la�y w�adze katedry. Kapitan szuka� Glaura, kierownika zmiany, kt�rego nigdy nie wi�zano bezpo�rednio z tamtym buntem, ale ze sporadycznych z nim kontakt�w kapitan wiedzia�, �e Glaur nie pa�a mi�o�ci� ani do Gwardii, ani do jej dow�dcy.

��A, Glaur. � Kapitan zauwa�y� go przy rozbebeszonym panelu dost�pu.

��Kapitanie, mi�o mi pana widzie�.

Seyfarth podszed� do panelu, z kt�rego druty i kable wystawa�y jak wyprute flaki, i poci�gn�� w d� za luk wej�ciowy, kt�ry zawis� w p�otwartej pozycji nad dyndaj�cymi wn�trzno�ciami. Glaur zamierza� niemrawo zaprotestowa�, ale kapitan po�o�y� palec na ustach na znak, by si� uciszy�.

��To mo�e poczeka� � rzek�.

��Nie ma pan�

��Jako� tu cicho. � Seyfarth rozejrza� si� po hali. Nikogo nie by�o przy maszynach ani na k�adkach. � Gdzie s� wszyscy?

��Doskonale pan wie, gdzie � odpar� Glaur. � Zwiali z Lady Mor. Musieli, bo zwyk�y skafander pr�niowy kosztowa� ju� roczn� pensj�. Zosta�a mi garstka za�ogi, tyle, �eby utrzyma� reaktor na chodzie i oliwi� maszyny.

��Ci, kt�rzy odeszli� � Seyfarth zaduma� si�. To samo dzia�o si� w ca�ej katedrze, nawet Gwardia mia�a problemy z powstrzymaniem exodusu. � Zerwali kontrakt, prawda?

Glaur spojrza� na niego z niedowierzaniem.

��My�li pan, �e si� tym przejmuj�? Zale�y im tylko na tym, �eby wyrwa� si� st�d, nim dotrzemy do mostu.

Seyfarth czu� bij�cy od m�czyzny zapach strachu.

��M�wi pan, �e nie wierz�, �e przejedziemy?

��A pan wierzy?

��Skoro dziekan m�wi, �e przejedziemy, to nie nam w�tpi�.

��Ja w�tpi� � sykn�� Glaur. � Wiem, co si� sta�o ostatnim razem, a teraz jeste�my wi�ksi i ci�si. Katedra nie przejedzie przez ten most, kapitanie, bez wzgl�du na to, ile krwi wpompuje w nas naczelny medyk.

��A wi�c mam szcz�cie, �e nie b�dzie mnie wtedy na Lady Morwennie � powiedzia� Seyfarth.

��Wyje�d�a pan? � Glaur spojrza� na niego przenikliwie. Czy on sobie zdaje spraw�, �e w�a�ciwie namawiam do buntu?�� pomy�la� Seyfarth.

��Tak, ale w sprawach zwi�zanych z ko�cio�em. B�d� nieobecny do czasu, a� katedra przejedzie przez most� albo nie. A pan?

Glaur pokr�ci� g�ow�, g�adz�c brudn� chustk� zawi�zan� na szyi,

��Zostaj�, kapitanie.

��Lojalno�� w stosunku do dziekana?

��Raczej lojalno�� wobec moich maszyn. Seyfarth dotkn�� jego ramienia.

��To robi wra�enie. Nie ma pan przypadkiem ochoty zboczy� z drogi lub uszkodzi� silniki?

Glaur b�ysn�� z�bami.

��Wykonuj� tu swoj� prac�.

��Zginie pan.

��W takim razie mo�e wyjd� w ostatniej chwili. Ale katedra zachowa kurs na Drodze.

��Dobry z pana cz�owiek. Mimo to lepiej tego dopilnowa�. Glaur spojrza� mu w oczy.

��Przepraszam, kapitanie?

��Glaur, niech mnie pan zaprowadzi do panelu wy��czania. � Nie.

Seyfarth chwyci� za chustk� obwi�zan� wok� szyi Glaura i podni�s� go w g�r�, ponad p� metra nad pod�og�. Glaur krztusi� si� i bezradnie bi� pi�ciami o tors kapitana.

��Zaprowad� mnie do panelu wy��czania � powt�rzy� spokojnym g�osem.

Quaiche zobaczy� wreszcie most i przeszed� go dreszcz emocji. To, co planowa� tak skrycie i wytrwale, by�o o krok od realizacji.

��Sp�jrz, Rashmiko. � Przywo�a� j� do okna mansardy, by r�wnie� podziwia�a widok. � Staro�ytny, a jednak bezczasowy. Odk�d og�osi�em plan przeprawy przez rozpadlin�, odliczam ka�d� sekund�. Jeszcze nie jeste�my na drugiej stronie, ale przy najmniej widz� cel.

