Kt�rego� dnia si� umiera.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Wi�c umieram.

Sta�o si� to bardzo szybko i z hukiem.

Znienacka. Us�ysza�em ha�as. Odwr�ci�em si�. Ujrza�em dzi�b Boeinga 747 (prawdopodobnie zagubionego w przestworzach z powodu strajku kontroler�w ruchu lotniczego), kt�ry w�a�nie z impetem wpad� przez okno, przeje�d�a� przez m�j salon, mia�d�y� meble, zamienia� w py� moje bibeloty i w szalonym p�dzie sun�� prosto na mnie.

To bez znaczenia, czy jeste�my awanturnikami, czy czujemy si� eksploratorami i pionierami nowych �wiat�w: kt�rego� dnia wszyscy staniemy w obliczu problem�w, kt�re nas przerosn�. W ka�dym razie samolot demoluj�cy m�j salon by� problemem, kt�ry mnie przer�s�. Wydarzenia przewija�y si� w zwolnionym tempie. W og�uszaj�cym ha�asie przestrze� wok� mnie rozrywa�a si� na tysi�ce kawa�eczk�w, w�r�d tuman�w py�u i gruzu mign�y mi twarze pilot�w. Jeden wysoki i chudy, drugi ma�y i �ysy. Wygl�dali na zaskoczonych. Pewnie po raz pierwszy odwozili pasa�er�w prosto do dom�w. Wysoki chudzielec mia� twarz wykrzywion� przera�eniem, drugi natomiast przejawia� objawy paniki. Nie s�ysza�em ich zbyt dobrze ze wzgl�du na �omot, ale ten z otwartymi ustami musia� g�o�no wrzeszcze�.

Cofn��em si�, ale rozp�dzony samolot, w dodatku Boeing 747, nie zatrzyma� si� ot tak. W idiotycznym ge�cie zas�oni�em twarz r�koma, skrzywi�em si� �a�o�nie i zacisn��em powieki. Wci�� mia�em nadziej�, �e to wszystko jest tylko koszmarem.

Czeka�em wi�c. Niezbyt d�ugo. Mo�e u�amek sekundy, kt�ry jednak ci�gn�� si� dla mnie w niesko�czono��. Potem uderzenie. Poczu�em si� tak, jakby kto� wymierzy� mi pot�ny policzek, kt�ry pchn�� mnie na �cian�, a nast�pnie zmia�d�y�. Wtedy zrobi�o si� cicho i ciemno. Co� takiego zawsze zaskakuje. Nie tylko pomy�ka kontroler�w lot�w boeing�w, lecz tak�e nasz w�asny koniec.

Nie chc� dzi� umiera�. Jestem na to za m�ody.

�adnych obraz�w, d�wi�k�w, �adnych dozna�. Ciii� To �le wr�y� Przez system nerwowy wci�� p�yn� �yciodajne soki. Mo�e moje cia�o jeszcze uda si� �odzyska�"? Przy odrobinie szcz�cia ratownicy nadejd� w por�, pobudz� zn�w serce, zlepi� jako tako po�amane cz�onki. D�u�szy czas pole�� w ��ku, lecz w ko�cu wszystko b�dzie jak dawniej. B�dzie si� m�wi�o, �e prze�y�em istnym cudem.

No dobra. Czekam na pomoc. Nadejd�. Gdzie� si� podziali? Ju� wiem� O tej porze dnia pewnie wsz�dzie s� korki.

Nie mog� si� podda�. �mier� to o jedno poddanie si� za du�o. Musz� rozrusza� umys�. Musz� my�le�. Ale o czym?

Na przyk�ad o piosence z dzieci�stwa.

Bum tralala

chlapie fala,

Po g��binie

Statek p�ynie�

Jak to dalej sz�o?

Cholera, pami�� zaczyna strajkowa�. Biblioteka zamkni�ta.

M�j m�zg zatrzyma� si�, wiem to, ale� wci�� my�l�. Kartezjusz si� myli�. Mo�na �ju� nie by�", a �wci�� my�le�". To nawet co� wi�cej ni� my�lenie: mam pe�n� �wiadomo�� tego, co si� dzieje wok� mnie. Wszystkiego. Nigdy w �yciu nie by�em r�wnie �wiadomy.

Czuj�, �e teraz wydarzy si� co� wa�nego. Czekam. O, ju�. Mam wra�enie� Mam wra�enie, �e� co� ze mnie wychodzi! Wydzielam jakie� opary. Opary, kt�re przyjmuj� kszta�t mojego cia�a. Co� na kszta�t prze�roczystego odbicia mnie samego!

Czy to w�a�nie jest �dusza"? Ten �inny ja" przepuszczaj�cy �wiat�o wydobywa si� z mojego cia�a przez g�rn� cz�� czaszki. Boj� si�, a jednocze�nie jestem bardzo podekscytowany. Potem padam na ziemi�.

�Inny ja" przygl�da si� mojemu dawnemu cia�u. Woko�o rozrzucone s� moje szcz�tki. No c�, nie ma sensu d�u�ej si� oszukiwa�, chyba �e znajdzie si� jaki� chirurg pasjonat uk�adanek� Nie da si� ju� tego odratowa�.

Dobry Bo�e, co za uczucie! Lec�. Wznosz� si�. Z dawnym cia�em ��czy mnie, niczym p�powina, tylko srebrna nitka. Lec� dalej i dalej, a srebrna ni� ci�gnie si� za mn�.

Po g��binie

Statek p�ynie

To ja jestem tym statkiem. Moje cia�o unosi si� na wodzie. Lec�. Oddalam si� od mojego dawnego mnie. Coraz dok�adniej widz� Boeinga 747. Samolot jest ca�kowicie rozbity. Patrz� z lotu ptaka na m�j dawny blok. Przypomina ciasto francuskie � pi�tra po�o�y�y si� jedne na drugich.

Dryfuj� nad dachami dom�w. Jestem w niebie. Co ja w og�le tutaj robi�?

Jestem profesorem na wydziale antropologii w Pary�u i my�l�, �e zdo�am odpowiedzie� na pa�skie pytanie. Za pocz�tek ludzkiej cywilizacji uznaje si� moment, w kt�rym niekt�re naczelne przesta�y wyrzuca� cia�a swych zmar�ych na �mietnik, a zacz�y pokrywa� je muszlami i kwiatami. Pierwsze ozdobione groby odkryto w pobli�u Morza Martwego. Datuje si� je w�glem ¹⁴C na 120 000 lat. Oznacza to, �e dawno temu ludzie wierzyli, i� nast�pstwem �mierci jest jaki� �magiczny" fenomen. Nie da si� te� nie zauwa�y�, i� r�wnocze�nie pojawi�a si� sztuka abstrakcyjna, staraj�ca si� opisa� ow� �magi�". Nieco p�niej powsta�y pierwsze dzie�a fikcyjne, utwory autor�w staraj�cych si� wyobrazi� sobie stan �po �mierci". Prawdopodobnie sami chcieli si� tym sposobem uspokoi�

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Co� mnie ci�gnie w g�r�. Cudowne �wiat�o. Wreszcie si� dowiem. Co si� z nami dzieje po �mierci? Co znajduje si� ponad naszym �wiatem?

Lot nas miastem.

Lot nad planet�.

Wychodz� poza sfer� oko�oziemsk�. Srebrna nitka naci�ga si� coraz bardziej, a� wreszcie p�ka.

Nie da si� ju� zawr�ci�. Moje �ycie w sk�rze Michaela Pinsona, ca�kiem sympatycznego go�cia, naprawd� dobieg�o ko�ca.

W chwili gdy opuszczam ��ycie", zdaj� sobie spraw�, �e do tej pory zawsze uwa�a�em �mier� za co�, co przytrafia si� tylko innym. Za legend�. Albo za jak�� pr�b�, kt�rej ja nie zostan� nigdy poddany.

Ka�dy kiedy� umiera. Dla mnie to �kiedy�" nast�pi�o dzisiaj.

My�l�, �e po �mierci nie ma nic. Zupe�nie nic. My�l�, �e nie�miertelno�� osi�gamy, p�odz�c dzieci, kt�re r�wnie� b�d� p�odzi� dzieci i tak dalej� To one przenosz� w czasie nasz� ma�� pochodni�

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Wiem ju�, �e nie mam wyboru. Ziemia jest tylko odleg�ym okruszkiem. Szcz�tki mojego dawnego cia�a zosta�y w�a�nie odnalezione przez ratownik�w.

To dziwne, ale zdaje mi si�, �e s�ysz� ich g�osy. �Co za okropny wypadek! Nie codziennie samolot uderza w wie�owiec! I jak tu odszuka� wszystkie cia�a w tej betonowej magmie?".

No c�, to ju� nie m�j problem.

Wci�ga mnie cudowna po�wiata. Kieruj� si� w stron� �rodka galaktyki. W ko�cu go widz�. Kontynent zmar�ych to czarna dziura po�rodku Drogi Mlecznej.

Przypomina odp�yw z umywalki, wci�gaj�cy wszystko wir. Zbli�am si�. Mo�na by go por�wna� do pulsuj�cego kwiatu, olbrzymiej orchidei ze �wietlistej mgie�ki.

Ta czarna dziura wci�ga wszystko: uk�ady s�oneczne, gwiazdy, planety, meteoryty. Mnie tak�e.

Przypominam sobie rysunki map �wiata zmar�ych. Siedem Niebios. Docieram do� Pierwszego Nieba. To niebieski, sto�kowaty teren. Z zewn�trz otacza go pow�oka z gwie�dzistego py�u.

Co roku na Ziemi rodz� si� miliony istot ludzkich. Zmieniaj� tony mi�sa, owoc�w i warzyw w tony odchod�w. Poruszaj� si�, rozmna�aj�, by w ko�cu umrze�. Nie ma w tym nic niezwyk�ego, cho� taki w�a�nie jest sens naszej egzystencji. Rodzi� si�. Je��. Porusza� si�. Rozmna�a�. Zdechn��.

W mi�dzyczasie czujemy, �e nasze istnienie ma jakie� znaczenie, bo z naszych ust wydobywaj� si� d�wi�ki, a nasze nogi i ramiona poruszaj� si�. M�wi� wam: jeste�my maluczcy, sko�czymy jako gnij�ce �cierwo, by na koniec obr�ci� si� w py�.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

U progu �wiata zmar�ych wyczuwam czyj�� obecno��. Wok� mnie inni nieboszczycy, niczym motyle, w�druj�ce monarchy, p�dz�ce w stron� �wiat�a.

Ofiary wypadk�w drogowych. Skazani na �mier�, kt�rzy w�a�nie zostali straceni. Torturowani wi�niowie. Nieuleczalnie chorzy. Pechowy pieszy, kt�remu doniczka spad�a na g�ow�. Niedouczony turysta, kt�ry pomyli� �mij� z zaskro�cem. Majsterkowicz, kt�ry zadrapa� si� zardzewia�ym gwo�dziem, nie b�d�c zaszczepionym przeciwko t�cowi.

Niekt�rzy sami si� o to prosili. Piloci, amatorzy lot�w we mgle, niemaj�cy poj�cia o korzystaniu z instrument�w nawigacyjnych. Narciarze szusuj�cy poza wyznaczonymi trasami, kt�rzy nie zauwa�yli przepa�ci. Spadochroniarz, kt�remu w locie sp�on�� spadochron. Nieuwa�ni treserzy dzikich zwierz�t. Motocykli�ci przekonani, �e jednak zdo�aj� wyprzedzi� t� ci�ar�wk�

To dzisiejszy narybek. Pozdrawiam ich.

Nieco dalej niemal ocieraj� si� o mnie znajome postaci. Rose, moja �ona! Amandine, dawna kochanka!

Pami�tam.

Znajdowa�y si� w pomieszczeniu obok, w chwili gdy Boeing 747 spad� na nasz budynek w Buttes-Chaumont. To z nimi prze�y�em wielk� przygod� �tanatonaut�w".

Tanatonauci, od greckiego s�owa thanatos oznaczaj�cego ��mier�" i nautes � ��eglarz". Okre�lenie to wymy�li� m�j przyjaciel Raoul Razorbak. Wok� s�owa powsta�a ca�a nauka. Wraz z nauk� pojawili si� pionierzy. Zbudowali�my tanatodromy i zainaugurowali�my now� ga��� bada� eksperymentalnych � tanatonautyk�.

Naszym celem by�o odkrycie terra incognita za�wiat�w. Dopi�li�my swego. Unie�li�my zas�on� ostatniej istniej�cej tajemnicy � zwi�zanej z ludzk� �mierci�. Wspomina�y o nich wszystkie religie, wszystkie mitologie opisywa�y je poprzez mniej lub bardziej precyzyjne metafory, my jednak pierwsi zacz�li�my m�wi� o za�wiatach jako o �normalnym" kontynencie.

Obawiali�my si�, �e nie uda nam si� doprowadzi� naszych bada� do ko�ca. Fakt, �e �w Boeing 747 spad�, niby przypadkiem, na nasz budynek, jest dowodem na to, �e zacz�li�my przeszkadza� komu� �na g�rze".

I zn�w widz� to, co ju� kiedy� odkryli�my� tym razem to jednak podr� w jedn� stron�. Nici ��cz�ce nas z naszymi cia�ami zosta�y zerwane � wiem ju�, �e powr�t do mojej dawnej sk�ry jest niemo�liwy. Odp�yw umywalki wsysa nas w coraz w�szy tunel. Przemierzamy w ca�o�ci t� tras� i docieramy do �ciany z mi�kkiej i matowej b�ony. Poniewa� mach 1 oznacza� pierwsz� barier� d�wi�ku, ja i moi towarzysze nadali�my nazw� �Moch 1" pierwszej �cianie �mierci. Dzisiaj, wsp�lnie, pokonujemy j�.

Waham si�. Pozostali pr� naprz�d z du�� pewno�ci� siebie. Trudno. Ruszam tak�e. Przed nami�

Skandal. To prawdziwy skandal. Jestem piel�gniark� na oddziale paliatywnym. Codzienne towarzyszenie ludziom w chwilach agonii sprawi�o, �e wyrobi�am sobie na ten temat pewne zdanie. I uwa�am, �e to skandaliczne. Staramy si� zachowywa� tak, jakby �mierci nie by�o. Wnuki patrz�, jak pewnego dnia karetka pogotowia zabiera dziadka do szpitala. Nie widz� go przez kilka tygodni, a� w ko�cu pewnego pi�knego ranka kto� przez telefon oznajmia im, �e dziadek nie �yje. Rezultat: najm�odsze pokolenia nie wiedz�, czym tak naprawd� jest �mier�. Gdy dzieci dorastaj�, starzej� si� i staj� w obliczu w�asnej �mierci � ogarnia je panika. Nie tylko dlatego, �e tym razem to one b�d� musia�y znikn��, lecz tak�e dlatego, �e czeka je wielka niewiadoma. Je�li mia�abym co� poradzi� dzieciom, powiedzia�abym: Nie b�jcie si�, odwied�cie dziadk�w w szpitalu! To b�dzie dla was najlepsza lekcja� �ycia.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Przedostaj� si� przez pierwsz� barier� i widz� przed sob�� Drugie Niebo: czarn� krain� wszystkich l�k�w.

Materializuj� si� jako potwory, wychodz� z najskrytszych g��bin mojej wyobra�ni. Ciemno��. Dreszcze. Witaj� mnie szydercze zmory i wsp�czesne demony.

Na dziewi�ciu stromych �cie�kach spotykam moje najstraszniejsze koszmary. Wci�� jednak widz� bij�ce ze �rodka �wiat�o, kt�re ca�y czas wskazuje mi w�a�ciw� drog�.

Staj� twarz� w twarz z moimi skrytymi w p�cieniu l�kami. Dochodz� do kolejnych wr�t, do matowej b�ony. Moch 2. Przechodz� przez nie i docieram do�

Jestem wdow� i towarzyszy�am mojemu m�owi w jego ostatnich chwilach. Proces ten mo�na podzieli� na pi�� etap�w. Z pocz�tku nie godzi� si� na �mier�. Chcia�, by nasze �ycie toczy�o si� jak dawniej, opowiada� o tym, co b�dziemy robi�, gdy wr�ci do domu po chorobie. Nast�pnie, gdy lekarze stwierdzili, �e nie ma ju� dla niego nadziei, wpad� w wielk� z�o��. W pewnym sensie szuka� winnego. Oskar�a� swojego lekarza prowadz�cego o brak kompetencji. Mnie za� o to, �e umie�ci�am go w nieodpowiednim szpitalu. Twierdzi�, �e chc� tylko jego pieni�dzy i robi� wszystko, by wreszcie dosta� po nim spadek. Skar�y� si�, �e wszyscy go porzucili i �e bliscy nie odwiedzaj� go wystarczaj�co cz�sto. Trzeba przyzna�, �e by� tak nieuprzejmy, i� nawet dzieci niech�tnie przychodzi�y do szpitala. Wreszcie uspokoi� si� i wszed� w trzeci� faz�, kt�r� mo�na by zakwalifikowa� jako �faz� sprzedawcy dywan�w". Targowa� si�: no dobrze, jestem skazany, ale chcia�bym przynajmniej do�y� do moich najbli�szych urodzin, albo przynajmniej do mistrzostw �wiata w pi�ce no�nej. �ebym chocia� zobaczy� p�fina�y. No, przynajmniej �wier�fina�y. Kiedy poj��, �e naprawd� z nim �le, wpad� w depresj�. To by�o straszne. Nie chcia� z nikim rozmawia� ani nic je��. To tak, jakby nagle sobie odpu�ci�. Przesta� walczy�, straci� ca�� energi�. Przypomina� boksera, kt�ry przestaje si� broni� i opada na sznury otaczaj�ce ring w oczekiwaniu na dobicie.

Wreszcie wszed� w pi�t� faz�: akceptacj�. Odzyska� u�miech. Za��da� walkmana, by m�c s�ucha� swojej ulubionej muzyki. Najbardziej lubi� Doors�w, to mu przypomina�o czasy m�odo�ci. Umar� z u�miechem na ustach, ze s�uchawkami na uszach, s�uchaj�c: This is the end.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

�czerwonej krainy moich fantazji, po niebieskim �wiecie u wej�cia i czarnym �wiecie strachu. Tu materializuj� si� moje ��dze.

Jestem w Trzecim Niebie. Odczuwam przyjemno��, �ar, ciep�� wilgo�. Rozkosz. Konfrontacja z najbardziej ekstrawaganckimi fantazjami seksualnymi, najskrytszymi marzeniami. Na jaki� czas tu grz�zn� W moim umy�le pojawiaj� si� wyj�tkowo ekscytuj�ce obrazy. Najgor�tsze i najbardziej prowokuj�ce aktorki i modelki b�agaj�, bym je wzi�� w obj�cia.

Moja �ona i by�a kochanka padaj� z kolei w ramiona pi�knych efeb�w.

Chcia�bym tu pozosta�, lecz czuj� si� zmuszony skoncentrowa� na �wietle, niczym nurek, kt�ry nie mo�e oddali� si� od prowadz�cego go sznura. Pokonuj� Moch 3.

Chcieliby�my, �eby �mier� nie istnia�a. Ale w�a�ciwie to dobrze, �e istnieje � takie jest moje zdanie. Najgorsza rzecz, jaka mog�aby nam si� przydarzy�, to nie�miertelno��. Ale� by�my si� nudzili, prawda?

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Czwarte Niebo: pomara�czowa kraina. Terytorium cierpienia z powodu minionego czasu. Poch�d zmar�ych ci�gnie si� a� po horyzont, prawie jak kolejka do kasy kinowej.

S�dz�c po ich ubraniach, niekt�rzy zdaj� si� tu czeka� od stuleci. Chyba �e to staty�ci filmu katastroficznego, ofiary wypadku na planie. Tak czy owak niekt�rzy znajduj� si� tu ju� od d�u�szego czasu.

Czekaj�.

Pomara�czow� krain� chrze�cijanie nazwaliby z pewno�ci� czy��cem. Czuj�, �e i my powinni�my stan�� na ko�cu kolejki i czeka�. Jednak ju� na Ziemi zawsze wola�em wpycha� si� przed pozosta�ych. Zachowanie to przysporzy�o mi zreszt� wielu k�opot�w, a nawet sta�o si� powodem kilku b�jek na pi�ci. W ka�dym razie wymijamy kolejk�. Chocia� niekt�rzy protestuj�, krzycz�, �e nie mamy prawa, nikt nas nie zatrzymuje.

Zmierzaj�c ku pocz�tkowi kolejki, cofam si� wraz z histori� i odkrywam bohater�w bitew homeryckich, o kt�rych czyta�em na lekcjach w szkole, filozof�w greckich, kr�l�w pa�stw, kt�re ju� dawno znikn�y z map.

Mia�bym ochot� poprosi� ich o autograf, lecz miejsce i okoliczno�ci niespecjalnie si� do tego nadaj�.

Rose, Amandine i ja przelatujemy nad zmar�ymi. Stanowi� rozleg�� rzek� p�yn�c� w stron� �wiat�a (Styks?). Wej�cie do pomara�czowej krainy jest jej �r�d�em, w miar� jak posuwamy si� naprz�d, rzeka zw�a si� coraz bardziej, a� wreszcie staje si� niewielkim strumyczkiem. W g��bi wida� jeszcze jedn� matow� �cian�. Pokonujemy Moch 4.