��Naprawd� chce pan to zrobi�?

��Tyle dokona�em i my�li pani, �e si� wycofam? Ma�o prawdopodobne. Stawk� jest presti� ko�cio�a. To dla mnie rzecz najwy�szej wagi.

��Szkoda, �e nie mog� czyta� z pana twarzy � powiedzia�a. � Szkoda, �e nie widz� pana oczu, i szkoda, �e Grelier zatru� panu wszystkie zako�czenia nerw�w. Gdyby nie to, mog�abym powiedzie�, czy m�wi pan prawd�.

��Nie wierzy mi pani?

��Nie wiem, w co wierzy�.

��Nie prosz�, �eby pani we wszystko wierzy�a. � Obr�ci� fotel. � Nigdy pani nie prosi�em o uznanie zasad mojej wiary. Prosi�em tylko o uczciw� ocen�. Co tak nagle pani� niepokoi?

��Musz� zna� prawd�. Zanim pan przejedzie katedr� przez most, chc� uzyska� odpowied� na pewne pytania.

W oczodo�ach Quaiche�a zadrga�y ga�ki oczne.

��Zawsze by�em z pani� szczery.

��Wi�c jak to by�o ze znikni�ciem, kt�re si� nie wydarzy�o? Czy to pana sprawka, dziekanie? Czy pan to spowodowa�?

��Czy to ja spowodowa�em? � powt�rzy� jak echo.

��Prze�y� pan za�amanie wiary, prawda? Kryzys, podczas kt�rego my�la� pan, �e jednak jest jakie� racjonalne wyja�nienie znikni��. Mo�e nawet rozwin�a si� u pana odporno�� na najsilniejszy wirus indoktrynacyjny, jaki Grelier m�g�by panu zaaplikowa� w tamtym tygodniu.

��Rashmiko, niech pani zachowa ostro�no��. Jest pani dla mnie u�yteczna, ale nie niezast�piona.

Odzyska�a panowanie nad sob�.

��Mam na my�li to, czy postanowi� pan podda� pr�bie w�asn� wiar�. Czy kaza� pan w chwili znikni�cia wys�a� na Haldor� sond� z instrumentami?

Ca�kowicie nieruchome oczy dziekana obserwowa�y j� uwa�nie.

��A jak pani uwa�a?

��Uwa�am, �e wys�a� pan co� na Haldor�, maszyn� czy sond�. Mo�e kupi� to pan od jakiego� Ultrasa. Mia� pan nadziej�, �e co� tam dostrze�e. Co takiego� nie wiem. Mo�e co�, co zauwa�y� pan wiele lat wcze�niej, ale nie chcia� pan tego nawet sam przed sob� przyzna�.

��To absurd.

��Ale uda�o si� panu � podj�a. � Sonda sprawi�a, �e znikni�cie si� przed�u�y�o. Dziekanie, w�o�y� pan kij w szprychy i wywo�a� reakcj�. Podczas znikni�cia planety sonda co� wykry�a. Nawi�za�a kontakt z tym, co planeta ukrywa�a. A to nie mia�o nic wsp�lnego z cudami. � Quaiche pr�bowa� jej przerwa�, ale mu nie pozwoli�a. � Nie wiem, czy sonda wr�ci�a, ale wiem, �e nadal jest pan w kontakcie z tym czym�. Otworzy� pan okno. � Rashmika wskaza�a na zespawany metalowy skafander, kt�rego widok tak j� zaniepokoi�, gdy po raz pierwszy wesz�a na mansard�. � S� tutaj uwi�zione. Zrobi� pan wi�zienie ze skafandra, w kt�rym umar�a Morwenna.

��A po co mia�bym to robi�?

��Poniewa� nie wie pan, czy to demony, czy anio�y.

��A pani oczywi�cie wie?

��S�dz�, �e s� i tym, i tym.

Z Heli wzlecia�y ku niebu czarne maszyny, ma�e promy powierzchnia � orbita, kupione od Ultras�w, ukradzione lub skonfiskowane. Wi�kszo�� z nich by�a wyposa�ona tylko w nap�d chemiczny, nieliczne mia�y silniki j�drowe. Wn�trze ka�dego promu odarto z wyposa�enia � zosta� tylko szkielet konstrukcji � i wstawiono zbrojon� ba�k�, w kt�rej wn�trzu umieszczono dw�ch gwardzist�w. Wylecieli ze standardowych l�dowisk przy Drodze lub z ukrytych w lodzie schron�w, zrywaj�c przy starcie p�aty szronu z powierzchni ksi�yca. Niekt�re promy wystartowa�y z katedr, nawet z Lady Morwenny, gdzie jaka� pomniejsza iglica lub boczna wie�a nagle okaza�a si� d�ugo ukrywanym statkiem. Skorupy maskuj�cej architektury odpad�y jak martwe szare li�cie, kopu�y rozwar�y si� i ods�oni�y upakowan� wewn�trz bateri� statk�w umieszczonych na hydraulicznych wyrzutniach. Gdy statki wznios�y si�, o�lepiaj�cy blask z silnik�w uwydatni� detale architektoniczne budowli. Zaskoczone gargulce zdawa�y si� odwraca� pyski i wysuwa� szcz�ki. Katedry dr�a�y podczas tak gwa�townego startu wielkiej masy, ale po odlocie statk�w nadal sta�y tak jak przedtem, niemal niezmienione.