Nigdy nie my�l� o �mierci. Boj� si�, �e mog� j� tym sprowokowa�. �yj� tu i teraz, a potem niech si� dzieje, co chce � zobaczymy.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Oto jeste�my w Pi�tym Niebie. ��ta kraina. �wiat Wiedzy. Tutaj poznajemy wielkie tajemnice ludzko�ci. Przechwytuj� po drodze kilka cennych informacji, kt�rych niestety nie zdo�am ju� przekaza� nikomu z �yj�cych.

Ogarnia mnie poczucie w�asnej m�dro�ci. Subtelne g�osy wyja�niaj� mi kwestie, kt�rych nigdy wcze�niej nie mog�em poj��. Jedn� po drugiej poznaj� odpowiedzi na pytania, kt�re zadawa�em sobie przez ca�e dotychczasowe �ycie.

Ogonek zmar�ych kurczy si�.

Wielu nieboszczyk�w zwleka � s� zafascynowani odpowiedziami na pytania, kt�re zawsze tak bardzo ich dr�czy�y. Strumyk zmienia si� w strumyczek. Staram si� nie da� oszo�omi� tymi frykasami dla umys�u. D��� do �wiat�a. Wychodz� z Moch 5 i czuj�

Zdziwienie.

Tak, rzek�bym � obustronne zdziwienie. Zosta�em niedawno zwolniony za dobre sprawowanie po odsiedzeniu kary trzydziestu lat wi�zienia. Mog� wi�c teraz m�wi� bezkarnie. Zabi�em czternastu ludzi. Kiedy zabija�em, dziwi�em si� na widok zaskoczonych i wzburzonych ludzi, kt�rym w�a�nie oznajmia�em, �e zamierzam po�o�y� kres ich �yciu. Najwyra�niej wyobra�ali sobie, �e �ycie nale�y do nich, tak jak samoch�d, pies czy dom.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

��e znajduj� si� w Sz�stym Niebie. Odkrywam Pi�kno. Wizje jak ze sn�w, wra�enie kolor�w i harmonii. Czuj� si� brzydki i g�upi. Wielu nieboszczyk�w grz�nie tutaj, zafascynowanych Pi�knem.

Rose, moja �ona, ci�gnie mnie za rami�. Musimy i�� dalej i nie da� si� usidli� przez ten widok.

Idziemy naprz�d. Jest nas coraz mniej.

Opuszczamy Moch 6 i docieramy do Si�dmego Nieba, do bia�ej krainy.

Tutaj migracja dusz zdaje si� ko�czy�. �wiat�o wydobywa si� z g��bi �a�cucha g�rskiego. Najwy�szy szczyt emanuje intensywnym blaskiem. Kieruj� si� w jego stron�. W�ska �cie�ka prowadzi na R�wnin� S�du.

Po�rodku d�uga rzeka zmar�ych jest ju� zaledwie stru�k�. P�ynie kropla za kropl�. Ka�da dusza czeka, by stoj�ca przed ni� zosta�a wezwana do okienka, robi wtedy kolejny krok i staje na specjalnej, wyznaczaj�cej granic� linii.

Rose, Amandine i ja wciskamy si� do kolejki.

Podchodzi do nas prze�roczysta istota. Ju� na pierwszy rzut oka wiem, kto to. Klucznik. Od�wierny bramy do raju. Dla Egipcjan to Anubis, b�g zmar�ych, dla hinduist�w � Jama, Charon, przewo�nik na rzece Styks � dla Grek�w, Merkury, przewodnik dusz � dla Rzymian i �wi�ty Piotr � dla chrze�cijan.

��Prosz� za mn��

Ros�y brodacz popatrzy� na mnie z lekk� wy�szo�ci�.

��Zgoda.

U�miechn�� si� i kiwn�� g�ow�. Super, s�yszy to, co m�wi�. Prowadzi nas wprost na Wy�yn� S�du Ostatecznego. Stajemy przed trzema s�dziami, kt�rzy przypatruj� nam si� w milczeniu. S�ysz�, jak �wi�ty Piotr informuje ich:

Nazwisko: Pinson

Imi�: Michael

Narodowo��: francuska

W�osy w ostatnim �yciu: br�zowe

Oczy: br�zowe

Wzrost w ostatnim �yciu: 1,78 m

Znaki szczeg�lne: brak

Wada: brak wiary w siebie

Zaleta: ciekawo��

Wiem, kim s� s�dziowie. Oni r�wnie� przyjmuj� r�ne imiona w zale�no�ci od mitologii: Zeus, Temida, Tanatos dla Grek�w. Maat, Ozyrys, Thot dla Egipcjan. Izanami, Izanagi, Omoi-kane dla Japo�czyk�w. Trzej archanio�owie: Gabriel, Micha� i Rafa� dla chrze�cijan.

��Zwa�ymy teraz twoj� dusz� � oznajmia najwy�szy z trzech, Gabriel.

Czyli ta ektoplazma rzeczywi�cie jest moj� dusz��

��Os�d�my ich wszystkich naraz � dodaje najgrubszy, Rafa�.

Rozprawa nie trwa d�ugo. Archanio�owie oskar�aj� nas o zdradzenie zbyt wielu sekret�w dotycz�cych za�wiat�w, o podzielenie si� wiedz�, kt�r� zdobyli�my podczas naszych bada� w dziedzinie tanatonautyki � a jest ona zarezerwowana jedynie dla Wielkich Wtajemniczonych. Nie mieli�my prawa wyjawia� ludziom sensu �ycia i �mierci.

��Gnani ciekawo�ci�, odkryli�cie Siedem Niebios i opowiedzieli�cie o nich w spos�b czysto� bezinteresowny i laicki!

��Nikt nie wyda� wam pozwolenia na szerzenie tego typu tajnych informacji.

��Gdyby�cie przynajmniej skryli je za otoczk� paraboli i mitologii�

��Gdyby�cie chocia� uzale�nili wyjawienie ich od przej�cia pewnej inicjacji�

Archanio�owie wymieniaj� wszystkie szkody, jakie mog�y wyrz�dzi� zdradzone przez nas sekrety o �wiecie zmar�ych.

��Ludzie mogliby zacz�� pope�nia� samob�jstwa wy��cznie z pobudek �turystycznych", z ch�ci �zwiedzenia" Raju!

��Na szcz�cie zareagowali�my w por�, by st�umi� w zarodku wasze nietaktowne dzia�ania!

Archanio�owie stwierdzili, �e chyba b�d� zmuszeni zniszczy� wszystkie dzie�a na temat tanatonaut�w oraz wszystkie ksi�garnie i biblioteki je przechowuj�ce. Uznali, �e trzeba b�dzie sfa�szowa� pami�� kolektywn� ludzko�ci, by wymaza� z niej wszelki �lad naszych bada�. Na szcz�cie okaza�o si�, �e nie b�dzie to konieczne. Ksi��ka o tanatonautach nie wywo�a�a w�a�ciwie �adnego odd�wi�ku. Nieliczni czytelnicy, kt�rzy si�gn�li po ni� przypadkiem, pomy�leli pewnie, �e to zwyk�a powie�� science fiction, jakich wiele. Wydarzenie, jakim by�o ukazanie si� naszej ksi��ki, nie zosta�o w �aden spos�b dostrze�one, uton�o w morzu innych publikacji.

Na tym bowiem polega wsp�czesna cenzura. Polega ju� nie na tuszowaniu, lecz na gubieniu wa�nych tre�ci w masie innych. Dra�liwe ksi��ki dusi si� w nat�oku nudnych i banalnych pozycji.

Tak wi�c archanio�owie nie musz� interweniowa� bezpo�rednio. Musimy jednak zosta� ukarani za to, �e wzbudzili�my ich niepok�j. Jest tylko jeden mo�liwy werdykt: winni.

��Jaka czeka nas kara? � pyta Amandine. � Piek�o?

Trzej archanio�owie spogl�daj� na ni� pob�a�liwie.

��Piek�o? Przykro nam, ale co� takiego nie istnieje. Jest tylko Raj albo� Ziemia. Ci, kt�rym si� nie udaje dosta� do Raju, skazywani s� na reinkarnacj� i powr�t na Ziemi�.

��Czyli w�a�ciwie mo�na powiedzie�, �e Ziemia jest Piek�em � stwierdza z rozbawieniem archanio� Rafa�.

Archanio� Gabriel dodaje:

��Reinkarnacja to troch� jak matura. Kiedy oblewamy egzamin, powtarzamy klas�. Je�li o was chodzi, w�a�nie oblali�cie. Wracacie zatem do punktu wyj�cia, czeka was powt�rka z �ycia.

Pochylam g�ow�.

Rose � moja �ona, Amandine � moja przyjaci�ka i ja, wszyscy my�limy sobie: �Kolejne �ycie na marne".

Ile os�b przed nami musia�o podobnie westchn��?

Jednak nast�pni nieboszczycy niecierpliwi� si�. Musimy zwolni� miejsce. �wi�ty Piotr odprowadza nas w stron� g�ry. Wspinamy si� na jej wierzcho�ek, z kt�rego bije pot�ny promie� �wiat�a. To w�a�nie ono nas tu doprowadzi�o. Tu� pod nim widniej� dwa wej�cia do korytarzy biegn�cych do wn�trza g�ry. Pierwszy otw�r ma brunatn� otoczk�, drugi za� niebiesk�. Brunatny prowadzi ponownie w stron� Ziemi, niebieski wiedzie do krainy anio��w. Nie ma �adnych drogowskaz�w, lecz jak wsz�dzie tutaj, informacje zapisane s� bezpo�rednio w naszych umys�ach.

Skin�wszy nam g�ow� na po�egnanie, �wi�ty Piotr oddala si�, pozostawiaj�c nas przed brunatnym korytarzem.

��Do zobaczenia wkr�tce, po waszym kolejnym �yciu! � rzuca lakonicznie.

Ruszamy w g��b tunelu. W po�owie drogi zatrzymuje nas b�ona podobna do tych, kt�re odgradza�y Siedem Niebios od siebie. Kiedy pokonamy t� przeszkod�, runiemy w d� do kolejnego �ycia. Amandine spogl�da na mnie, gotowa do drogi.

���egnajcie, przyjaciele. Postarajmy si� odnale�� w naszym przysz�ym istnieniu.

Dyskretnie puszcza do mnie oko. Nie uda�o jej si� zdoby� mnie jako sta�ego partnera w tym �yciu, liczy wi�c, �e uda jej si� to w nast�pnym.

��Naprz�d w stron� nowych przyg�d! � wo�a, rzucaj�c si� w d�.

Rose przytula si� do mnie. Szepcz� jej do ucha s�owa, kt�rymi tanatonauci wznosz� sw�j okrzyk bojowy podczas wielkich bitew na kontynencie zmar�ych.

��Ty i ja, razem, przeciwko tym wszystkim imbecylom!

Nie mamy cia�, by mog�y one z��czy� si� w u�cisku, nasze dwie ektoplazmy ca�uj� si� wi�c w usta. Moje wargi nie czuj� nic, lecz m�j �byt" czuje si� wzruszony.

��Razem� � powtarza jak echo Rose.

Jeszcze przez chwil� trzymamy si� za r�ce. Za ko�ce palc�w. Nasze palce wskazuj�ce stapiaj� si� w jedno, nast�pnie tylko si� muskaj�, wreszcie rozdzielaj� si�.

Rose odwraca si�, by zako�czy� ju� t� przykr� chwil�, i rusza w stron� swojej nowej inkarnacji.

No dobra, teraz moja kolej. Zapuszczam si� energicznym krokiem w g��b korytarza, powtarzaj�c sobie, �e musz� w nast�pnym �yciu pami�ta�, i� kiedy� by�em tanatonaut�.

Moja ektoplazma dr�y. Wreszcie dowiem si�, co kryje si� za t� �cian��

Po drugiej stronie �mierci znajduje si�

Dobry chwyt! Oto co si� liczy! Dobry chwyt i odpowiednia ilo�� talku na d�oniach. Jestem cyrkowym akrobat�. Trapezist�. Bez siatki. Przy dobrym chwycie wiem, �e nic mi nie grozi. Zreszt� nigdy nie my�l� o �mierci i dobrze mi z tym. Wiem, �e kiedy si� spojrzy w d�, �atwo wtedy spa��. Wi�c nie znam �mierci. I tak, m�wi�c mi�dzy nami, wola�bym rozmawia� o czym� innym. Widzia� pan ju� m�j wyst�p?

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

�r�ka. Czyja� r�ka �apie moj� dusz� i nieruchomieje.

Prze�roczysty osobnik uniemo�liwi� mi skok, a teraz o�wiadcza, rozw�cieczony, �e to skandal, i� m�j proces odby� si� podczas jego nieobecno�ci.

��To niezgodne z procedur�, musimy to powt�rzy�.

Dla Rose i Amandine te� wszystko mog�oby potoczy� si� inaczej, ale dla nich jest ju� za p�no. Zasz�y ju� zbyt daleko w g��b korytarza. Ja mog� jednak stan�� ponownie przed S�dem.

M�j rozm�wca jest niskim, brodatym cz�owieczkiem o rozgor�czkowanym spojrzeniu ukrytym za binoklami. Ci�gnie mnie, popycha, naciska. Twierdzi, �e jest moim �anio�em str�em".

A wi�c mia�em swojego anio�a str�a? Kogo�, kto czuwa� nad moimi poczynaniami? Mo�e nawet pomaga�� Wiadomo�� ta dodaje mi otuchy i zadziwia jednocze�nie. A zatem nie by�em sam. Przez ca�e �ycie kto� mi towarzyszy�. Przygl�dam mu si� uwa�niej.

Ta krucha sylwetka, ta br�dka, te okularki rodem z dziewi�tnastego wieku� Wydaje mi si�, �e gdzie� go ju� widzia�em.

M�czyzna przedstawia si�: Emil Zola.

��Emil Zola, autor Terminalu? � Do us�ug, prosz� pana. Ale nie czas teraz na uprzejmo�ci. Czas nas goni. Po�pieszmy si�.

Twierdzi, �e �ledzi moje �ycie od samego pocz�tku i zapewnia, �e nie powinienem si� teraz poddawa�.

��Intryga� hm, to znaczy karma by�a dobra. Skok nieudany. Ale przede wszystkim procedura os�dzenia duszy nie zosta�a dopilnowana. Wyrok jest niesprawiedliwy.

Krzywdz�cy. Antyspo�eczny.

Emil Zola wyja�nia mi, �e zgodnie z liter� obowi�zuj�cego w Raju prawa anio� str� powinien by� obecny podczas wa�enia mojej duszy, by m�c w razie potrzeby pos�u�y� mi za adwokata.

Wyci�ga mnie z tunelu i popycha w stron� miejsca, gdzie wci�� siedz� trzej archanio�owie. Przepychaj�c si�, dociera do nich i ��da wznowienia procesu. Grozi, �e nada tej sprawie rozg�os. Obiecuje, �e jego interwencja wejdzie do orzecznictwa. Powo�uje si� na wszystkie zasady obowi�zuj�ce w Raju. Grzmi:

��Oskar�am archanio��w o oszustwo podczas wa�enia duszy mojego klienta. Oskar�am archanio��w o odrzucenie napr�dce niewygodnego dla nich procesu. Oskar�am wreszcie S�d Niebieski o to, �e zale�a�o mu na jak najszybszym odes�aniu tej duszy, kt�rej jedynym grzechem jest nadmierna ciekawo��!

Najwyra�niej archanio�owie nie spodziewali si� takiego przedstawienia. Zapewne nie co dzie� kto� o�miela si� poda� w w�tpliwo�� s�uszno�� og�oszonego przez nich wyroku.

��Panie Zola, bardzo prosz�. Musi pan przyj�� werdykt S�du Niebieskiego.

��Nie ma mowy, panie Archaniele Gabrielu. M�wi� i powtarzam, �e rozpatruj�c mojego klienta jedynie pod k�tem jego dzia�a� jako tanatonauty, zapomnieli s�dziowie pochyli� si�, jak powinni to uczyni�, nad jego �yciem i codziennymi uczynkami. Tymczasem od tego powinno si� zacz��. Nalegam, bowiem pan Michael Pinson wi�d� bardzo przyk�adne �ycie. By� dobrym m�em, ojcem, obywatelem, wyj�tkowym przyjacielem, jego bliscy mogli zawsze na niego liczy�. Ca�e jego �ycie by�o doskona�e i prawe. Liczne by�y jego szczodre gesty, a w zamian ka�e mu si� wr�ci� i cierpie� na Ziemi. Nie pozwol�, by jego dusza zosta�a tak bezceremonialnie spalona!

Po chwili milczenia Rafa� rzek�:

��Hm� Co pan o tym s�dzi, panie Pinson? W ko�cu to pan jest g��wnym zainteresowanym, jak mniemam. Czy chce pan ponownie stan�� przed s�dem?

Teraz, gdy wszyscy, kt�rych kocham, Rose, Amandine, Raoul i Freddy, nie s� ju� przy mnie, czuj� si� nieco demotywowany. Musz� jednak przyzna�, �e zapa� Emila Zoli �atwo si� udziela. Gdyby Dreyfus mia� innego obro�c�, bez w�tpienia jego sprawa nigdy nie zosta�aby ponownie rozpatrzona.

��Chc� zosta� ponownie os�dzony.

Emil Zola promienieje.

Archanio�owie wygl�daj� na niezadowolonych.

��No dobrze, dobrze, jeszcze raz zwa�ymy t� dusz� � zgadza si� archanio� Micha�.

Od �mierci mamy odnosz� wra�enie, �e moje �ycie straci�o wszelki sens. Jestem tutaj, to prawda, ale wci�� �yj� tylko wspomnieniami o niej. By�a dla mnie wszystkim. Teraz czuj� si� zagubiony.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

M�j proces mo�e wreszcie odby� si� jak nale�y. Trzej archanio�owie przedstawiaj� mi minione �ycie i pomagaj� skomentowa� ka�dy dobry i z�y uczynek. Kryteriami przy ocenie moich dzia�a� s� ewolucja, empatia, atencja i ch�� czynienia dobra. Widz� moje �ycie jako mozaik� ulotnych chwil, jak film wideo, kt�rego niekt�re fragmenty przewijane s� szybciej, inne w zwolnionym tempie. Czasami obraz zatrzymuje si�, bym m�g� lepiej zda� sobie spraw� z tego, co si� w�wczas wydarzy�o.

Wreszcie rzucam ostatnie trze�we i zdystansowane spojrzenie na wszystkie dokonania Michaela Pinsona. Nim mnie os�dz�, sam si� os�dz�. Dziwne uczucie. A wi�c takie by�o moje �ycie? Przede wszystkim uderza mnie fakt, �e tyle czasu zdo�a�em zmarnowa�. Ba�em si�. Stwierdzam, �e zawsze powstrzymywa� mnie strach przed nieznanym.

Jak na istot�, kt�rej najwi�ksz� zalet� jest ciekawo��, to doprawdy paradoksalne zjawisko. Ile� inicjatyw zahamowa� �w strach!

Ciekawo�� pozwoli�a mi jednak tak�e odci�� si� od rutyny, od skostnienia bytu. Mog�o by� gorzej.

Widz�c si� ponownie, dostrzegam jeszcze m�j poci�g do pustelniczego trybu �ycia. Ile� to razy chcia�em po prostu by� sam, w spokoju, z da�a od ludzi, na jakiej� bezludnej wyspie albo w sza�asie uczepionym skalnego wyst�pu�

Moje �ycie przypomina teraz obraz, a archanio�owie niczym wprawni krytycy sztuki wyja�niaj� mi, w jaki spos�b m�g�bym jeszcze poprawi� owo dzie�o i dlaczego jest ono jedyne w swoim rodzaju. Gratuluj� mi nawet niekt�rych czyn�w, zas�uguj�cych najbardziej na uznanie.

Inne momenty mojej egzystencji s� mniej chwalebne. Niewielkie przejawy lenistwa w wi�kszo�ci przypadk�w. G��wnie w celu osi�gni�cia �wi�tego spokoju.

Ka�dy z moich uczynk�w jest d�ugo dyskutowany. M�j adwokat stara si� jak mo�e.

Archanio� Micha� sumuje dodatnie i ujemne punkty. S�ysza�em, �e potrzebuj� 600, aby unikn�� reinkarnacji. Obliczenia s� bardzo dok�adne: ka�demu k�amstwu, ka�demu mi�osnemu porywowi, ka�demu wyrzeczeniu i ka�dej inicjatywie przypisana jest pewna liczba punkt�w. Pod koniec Archanio� Micha� podaje wynik: 597 na 600.

Nie zda�em. Niewiele brakowa�o, ale jednak si� nie uda�o.

Adwokat zrywa si� na r�wne nogi.

��Twierdz�, �e obliczenia zosta�y sfa�szowane i ��dam nowego przeliczenia punkt�w. Prze�led�my jeszcze raz wszystkie uczynki po kolei. Oskar�am�

S�ysz� za nami zniecierpliwione westchni�cia dusz, kt�re czekaj� na swoj� kolej. Archanio� Gabriel, wyra�nie zm�czony tymi wszystkimi �oskar�eniami" wysuwanymi przez mojego anio�a str�a, poddaje si�: archanio�owie szybko naradzaj� si�, �pieszno im bowiem, by si� nas wreszcie pozby�. Nowy werdykt:

��Dobrze, �wietnie, dosy� tego, wygra� pan. Zaokr�glamy do 600. Zostaje pan uwolniony z kr�gu reinkarnacji. Mo�e pan sobie pogratulowa�, �e trafi� pan na tak upartego anio�a str�a � m�wi �wi�ty Micha�.

Emil Zola klaszcze w d�onie, zachwycony.

��Prawda zawsze w ko�cu tryumfuje!

Archanio�owie oznajmiaj� mi, �e z 600 punktami jestem odt�d sz�stk�.

��Co to jest sz�stka?

��Istota na sz�stym poziomie �wiadomo�ci. Je�li tylko sobie tego �yczysz, mo�esz si� uwolni� od cielesnego wi�zienia.

A wi�c mam wyb�r. Wr�ci� na Ziemi�, by w nowej inkarnacji zosta� Wielkim Wtajemniczonym maj�cym za zadanie naprowadza� ludzi na w�a�ciw� drog� � zachowa�bym w�wczas niejasne wspomnienie swego pobytu w Raju. Druga opcja pozwoli�aby mi zosta� anio�em.

��A kim w�a�ciwie jest �anio�"?

��Istot� ze �wiat�a odpowiedzialn� za trzy dusze ludzkie. Musi doprowadzi� do tego, by cho� jedna z nich opu�ci�a kr�g reinkarnacji. Tak jak to w�a�nie uczyni� dla ciebie Emil Zola.

Rozmy�lam przez chwil�. Obydwie propozycje s� kusz�ce.

��Pospiesz si�, za tob� wielu czeka na swoj� kolej � mrukn�� Archanio� Gabriel. � No wi�c, jaka jest twoja decyzja?

�mier�? Nie mam si� czego obawia�. Wiem, �e czuwa nade mn� m�j anio� str�, kt�ry chroni mnie przed wszelkimi niebezpiecze�stwami. Kiedy�, gdy przechodzi�em przez ulic�, poczu�em nagle, �e po prostu musz� si� cofn��. Mo�ecie mi wierzy� albo nie, ledwie zrobi�em krok w ty�, jaki� motor, kt�rego wcze�niej nie zauwa�y�em, po prostu otar� si� o mnie. Jestem pewien, �e to m�j anio� str� mnie ostrzeg�.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

��Chc� by� anio�em.

��To dobry wyb�r, nie po�a�ujesz go � zapewnia mnie Emil Zola.

Archanio�owie nalegaj�, by�my zrobili miejsce dla nast�pnych w kolejce. M�j anio� str� ci�gnie mnie do wej�cia drugiego tunelu w g�rze. Z jego �cian bije niebieska po�wiata, na my�l przychodzi mi pod�wietlony od do�u diament.

Emil Zola zostawia mnie przed t� o�wietlon� jaskini� i jeszcze raz mi gratuluje. Wchodz� do tunelu. Wej�cie zn�w zas�ania b�ona. Unosz� j� niczym kurtyn� w teatrze. Po drugiej stronie, po�rodku korytarza, stoi wyprostowany nonszalancki jegomo��.

��Witam w�r�d anio��w. Jestem pa�skim anio�em instruktorem.

��Anio� instruktor? A kt� to taki?

��W procesie kszta�towania duszy przejmuj� pa�eczk� po aniele str�u � oznajmia nieznajomy, jakby to by�a najbardziej oczywista rzecz.

Przygl�dam mu si�.

Przypomina Kafk�. D�ugie, szpiczaste uszy. Oczy w kszta�cie migda��w. Tr�jk�tna, lisia twarz. Rozgor�czkowane spojrzenie.

��Nazywam si� Wells.

��Wells? Ten Wells?

Jego oblicze rozci�ga si� w u�miechu.

��Nie, nie. Jestem Edmund Wells, nie mam nic wsp�lnego z H.G. Wellsem czy Orsonem Wellesem, je�li o to panu chodzi�o. Ale przyznam, �e lubi� swoje nazwisko. Wie pan, co ono znaczy po angielsku? �Studnie". Mog� by� studni�, z kt�rej b�dzie pan czerpa� do woli. Ale skoro przyjdzie nam sp�dzi� razem troch� czasu, mo�e przejdziemy na �ty"?

��Nazywam si� Pinson, Michael Pinson. I nie mam nic wsp�lnego z ptakiem [1].

Wells poklepuje mnie po ramieniu, cho� wcale tego nie czuj�.

��Bardzo mi mi�o, aniele Michaelu.

Dziwnie si� czuj�, s�ysz�c s�owo �anio�" w bezpo�rednim towarzystwie mojego w�asnego imienia, jakby co� w rodzaju �doktora" czy �mistrza".

��Czym si� zajmowa�e� w �cywilu"? � pytam go.

��W ostatnim �yciu, zanim opu�ci�em kr�g reinkarnacji? No wi�c, powiedzmy, �e by�em badaczem, troch� tak jak ty. Z tym �e mnie bardziej ni� to, co �nad nami", interesowa�o to, co �pod"� Podziemie.

��Podziemie?

��Tak, �ycie ukryte pod skorup� ziemsk�. Le�ne krasnale.

Rami� w rami� idziemy przez nieko�cz�cy si�, wydr��ony w skale tunel. Nagle zatrzymuj� si�.

��Edmund Wells. Edmund Wells�

Powtarzam sobie to imi� w zamy�leniu. Gdzie� ju� o nim czyta�em. W jakiej� gazecie. Czekam, a� wr�ci mi pami��. Jest!

��Czy przypadkiem nie by�e� zamieszany w morderstwo producenta �rodk�w owadob�jczych?

��Chyba gorzej z tob�.

�Le�ne krasnale"� Marszcz� czo�o.

��To ty skonstruowa�e� aparatur� do porozumiewania si� z mr�wkami!

��Nazwa�em j� �Kamieniem z Rosetty", gdy� s�u�y�a do komunikacji pomi�dzy dwiema najbardziej skomplikowanymi cywilizacjami naszej planety, kt�re mimo to nie potrafi�y nawzajem si� doceni�: lud�mi i mr�wkami.

Odnosz� wra�enie, �e s�ysz� w jego g�osie pewn� nostalgi�.

��Przyucz� ci� do �zawodu" anio�a, zapoznam z obowi�zkami, metodami i mo�liwo�ciami � zmienia temat Edmund Wells. � Przede wszystkim nie mo�esz zapomnie�, �e ju� sam fakt bycia tutaj jest WYJ�TKOWYM PRZYWILEJEM.

T�ucze mi dalej do g�owy:

��ROZUMIESZ PRZYNAJMNIEJ, �E M�C JU� SI� WI�CEJ NIE ODRADZA� JEST NAJPI�KNIEJSZYM PREZENTEM, NA JAKI CZ�OWIEK MO�E LICZY�?

Zaczyna do mnie dociera�, �e zosta�em uwolniony z kr�gu reinkarnacji.

��A czego dok�adnie mnie nauczysz?

SENS �YCIA: �Ewolucja jest celem wszystkich dzia�a�".

Na pocz�tku by�a�

Zero: Pustka.

Pustka uczyni�a miejsce dla materii. Ona za� da�a:

Jeden: Minera�.

Minera� ewoluowa� w kierunku �ycia. Otrzymali�my wi�c:

Dwa: Ro�lin�.

Ro�lina zmieni�a si� w cia�o ruchome. Tak powsta�o:

Trzy: Zwierz�.

Ewolucja sprawi�a, �e zwierz� zyska�o �wiadomo��. Tak powsta�:

Cztery: Cz�owiek.

Cz�owiek rozwija� si�, a �wiadomo�� pozwoli�a mu zyska� dost�p do m�dro�ci. Dzi�ki temu powsta�:

Pi��: Cz�owiek my�l�cy.

�w bystry cz�owiek ewoluowa� w stron� czystej ja�ni, wolnej od wszelkiej materii. Nast�pnym etapem by� ju�:

Sze��: Anio�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

��Czyli jestem sz�stk�?

��Czyli jeste� �anio�em" � poprawia mnie Edmund Wells.

��By�em przekonany, �e anio�y maj� aureol� nad g�ow�, a na plecach skrzyde�ka.

��Wyobra�enie to ma antyczne korzenie. Aureola nawi�zuje do metalowej p�ytki, jak� Rzymianie os�aniali pomniki �wi�tych chrze�cija�skich, by chroni� je przed ptasimi odchodami. Skrzyde�ka za� na plecach maj� tradycj�, kt�rej pocz�tk�w szuka� nale�y w sztuce Mezopotamii, gdzie by�y one znakiem przynale�no�ci do wy�szego �wiata. Tak wi�c nietrudno by�o o skrzydlate konie, byki i lwy�

��Na czym w�a�ciwie polega bycie anio�em?

Spogl�dam na swoj� d�o�. T�czowy blask, kt�rego do tej pory nie zauwa�y�em, otacza moje cia�o, od kt�rego bije teraz granatowa po�wiata.

��Zmiany fizyczne nie s� najistotniejsze � ci�gnie Edmund Wells. � Nowy stan, w jakim si� znajdujesz, sprawia, �e odt�d inaczej patrzysz na istoty i rzeczy.

Edmund Wells wyja�nia mi, na czym b�dzie polega� m�j nowy zaw�d. Zostan� mi powierzone trzy dusze ludzkie. Musz� si� postara�, by cho� jedna z nich zdoby�a 600 punkt�w, sta�a si� �sz�stk�" i opu�ci�a tym sposobem kr�g reinkarnacji. Moim zadaniem b�dzie pod��a� za nimi i pomaga� im w ich �yciu na Ziemi. Po �mierci pos�u�� im za adwokata podczas wa�enia duszy przed s�dem trzech archanio��w.

��Tak jak Emil Zola uczyni� to dla mnie przed chwil�?

Edmund Wells kiwa g�ow�.

��Dzi�ki temu Emil Zola m�g� wst�pi� na wy�szy poziom anielskiej ewolucji.

Rozumiem ju�, sk�d ten up�r u Emila Zoli w obliczu moich s�dzi�w i wielki entuzjazm po tym, jak uda�o mu si� osi�gn�� sukces.

��Na czym polega �wy�szy poziom anielskiej ewolucji"?

M�j mentor t�umaczy, �e po przebyciu ka�dego etapu otrzymam dodatkowy zas�b wiedzy. Teraz musz� jedynie wype�ni� moje zadanie jako anio�, po czym przejd� inicjacj� do wy�szego �wiata.

Prowadz�c te rozwa�ania, docieramy do ko�ca tunelu. Brzeg otworu wyj�ciowego promienieje tym samym diamentowym blaskiem w kolorze granatu, kt�ry bi� od wej�cia. Przed nami rozci�ga si� �kraina anio��w".

Anio�y? Przykro mi, nie wierz�. To tylko kwestia mody. Raz jest moda na anio�y, raz na kosmit�w. Po�ywka dla pr�niak�w i przes�dnych. Mog� dzi�ki temu zapomnie� o bezrobociu i kryzysie gospodarczym.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Ogarniam wzrokiem olbrzymi� panoram� rozci�gaj�c� si� przede mn�.

��Nie musisz chodzi� po pod�o�u � przypomina mi Edmund Wells. � Koniec z grawitacj�, uwolnili�my si� od materii. Mo�esz przemieszcza� si� w przestrzeni, dok�d chcesz i jak chcesz.

Gdyby nie to, �e pod�o�e by�o prze�roczyste, lekko zabarwione na mleczny kolor, mo�na by s�dzi�, �e wci�� znajdujemy si� na �normalnym" ludzkim terytorium.

Edmund Wells pomaga mi si� zorientowa� w tej nowej przestrzeni:

��Na zachodzie znajduje si� r�wnina, po kt�rej anio�y przechadzaj� si�, gdy maj� ochot� na pogaw�dk�. Na p�nocy strome g�ry, a w nich jaskinie, w kt�rych mo�emy odizolowa� si� na jaki� czas i poby� w samotno�ci. Chod�. Wespnijmy si� na g�r�.

Z tego miejsca ca�a kraina przypomina mi oko. Po�rodku bia�ego terytorium w kszta�cie migda�a znajduje si� turkusowy kr�g. Niczym t�cz�wka. To las b��kitnych drzew. �rodek t�cz�wki zajmuje czarne jezioro � �renica. Jednak w przeciwie�stwie do prawdziwej ludzkiej �renicy, jezioro to nie ma kszta�tu okr�gu, lecz� serca. Raj jest wi�c turkusowym okiem, spogl�daj�cym na mnie czarnym sercem �renicy.

��To Jezioro Pocz�� � oznajmia mi Edmund Wells.

Podchodzimy do tej ciemnej strefy. Otaczaj�ce nas turkusowe drzewa przypominaj� pinie o p�askich i g�stych wierzcho�kach.

Pod drzewami � anio�y. Wi�kszo�� z nich siedzi po turecku, lewituj�c metr nad ziemi�, pod ga��ziami, a przed nimi unosz� si� trzy okr�gi tworz�ce kszta�t tr�jk�ta. Anio�y kontempluj� je z du�ym zainteresowaniem. Niekt�rzy s� zdenerwowani, inni podekscytowani. Przygl�daj� si� na zmian� ka�demu z okr�g�w.

Na przestrzeni wielu kilometr�w tysi�ce anio��w siedz� tak i patrz�. Mam ochot� poobserwowa� ich przez chwil�, lecz m�j instruktor ju� ci�gnie mnie ku g�rze.

��C� to za drzewa?

��Tak naprawd� to nie s� drzewa, s�u�� do poprawiania emisji i odbioru fal pochodz�cych z Ziemi.

Zataczamy w powietrzu kr�gi. Odkrywam po�udnie, doliny, w kt�rych anio�y zbieraj� si� na narady w podgrupach.

Skr�camy.

Na wschodzie jeszcze jedno wej�cie, od kt�rego bije zielony blask. Migocz�ca �wietlista jasno��. Czarne odblaski jeziora, turkusowe drzew i perliste pod�o�a.

��Szafirowe Wrota to wej�cie do krainy anio��w, tamt�dy si� tu dosta�e�.

Edmund Wells wskazuje mi na wschodzie pob�yskuj�c� na zielono jaskini�.

��Szmaragdowe Wrota to wyj�cie, nimi w�a�nie opu�cisz to miejsce po zako�czeniu swojej anielskiej misji. Chod�my porozmawia� na zachodniej r�wninie. Znam spokojny zak�tek, gdzie b�dziemy mogli odby� pierwsz� lekcj�.

Sekret cyfr stanowi temat pierwszej lekcji danej mi przez Edmunda Wellsa. Wyja�nia mi, �e forma cyfr u�ywanych na Zachodzie ma pochodzenie indyjskie i wytycza drog� ewolucji �ycia. Pozioma linia oznacza przywi�zanie, �uk � mi�o��, skrzy�owanie � wyb�r.

1: Minera�. Prosta pionowa kreska bez �uku czy linii poziomej. Brak przywi�zania, brak mi�o�ci. Minera� nie wie, co to uczuciowo��.

2: Ro�lina. Linia przywi�zania do ziemi: korze�. Nad ni� �uk mi�o�ci zwr�cony ku niebu: li�� lub kwiat kochaj�cy �wiat�o.

3: Zwierz�. Dwa �uki mi�o�ci. Zwierz� kocha ziemi� i niebo. Brak linii przywi�zania oznacza, �e z niczym si� nie ��czy. Targane emocjami.

Mam wra�enie, �e gdzie� to ju� s�ysza�em. Po co mi si� to zatem powtarza? Czy bior� mnie tu za g�upca?

��Te informacje dotycz�ce kszta�tu cyfr indyjskich wydaj� ci si� banalne � ci�gnie Edmund Wells � a jednak przekazuj� prawdziwe tajemnice, prawdziwe sekrety i prawdziwe arkana ewolucji �wiadomo�ci. Dlatego w�a�nie tak wa�ne jest bezustanne ich powtarzanie. �wiat ewoluuje zgodnie z symbolik� cyfr indyjskich.

Edmund Wells wraca do swoich rysunk�w na tablicy z chmur.

��4: Cz�owiek. Symbolizuje go krzy�. Czyli ma wyb�r. Znajduje si� na skrzy�owaniu, w miejscu, gdzie podejmuje si� decyzje co do nowych kierunk�w, jakimi b�dzie si� pod��a�. Cz�owiek mo�e zej�� do stadium zwierz�cia �3" lub wspi�� si� wy�ej.

M�j instruktor kre�li w powietrzu kszta�t cyfry 5.

��5: M�drzec. Pozioma linia przywi�zania do nieba i �uk mi�o�ci skierowany ku ziemi. Jego umys� buja w ob�okach, a serce kocha �wiat�

��Jakby odwrotno�� �dw�jki" � stwierdzam, wreszcie zaciekawiony lekcj��

���5 ewoluuje w stron� jeszcze wi�kszej dawki �wiadomo�ci. Wolno�ci. Z�o�ono�ci. 5 chce si� uwolni� z cielesnego wi�zienia narzucaj�cego mu strach i b�l. Chce sta� si� �sz�stk�".

Edmund Wells zapisuje cyfr� 6.

��6 jest jedn� wielk� krzyw�. �ukiem mi�o�ci, gdy� anio� kocha. Sp�jrz na t� spiral�. Mi�o�� biegnie z g�ry, z nieba ku ziemi, by nast�pnie zwr�ci� si� do swego �rodka. Ta mi�o�� zatacza kr�g, by zako�czy� na umi�owaniu samego siebie.

��Czy wszystkie �sz�stki" s� takie same?

��Nie. Ale tylko �sz�stki" s� do tego zdolne. A ja mam zamiar zmieni� ci� tak, by� sta� si� godnym tej nazwy.

��Co z si�demk�?

Edmund Wells zrobi� niezadowolon� min�.

��Dzisiejsza lekcja ko�czy si� na sz�stce. Mo�esz pozna� wy��cznie samego siebie. Skup si� na obecnym zadaniu i nie rozpraszaj my�li. Nie jestem maszyn�, kt�ra b�dzie odpowiada� na wszystkie twoje pytania. Chod�!

Ponownie wznosi si� nad ziemi�. Musz� si� przyzwyczai� do tego sterowania cia�em w trzech wymiarach, tak jakbym nurkowa�. Tyle tylko �e podczas nurkowania ruchy s� oci�a�e i zwolnione przez op�r wody, tu za� ka�dy gest jest p�ynny.

S� te� inne czynno�ci, z kt�rymi musz� si� oswoi�, na przyk�ad: z nieoddychaniem.

Stwierdzam, �e do tej pory moje cia�o ko�ysa�o si�, niemal bezwiednie, w rytm ruchu p�uc. Dyskretny metronom odmierza� ca�e moje istnienie. Tutaj zanik�. Znalaz�em si� w niesko�czono�ci i bezcielesno�ci.

Edmund Wells oznajmia mi, �e teraz pora na wybranie pionk�w, kt�rymi rozegram swoj� parti�. Ci�gnie mnie nad brzeg czarnego jeziora w kszta�cie serca. Przygl�daj�c si� mu uwa�niej, dostrzegam na jego powierzchni obrazy. Jezioro to swego rodzaju olbrzymi ekran, a w�a�ciwie mozaika tysi�cy male�kich ekranik�w. Na ka�dym z nich wida� nagie, splecione w u�cisku i poruszaj�ce si� rytmicznie cia�a. Nie musz� przeciera� swoich nieistniej�cych oczu. Nie �ni�, to naprawd� s� uprawiaj�ce mi�o�� pary.

��Czy to k�cik� film�w porno?

Edmund Wells wzrusza ramionami.

��To Jezioro Pocz��, nad kt�rym przelatywali�my chwil� temu. Tutaj wybierzesz rodzic�w istot, kt�re we�miesz pod swoj� opiek�.

Wok� nas inne anio�y w towarzystwie swoich instruktor�w przygl�daj� si� male�kim obrazom faluj�cym na powierzchni jeziora.

��Mam patrze�, jak si� kochaj�?

��Tak jest. Najpierw jednak zdradz� ci jeszcze jeden wielki sekret. Przepis na dusz�.

PRZEPIS NA DUSZ�: Dusza ludzka uzale�niona jest od trzech czynnik�w: dziedziczno�ci, karmy i wolnej woli. Oto jak rozk�adaj� si� ich pierwotne proporcje:

25% dziedziczno�ci,

25% karmy,

50% wolnej woli.

Dziedziczno��: na pocz�tku na dusz� w jednej czwartej wp�ywaj� geny, poziom wykszta�cenia, �rodowisko i jego jako��, zale�ne od rodzic�w.

Karma: na dusz�, r�wnie� w jednej czwartej, wp�ywaj� elementy zachowane z poprzedniego �ycia, niezaspokojone ��dze, b��dy i rany, kt�re stale b�d� dr�czy� jej pod�wiadomo��. Wolna wola: dusza jest w po�owie wolna, by decydowa� o sobie, nie kieruj�c si� �adnym wp�ywem zewn�trznym.

25%, 25% i 50% to pocz�tkowe proporcje. Przy 50% wolnej woli ka�da istota jest w stanie zmodyfikowa� �w przepis. Mo�e oswobodzi� si� spod wp�ywu dziedziczno�ci, odrzuci� pi�tno moralne narzucone jej przez rodzic�w. Mo�e te� uwolni� si� od karmy, wyrzekaj�c si� pop�d�w dr���cych pod�wiadomo��. Tak zatacza si� kr�g. Paradoksalnie � cz�owiek mo�e te� dzi�ki wolnej woli wyrzec si� w�asnej wolnej woli.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Przygl�dam si� temu wrzeniu ludzko�ci. Je�li dobrze zrozumia�em, wybieraj�c spo�r�d tych wszystkich par, zdecyduj� o 25% dziedziczno�ci istot, kt�re b�d� mia� pod swoj� opiek�.

Dryfuj� w powietrzu nad Jeziorem Pocz��. Przygl�dam si� ekranom. Znajduj� si� tam pary z ka�dego kontynentu, z ka�dego kraju i ka�dego ludu.