Statki gwardzist�w dotar�y po kilku sekundach na orbit�, a po kilku dalszych zidentyfikowa�y swoich braci parkuj�cych ju� wok� Heli. Wsz�dzie wida� by�o, �e s� przestawiane w tryb czynny. Statki przegrupowa�y si�, stworzy�y szyk i rozpocz�y lot ku �Nostalgii za Niesko�czono�ci��.

Pasma szaroniebieskiego dymu skr�ca�y si� w korytarzu w rytm zmian ci�nienia powietrza. Ciecz tryska�a z ran na �cianach i suficie i ciek�a w d� b�otnistymi zas�onami. Gdzie� z bliskiej odleg�o�ci dochodzi�y krzyki i terkot automatycznych karabin�w pociskowych, a od czasu do czasu szczekanie broni energetycznej. Kapitan Seyfarth kroczy� korytarzem us�anym cia�ami, wgniataj�c je w si�gaj�ce do kostek b�oto, kt�re � jak mu si� wydawa�o � zala�o wszystkie poziomy statku. D�oni� w r�kawicy trzyma� chropowat� r�koje�� no�a powsta�ego ze skafandra. Ostrze by�o zakrwawione � Seyfarth zabi� ze trzech Ultras�w, a dw�ch ci�ko rani� � ale szuka� lepszej broni. Odwraca� kopniakami cia�a i sprawdza�, czy w ich d�oniach lub za pasem nie tkwi ci�sza bro�. Potrzebowa� karabinu pociskowego.

By� tu sam. Reszta delegat�w albo nie �y�a, albo zosta�a odci�ta w innym rejonie statku. Spodziewa� si� takiego rozwoju sytuacji � z dwudziestu gwardzist�w z pierwszej grupy najwy�ej kilku mog�o dotrwa� do ko�cowej fazy przej�cia statku. Siebie oczywi�cie zalicza� do tych, kt�rzy najprawdopodobniej prze�yj�. Na podstawie swoich wcze�niejszych do�wiadcze� wiedzia�, �e to nie mia�a by� misja samob�jcza, tylko operacja o niskim wsp�czynniku prze�ycia. Oddzia� infiltruj�cy nie musia� przetrwa� � mia� si� zapozna� ze stanem technicznym statku i przes�a� informacje, czy warto przeprowadzi� zmasowany atak statk�w Gwardii Katedralnej. Je�li wytrzymaj� i sparali�uj� obron� pok�adow�, wykorzystuj�c zamieszanie w izolowanych rejonach, tym lepiej. Ale gdy informacja zostanie wys�ana na Hel�, dla dalszego biegu wydarze� nie b�dzie istotne, czy oddzia� przetrwa.

Do Seyfartha dociera�y raporty � fragmentaryczne i nie ca�kiem wiarygodne � �e zmasowany atak spotka� si� z niespodziewanie silnym oporem. Gwardia Katedralna ponios�a zaskakuj�co du�e straty. Ale w�a�nie dlatego atak zorganizowano przewa�aj�cymi si�ami, �eby wykona� zadanie mimo olbrzymich strat. Informacje o strzelaninie z innych rejon�w statku potwierdza�y, �e niekt�rzy gwardzi�ci z drugiej fali wdarli si� do wn�trza �Nostalgii� wraz z broni� pociskow�, kt�rej nie uda�oby im si� przeszmuglowa� pod czujnym okiem �wini.

Wyczu� co� pod stop�.

Ukl�kn��, krzywi�c si� z powodu przykrego zapachu. Przewr�ci� cia�o i zobaczy� na oblepionym br�zowym b�otem biodrze zabrudzony pistolet pociskowy.

Wyci�gn�� bro� zza pasa poleg�ego gwardzisty, strz�saj�c b�oto. Sprawdzi� magazynek: pe�ny. Pistolet by� siermi�ny � masowa produkcja z taniego metalu, bez elektroniki � i dobrze, bo m�g�by ucierpie� w tym szlamie. Na wszelki wypadek Seyfarth odda� pr�bny strza� do najbli�szej �ciany. Statek j�kn��. Dopiero teraz Seyfarth u�wiadomi� sobie, �e ostatnio sporo s�ysza� tych j�k�w, wi�cej, ni� mo�na by oczekiwa�, gdyby to skrzypia�a konstrukcja. Przez chwil� poczu� si� zaniepokojony.