Niekt�rzy obejmuj� si� w ��kach, inni na sto�ach kuchennych, w windach, na pla�ach, w krzakach�

Osobliwe obrazy, je�li wzi�� pod uwag�, �e uchwycono w ten spos�b najintymniejsze chwile dwojga ludzi. Jak tu wybra�? Przyzwyczajony do s�uchania w�asnej intuicji, zatrzymuj� si� ostatecznie na parze, kt�rej ruchy wydaj� mi si� stosunkowo najbardziej harmonijne. M�czyzna jest brunetem o bladej i powa�nej twarzy. Kobieta r�wnie� jest brunetk�, ma d�ugie w�osy i wygl�da na mi��. Wskazuj� na nich palcem.

��Wybieram tych � m�wi�.

Edmund Wells informuje mnie, �e to francuska rodzina z Perpignan, o nazwisku Nemrod. �rednio zamo�ni ksi�garze. Wielodzietni. Cztery c�rki. Do tego kot. M�j instruktor stuka delikatnie w ekran, chc�c zaznaczy�, �e to pocz�cie jest ju� zarezerwowane.

��Teraz �aden inny anio� nie b�dzie m�g� ci ju� go podebra�.

Nast�pnie analizuje DNA rodzic�w i przekazuje mi wynik badania:

��Mmm�

��Co?

��Nic powa�nego. Choroby dr�g oddechowych od strony ojca. B�dzie pokas�ywa�.

��A od strony rodzicielki?

M�j mentor ponownie oddaje si� analizie.

��Rude w�osy.

W moim umy�le pojawia si� przyspieszona wizja spotkania spermatozoidu i oocytu. Widz� dwadzie�cia trzy m�skie i dwadzie�cia trzy �e�skie chromosomy.

��Ch�opiec czy dziewczynka?

Edmund Wells bacznie przygl�da si� zespoleniu dw�ch gamet i oznajmia:

��XY, b�dzie ch�opiec. Przejd�my do nast�pnego.

D�ugo szukam, wreszcie wybieram par� o sk�rze w kolorze miodu. S� oboje tak pi�kni, �e mog� da� �ycie jedynie pi�knemu dziecku.

��Czarnosk�rzy Amerykanie z Los Angeles � przedstawia ich Edmund Wells.

Matka modelka, ojciec aktor. Rodzina Sheridan. Zamo�na bur�uazja. To b�dzie ich pierwsze dziecko, bardzo wyczekiwane, gdy� matka poddana by�a d�ugiemu leczeniu, podejrzewano j� nawet o bezp�odno��. DNA rodzic�w bardzo satysfakcjonuj�ce. �adnych upo�ledze� fizycznych.

��XX, b�dzie dziewczynka.

Dochodz� do wniosku, �e ca�a ta klasyfikacja XX, XY jest jakby wyj�ta prosto z Biblii. S�ynne ��ebro" odebrane Adamowi to mo�e po prostu odj�cie dolnej n�ki z �X", kt�re zmienia si� przez to w �Y".

Po raz kolejny dopuszczam do g�osu moj� intuicj� i decyduj� si� na ostatni� par�.

��Rosjanie z Sankt Petersburga � oznajmia mi Edmund Wells. Nazwisko: Czechow. Biedna rodzina. Ojciec i matka na bezrobociu. To b�dzie ich pierwsze dziecko. Para pozna�a si� niedawno, ka�de z nich mieszka osobno. Najprawdopodobniej nie b�d� mieli wi�cej dzieci. Doskona�e DNA. XY, wygl�da mi to na silnego ch�opca.

Edmund Wells sprawdza co� wielokrotnie, odbieraj�c fale, kt�re on jeden potrafi zrozumie�. Wreszcie unosi g�ow� i podsumowuje:

��Dw�ch ch�opc�w i dziewczynka, niez�y sk�ad. Francuzi troch� s�abego zdrowia, Amerykanie w porz�dku, Rosjanie � okazy zdrowia. Mo�emy dzi�ki temu sprawdzi� wp�yw warunk�w fizycznych na osobowo��.

Zaciera r�ce z zadowoleniem.

��Doskonale, doprawdy doskonale! � wo�a, redaguj�c w my�lach trzy fiszki, kt�re zapisane zostaj� w moim umy�le.

Skupiony dodaje jeszcze:

��Mog� ju� powiedzie�, �e Francuz b�dzie si� nazywa�� Jacques, Amerykanka� Venus, a Rosjanin� Igor. No prosz�, masz tu trzech niez�ych �klient�w".

���Klient�w"?

��To techniczne okre�lenie na dusze, kt�re znajduj� si� pod nasz� opiek�. Jeste�my dla nich w pewnym sensie adwokatami, a oni naszymi klientami.

��Jakie jest teraz moje zadanie?

��Odczeka� siedem miesi�cy, by dowiedzie� si�, jak� otrzymaj� karm�.

��Siedem miesi�cy? To d�ugo!

��Na Ziemi � owszem. Tutaj czas jest poj�ciem wzgl�dnym i nie jest absolutny.

U�miecha si�.

��Zreszt� dla wszystkich czas jest wzgl�dny, ka�dy przecie� odbiera go na sw�j spos�b.

I zaczyna recytowa� z pami�ci:

���eby pozna� warto�� roku, zapytaj studenta, kt�ry obla� decyduj�cy egzamin. �eby pozna� warto�� miesi�ca, zapytaj matk�, kt�ra wyda�a na �wiat wcze�niaka. �eby pozna� warto�� tygodnia, zapytaj wydawc� tygodnika. �eby pozna� warto�� godziny, zapytaj zakochanego, kt�ry czeka na spotkanie. �eby pozna� warto�� minuty, zapytaj cz�owieka, kt�ry w�a�nie sp�ni� si� na autobus. �eby pozna� warto�� sekundy, zapytaj tego, kto straci� ukochan� osob� w wypadku samochodowym. �eby pozna� warto�� u�amka sekundy, zapytaj srebrnego medalist� olimpijskiego.

Nast�pnie dodaje �artobliwie:

���eby pozna� warto�� ludzkiego przeznaczenia, zapytaj swojego anio�a instruktora. Nie zwracamy uwagi na drobne okoliczno�ci, na chwile bez znaczenia dla naszych klient�w. Patrzymy tylko na wa�ne momenty i decyduj�ce wybory.

Edmund Wells oddala si�. Musi jeszcze przeszkoli� inne pocz�tkuj�ce anio�y.

Zostaj� sam, zafascynowany, kontempluj�c migocz�c� powierzchni� Jeziora Pocz��, gdzie tysi�ce par w�a�nie si� kochaj�, daj�c pocz�tek nowej ludzko�ci. Mam ochot� zach�ci� ich, gdy� im wi�ksz� odczuwa� b�d� przyjemno��, tym bardziej udane b�d� owoce tego pocz�cia.

JAJECZKO: Przez d�ugi czas uwa�ano, �e to najszybszy ze spermatozoid�w zap�adnia oocyt. Dzi� wiemy, �e jest inaczej. Oko�o stu spermatozoid�w dociera niemal jednocze�nie do kom�rki jajowej, kt�ra ka�e im czeka� na swojej powierzchni. Jak w poczekalni. Na co czeka?

Tak naprawd� zaj�ta jest dokonywaniem wyboru pomi�dzy kandydatami. Jakimi kryteriami si� kieruje? Od niedawna ju� to wiemy. Oocyt wybiera spermatozoid, kt�rego kod genetyczny najbardziej r�ni si� od jej w�asnego. Tak jakby ju� w tym pierwszym stadium nasze kom�rki wiedzia�y, �e natura wzbogaca si� poprzez r�nicowanie, a nie podobie�stwo. Decyduj�c si� na wyb�r najbardziej �obcego", kom�rka jajowa daje wyraz pierwszej z biologicznych m�dro�ci: unika� problem�w zwi�zanych z pokrewie�stwem. Im bardziej bowiem dwa kody genetyczne s� zbli�one, tym wi�ksze ryzyko chor�b genetycznych.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

��Hej, szczwany lisie, bawimy si� w podgl�dactwo?

Drgn��em. Ten g�os!

��Widok tych wszystkich kopuluj�cych ziemian przyprawia mnie o md�o�ci. Poc� si�, dysz�. Poza tym� to frustruj�ce, patrze� na kochaj�ce si� pary, podczas gdy my sami ju� nigdy nie zaznamy cielesnej rozkoszy.

Odwracam si�. Raoul RAZORBAK!

Niezdarny, chudy, o szpiczastym nosie, wyci�gni�tej, prostok�tnej twarzy o drapie�nym wyrazie. Bawi si� swymi du�ymi d�o�mi o d�ugich palcach. Wygl�da dok�adnie tak samo, jak w dniu, gdy spotka�em go po raz pierwszy na cmentarzu Pere-Lachaise. Urzeka� mnie. Jego pewno�� siebie, niewymuszony spos�b bycia, wiara w mo�liwo�� spe�nienia marze� zmieni�y sens mojego �ycia.

��Raoul! C� ty tutaj robisz?

Kl�czy sobie spokojnie, z podwini�tymi nogami.

��Poprosi�em o inkarnowanie mnie w ro�lin�, chcia�em troch� odpocz��. W drodze wyj�tku otrzyma�em na to zgod�. By�em wi�c winoro�l�, s�odzi�em winne grono, kt�rego ki�cie zebrano. Wytworzono ze mnie wino, wypito je i oto jestem tu ponownie, zachowawszy ca�y kapita� punkt�w. M�j anio� str� uczyni�, co nale�y, bym otrzyma� status anio�a.

��A niech mnie! Nie spodziewa�em si� zobaczy� ci� w Raju!

��W Raju? Chyba �artujesz! Ten Raj jest gorszy ni� hospicjum! Mo�na tu umrze� z nud�w! Trzeba st�d zwia� jak najszybciej i wyruszy� na dalsze odkrywanie wszech�wiata!

Jest wyra�nie poruszony.

��Tutaj, to jedna wielka biurokracja! Zarz�dza si�, szpieguje i nadzoruje �miertelnik�w. I to ma by� przyjemno��! Nigdy nie chcia�em sko�czy� jako urz�dnik. Och, Michael, powinni�my byli wr�ci� na Ziemi� jako Wielcy Wtajemniczeni. Dali�my si� nabra�. Anio�owie, a niech mnie! Je�li nie zaczniemy dzia�a�, zostaniemy tutaj przez sto tysi�cy lat, patrz�c na kolejnych klient�w. To zes�anie!

Ciesz� si�, �e zn�w spotka�em swojego najlepszego przyjaciela, mimo i� nic si� nie zmieni� � jak zwykle w gor�cej wodzie k�pany! Nagle poczu�em si� pewniej. Nie jestem tu sam. Ziemski przyjaciel odnaleziony tutaj, na g�rze, to prawdziwy u�miech losu.

Wyci�ga ramiona w kierunku �a�cucha g�rskiego z otaczaj�cych nas chmur.

��M�wi� ci, to najbardziej uci��liwe wi�zienie! Zobacz, jeste�my otoczeni ze wszystkich stron! Tak naprawd� jeste�my w Piekle!

��Raoul, blu�nisz!

��Ale� sk�d. Wiem, �e Piek�o nie istnieje, ale przyznam ci si�, �e �a�uj�. Bawi�bym si� o wiele lepiej po�r�d kot��w, w otoczeniu nagich, lubie�nych kobiet, harpii i diabe�k�w, w atmosferze rozpusty i ta�cz�cych czerwonych ognik�w, troch� tak jak w Trzecim Niebie, rozumiesz? Zamiast tego tylko biel i b��kit, chmury i prze�roczy�ci kompani � nic zabawnego w gruncie rzeczy. Ech, zwia� st�d, wyjecha�, ruszy� przed siebie, jeszcze raz prze�y� nasz� przygod� z dwudziestego pierwszego wieku. Przesun�� granic� Nieznanego. Wr�ci� do epopei tanatonaut�w. Zbli�y� si� do Nieznanego.

K�adzie mi r�ce na ramionach.

��Od zarania ludzko�ci istniej� tacy, kt�rzy chc� wiedzie�, �co znajduje si� za g�rami". Ty i ja, Michaelu, jeste�my w grupie tych, kt�rzy wyrusz� tam pierwsi. Jeste�my odkrywcami i zostaniemy nimi na zawsze. Wi�c, przyjacielu, proponuj� ci wypraw� do nast�pnej terra incognita.

Przygl�dam si� Raoulowi uwa�niej. Zachowa� sw�j wygl�d Sherlocka Holmesa, a ja zn�w wcielam si� przy nim w rol� wiernego doktora Watsona. Jak� przygod� mi jeszcze zaproponuje? Dotar�szy do Raju, wiemy ju� przecie� wszystko� Co mogliby�my jeszcze odkry�?�

�mier�? Tak, my�la�em o tym. Chcia�bym umrze� we �nie. Zasypiam, �ni� i umieram. Nast�pnie chcia�bym zosta� skremowany. Tak b�dzie taniej dla rodziny. Postawi� na kominku niewielk� urn� i nie b�d� musieli przychodzi� z kwiatami na m�j gr�b. Co do spadku, to� mmm! No dobra, powiem wam! Schowa�em pieni�dze w figurce hipopotama w piwnicy, za komod� stylizowan� na ludwikowsk�. Wystarczy j� przesun��. Ten, kto je znajdzie, b�dzie m�g� je sobie zatrzyma�.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Edmund Wells klepie mnie po ramieniu.

��Dusze lada moment zagnie�d�� si� w cia�ach twoich klient�w. Nie ma czasu do stracenia. Chod� za mn�.

Zostawiam Raoula samego. M�j instruktor prowadzi mnie w stron� spokojnej strefy na po�udniu i prosi, bym usiad� po turecku przy wej�ciu. St�d mo�emy obj�� wzrokiem ca�� anielsk� krain�.

��Doskona�e miejsce, by �ledzi� nadchodz�cy bieg wydarze�.

Ujmuje mnie za r�ce i skierowuje wewn�trzne strony moich d�oni ku niebu. Ma wtedy miejsce niesamowite zjawisko. Trzy kule sp�ywaj� w naszym kierunku i osiadaj� mi�dzy moimi d�o�mi. Jedna nad lew� r�k�, druga nad praw�, a ostatnia nieco powy�ej, dok�adnie mi�dzy dwoma pierwszymi. Ca�o�� tworzy lewituj�cy tr�jk�t.

��Dzi�ki tym kulom nie tylko ujrzysz dusze twoich klient�w, lecz tak�e b�dziesz m�g� ich s�ysze� i kontrolowa� ich poczynania.

Delikatnie pociera ka�d� z kul, sprawiaj�c, �e rozb�yskuj� �wiat�em. Wewn�trz dostrzegam swoich klient�w, mam wra�enie, �e korzystam z kamery zapisuj�cej obraz p�odu w brzuchu matki. Kule s� pomara�czowe, gdy� moi klienci p�awi� si� w p�ynie owodniowym.

��Naucz� ci� jeszcze jednego okre�lenia w �argonie anielskim. Te kule kontroli dusz, kt�re masz w�a�nie przed sob�, nazywamy �jajami". Bo wysiadujemy je jak kury swoje jaja.

Edmund Wells siada ko�o mnie.

��Teraz pora na przyznanie duszy.

��Mo�na je wybiera�?

U�miecha si�.

��Nie. W tym wypadku interweniuje �wiat nad nami, �si�demka".

Czekamy. Jedna po drugiej kule rozb�yskuj�, jak gdyby dokona�o si� w nich wy�adowanie elektryczne. Edmund Wells przygl�da si� pierwszej rozpalonej kuli i oznajmia mi, �e Jacques otrzyma� w�a�nie dusz� Indianina �yj�cego w ubieg�ym stuleciu. By� w�drownym gaw�dziarzem, chodz�cym od plemienia do plemienia, by przekazywa� legendy swego ludu. Pewnej nocy na jego obozowisko napadli poszukiwacze z�ota. Pr�bowa� si� ukry�, lecz napastnicy dogonili go i z�apali. Obci�li mu jego d�ugie czarne warkocze nas�czone nied�wiedzim t�uszczem, z kt�rych by� taki dumny, a nast�pnie powiesili.

Liczba punkt�w uzyskana przy wa�eniu duszy: 350.

Edmund Wells bada drug� kul�, kt�ra w�a�nie rozb�ys�a. Igorowi przydzielono dusz� francuskiego astronauty. Samotnik, mia� trudne dzieci�stwo, k��tliw� matk�. Pozna� �ycie w wi�zieniu, lecz wykupi� si� dzi�ki niebezpiecznym wyprawom w kosmos, na kt�re zg�osi� si� na ochotnika. W wyniku zawodu mi�osnego odebra� sobie �ycie podczas jednej z wyj�tkowo ryzykownych misji�

Liczba punkt�w uzyskana przy wa�eniu duszy: 470.

Co do trzeciej kuli, Venus sta�a si� w�a�nie schronieniem dla duszy bogatego Chi�czyka, zmar�ego ju� ponad dwa wieki temu. Epikurejczyk, cho� w�t�ego zdrowia, mia� s�abo�� do dobrego jedzenia i pi�knych kobiet. Zalicza� si� do przyjaci� samego cesarza i bywa� w towarzystwie najpot�niejszych os�b w pa�stwie. Podczas jednej z podr�y przez prowincj� napadli go rabusie, kt�rzy obrabowali go, by nast�pnie pochowa� �ywcem. D�ugo miota� si� pod ziemi�. Straszliwa �mier�

Liczba punkt�w uzyskana przy wa�eniu duszy: 320.

��Nie�le � kiwa g�ow� z zadowoleniem Edmund Wells. � Dwie z twoich dusz przekraczaj� 333 punkty.

��A co oznacza posiadanie 333 punkt�w?

��Chodzi tu o �redni� poziomu �wiadomo�ci. Je�li doda si� punkty zdobyte przez dusze sze�ciu miliard�w istot ludzkich i wyci�gnie si� z nich �redni�, otrzymamy w�a�nie 333. Oznacza to, �e mimo wszystko wi�kszo�� ludzi znajduje si� bli�ej ziemi ni� nieba. Na nas spoczywa ci�ar zwi�kszenia warto�ci owej �redniej.

Przygl�dam si� moim �klientom" w ich �jajach".

��Naszym celem � ci�gnie Edmund � jest podniesienie poziomu �wiadomo�ci. �Gdy jedna dusza si� wznosi, ca�a ludzko�� wznosi si� wraz z ni�".

��Chcesz powiedzie�, �e je�li uda mi si� podnie�� poziom przynajmniej jednego z moich klient�w, ca�a ludzko�� wespnie si� z poziomu 333 na 334?

��Post�py nie s� a� tak spektakularne. Znaczna liczba ludzi musia�aby przej�� pewn� ewolucj�, �eby �rednia zwi�kszy�a si� o jeden punkt � wyja�nia m�j mentor.

Prosi mnie, bym uczestniczy� w narodzinach moich podopiecznych, by na�o�y� na nich, tu� po wyj�ciu z brzucha matki, anielski odcisk. Ten gest po��czy nas � anio�a str�a i strze�onego �miertelnika. Pozwoli im to zapomnie� o poprzedniej karmie.

��Wystarczy dotkn�� ich pod nosem, by stworzy� rynienk� � Edmund pokazuje �w gest, dotykaj�c mojej twarzy. � Ale potem, ostrzegam, masz ca�kowity zakaz wracania na Ziemi�!

WSPӣPRACA-WZAJEMNO��-PRZEBACZENIE: W 1974 roku filozof i psycholog Anatol Rapoport z Uniwersytetu w Toronto wysun�� tez�, i��najskuteczniejszymi" sposobami zachowywania si� w stosunku do drugiego cz�owieka s�: 1) wsp�praca, 2) wzajemno�� i 3) przebaczenie. Oznacza to, �e je�li dany osobnik, struktura lub grupa napotyka innego osobnika, struktur� lub grup�, w jego interesie le�y zaproponowanie przymierza, nast�pnie � zgodnie z regu�� wzajemno�ci � osobnik ten mo�e dawa� drugiemu tyle, ile od drugiej strony otrzymuje. Je�li tamten mu pomo�e, on tak�e pomaga, je�li drugi wyka�e si� agresj�, ten r�wnie� oka�e swoj� wrogo��, w taki sam spos�b i o takim samym nat�eniu. Na koniec przychodzi czas na przebaczenie i propozycj� wsp�pracy. W 1979 roku matematyk Robert Axelrod zorganizowa� turniej autonomicznych program�w komputerowych na�laduj�cych ludzkie zachowania. Jedynym wymogiem by�o uzupe�nienie ka�dego z program�w o funkcj� komunikacji, pozwalaj�c� na ich porozumiewanie si� mi�dzy sob�.

Do Roberta Axelroda nades�ano 14 dyskietek z programami � ich autorami byli g��wnie jego koledzy z uczelni. Ka�dy program rz�dzi� si� innymi prawami zachowa� (najprostsze mia�y zaledwie dwie linijki kodu, najbardziej skomplikowane � oko�o stu). Mia� zwyci�y� ten, kt�ry zdob�dzie najwi�ksz� liczb� punkt�w. Niekt�re programy stosowa�y strategi� polegaj�c� na jak najszybszym wyeksploatowaniu przeciwnika, skradzeniu jego punkt�w i zmienieniu partnera. Inne pr�bowa�y radzi� sobie same, strzeg�c zdobytych punkt�w i unikaj�c kontakt�w z tymi, kt�re mog�yby je im odebra�. Jeszcze inne stosowa�y zasady typu: �Je�li przeciwnik okazuje wrogo��, za��da�, by przesta�, a nast�pnie przyst�pi� do wymierzania kary" lub �Wsp�pracowa�, a nast�pnie zdradzi� przez zaskoczenie".

Ka�dy z program�w przeciwstawiono 200 razy ka�demu z pozosta�ych.

Zwyci�y� program Anatola Rapoporta, wyposa�ony w funkcj� zachowania WWP (Wsp�praca-Wzajemno��-Przebaczenie). Co wi�cej, program WWP, umieszczony po�r�d innych, z pocz�tku przegrywa� w obliczu agresywnych przeciwnik�w, wreszcie jednak zwyci�a�, a nawet stawa� si� �zara�liwy". W miar� jak inne programy orientowa�y si�, �e stosuje najskuteczniejsz� metod� zdobywania punkt�w, same przyjmowa�y jego postaw�. Prawo WWP okaza�o si� wi�c najbardziej op�acalne na d�u�sz� met�. Ka�dy mo�e je zastosowa� w �yciu codziennym. Oznacza to, �e nale�y zapomnie� o wszystkich obelgach, jakimi obrzuca nas kolega z pracy i stale proponowa� mu wsp�lne dzia�anie. Dowiedziono, �e ta metoda pop�aca. To nie zwyk�a uprzejmo��, lecz metoda zadbania o w�asny interes, kt�rego skuteczno�� wykaza�a informatyka.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dne i absolutnej, tom IV

No prosz�, jakie to dziwne� P�ywam. Znajduj� si� w worku wype�nionym m�tnym p�ynem. To moja matka? Zapewne.

Pami�tam swoje poprzednie �ycie. By�em Indianinem. Opowiada�em historie przy ognisku. A potem nadeszli Biali. Zabili mnie. Powiesili.

Teraz wracam na ziemi�. Pytanie, gdzie dok�adnie? Do jakiego kraju, do jakiej epoki, do jakich rodzic�w? Troch� si� boj�.

S�ysz� g�osy. To pewnie moja nowa matka. Co m�wi? A� dziw, �e tak dobrze j� rozumiem. Mama m�wi o mnie. M�wi, �e nazwie mnie Jacques. M�wi, �e w nocy j� kopi�, a wtedy widzi przez sk�r� moje pi�tki. A wi�c lubi to? Dobra, no to zn�w zaczynamy wierzga�!

M�wi, �e chce stosowa� haptonomi�.

��Co to jest haptonomia? � pyta j� przyjaci�ka.

��Technika pozwalaj�ca na wsp�uczestnictwo ojca w ci��y. K�adzie on r�ce na brzuchu �ony sygnalizuj�c tym sposobem, �e jest drug� istot� zwracaj�c� uwag� na p��d.

To prawda. Wczoraj czu�em jego d�onie. Wi�c mam nie tylko mamusi�, lecz tak�e tatusia.

Mama wyja�nia, �e ja, Jacques, doskonale rozpoznaj� d�onie mojego ojca i gdy tylko tatu� po�o�y je na jej brzuchu, ja od razu si� w nie wtulam.

Ci�gn� za p�powin�. Nudzi mi si� tutaj. Ciekawe, jak b�dzie na zewn�trz.

A wi�c istniej�.

To dziwne. Wiem, �e jestem tylko p�odem, a jednak wiele odczuwam. Nie na zewn�trz. Ko�o mnie.

Jestem �ci�ni�ta, a nienawidz� tego. Nie mog� znie�� my�li, �e moje cia�o ma skr�powane ruchy. Staram si� zidentyfikowa� to, co mnie tak ogranicza, a� nagle dostrzegam, �e tu� ko�o mnie znajduje si� m�j brat bli�niak!

Mam brata bli�niaka!

Domy�lam si�, �e oboje jeste�my z��czeni z nasz� mam� za po�rednictwem p�powin, ale na dodatek sami r�wnie� jeste�my po��czeni. Mo�emy wi�c si� porozumiewa�.

��Kim jeste�?

��A ty kim jeste�?

��Jestem malutk� dziewczynk� w brzuchu mamy.

��A ja jestem ma�ym ch�opczykiem.

��Ciesz� si�, �e mam towarzystwo. Zawsze mi si� wydawa�o, �e �ycie p�odowe to samotne do�wiadczenie.

��Chcesz, �ebym ci opowiedzia� o sobie?

��Oczywi�cie.

��W poprzednim �yciu pope�ni�em samob�jstwo. Zosta�o mi jeszcze troch� drogi do pokonania, zosta�em wi�c oddelegowany tutaj, �eby doko�czy� swoj� karm�. A ty?

��Ja by�am starym Chi�czykiem. Bogatym i pot�nym mandarynem. Mia�am mn�stwo s�u��cych i kobiet.

Poruszam si�. Wspomnienia sprawiaj�, �e mam ochot� przekr�ci� si� nieco i rozprostowa�.

��Przeszkadzam ci?

��Troch� tu ciasno, przyznaj�. Ja pewnie te� troch� ci zawadzam.

��Dla mnie to nie ma znaczenia. Wol� ciasnot� w mi�ym towarzystwie ni� swobod� w ciemno�ci i samotno�ci.

A wi�c istniej�.

Niewiele jestem w stanie dostrzec. Tylko czerwonopomara�czowe otoczenie. S�ysz�. Bicie serca. Odg�osy trawienne. G�os mamy. M�wi rzeczy, kt�rych nie rozumiem.

��Nie-chc�-zachowa�-tego-dziecka.

Be�kot.

Nasycam si� sylabami, chc�c odnale�� dawn� wiedz� i mo�liwo�� interpretacji s��w. G�os m�ski. Pewnie taty.

��G�upia jeste�. Ju� mu nawet nada�a� imi�: Igor. W chwili gdy zaczynamy nazywa� rzeczy, te zaczynaj� istnie� naprawd�.

��Na pocz�tku chcia�am, ale teraz ju� go nie chc�.

��Ju� jest za p�no, powtarzam ci. Trzeba by�o pomy�le� o tym wcze�niej. Teraz �aden lekarz nie przerwie twojej ci��y.

��Nigdy nie jest za p�no. Nie mamy �rodk�w na utrzymanie dzieciaka, lepiej pozby� si� go od razu.

�miech.

��Jeste� zwyk�ym �mieciem! � wo�a mama.

��Jestem pewien, �e w ko�cu go pokochasz! � nalega tata.

�kanie.

��Mam wra�enie, �e w moim ciele zagnie�dzi� si� nowotw�r, kt�ry ro�nie we mnie i mnie niszczy. Ta my�l mnie brzydzi.

Kto� odchrz�kuje.

��Zreszt� r�b, co chcesz! � wo�a tata. � Mam ju� do�� twojego ci�g�ego j�czenia. Id� sobie. Koniec z nami. Rad� sobie sama.

Trza�ni�cie drzwiami. Mama p�acze, potem krzyczy. Mija d�u�sza chwila. Nagle spada na mnie grad uderze� pi�ciami. Tata odszed�. A wi�c to mama sama bije si� w brzuch. Pomocy!

Nie uda jej si�. Pr�buj� si� zem�ci� seri� kopniak�w. �atwo tak atakowa� mniejszego, szczeg�lnie gdy jest uwi�ziony i nie mo�e uciec.

HAPTONOMIA: Po drugiej wojnie �wiatowej Franz Veldman, holenderski lekarz ocalony z obozu koncentracyjnego, stwierdzi�, �e �wiat zmierza ku zag�adzie, gdy� nie zaczyna si� kocha� dzieci wystarczaj�co wcze�nie.

Zauwa�y�, �e ojcowie, zaj�ci g��wnie prac� lub wojn�, niemal nie troszcz� si� o swoje potomstwo, zanim to nie wejdzie w wiek dojrzewania. Zacz�� w�wczas szuka� sposobu, by zainteresowa� ojca dzieci�stwem lub nawet ci���. W jaki spos�b? Poprzez k�adzenie r�k na brzuchu rodzicielki. Wymy�li� haptonomi�, z greckiego hapto � �dotyka�" i nomos � �prawo".

Prawo dotykania.

Ojciec mo�e zaznaczy� swoj� obecno�� i nawi�za� pierwszy kontakt z dzieckiem, jedynie g�aszcz�c napi�t� sk�r� na brzuchu matki. Do�wiadczenia wykaza�y, �e bardzo cz�sto p��d potrafi rozpozna�, kt�ry z rozmaitych dotyk�w nale�y do ojca. Najzdolniejsi ojcowie potrafi� nawet sprowokowa� dzieci do piruet�w wewn�trz brzucha i przemieszczania si� od jednej r�ki do drugiej. Tworz�c ju� we wczesnym stadium ci��y tr�jk�t �matka-ojciec-dziecko", haptonomia wp�ywa na zwi�kszenie poczucia odpowiedzialno�ci ojca. Ponadto matka czuje si� mniej samotna w przebiegu swojej ci��y. Dzieli si� doznaniami z ojcem, opowiada mu, co czuje, gdy partner k�adzie r�ce na jej brzuchu i na dziecku. Haptonomia nie jest oczywi�cie recept� na szcz�liwe dzieci�stwo, otwiera jednak nowe mo�liwo�ci w �yciu uczuciowym zar�wno matki, jak i ojca oraz p�odu. Swego czasu, w staro�ytnym Rzymie, istnia� zwyczaj otaczania ci�arnej kobiety przez kumy (cum mater � �kt�ra towarzyszy matce"). Nie ulega jednak w�tpliwo�ci, �e osob�, kt�ra tak naprawd� powinna towarzyszy� matce, wci�� pozostaje ojciec.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Obserwuj� moje kule.

Rodzice Jacques'a stosuj� haptonomi�. Doskona�e warunki do wyl�gu.

Igor jest bity. Bardzo z�e warunki do wyl�gu. Ku mojemu wielkiemu zaskoczeniu Venus b�dzie mia�a brata bli�niaka. Nie wiem, czy to dobrze czy �le.

��Tracimy tu czas. Sta�my si� zn�w tymi, kt�rymi byli�my kiedy�. Przesu�my granice poznanego � powtarza mi w k�ko Raoul, kt�ry ponowi� sw�j atak, gdy tylko Edmund Wells znikn��.

Znajduj�ce si� pod moj� opiek� jaja obracaj� si� powoli. Wskazuj� na nie ruchem g�owy.

��Nie b�d� tak si� ca�y czas do nich klei�. Co mam zrobi�, �eby si� ich pozby�?

Raoul pokazuje mi, �e wystarczy tylko odwr�ci� wn�trza d�oni w stron� ziemi, by kule odlecia�y. Ju� po chwili p�dz� na p�nocny wsch�d, jak ma�e zdalnie sterowane samolociki.

��Dok�d odlatuj�?

��Gdzie� w g�ry.

Odwracam ponownie d�onie i natychmiast trzy kule pojawiaj� si� przede mn�. Zaczynam pojmowa� ten system. Raoul z�o�ci si�.

��Przesta� si� bawi�. Potrzebuj� twojej pomocy, Michaelu! Przypomnij sobie nasz slogan tanatonaut�w: �Dalej, coraz dalej w nieznane!".

Unosz� g�ow� ku niebu.

��Nie ma ju� nic nieznanego. Jedynie poczucie odpowiedzialno�ci za p�ody.

Raoul prosi, bym polecia� z nim na wsch�d. Zmienili�my punkt obserwacyjny, lecz wci�� istnieje pewna niewiadoma. Nie wiemy, co znajduje si� nad krain� anio��w. Dolatujemy do wschodniej granicy ich terytorium.

��Co zamierzasz zrobi�?

Ruchem g�owy wskazuje na Szmaragdowe Wrota.

��Wiesz dobrze, �e b�dziemy mogli przej�� na drug� stron�, gdy ocalimy przynajmniej jednego cz�owieka � m�wi�.

Raoul zamacha� mi r�kami przed oczyma:

��Czy ty naprawd� jeszcze niczego nie zrozumia�e�? Nasi klienci to kretyni, kt�rzy nigdy nie ewoluuj�!

Sta�em si� nerwowy. Wierc�c si� w brzuchu mamy, zapl�ta�em si� w p�powin�. Owin�a mi si� wok� szyi � po raz kolejny prze�ywam chwil�, gdy mnie powieszono. Panikuj�, by nast�pnie znieruchomie�. Gdy przestaj� si� rusza�, udaje mi si� oswobodzi�.

P�yn owodniowy sta� si� gorzki. Co si� dzieje?

��Hej�e! Bli�niaku! Mamy problem! �pisz?

Bli�niak nie odzywa si� d�u�sz� chwil�.

��Czuj� si� taki zm�czony, bardzo zm�czony� Mam wra�enie, �e pustka ogarnia ca�e moje wn�trze�

Staram si� poj��, co si� dzieje, bo je�li o mnie chodzi, to ca�y czas delektuj� si� przepysznym jedzeniem. Likierem inteligencji, cukru i mi�o�ci. Nagle wzdrygam si�:

��Przejmuj� twoj� energi�!

��A wi�c to tak � szepcze on. � Znam to zjawisko.

Wypowiada si� z trudem.

��Jeste�my bli�niakami z zespo�em TTTS [2]. Wiem, o co chodzi, bo w poprzednim �yciu by�em ginekologiem-po�o�nikiem. Zosta�o mi troch� wspomnie� z tego okresu.

��Wyja�nij mi.

��A wi�c wytworzyli�my mi�dzy nami po��czenie, naczynie krwiono�ne, kt�re ��czy nas bezpo�rednio, niezale�nie od organ�w naszej matki. To tylko male�ka �y�ka, lecz jest ona wystarczaj�co du�a, by dokonywa�a si� mi�dzy nami wymiana p�yn�w. To dlatego tak dobrze s�yszymy si� nawzajem. Dlatego te� jedno z nas, a konkretnie ty, nie mo�e powstrzyma� si� przed pobieraniem krwi od drugiego. Je�li nie wyjm� nas st�d w najbli�szych dniach, obawiam si�, �e wyssiesz mnie na dobre.

Zadr�a�am.

��A wtedy?

��A wtedy umr�.

Milczy, wycie�czony, lecz ja nalegam:

��Czy oni o tym wiedz�, tam na zewn�trz?

Odpowied� pada po d�u�szej chwili:

��Wiedz� chyba o bli�niakach, ale nie maj� poj�cia, �e pompujesz ode mnie krew. Nadali nam wczoraj imiona, obojgu. Ty spa�a�, ale ja wszystko s�ysza�em. Ty b�dziesz si� nazywa� Venus, a ja George. Witaj, Venus!

��Hm� Witaj, George! Przera�ona, zaczynam kopa�.

��Hej! Tam, w g�rze!! Zr�bcie co�! Trzeba wywo�a� por�d. George umiera!

Tupi� niecierpliwie. George uspokaja mnie.

��Przesta�, ju� jest za p�no. B�d� �y� w tobie. Zawsze b�d� w tobie, moja Venus.

Zapad�em w lekki sen. Mama p�acze. M�wi sama do siebie i pije du�o w�dki. Upija si� i lekko kr�ci mi si� w g�owie. Chyba chce mnie otru�. Ale moje cia�o przyzwyczaja si� do tego stanu i rozwija w�asn� odporno�� na alkohol.

Nie, mamo, nie uda ci si� mnie pozby� w taki spos�b. Chc� si� urodzi� i to b�dzie moja zemsta.

Nagle czuj� gwa�towne uderzenie. Upadam. Moja twarz jest zgnieciona. Co si� dzieje? S�ysz�, jak matka be�kocze: �Dorw� ci�, dorw�. Zdechniesz, uda mi si�". Kolejne uderzenie.

Pr�buj� poj��, co si� dzieje woko�o i chyba ju� si� domy�lam. Matka rzuca si� na ziemi�, na brzuch � chce, �eby p�k�!

Trzymam si� ze wszystkich si�. Wreszcie matka daje za wygran�.

Czekam na kolejny atak. Czym mnie jeszcze potraktuje? Drutem? Trzymaj si�, Igor. Dasz rad�. Na zewn�trz jest tak pi�knie�

Raoul ci�gnie mnie w stron� starej anielicy, kt�r� rozpoznaj� � widzia�em jej zdj�cia w gazetach � to Matka Teresa.

��Na Ziemi by�a chodz�c� szczodro�ci�. �wi�ta. Tutaj jednak opiekuje si� ju� czwart� seri� klient�w i wci�� jej si� nie udaje. Je�li Matce Teresie nie dane jest zosta� �si�demk�", to wierz mi, nikomu si� to nie mo�e uda�.

Stara kobieta wygl�da na wystraszon�, spogl�da na swoje kule i pokrzykuje rozdra�niona, jak gdyby w�a�nie sparzy�a si� wrz�tkiem, wyjmuj�c prawdziwe jajka z wody.

��Edmund Wells m�wi� mi, �e �ycie stawia nas w obliczu tylko takich problem�w, kt�re jeste�my w stanie pokona�.

Raoul przyjmuje swoj� najbardziej pogardliw� min�.

��My�lisz, �e zjad�e� wszystkie rozumy? Nie dysponujemy nawet wiedz�, kt�ra pozwoli�aby nam zmierzy� poziom naszej ignorancji.

��W ��tej krainie wiedzy pozna�em odpowiedzi na pytania, kt�re zadawa�em sobie jako �miertelnik. Edmund Wells wyjawi� mi sekret kszta�tu cyfr � czyli kierunek ewolucji �wiadomo�ci. To wszystko, co powinni�my wiedzie�.

��Tak s�dzisz? Swego czasu byli�my tanatonautami, m�drcami. �Pi�tkami". Teraz jeste�my anio�ami. �Sz�stkami". Nast�pnym etapem jest zmienienie si� w �si�demk�". Czym jest jednak �si�demka"?

���Si�demka" to istota, kt�ra osi�gn�a wynik 700 punkt�w � ryzykuj�.

Gdybym nie by� bezcielesny, Raoul z pewno�ci� potrz�sn��by mn� jak drzewem owocowym.

��Ale konkretnie, czym jest �si�demka"? Superanio�em? Inn� istot�? Je�li zastanowisz si� nad r�nic� mi�dzy biednymi �pi�tkami" i nami, �sz�stkami", przyznasz, �e jest nad czym my�le�.

M�j przyjaciel jest poruszony, ale ja pozostaj� ostro�ny. Raoul zaczyna snu� marzenia:

��Bycie �sz�stk�" mo�e by� czym� wspania�ym. Szuka�em tekst�w na ten temat. Podobno nad anio�ami znajduj� si� �cherubiny" i �serafiny". Jest mowa o �dominacjach" i �tronach". Chocia� osobi�cie podejrzewam, �e poziom nad nami zajmuj��

Szepcze, jak gdyby obawia� si�, �e kto� go us�yszy:

��Bogowie.

To ca�y Raoul, m�j stary przyjaciel, zawsze wysuwaj�cy najbardziej karko�omne hipotezy.

��Dlaczego m�wisz �bogowie", a nie �b�g"?

Najwyra�niej dobrze si� przygotowa�.

��Po hebrajsku B�g wymawia si� �EL", cho� w tekstach widnieje s�owo �ELOHIM", co odpowiada formie liczby mnogiej.

Udajemy, �e stawiamy kroki, poruszaj�c na przemian nogami w powietrzu, tu� nad niby-pod�o�em, tak jak to robili�my na Ziemi.

��Rozmawia�e� o tym z innymi anio�ami? Co one na ten temat s�dz�?

��My�l� podobnie jak ja. Po�owa z nich wierzy w Boga. Jedna trzecia to atei�ci. Pozostaje jedna czwarta, kt�ra � tak jak my � przyznaje, �e nie wie, czy B�g istnieje.

��Po�owa, jedna trzecia i jedna czwarta to wi�cej ni� jedna ca�o��.

��To normalne. S� tacy, kt�rzy uznaj� dwa punkty widzenia jednocze�nie lub na przemian � sam przyznasz, �e tak bywa.

Raoul podsumowuje:

��4: ludzie, 5: m�drcy, 6: anio�y, 7: bogowie. To wydaje si� do�� logiczne, prawda?

Nie odpowiadam od razu. �miertelnicy nie wiedz� nic o istnieniu lub nieistnieniu Boga, nie posiadaj� w�a�ciwie �adnych dowod�w na poparcie swoich tez, powinni wi�c wykazywa� si� nieco wi�ksz� skromno�ci�.

Je�li chodzi o Michaela Pinsona, kt�rym kiedy� by�em, sk�ania� si� on zdecydowanie ku agnostycyzmowi, z agn�stos (�brak pewno�ci"). Moim zdaniem agnostycyzm doskonale pasuje do s�ynnego twierdzenia Pascala, �e bardziej op�acalne jest za�o�enie istnienia Boga. B�d�c jeszcze na Ziemi, stawia�em jeden do dw�ch na to, �e po �mierci zaczyna si� nowe �ycie i �e anio�y i Raj naprawd� istniej�. Przygoda tanatonaut�w potwierdzi�a moje przypuszczenia. Na razie nie widzia�em potrzeby zwi�kszania lub zmniejszania stawki, je�li chodzi o wiar� w Boga. Jak dla mnie B�g by� hipotez�, kt�rej szanse wynosi�y 50 procent.

Raoul ci�gn�� dalej:

��Tutaj m�wi si�, �e jakie� zarz�dzenie nadesz�o �z g�ry": koniec z cudami, mesjaszami, prorokami, nowymi �objawionymi" religiami. Kt� mo�e dysponowa� tak� w�adz� i mie� taki dar widzenia przysz�o�ci podczas podejmowania wa�nych decyzji, je�li nie jeden lub kilku bog�w?