Ale tylko przez chwil�.

Odrzuci� n�, rad, �e teraz dysponuje pistoletem. Wej�cie na pok�ad tylko z no�ami i paroma ukrytymi gad�etami by�o ryzykowane, ale Seyfarth wiedzia�, �e je�li zdob�dzie prawdziwy pistolet, zdo�a pokona� przeciwno�ci.

��Wybierasz si� gdzie�?

G�os dobiega� zza jego plec�w. Niemo�liwe, �eby kto� go podszed� od ty�u. Seyfarth jako dobry �o�nierz co par� sekund sprawdza� ty�y.

A jednak g�os pochodzi� z bliska. G�os by� mu dobrze znany.

Pistolet by� zabezpieczony. Seyfarth odwr�ci� si� powoli.

��My�la�em, �e z tob� sko�czy�em � powiedzia�.

��Trudno ze mn� sko�czy� � odpar� �winia. By� nieuzbrojony, nie mia� nawet pistoletu pociskowego. Za nim wy�ania�a si� � jak doros�y za dzieckiem � pusta skorupa skafandra kosmicznego. Seyfarth, zdezorientowany, wykrzywi� usta w szyderczym u�mieszku. �winia m�g� ukry� si� w ciemno�ciach. Ale ten nie zgrabny skafander? To niemo�liwe, �eby przemkn�� niezauwa�ony. To nieprawdopodobne, �eby w par� sekund � gdy Seyfarth by� odwr�cony � skafander m�g� przybiec z dalekiego ko�ca korytarza.

��To jaki� trik? � spyta�.

��Na twoim miejscu od�o�y�bym pistolet � powiedzia� �winia.

Seyfarth nacisn�� palcem spust. Chcia� wypali� w ryj temu potworowi, ale z drugiej strony chcia� si� dowiedzie�, jakim prawem �winia m�wi do niego takim tonem.

Czy nie wie, gdzie jest jego miejsce?

��Powiesi�em ci�, �eby� wysech� � powiedzia�. Nie myli� si�: to by� ten sam �winia. Seyfarth widzia� nawet rany w miejscach, gdzie ostrza przyszpili�y jego cia�o do �ciany.

��Pos�uchaj mnie i od�� pistolet, to porozmawiamy. Chcia�em, �eby� mi co� wyja�ni�. Co, do diab�a, Quaiche chce zrobi� z moim statkiem?

Seyfarth dotkn�� palcem he�mu, jakby chcia� si� podrapa� w g�ow�.

��Kt�ry z nas ma pistolet, co, wieprzku? � Ty.

��No w�a�nie. Wiedzia�em, �e trzeba to wyja�ni�. Odejd� od skafandra i ukl�knij w tym gnoju, tam, gdzie twoje miejsce.

��Bo jak nie, to co?

��To b�dzie wieprzowina.

�winia zrobi� ruch w jego stron�, zaledwie drgn��, ale Seyfarthowi to wystarczy�o. Chcia�by zna� odpowied� na niekt�re pytania, ale na razie to musi poczeka�. Po przej�ciu statku b�d� mieli mn�stwo czasu na badanie trupa.

Nacisn�� spust. �adnej reakcji. W�ciek�y, spojrza� na pistolet, s�dz�c, �e bro� si� zaci�a.

Nie chodzi�o o pistolet � co� by�o nie w porz�dku z r�k� Seyfartha. Przeszywa�y j� na wylot dwa szpikulce, kt�re wystrzeli�y ze �ciany.

Teraz nadszed� b�l. Seyfarth poczu�, jak szpikulce tr� o ko�� i �ci�gno. St�umi� j�k.

��Niez�a� � zacz�� szyderczo.

Ostrza wycofa�y si� z jego cia�a z mokrym mla�ni�ciem. Seyfarth, przera�ony, ale i zafascynowany, obserwowa�, jak szpikulce chowaj� si� w g�adkiej �cianie.

��Rzu� pistolet � powiedzia� �winia.

Rami� Seyfartha drga�o. Wycelowa� bro� w �wini� i pr�bowa� nacisn�� spust. Co� jednak niedobrego dzia�o si� z jego r�k� � palec wskazuj�cy ledwie si� porusza�, stuka� �a�o�nie w cyngiel jak d�d�ownica wij�ca si� na haku.

��Ostrzega�em ci� � powiedzia� �winia.

Ze �cian, pod�ogi i sufitu korytarza wystrzeli�y nast�pne szpikulce. Czu�, jak zanurzaj� si� w jego ciele i unieruchamiaj� go. Pistolet wypad� mu z d�oni, stukaj�c o metalowe pr�ty pod�ogi.

��To za Ork� � rzek� �winia.