Raoul jest zadowolony z wywo�anego efektu. Zdaje sobie spraw� z mojego niezdecydowania. Czy�by moja kolejna misja mia�a polega� na staniu si� bogiem? Nawet nie �miem o tym my�le�.

��Te drzwi otwieraj� si� na Olimp, jestem tego pewien � t�ucze mi wci�� do g�owy Raoul Razorbak, wskazuj�c na Szmaragdowe Wrota.

Za�enowany udaj�, �e spogl�dam na niewidzialny zegarek, wskazuj�cy stopie� dojrza�o�ci moich podopiecznych.

��Dobra. Musz� teraz zej�� na Ziemi�, by wzi�� udzia� w narodzinach moich klient�w � m�wi�.

��Id� z tob�.

No prosz�, c� on znowu knuje?

��Chcesz zej�� ze mn� na Ziemi�?

��Tak � odpowiada Raoul. � Dawno mnie tam nie by�o. A konkretnie odk�d ostatni raz postawi�em tam stop�.

��Wiesz dobrze, �e nie wolno nam odwiedza� Ziemi poza t� w�a�nie okazj�.

Raoul wykonuje podw�jne salto, by pokaza�, �e ma ochot� rozerwa� si� nieco, przelatuj�c jaki� spory odcinek.

��Zabrania si� zabrania�. Daj�e spok�j, Michaelu, wiesz dobrze, �e by�em i zawsze b�d� buntownikiem!

Wreszcie staje przede mn� i przyjmuj�c anielski wyraz twarzy, recytuje fragment Encyklopedii wiedzy wzgl�dnej i absolutnej Edmunda Wellsa, tom IV, kt�rej nauczy� si� ca�ej na pami��.

PRZEST�PCA: Spo�ecze�stwo potrzebuje przest�pc�w. Prawa ustala si�, by kto� m�g� ich nie przestrzega�. Je�li ka�dy respektuje obowi�zuj�ce zasady i nagina si� do norm szkolnictwa, pracy, obywatelstwa, konsumpcji, wtedy ca�e spo�ecze�stwo staje si� �normalne" i popada w stagnacj�.

Ujawnieni przest�pcy zostaj� natychmiast wydani i wy��czeni z �ycia publicznego, w tym czasie jednak spo�ecze�stwo ewoluuje i generuje jad, kt�ry zmusza je do wytwarzania antycia�. Uczy si� dzi�ki temu pokonywa� coraz to trudniejsze przeszkody. Cho� niezb�dni, przest�pcy s� sk�adani w ofierze. S� regularnie atakowani, zniewa�ani po to tylko, by w przysz�o�ci inni osobnicy, �po�redni w stosunku do normalnych", kt�rych mo�na by nazwa� �pseudoprzest�pcami", mogli pope�nia� te same przest�pstwa, w �agodniejszej wersji, przetrawione, uj�te w system, rozbrojone. To oni w�a�nie zbior� �niwo przekroczenia dotychczasowych norm.

Nie �ud�my si� jednak. Je�li nawet to w�a�nie �pseudoprzest�pcy" stan� si� s�awni, ich jedynym walorem b�dzie umiej�tno�� dostrze�enia tych, kt�rzy pierwsi naruszyli prawo. Ci za� zostan� skazani na niepami�� i umr� w przekonaniu, �e nikt ich nie zrozumia�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Przechodzimy przez Szafirowe Wrota.

Dyskretnie, by archanio�owie nas nie zauwa�yli, przemykamy si� w stron� Styksu i idziemy wzd�u� brzegu. Pokonujemy siedem krain, zwanych te� kontynentami �mierci, wychodzimy z g��wnego sto�ka, rzucamy si� w czarn� przestrze� i lecimy w stron� Ziemi. Jako anio�owie lecimy jeszcze szybciej ni� jako zmarli. Mam wra�enie, �e gnamy z pr�dko�ci� �wiat�a. Wkr�tce w oddali dostrzegamy nasz� planet�. Wchodzimy w atmosfer� w tym samym czasie, co ca�a masa male�kich meteoryt�w, kt�re w zetkni�ciu z ni� staj� w p�omieniach, i kt�re nazywamy spadaj�cymi gwiazdami.

Opuszczamy si� w d�. Mijamy samolot z amatorami skok�w spadochronowych. Raoul ustawia si� naprzeciw jednego z nich, kt�ry oczywi�cie nas nie widzi, i zabawia si�, pr�buj�c go wyprzedzi�. Prosz� go, by da� sobie spok�j z t� dziecinad�. �piesz� si� do jajka, z kt�rego lada chwila kto� si� wykluje.

L�dujemy gdzie� na r�wninie w Toskanii.

Ogarnia mnie nostalgia. Czujemy si� jak pierwsi astronauci powracaj�cy z misji w kosmosie. Z tym �e nasz dom nie znajduje si� ju� tutaj, lecz wysoko w g�rze� Mam wra�enie, �e sta�em si� cudzoziemcem na w�asnej ziemi.

Raoul daje mi znak � nie mamy czasu do stracenia. Musimy jak najszybciej dotrze� do szpitala w Perpignan, gdzie czeka na mnie m�j pierwszy klient: Jacques Nemrod.

A wi�c za chwil� si� narodz�.

Pierwsz� rzecz�, jak� widz�, jest o�lepiaj�ce �wiat�o w g��bi tunelu.

Co� mnie popycha. Co� mnie ci�gnie. Pami�tam swoje poprzednie �ycie. By�em Indianinem powieszonym przez poszukiwaczy z�ota. Moj� ostatni� my�l� by�o: �Nie maj� prawa tak mnie zabi�, gdy moje stopy nie dotykaj� ziemi". Powiesili mnie. Udusi�em si�. Dusz� si�.

Szybko. Raoul wo�a, �e trzeba szybko zadzia�a�. T�umaczy, co mam zrobi�: na�o�y� �anielski poca�unek".

Obrazy masakry zapisuj� si� na zawsze w moim umy�le. Nasze strza�y przeciwko ich kulom. Nasze �uki przeciwko ich strzelbom. Ob�z w p�omieniach. Pojmanie. Moje warkocze odci�te i sznur wok� szyi.

Jacques wci�� prze�ywa swoj� �mier�. Jest zbyt nerwowy. Szepcz� mu do ucha: �Cii� zapomnij o przesz�o�ci". Raoul ka�e mi go naznaczy�. Jak si� do tego zabra�? Wyja�nia mi, �e trzeba przy�o�y� palec wskazuj�cy nad g�rn� warg�, jakby chc�c zmusi� kogo� do milczenia.

K�ad� m�j palec pod noskiem dziecka i odciskam rynienk� pod male�kimi nozdrzami. Jacques uspokaja si�.

Nie wiem, co si� przed chwil� sta�o. Poczu�em czyj�� obecno��. W ka�dym razie ca�kowicie zapomnia�em, kim poprzednio by�em. Wiem, �e musia�em o czym� pami�ta�, ale nie mam poj�cia, co to by�o. Zreszt� czy mia�em tylko jedno poprzednie �ycie? Nie, nie wierz�.

A wi�c za chwil� si� narodz�.

Ci�gn� mnie w stron� �wiat�a. S�ysz� krzyki.

Mama.

S�ysz� g�os, kt�ry rozkazuje:

��Prosz� prze�. No dalej, prosz� prze� raz po raz. Na�ladujemy oddech psa.

Mama zaczyna sapa�.

Inny g�os:

��To trwa ju� zbyt d�ugo. Stan dziecka nie jest najlepszy. Powinni�my pomy�le� o cesarce�

��Nie, nie � m�wi mama. � Zostawcie mnie. Poradz� sobie.

Znowu parcie. Porywaj� mnie fale. Zmierzam w stron� w�skiego przesmyku. Nogami naprz�d ze�lizguj� si� w stron� o�lepiaj�cego �wiat�a. Nagle palce u n�g znajduj� si� w lodowatej strefie. Mam ochot� podkuli� je i schroni� si� w cieple, lecz r�ce w gumowych r�kawiczkach chwytaj� mnie i wyci�gaj� ku lodowatej przestrzeni.

Moje nogi s� ju� na zewn�trz, teraz po�ladki, wreszcie brzuch. Ci�gn� dalej. Jeszcze tylko moje ramiona i g�owa s� bezpieczne. Reszta cia�a dr�y z zimna. Znowu kto� mnie ci�gnie, na szcz�cie m�j podbr�dek dobrze si� zaklinowa� � nie dam si� tak �atwo.

��Nie uda nam si�, nie przechodzi � o�wiadcza po�o�nik.

��Uda si�, uda� � j�czy moja matka.

��Mo�e pora na naci�cie krocza? � radzi jaki� g�os.

��Czy to konieczne? � pyta moja mama bez entuzjazmu w g�osie.

��Je�li dalej b�dziemy tak ci�gn��, uszkodzimy mu g�ow� � pada odpowied�.

Przez chwil� moje cia�o znajduje si� w ch�odzie, g�owa za� w cieple, ramiona przyci�ni�te mam do uszu. Nagle w pobli�u mojej twarzy pojawia si� ostrze. Czuj�, �e co� rozdziera si� wok� mnie, nacisk s�abnie. Czuj� ostatnie poci�gni�cie i tym razem g�owa przechodzi.

Otwieram oczy. �wiat�o mnie razi. Czym pr�dzej je zamykam.

Kto� mnie chwyta za nogi. Nie mam nawet czasu pomy�le� o tym, co si� ze mn� dzieje. Obracaj� mnie g�ow� na d�. Aj! Aj! Do�� tego maltretowania! Krzycz� ze z�o�ci. Oni te� krzycz�.

C�, zapami�tam t� chwil� narodzin! Wrzeszcz� wniebog�osy. Wygl�da na to, �e sprawia im to wyj�tkow� przyjemno��. �miej� si�. Czy�by si� ze mnie nabijali? Nie wiedz�c, co o tym wszystkim s�dzi�, zaczynam p�aka�. Wci�� si� �miej�. Podaj� mnie sobie z r�k do r�k. Hej! Nie jestem przecie� jak�� tam zabawk�! Kto� dotyka mojego przyrodzenia i m�wi:

��To ch�opiec!

Patrz�c obiektywnie, z punktu widzenia anio�a, dziecko jest po prostu brzydkie� Raoul przygl�da si� noworodkowi i wybucha gromkim �miechem jak za dawnych czas�w.

��Naprawd� jest paskudny!

��My�lisz, �e to si� zmieni?

Lekarz obwieszcza, �e m�j klient wa�y trzy trzysta. Raoul poklepuje mnie po ramieniu, jak gdybym dokona� nie lada wyczynu.

��Wszystkie noworodki wygl�daj� na nieco przydeptane po wyj�ciu z brzucha matki. A kiedy wyci�ga si� je za pomoc� kleszczy � przypominaj� gofry.

Urodzi�em si�.

��Jaki s�odziutki! � gratuluj� sobie g�osy, kt�rych wci�� nie rozumiem.

Wszyscy wrzeszcz� na tej planecie. Czy nie potrafi� szepta�? Za du�o tu �wiat�a, za du�o przeci�g�w, ha�asu i zapach�w. Wcale mi si� tu nie podoba. Czy mog� wr�ci� tam, sk�d przyszed�em? Nikt jednak nie pyta mnie o zdanie. Wszyscy zaj�ci s� dyskusj�, wygl�da na to, �e na bardzo wa�ny temat.

��Jak nazwiecie ch�opca?

��Jacques.

Nadal wrzawa woko�o. Do mojego dr��cego cia�a zbli�aj� si� no�yczki. Ratunku! Przecinaj� p�powin� i czuj� jeszcze wi�kszy ch��d.

Pami�tam moje poprzednie wcielenie. By�am chi�skim kupcem, bardzo bogatym i wp�ywowym. Podr�owa�em w lektyce z moj� �wit�. Zaatakowali nas zb�je. Pojmali nas, a nast�pnie kazali mi wykopa� sobie w�asny gr�b, do kt�rego mnie wrzucili. B�aga�em, by darowali mi �ycie w zamian za moje bogactwa. Do do�u wrzucili wraz ze mn� jedn� z moich s�u��cych. �Masz, zabaw si� nieco!". Potem zasypali nas ziemi�. Mia�em jej pe�no w oczach. S�u��ca udusi�a si� pierwsza i czu�em, jak �ycie opuszcza jej cia�o. Stara�em si� wydosta�, odgarniaj�c ziemi� r�koma, ale by�em zbyt gruby, �eby si� spod niej uwolni�. Za du�o wystawnych uczt�

Dusz� si�. Nienawidz� przebywa� w zamkni�ciu. Otwieram oczy. Gdy by�am chi�skim kupcem, umar�am w�r�d ciemno�ci. Teraz otwieram oczy, a wok� wszystko ma barw� czerwon�. Czuj� si� �ci�ni�ta. Ko�o mnie nadal znajduj� si� zw�oki!

To George, m�j brat bli�niak, kt�rego zabi�am, wcale tego nie chc�c. Dusz� si�, chc� si� st�d wydosta�. Powietrza! Powietrza! Szamocz� si�. Dzi� moje cia�o jest znacznie l�ejsze. Uderzam, stukam, macham r�kami i nogami. Kto� musi mi pom�c st�d wyj��!

Stajemy przy ��ku Venus.

Co� tu nie gra. Staram si� spojrze� w g��b duszy dziecka, stwierdzam jednak, �e nie potrafi�. Tu rozci�ga si� granica naszych anielskich mo�liwo�ci. Nie mo�emy czyta� w my�lach naszych klient�w.

Najwyra�niej dr�czy j� przesz�o��. Chc� czym pr�dzej odcisn�� na niej sw�j znak, lecz Venus wci�� jest niespokojna, roztrz�siona, mam trudno�ci z przy�o�eniem do niej swojego palca.

��Ma atak klaustrofobii � stwierdza Raoul.

��Ju�?

��Oczywi�cie. Czasami poprzednia �mier� pozostawia po sobie niekorzystne skutki. Nie lubi przebywa� w zamkni�tych pomieszczeniach. Nie mamy czasu na �anielski poca�unek". Szybko, musimy co� zrobi�.

��Przeka�� intuicj� wykonania cesarki lekarzowi prowadz�cemu.

�wiat�o. Wreszcie wolno��! Czyje� r�ce wydobywaj� mnie z mojego wi�zienia, wci�� jednak czuj� jaki� ci�ar uwieszony na mnie.

To zw�oki George'a! Trzyma mnie w obj�ciach, jak gdyby nie chcia�, by nas rozdzielono. To obrzydliwe! Umar�em jako m�czyzna z cia�em kobiety w ramionach, a oto odradzam si� jako kobieta uczepiona zw�ok m�czyzny.

Piel�gniarki musz� u�y� szczypc�w, by odgi�� jeden z paluszk�w George'a.

��Ciii� zapomnij o przesz�o�ci.

W chwili gdy jej cia�o zostaje wydobyte na zewn�trz, nak�adam anielski znak nad jej wargami. Lekarze zbyt s� zaj�ci odczepianiem od niej George'a, by popatrze� na bu�k� dziewczynki. W przeciwnym razie z pewno�ci� dostrzegliby, jak male�ka rynienka zarysowuje si� tu� pod jej nosem.

A wi�c nadesz�a chwila narodzin.

Pami�tam, �e by�em astronaut�. Pami�tam, �e by�em zrozpaczony.

I oto stoimy przy Igorze. On tak�e sprawia wra�enie zdenerwowanego. Wspomina poprzednie wcielenie i zwi�zane z nim traumatyczne prze�ycia. Zbli�am si� do niego i nak�adam na niego anielski znak.

�Ciii� zapomnij o przesz�o�ci". On jednak nie chce si� uspokoi�. Naciskam nieco mocniej, trudno, najwy�ej rynienka b�dzie g��bsza. Wreszcie ch�opiec odnajduje nieco spokoju.

Matka w�a�nie przewr�ci�a si� na ulicy. Do tej pory ignorowa�a wszystkie symptomy, trzeba si� wi�c by�o tego spodziewa�. Nudno�ci. Zawroty g�owy. Za ka�dym razem to ja by�em bity, to mnie wymierza�a kar�. Jak gdyby to by�a moja wina!

Tym razem odesz�y jej wody, wok� mnie robi si� sucho, a co gorsza mama zemdla�a.

Ludzie podnosz� j�. Kto� stwierdzi�, �e ta pani musi by� w ci��y. Inny krzykn��, �e trzeba j� jak najszybciej zawie�� do szpitala.

��Ju� mi lepiej � oznajmia mama, odzyskuj�c przytomno��. � Zemdla�am tylko, gdy� za du�o wypi�am.

Na szcz�cie nikt jej nie s�ucha.

Szpital znajduje si� daleko st�d. Samoch�d jedzie szybko. Czuj�, jak podskakuje na drodze.

��Prosz� oddycha� powoli � radzi kobiecy g�os.

��To nic, to nic, chc� wr�ci� do domu � powtarza mama.

Zaczynam si� dusi�. Umr�, a wtedy ona wygra. Zaczynaj� si� skurcze. Najwy�sza pora. Para ludzi w samochodzie � wiem, �e to para, bo rozr�niam m�ski i kobiecy g�os � zaczyna panikowa�. Samoch�d przyspiesza. Wstrz�sy i skurcze nasilaj� si�. Uk�adam si� we w�a�ciwej pozycji.

DALEJ, JESTEM GOT�W.

��Nie mam poj�cia, jak si� do tego zabra� � wzdycha m�czyzna. � Nigdy nie przyjmowa�em �adnego porodu, jestem piekarzem.

Wi�c wyobra� sobie, �e wyci�gasz wielki chleb z pieca, ty ofermo!

��Dziecko umrze, umrze! � lamentuje dalej m�czyzna.

Nie liczcie na mnie. Na przek�r wrogo nastawionej rodzicielce i tym dwojgu nieudacznikom mam ochot� �y� i b�d� �y�.

T�dy do wyj�cia: �Exit".

Wystawiam g�ow� na zewn�trz. Nie by�o �atwo. Otwieram oczy i nic nie widz�. Obraz jest jakby zatarty.

��Owi� je w swoj� kurtk� � rozkazuje kobieta.

Dobra, najgorsze za mn�. Urodzi�em si�. Reszta powinna by� prostsza.

��Ju� my�la�em, �e nigdy nie dotrzemy na miejsce. Nie wiedzia�em, �e por�d mo�e by� a� tak ci�ki!

��Szybko si� o nim zapomina � pociesza mnie Raoul. � Ale widzisz, dobrze, �e przylecia�em tu z tob�. �atwiej wp�ywa si� na kierowc�w i unika wypadk�w drogowych we dw�ch.

��Dzieciaki s� s�odkie�

��Chyba �artujesz� To potwory! A koszmar dopiero si� zaczyna. Wkr�tce poznasz ich gorsz� stron�.

��Co na przyk�ad?

Raoul robi zmartwion� min�.

��WOLN� WOL�! Wolna wola pozwala im dokonywa� wybor�w �yciowych. A wi�c daje im prawo pope�nia� b��dy. Powodowa� katastrofy i nie musie� si� nikomu z tego t�umaczy�. Odrzuca� odpowiedzialno��. I zapewniam ci�, �e korzystaj� z tego prawa. Ach, bardzo ci� prosz�, strze� si�, jak mo�esz, tych dw�ch s��w: �wolna wola".

POWSTAWANIE: Powstawanie ma�ego cz�owieczka dokonuje si� zazwyczaj w ci�gu osiemnastu miesi�cy. Po dziewi�ciu miesi�cach zachodzi konieczno�� wydostania go z brzucha matki, g�owa bowiem staje si� ju� za du�a. Gdyby pozwoli� mu pozosta� tam d�u�ej, mog�aby ona ju� nie zdo�a� przecisn�� si� przez miednic� rodzicielki. To tak, jakby nie dopasowa� kuli do �rednicy lufy armatniej.

A zatem p��d opuszcza matczyny brzuch, jeszcze zanim zostanie ca�kowicie ukszta�towany. Rezultat: konieczno�� przed�u�enia dziewi�ciu miesi�cy �ycia wewn�trzmacicznego dziewi�cioma miesi�cami �ycia pozamacicznego.

W tym delikatnym okresie wyl�gu bardzo wa�na jest obecno�� matki. Zadaniem rodzic�w jest stworzenie uczuciowego �brzucha", w kt�rym noworodek b�dzie czu� si� bezpieczny, kochany i akceptowany, tym bardziej �e tak naprawd� wci�� si� jeszcze nie narodzi�. W wieku dziewi�ciu miesi�cy nast�puje tak zwana ��a�oba dzieci�ca", gdy dziecko zdaje sobie spraw� z r�nicy mi�dzy nim a �wiatem zewn�trznym. Od tej chwili b�dzie si� ono rozpoznawa�o w lustrze, jako element wyr�niaj�cy si� na tle reszty otoczenia.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Edmund Wells czeka na mnie przed Szafirowymi Wrotami. Skrzywi� si� lekko na widok Raoula, domy�liwszy si�, �e ten niezbyt ortodoksyjny anio� towarzyszy� mi w wyprawie na Ziemi�, lecz nie komentuje tego, poniewa� nie jest jego anio�em instruktorem.

��Jak ci posz�o chrzczenie dzieci? � pyta niby mimochodem.

��Bez wi�kszych problem�w!

Edmund Wells proponuje, by�my udali si� na po�udniowy zach�d anielskiej krainy. M�j mentor rozk�ada ramiona, by wzi�� zakr�t w lewo, pod��am za nim.

��Pora, bym ci wyja�ni�, na czym polega istota twojej roboty.

Wybiera spokojny zak�tek w g�rach, gdzie po chwili l�dujemy.

��Musisz nakierowywa� swoich klient�w na w�a�ciw� drog�. Ka�demu z nich pisane jest co innego. Ju� dawno temu ich dusze obra�y sobie pewne cele � w ci�gu ca�ego �ycia staraj� si� poprawi�, zmierzaj�c w obranym kierunku. Ty niestety nic nie wiesz na temat tych misji. Oczywi�cie mo�esz si� domy�li�, na czym one polegaj�, dzi�ki zachowaniom twoich klient�w, lecz i tak jedynym obiektywnym kryterium ich ewolucji pozostaje liczba punkt�w otrzymana podczas S�du. Ten, kt�ry obierze w�a�ciw� drog�, zobaczy, �e jego ocena poprawia si� po ka�dym �yciu. A wi�c pami�taj: 600 punkt�w i zaliczasz klienta.

��W jaki spos�b mog� im pom�c?

Edmund ujmuje mnie za r�ce, odwraca je tak, by przywo�a� trzy �wietliste kule. Na naszych prze�roczystych twarzach odbija si� migocz�ca jasno�� sferycznych ekran�w.

��Masz do dyspozycji pi�� �rodk�w dzia�ania: 1) intuicj�, 2) sny, 3) znaki, 4) medium i 5) koty.

Zapisuj� sobie to wszystko w pami�ci. Edmund ci�gnie dalej:

��Intuicja. Nakierowujesz klienta na to, co powinien uczyni�, lecz w spos�b tak delikatny, �e cz�sto niemal dla niego niezauwa�alny.

��Sny?

��Oczywi�cie, ch�tnie przekazywaliby�my im rozwi�zania wszystkich problem�w za po�rednictwem sn�w, lecz nie mamy takiego prawa. Musimy dociera� do nich poprzez dyskurs oniryczny, w kt�ry wplatamy wskaz�wki pod postaci� symboli. Je�li tw�j klient znajdzie si� w niebezpiecze�stwie, sprawiasz, �eby przy�ni�o mu si�, �e traci z�by lub w�osy. Problem ze snami polega na tym, �e cz�sto zapomina si� je zaraz po przebudzeniu albo niepoprawnie si� je interpretuje. By przekaza� wiadomo��, trzeba czasami powtarza� j� przez kilka nocy z rz�du, za pomoc� r�nych symbolicznych opowie�ci. Anio�y w roli re�yser�w sn�w maj� doprawdy wielkie pole do popisu. Ka�dy klient ma sw�j w�asny �wiat referencyjny, kt�ry warto �wiadomie wykorzystywa�. Dlatego te� w�a�nie wszystkie dzie�a spisuj�ce og�ln� symbolik� sn�w s� nic niewarte.

G�adzi r�k� kul� Venus.

��Co ze znakami?

��Dzia�aj� na podobnej zasadzie, co intuicja. Chodzi tu o bezpo�rednie interwencje, kt�re niestety nie zawsze odnosz� w�a�ciwy skutek. Swego czasu ludzie podejmowali decyzje, obserwuj�c lot ptak�w lub wn�trzno�ci kurczaka. Wtedy mieli�my �atwiejsze zadanie. Teraz sami musimy wymy�la� znaki. Szczekaj�cy pies ostrzegaj�cy, by nie kierowa� si� w tamt� stron� Zardzewia�e drzwi, kt�re nie chc� si� otworzy�

��Medium?

��Do stosowania z ostro�no�ci�. Medium to osoba, kt�ra otrzyma�a zdolno�� s�yszenia anielskich g�os�w. Istnieje jednak pewien szkopu�, a nawet dwa. Przede wszystkim zdarza si�, �e zostajemy �le zrozumiani. Poza tym medium lubi czasami u�ywa� swojego daru do wykorzystywania s�uchaczy. Tak wi�c decyduj si� na medium tylko wtedy, gdy wszystkie inne sposoby zawiod�.

��A� koty?

��Koty przypominaj� troch� media. Z tym �e nie ci�gn� ze swych zdolno�ci �adnych zysk�w. Maj� jednak inn� wad�: nie m�wi� i nie mog� przekazywa� bezpo�rednich ostrze�e�.

Zastanawiam si�. �rodki interwencji, jakie otrzyma�em do dyspozycji, wydaj� mi si� istotnie do�� skromne, by walczy� przeciwko zagro�eniom wynikaj�cym z wolnej woli.

��Czy to wszystko?

Edmund Wells g�aszcze kul� Igora.

��Odpowiednie wykorzystywanie pi�ciu �rodk�w dzia�ania mo�e da� ca�kiem dobre wyniki.

Przeci�gam si�.

���wietnie, zawsze marzy�em o tym, by sterowa� lud�mi. Prawdziwi m�czy�ni, prawdziwa kobieta, to o wiele bardziej interesuj�ce ni� gra komputerowa w stylu �niech wasz bohater prze�yje w nieprzyjaznym otoczeniu".

��Zaraz, zaraz, nie masz prawa si� bawi�. Spoczywa na tobie wielki obowi�zek. Musisz spe�nia� ich �yczenia. A je�li m�wi� ��yczenia", mam na my�li absolutnie wszystkie �yczenia.

��Nawet te sprzeczne z ich interesem?

��Na tym w�a�nie polega wielka przewaga ich 50% wolnej woli. Nie mo�esz jej tkn��. Musisz spe�nia� nawet najokropniejsze z ich zachcianek.

Raoul mia� racj�. Naszym wrogiem nie jest diabe� czy jakiekolwiek inne niematerialne z�o. Naszym wrogiem jest ludzka wolna wola.

Jestem niemowlakiem.

Nie lubi�, jak rodzice podnosz� mnie, chwytaj�c pod pachami. Lubi�, jak bior� mnie za pup� i mog� usi��� w zag��bieniu wewn�trznych stron ich d�oni.

Tata cz�sto podrzuca mnie w powietrze. Boj� si�, �e uderz� o sufit. Dlaczego tatusiowie czuj� si� zmuszeni podrzuca� swoje dzieciaki do g�ry?

Wszystkiego si� boj�. Mam ochot� schowa� si� pod ko�dr�, chc�, �eby zostawiono mnie w spokoju.

Przedstawiono mi ma�� dziewczynk� � to pono� moja siostra. Wygl�da na zadowolon� z tego, �e mnie widzi, bo ci�gle wk�ada mi do buzi r�ne przedmioty, m�wi�c: �Tak, tak, dzidziusiu, trzeba je��". Uk�ada mnie w swoim w�zku dla lalek i biega, krzycz�c: �Dzidziu� jest brudny! Trzeba go wyk�pa� i umy� mu oczka szamponem!".

Woko�o jest wi�cej dziewczynek, kt�re twierdz�, �e s� moimi siostrami. Postrzegam je jako istoty interesuj�ce, cho� potencjalnie niebezpieczne. Niekt�re mnie ca�uj�, inne ci�gn� za w�osy, jeszcze inne karmi� butelk� albo �askocz�.

Odkry�em, �e nasza rodzina ma te� kota. To chyba najspokojniejsze stworzenie w ca�ym domu. Jego futerko jest tak mi�ciutkie jak pluszowy mi�, a do tego mruczy g��boko, co bardzo lubi�.

Siostry pr�buj� nauczy� mnie chodzi�. Ju� raz si� przewr�ci�em i wspomnienie siniak�w sprawia, �e nie mam ochoty powtarza� tego do�wiadczenia. Pozycja pionowa budzi m�j niepok�j. Na czworakach spada si� z mniejszej wysoko�ci.

Pr�cz kota uspokajaj�cymi elementami w domu s� jeszcze nocnik i telewizor. Kiedy siedz� na nocniku, nikt mi nie przeszkadza. Telewizor za� ma t� w�a�ciwo��, �e ca�y czas si� rusza, a do tego mruczy jak kot.

W telewizji ca�y czas mo�na ogl�da� r�ne historie. Uwielbiam historie. Sprawiaj�, �e zapominam o moich l�kach.

Jestem obsypywana poca�unkami i po�wi�ca mi si� mn�stwo uwagi. Mama powtarza mi ci�gle, �e jestem najpi�kniejsz� dziewczynk� na ca�ym �wiecie. Widzia�am si� w lustrze i rzeczywi�cie, wygl�dam ol�niewaj�co. Mam d�ugie, czarne jak heban w�osy, jedwabist� sk�r� w kolorze miodu i zielone oczy. Podobno gdy si� urodzi�am, nie by�am nawet pomarszczona, w przeciwie�stwie do innych noworodk�w. Mama wyt�umaczy�a mi, �e to dlatego, i� wyci�gni�to mnie bezpo�rednio z jej brzucha.

Przedstawiono mi starszego pana, ojca mamusi. Nazywaj� go �dziadziusiem", a dziadziu� zam�cza mnie swoimi mokrymi poca�unkami. Nienawidz� mokrych ca�us�w. Chyba musi brakowa� mu blisko�ci innych ludzi, skoro pozwala sobie na takie �linienie.

Wieczorem ��dam, by zapalano mi ma�� lampk� ko�o ��ka, �eby unikn�� pogr��enia si� w ciemno�ciach. W przeciwnym razie mam wra�enie, �e jaki� z�oczy�ca kryje si� pod moim materacem i chce z�apa� mnie za nogi.

Nie cierpi� te�, jak si� mnie owija ko�dr�. Zawsze musz� mie� wolne nogi. Bo inaczej to mnie denerwuje, oj, jak mnie to denerwuje! Poza tym je�li spod ��ka nagle wyskoczy potw�r, unieruchomiona nie b�d� mog�a uciec.

Nie jem te� wszystkiego. Bior� do ust tylko to, co delikatne i s�odkie. Lubi� rzeczy pi�kne, mi�e i s�odkie.

Musz� prze�y�.

Uciekam z wanny, gdy mama pr�buje mnie utopi�. Uciekam jej z ��ka, gdy stara si� mnie udusi� poduszk�. Umiem si� wy�lizgiwa�. Umiem uprzedza� zagro�enia.

Umiem obudzi� si� w �rodku nocy, gdy tylko gdzie� w pobli�u zapali si� �wiat�o.

Umiem, dzi�ki doskona�emu s�uchowi, odgadn��, �e ona czai si� za mn�.

Umiem by� zwinny i szybki. Szybko ucz� si� chodzi�. �eby lepiej ucieka�.

INSTYNKT MACIERZY�SKI: Wielu z nas wyobra�a sobie, �e mi�o�� matki to naturalne i automatyczne ludzkie uczucie. Nic bardziej mylnego. A� do ko�ca dziewi�tnastego wieku wi�kszo�� kobiet nale��cych do bur�uazji w krajach zachodnich powierza�a swoje dzieci mamce i wi�cej ju� si� nimi nie zajmowa�a. Ch�opki zreszt� nie r�ni�y si� od nich tak bardzo. Omotywa�y dzieci ciasno obszernymi chustami, po czym wiesza�y na �cianie w pobli�u pieca, �eby nie marz�y.

Umieralno�� niemowl�t by�a bardzo wysoka, a rodzice nie wi�zali z nimi wielkich nadziei, wiedzieli bowiem, �e istnieje tylko pi��dziesi�t procent szans na to, �e ich dzieci prze�yj� wiek m�odzie�czy.

Dopiero na pocz�tku dwudziestego wieku w�adze pa�stwowe poj�y znaczenie ekonomiczne, spo�eczne i militarne owego s�ynnego �instynktu macierzy�skiego".

Powoli powsta� ca�kiem nowy rynek: pieluszki, butelki, sztuczne mleko, nocniki i zabawki. Mit �wi�tego Miko�aja rozprzestrzeni� si� po �wiecie.

Producenci artyku��w dla dzieci, za po�rednictwem przer�nych reklam, stworzyli obraz odpowiedzialnej matki, a szcz�liwe dzieci�stwo sta�o si� niejako nowoczesnym idea�em.

Paradoksalnie to w�a�nie dzisiaj, gdy mi�o�� rodzicielska afiszowana jest niemal na ka�dym kroku, b�d�c jedynym niekontestowanym uczuciem cechuj�cym spo�ecze�stwo, podrastaj�ce dzieci wyrzucaj� swoim matkom, �e te niedostatecznie si� o nie troszczy�y. P�niej wylewaj� swoje �ale i uraz� do rodzicielki, le��c na kozetce u psychiatry.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Dzi�ki moim kontrolnym kulom obserwuj� przydzielonych mi klient�w pod ka�dym k�tem, tak jakbym mia� do dyspozycji dwadzie�cia kamer. Jedna my�l i otrzymuj� plan panoramiczny, widok og�lny, zbli�enie. Moje kamery obracaj� si� w dowolnych kierunkach, kr��� wok� klient�w, filmuj� postacie drugoplanowe, statyst�w i ca�e otoczenie. Panuj� nie tylko nad k�tem uj��, lecz tak�e nad o�wietleniem. Widz� moich bohater�w nawet wtedy, gdy pogr��eni s� w ciemno�ciach. Dostrzegam ka�dy ich szczeg� poprzez strugi padaj�cego deszczu. Mog� przenikn�� w g��b ich cia�a, zobaczy� bij�ce serce i procesy trawienne w �o��dku. Ukryte przede mn� s� jedynie ich my�li.

Raoul nie podziela mojego entuzjazmu.

��Kiedy� te� mnie to cieszy�o. W ko�cu jednak zda�em sobie spraw� ze swojej bezsilno�ci.

Przygl�da si� kuli Igora.

��Hm� nie najlepiej to wszystko wygl�da.

Wzdycham.

��Martwi� si� o Igora. Ta jego matka w ko�cu go zabije.

��Dziecko znienawidzone przez matk� � rozwa�a na g�os Raoul. � Niczego ci to nie przypomina?

Zastanawiam si� przez chwil�, lecz nie znajduj� odpowiedzi.

��Felix � szepcze Raoul.

Drgn��em. Felix Kerboz, nasz pierwszy tanatonauta! Jego tak�e nienawidzi�a w�asna matka. Podekscytowany przygl�dam si� uwa�niej karmie Igora i stwierdzam, �e istotnie, m�j Rosjanin to reinkarnacja naszego by�ego towarzysza, pioniera tanatonautyki.

��Jak to mo�liwe?

Raoul Razorbak wzrusza ramionami.

��W chwili gdy Felix stawa� przed anielskim s�dem, poj�cie �tanatonauta" nie wesz�o jeszcze do s�ownika, zosta� wi�c zaklasyfikowany jako �astronauta".

Przywo�uj� na my�l wspomnienie tego do�� prostego ch�opca, kt�ry chc�c szybciej wydosta� si� z wi�zienia, w zamian za amnesti� testowa� niebezpieczne lekarstwa, a wreszcie zg�osi� si� jako ochotnik do pierwszego lotu tanatonautycznego. By� wi�c pierwsz� osob�, kt�ra uda�a si� na kontynent zmar�ych i z niego powr�ci�a. Musz� jednak przyzna�, �e ukarano go nieco zbyt surowo, przydzielaj�c mu w obecnym �yciu tak nienawistn� matk�, bior�c pod uwag� fakt, �e i poprzednia nie darzy�a go ciep�ymi uczuciami.

Raoul t�umaczy mi, �e to rzecz zupe�nie normalna. W przypadku gdy jaki� problem nie zosta� rozwi�zany podczas jednej egzystencji, zostaje automatycznie przetransferowany do nast�pnej.

��Dusza Feliksa Kerboza nie zdo�a�a wydosta� si� z kr�gu reinkarnacji, nie uda�o jej si� te� zrozumie� w�asnej matki, b�dzie wi�c stara�a si� to uczyni� podczas nowego wcielenia, jako Igor Czechow. To zapewne �si�demki", ci �z g�ry", czyli �bogowie", podj�li tak� decyzj�. Je�li i tym razem nie uda mu si� rozwi�za� problemu z matk�, ciekawe, jak bardzo wyrodn� matk� obdarz� go w kolejnym �yciu?

Marszcz� czo�o.

��Nie wyobra�am sobie kogo� gorszego ni� matka Igora.

Raoul Razorbak za�mia� si� szyderczo.

��Wierz mi, w tej kwestii mo�esz zaufa� �tym z g�ry". Maj� niezwykle p�odn� wyobra�ni�, je�li chodzi o wymy�lanie nowych pr�b dla ludzi. Kolejny awatar Igora-Feliksa b�dzie by� mo�e musia� stawi� czo�o uroczej, lecz nadmiernie zaborczej kobiecie, kt�ra st�amsi go swoj� zazdrosn� mi�o�ci�.

��Ale� to istne zn�canie si� nad cz�owiekiem!

Twarz mojego przyjaciela zapada si� pod wp�ywem smutku, widz� te�, �e jego r�ce zaczynaj� dr�e�.

��Zaczynasz chwyta�. Odnosz� wra�enie, �e tam, na g�rze, kto� torturuje naszych klient�w, zanurzaj�c ich g�owy pod wod�, czekaj�c na jak�� reakcj� z ich strony. Uwa�aj�, �e dopiero znalaz�szy si� na samym dnie basenu, cz�owiek potrafi odbi� si� i wyp�yn�� na powierzchni�. Nie wiem, kim s� ci �bogowie", lecz nie jestem pewien, czy tak naprawd� zale�y im na ludzkim szcz�ciu.

��Co mog� zrobi�, aby mu pom�c?

Raoul Razorbak zaciska pi�ci.

��Niestety niewiele. Jeste�my piechurami w tej armii. Stoimy w pierwszym szeregu, patrzymy na og�lne nieszcz�cie, lecz to oficerowie odpowiedzialni za ca�� strategi� podejmuj� decyzje.

Czuj�, jak ogarnia mnie bezsilno��. Raoul potrz�sa mn�, w�ciek�y.

��To w�a�nie dlatego musimy za wszelk� cen� dowiedzie� si�, kim s� ci oficerowie i kto nimi dowodzi, kim s� �si�demki", kim s� �bogowie", kt�rzy wykorzystuj� nas, anio�y, i tych tam na dole, �miertelnik�w.

Po raz pierwszy, by� mo�e widz�c rozpacz Igora, docieraj� do mnie argumenty mojego prze�roczystego przyjaciela. Wci�� jednak nie jestem got�w post�pi� wbrew prawom obowi�zuj�cym w krainie anio��w.

Dzisiaj rodzice zostawili mnie z opiekunk�, kt�ra wysz�a w�a�nie na balkon na papierosa. Rozmawia tam przez telefon. Droga jest wolna. Kierunek: kuchnia. To cudowne miejsce, kt�re od zawsze chcia�em lepiej pozna�. Jest tam mn�stwo migocz�cych �wiate�ek, bia�ych, czerwonych, a nawet zielonych. Wdycham zapach ciep�ego cukru, mleka, p�ynnej czekolady i s�ony dym. W ci�gu ostatnich dni ci�gle to robi�. Poza tym sta�em si� ekspertem od wspinaczek. Ciekawe, co tam jest na g�rze?

Na szcz�cie ko�o kuchenki stoi krzes�o. Je�li wdrapi� si� na nie, mo�e uda mi si� do niej dosi�gn��.

Jacques poparzy si�, je�li �ci�gnie na siebie rondel z gotuj�c� si� wod� na makaron. Trzeba go ratowa�. Rozpatruj� po kolei ka�dy ze �rodk�w dzia�ania, jakimi dysponuj�.

Intuicja.

Pr�buj� przenikn�� umys� opiekunki. �Dziecko! Dziecko w niebezpiecze�stwie. W kuchni!".

Niestety rozmowa z ukochanym poch�on�a j� ca�kowicie.

Staram si� dotrze� do umys�u ma�ego Jacques'a, lecz jego czaszka jest niczym sejf, do kt�rego w �aden spos�b nie umiem si� dosta�.

Znaki.

Na parapecie okiennym siedz� wr�belki, �wierkaj� g�o�no, chc�c odwr�ci� uwag� malca. Ten jednak, zafascynowany rondlem, nie widzi ich ani nie s�yszy.

Medium. Nie znajduj� �adnego w okolicy.

Co robi�?

Nie dosi�gam. Musz� stan�� jeszcze bli�ej. Musz� z�apa� ten d�ugi, wystaj�cy nade mn� patyk i sprawdzi�, dlaczego wydaje z siebie k��by dymu i ha�as.

Koty. Zostaje mi kot.

Na szcz�cie w domu jest kot! Pod��czam si� do jego umys�u. Przy okazji dowiaduj� si� wielu rzeczy na jego temat. Przede wszystkim to nie kot, tylko kotka i nazywa si� Mona Lisa. Zadziwiaj�ce, �e podczas gdy umys� cz�owieka jest dla mnie ca�kowicie niedost�pny, umys� kota widz� jak na d�oni. �Trzeba ocali� tego ma�ego ch�opca!" � nadaj� komunikat. Problem polega na tym, �e Mona Lisa doskonale zrozumia�a m�j przekaz, lecz wcale nie ma ochoty zareagowa�. Kotka urodzi�a si� w tym domu i nigdy z niego nie wychodzi�a. Ca�e dnie siedzi nieruchomo przed telewizorem, przez co sta�a si� oty�a. Wstaje tylko trzy razy dziennie, by poch�on�� misk� rozgotowanego makaronu i spreparowane krokiety, za kt�rymi przepada.

Nigdy nie polowa�a, nigdy nie bi�a si� z innymi kotami, nigdy te� nie wysz�a na spacer.

Ca�e �ycie siedzia�a tutaj, w ciep�ym mieszkaniu, wpatruj�c si� w telewizor. Mona Lisa ma swoje ulubione programy i wykazuje du�e zainteresowanie grami polegaj�cymi na zadawaniu kandydatom pyta� w stylu: �Jak si� nazywa stolica Republiki Wybrze�a Ko�ci S�oniowej?".

Kotka uwielbia, gdy ludzie si� myl� albo gdy wielka wygrana przechodzi im ko�o nosa. Ludzkie przygn�bienie podnosi j� na duchu i utwierdza w przekonaniu, �e o wiele lepiej jest by� kotem.

Ma pe�ne zaufanie do swoich w�a�cicieli. Nie, w�a�ciwie trzeba to nazwa� inaczej: ona nie traktuje ich jak w�a�cicieli, lecz jak� jako poddanych. Niesamowite. To zwierz� jest przekonane, �e �wiatem rz�dz� koty, �e to one steruj� tymi grubymi, dwuno�nymi dostarczycielami zadowolenia.

Nadaj� komunikat:

��Rusz si�, uratuj ma�ego cz�owieka.

Kotka ma to w g��bokim powa�aniu.

��Jestem zaj�ta � odpowiada bezczelnie zwierz�. � Nie widzisz, �e ogl�dam telewizj�?

Wnikam jeszcze g��biej do jej m�d�ku.

��Je�li teraz nie wstaniesz, dzieciak umrze.

Mona Lisa spokojnie czy�ci w�sy.

��Wszystko mi jedno. Zrobi� sobie nowego. Zreszt� za du�o dzieciak�w w tym domu. Tyle ha�asu, bieganiny. Poza tym ci�gle ci�gn� mnie za w�sy. Nie lubi� ma�ych ludzi.

I jak tu przekona� kotk� do ocalenia dziecka?

��S�uchaj, kocie, je�li natychmiast nie ruszysz si� st�d i nie uratujesz Jacques'a, spowoduj� zak��cenia nadajnika telewizyjnego.

Nie mam poj�cia, czy jest to w mojej mocy, najwa�niejsze jednak, �e do kocicy przem�wi� ten argument. Najwyra�niej waha si�. Czytam w jej umy�le wspomnienia zak��conych przez burze program�w, za�nie�onego ekranu� Bywa�o nawet jeszcze gorzej: zepsuty odbiornik albo strajk. Te przerwy zawsze psu�y jej humor.

��Dzie� dobry, kotku. Chyba po raz pierwszy przychodzisz i ocierasz si� o mnie. Jaki ty jeste� milutki, a twoje futerko jest takie mi�ciutkie! Wol� bawi� si� z tob� ni� tym patykiem, tam w g�rze.

Wczoraj d�u�sz� chwil� sta�am przed lustrem. Stroi�am r�ne miny, ale nawet z wykrzywion� twarz� podobam si� sobie.

Rodzice w�o�yli mi r�ow� pieluszk�. M�wi�, �ebym tam robi�a �siusiu" i �kupk�". Nie wiem, o czym oni w og�le m�wi�. Pytam: �co siusiu?", a mama mi pokazuje. Przygl�dam si� ��temu p�ynowi. W�cham go. Obrzydliwe. W jaki spos�b z tak �adnego cia�a, jak moje, mo�e wycieka� tak �mierdz�ca ciecz? Z�oszcz� si�. To takie niesprawiedliwe. No i noszenie pieluch mnie upokarza!

Podobno wszyscy ludzie bez wyj�tku robi� �siusiu" i �kupk�". W ka�dym razie tak twierdz� mamusia i tatu�, ale ja im nie wierz�. Musz� przecie� istnie� tacy, kt�rzy unikn�li tego przekle�stwa. Boli mnie g��wka. Cz�sto boli mnie g��wka.

Zdarzy�o si� co� bardzo wa�nego, o czym zapomnia�am. Dop�ki sobie tego nie przypomn�, ci�gle b�dzie mnie bola�a.

Mama chce mnie zabi�.

Wczoraj zamkn�a mnie w pokoju z otwartym oknem. Wia� lodowaty wiatr, kt�ry przenika� mnie do szpiku ko�ci, ale ja na szcz�cie uodporni�em si� na zimno. Da�em rad�. Zreszt� nie mia�em wyboru. Wiem, �e je�li si� rozchoruj�, ona nie b�dzie mnie leczy�.

��Zakpi�em sobie z ciebie, mamo. Ci�gle �yj�. I o ile nie zbierzesz si� na odwag�, �eby mnie d�gn�� no�em w brzuch, b�d� �y�, przykro mi.

I tak mnie nie s�ucha. Le�y w ��ku ze swoj� w�dk�.

Wraz z Raoulem szukam innego przej�cia do krainy �si�demek". Lewitujemy, pod��aj�c na wsch�d, wznosimy si� na sam szczyt jednej z g�r i pr�bujemy przedosta� si� na zbocze po�o�one po drugiej stronie � tam jednak zatrzymuje nas niewidzialna bariera.

��M�wi�em ci, kraina anio��w to zwyk�e wi�zienie � mrukn�� pos�pnie Raoul.

Niby przypadkiem pojawia si� przed nami Edmund Wells.

��Hola, hola, panowie! Co tu kombinujecie?

��Mamy do�� tej roboty. Nasze zadanie jest niewykonalne � oznajmia prosto z mostu Raoul, przyjmuj�c wyzywaj�c� poz�, opieraj�c r�ce na biodrach.

Edmund Wells ma �wiadomo��, �e sprawa nie b�dzie �atwa.

��A ty co s�dzisz na ten temat, Michaelu?

Raoul odpowiada za mnie.

��Ledwie p�k�y skorupki jajek, a ju� jest po ptakach. Przydzielili mu l�kliwego i nieporadnego Jacques'a, narcystyczn� i pr�n� Venus i Igora, kt�rego matka chce wyko�czy�. Sama rado��!

Edmund Wells nie zaszczyci� mojego przyjaciela nawet jednym spojrzeniem.

��Zwracam si� do Michaela. Co ty o tym s�dzisz?

Nie wiem, co odpowiedzie�. M�j instruktor nalega:

��Chyba nie t�skno ci do �ycia, jakie wiod�e� jako �miertelnik? Przypomnij sobie swoje ostatnie wcielenie.

Znalaz�em si� mi�dzy m�otem a kowad�em. Szerokim gestem Edmund Wells wskazuje na horyzont.

��Wiem, �e cierpia�e�. Ba�e� si�. Chorowa�e�. Teraz jeste� czyst� ja�ni�. Uwolnion� od cia�a.

M�wi�c to, Edmund przenika przeze mnie.

Raoul wzrusza ramionami z wyrazem obrzydzenia na twarzy:

��Ale stracili�my zmys� dotyku. Nie mo�emy nawet tak naprawd� usi���.

Szkicuje w powietrzu kszta�t krzes�a i siada na nim, przenikaj�c je na wylot.

��Nie starzejemy si� � wysuwa kolejny argument Edmund Wells.

��Ale nie mamy �wiadomo�ci up�ywaj�cego czasu � odbija pi�eczk� Raoul. � �adnych sekund, minut, godzin, nocy i dni. �adnych p�r roku.

��Jeste�my wieczni.

��Ale nie obchodzimy urodzin!

Argumenty padaj� jeden po drugim.

��Nie cierpimy�

��Nic ju� w�a�ciwie nie czujemy.

��Porozumiewamy si� za pomoc� samych umys��w.

��Ale nie mo�emy s�ucha� muzyki.

Edmund Wells nie daje si� zbi� z tropu.

��Latamy z zawrotn� pr�dko�ci�.

��Lecz nie czujemy na twarzy dotyku wiatru.

��Nie musimy spa�.

��A przez to nie �nimy!

M�j mentor stara si� zdoby� jakie� punkty, lecz Raoul nie daje za wygran�:

���adnych przyjemno�ci. Koniec z �yciem seksualnym.

��Ale te� koniec z b�lem! Mamy za to dost�p do wszelkiej wiedzy � odpiera atak Edmund Wells.

��Nie ma tu nawet� ksi��ek. Nie widzia�em ani jednej biblioteki w tym Raju�

M�j instruktor nie znajduje nic, by odeprze� ten cios.

��To prawda, nie mamy ksi��ek� ale� ale�

My�li intensywnie, wreszcie odpowiada:

��Ale� nie potrzebujemy ich! Ka�de �ycie �miertelnika to niezwykle pasjonuj�ca intryga. Lepsza ni� wszystkie powie�ci i filmy: obserwacja zwyk�ego, ludzkiego �ycia dostarcza nam przecie� tyle nag�ych zwrot�w akcji, tyle niespodzianek, smutk�w, rado�ci, zawod�w mi�osnych, sukces�w i pora�ek� A co najwa�niejsze, te historie s� PRAWDZIWE!

Teraz Raoul Razorbak nie wie, co powiedzie�. Edmund Wells puszy si� jednak nadal:

��Kiedy� by�em, jak i wy, buntownikiem.

Podnosi g�ow�, jakby ogl�daj�c deszczowe chmury. Wreszcie postanawia ust�pi�:

��Hm� Chod�cie. Spr�buj� zaspokoi� wasz� ciekawo��, zdradzaj�c wam pewn� tajemnic�.

RADO��: �Obowi�zkiem ka�dego cz�owieka jest piel�gnowanie swojej rado�ci wewn�trznej". Niestety wiele religii zapomnia�o o tym przykazaniu. Wi�kszo�� �wi�ty� to pos�pne i zimne budowle, za� muzyka liturgiczna jest pompatyczna i smutna. Ksi�a ubieraj� si� na czarno. Rytua�y celebruj� m�cze�stwo, rywalizuj�c w przedstawianiu okrutnych czyn�w. Tak jakby tortury, kt�rym poddawano prorok�w, mia�y dodawa� im autentyczno�ci.

Czy� rado�� �ycia nie jest najlepszym sposobem, by podzi�kowa� Bogu � je�li istnieje � za dar �ycia? A je�li B�g istnieje, dlaczego mia�by by� istot� pos�pn�?

Jest jednak kilka wyj�tk�w: Daodejing, swego rodzaju ksi�ga filozoficzno-religijna, proponuje nam na�miewanie si� ze wszystkiego, ��cznie z nami samymi, oraz gospel, kt�rego hymny skandowane s� rado�nie przez czarnosk�rych Amerykan�w podczas mszy i pogrzeb�w.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Po wielu nieudanych pr�bach mama najwyra�niej zrezygnowa�a z zamordowania mnie. Wci�� tylko pije i patrzy na mnie spode �ba. Nagle rzuca w moj� stron� szklank�. Uchylam si�, jak zawsze, a szk�o z hukiem rozbija si� o �cian�.

��Mo�e nie uda mi si� ci� zabi�, ale nie pozwol�, �eby� mi jeszcze d�ugo uprzykrza� �ycie � oznajmia mi.

Wk�ada kurtk� i bierze mnie za r�k�, wychodzimy pod pretekstem zrobienia zakup�w, cho� czuj� dobrze, �e nie zamierza chodzi� ze mn� po sklepach. Moje przypuszczenia potwierdzaj� si�, gdy zostawia mnie, a raczej porzuca, na dziedzi�cu przed ko�cio�em.

��Mamo!

Oddala si� szybkim krokiem, po chwili jednak wraca i rzuca mi poz�acany medalik. Wewn�trz znajduje si� zdj�cie jakiego� faceta z pot�nym w�sem.

��To tw�j ojciec. Odszukaj go sobie. On z przyjemno�ci� si� tob� zajmie. �egnaj!

Siadam na mokrym �niegu. Musz� prze�y�. Musz�. P�atki �niegu opadaj� na mnie g�stym puchem.

��Co tutaj robisz, m�j ma�y?

Podnosz� przemarzni�t� g�ow� i spogl�dam na m�czyzn� w mundurze.

W ci�gu dnia rysuj�, a noc� �pi� niespokojnym snem. Du�o �ni�. �ni mi si�, �e jakie� zwierz� siedzi uwi�zione w mojej g�owie i ze wszystkich si� stara si� z niej wydosta�. To ma�y kr�liczek, kt�ry skubie sobie od wewn�trz moj� czaszk�, powtarzaj�c w k�ko: �Musisz o mnie pami�ta�". Budz� si� czasami ze straszliw� migren�. Tej nocy b�l by� bardziej dotkliwy ni� zazwyczaj. Wstaj� i id� do tatusia i mamusi. �pi�. Jak oni mog� spa�, kiedy mnie tak bardzo boli g�owa? Chyba tak naprawd� mnie nie kochaj�.

Rysuj� sw�j b�l i rysuj� istot�, kt�ra siedzi we mnie i dr��y mnie od wewn�trz.

Boj� si�. Nie wiem dlaczego, ale boj� si�. Wczoraj wieczorem w telewizji puszczali tak zwany western. By�em oniemia�y z przera�enia. Ca�y si� trz�s�em. Moja rodzina by�a zaskoczona.

Dzisiaj rano siostry wbieg�y do pokoju, udaj�c kowboj�w, chc�c mnie nastraszy�. Uciekam na drugi koniec mieszkania, ale dziewczyny dopadaj� mnie w salonie. Biegn� do kuchni. I tu mnie z�apa�y. Biegn� w stron� �azienki. Tam te� mnie dorw�. � Oskalpujemy ci�! � grozi Mathilde, najm�odsza. Dlaczego m�wi mi takie niemi�e rzeczy? Siostry goni� mnie a� do pokoju rodzic�w. P�niej pr�buj� mnie z�apa� w pralni, na szcz�cie udaje mi si� umkn�� mi�dzy ich nogami. Jestem w panice. Gdzie si� schowa�? Wpadam na pewien pomys�. Barykaduj� si� w toalecie. Dla wi�kszego bezpiecze�stwa zamykam drzwi na zasuwk�. S�ysz�, jak siostry si� dobijaj�, ale nie boj� si� ju�, drzwi s� solidne. Czuj� si� tu jak w bezpiecznej fortecy. Nagle dziewczyny przestaj� wali� pi�ciami w drzwi. S�ysz� rozmow�.

��Co si� tutaj dzieje? � pyta tata.

��Jacques zamkn�� si� w toalecie � piszcz� siostry.

��W toalecie? C� ty tam, do diab�a, wyprawiasz? � dziwi si� ojciec.

Nagle przychodzi mi do g�owy pewna my�l. Powtarzam zdanie, kt�rego tatu� zawsze u�ywa, gdy chce spokojnie posiedzie� w toalecie i kt�re strasznie denerwuje mamusi�.

��Czytam ksi��k�.

Za drzwiami zapada cisza. Wiem, �e w tym domu s�owo �ksi��ka" budzi natychmiastowy respekt.

��To co, wywa�amy drzwi? � proponuje przymilnym g�osem Mathilde.

Pe�ne napi�cia oczekiwanie.

Wreszcie s�ysz� g�os taty:

��Skoro siedzi w toalecie z ksi��k�, trzeba go zostawi� w spokoju.

Czego� si� nauczy�em. Kiedy wszystko idzie nie po mojej my�li, trzeba zamkn�� si� w �azience i czyta� ksi��k�.

Siadam na sedesie i rozgl�dam si�. Po mojej prawej le�y sterta gazet, a nade mn� znajduje si� p�ka � podr�czna biblioteczka taty. Bior� jedn� z ksi��ek. Strony wype�nione s� przylegaj�cymi do siebie literami, kt�rych nie umiem rozszyfrowa�. Patrz� na ok�adki innych pozycji. Na szcz�cie jest tu te� album dla dzieci, z licznymi obrazkami. Znam go. Tata czyta� mi go ju� przed snem. Opowiada o olbrzymie w krainie liliput�w i o lilipucie w krainie olbrzym�w. G��wny bohater nazywa� si� chyba Guliwer. Patrz� na obrazki i pr�buj� poj�� sens liter tak, by powsta�y z nich s�owa. To za trudne. Zatrzymuj� si� na d�u�ej przed ilustracj� wielkoluda sp�tanego przez t�um male�kich ludzik�w.

Kiedy�, kiedy b�d� ju� umia� czyta�, zamkn� si� w toalecie na d�ugo, bardzo d�ugo i b�d� czyta� i czyta�, tak �e wreszcie zapomn� o tym, co si� dzieje za drzwiami.

Edmund Wells ci�gnie nas w stron� przesmyku w�r�d skalistych g�r p�nocnego wschodu. M�j instruktor wskazuje nam wej�cie, po czym w�lizgujemy si� do labiryntu tuneli, kt�re doprowadzaj� nas w ko�cu do olbrzymiej groty o�wietlonej przez cztery kule wysokie na mniej wi�cej pi��dziesi�t metr�w, lewituj�ce dwa metry nad ziemi�.

Anio�y instruktorzy lataj� wok� nich niczym muszki wok� fosforyzuj�cych, wisz�cych melon�w.

��Wst�p tutaj maj� teoretycznie jedynie anielscy instruktorzy. Bior�c jednak pod uwag� fakt, �e tak bardzo chcieli�cie zobaczy� co�, czego pozosta�e anio�y nie maj� prawa ujrze� � i czego zreszt� nawet nie pr�buj� � postanowi�em zaspokoi� cho� w niewielkim stopniu wasz� ciekawo��.

Podchodzimy bli�ej.

Cztery kule s� identycznej wielko�ci, lecz r�ni� si� zawarto�ci�.

W pierwszej kryje si� dusza �wiata mineralnego.

Druga zawiera dusz� �wiata ro�linnego.

Trzecia � dusz� �wiata zwierz�cego.

Czwarta � dusz� �wiata ludzkiego.

Podchodz� do pierwszej. Po�rodku drga migocz�ce j�dro. Czy�by to by�a dusza Ziemi? S�ynna Gaja? Staro�ytna Alma mater!

��A wi�c ziemia posiada dusz�?

��Oczywi�cie. �yje, a wszystko co �ywe, obdarzone jest dusz� � odpowiada Edmund Wells.

Po chwili od niechcenia dodaje:

��A wszystko co posiada dusz�, ma potrzeb� ewoluowania.

Zafascynowany odrywam wzrok od kul.

��Wszystko �yje? Nawet kamienie?

��Nawet g�ry, potoki, kamyki � lecz ich dusze nale�� do ni�szego poziomu. By go zmierzy�, wystarczy przyjrze� si� nat�eniu �wietlistego j�dra, wtedy instynktownie poznamy warto�� duszy.

��A wi�c � stwierdzam � przyjmuj�c t� kosmogoni�, minera� znajduj�cy si� na poziomie I powinien otrzyma� 100 punkt�w, ro�lina � 200, zwierz� � 300, a cz�owiek � 400.

��Sam zmierz!

Dostrzegam istotnie dusz� Ziemi, lecz liczba jej punkt�w nie jest r�wna 100 � przekracza j� znacznie� ma 163 punkty! Druga kula, obejmuj�ca lasy, pola i kwiaty, r�wnie� posiada nie 200, lecz 236 punkt�w! Dusza zwierz�t ma 302 punkty. Ludzko�� za� znajduje si� na poziomie 333 punkt�w.

��Co? � wo�am zdziwiony � ludzko�� nie ma nawet 400 punkt�w?

Edmund Wells potwierdza:

��Jak ju� ci m�wi�em, na tym w�a�nie polega nasza praca. Mamy d��y� do podci�gni�cia ludzkiej �redniej, by ludzie wreszcie stali si� lud�mi. Prawdziwymi �czw�rkami". Ale jak sam mo�esz w�a�nie stwierdzi�, cz�owiek nie znajduje si� jeszcze na nale�nym mu miejscu. Nie mo�na te� powiedzie�, �e znajduje si� w po�owie drogi pomi�dzy zwierz�ciem na poziomie 3 a m�drcem z poziomu 5. To cz�owiek jest owym �brakuj�cym ogniwem". Ech, i pomy�le� tylko, �e Nietzsche u�ywa poj�cia �nadludzie"! Nim cz�owiek stanie si� �nadcz�owiekiem", niech lepiej stanie si� najpierw cz�owiekiem!

Nachylam si� nad kul� ludzko�ci i spogl�dam na nieco ponad sze�� miliard�w kuleczek, z kt�rych ka�da mie�ci w sobie �wietliste j�dro.

Raoul Razorbak milczy, lecz domy�lam si�, �e i on jest pod wra�eniem; wraz ze mn� kontempluje ludzkie dusze.

Edmund Wells zbli�a si� do kuli.

��Oto ca�a gromada naszych �klient�w", tutaj toczy si� najwa�niejsza gra. Moim zdaniem je�li ludzko�� nie pod��y nagle w stron� autodestrukcji, mo�e ju� za kilkaset lat ludzie stan� si� prawdziwymi lud�mi, prawdziwymi �czw�rkami".

Potrzebny jest jednak wielki nak�ad pracy, naszej anielskiej pracy, by wyd�wign�� ich na w�a�ciwy poziom.

M�j instruktor emituje do naszych umys��w obraz wykresu. Jest nastawiony optymistycznie. Post�p ludzko�ci to funkcja wyk�adnicza. Dzi�ki nowoczesnym �rodkom transportu, a wi�c dzi�ki zwi�kszeniu si� liczby podr�y, komunikacji globalnej, rozprzestrzenianiu si� kultury na skal� �wiatow� i dzi�ki mediom � coraz liczniejszym i coraz bardziej dost�pnym � m�drcy (czyli �pi�tki") wywieraj� coraz wi�kszy wp�yw na reszt� ludzi.

��Zauwa�cie, jak ludzie �yli dawniej i jak �yj� dzisiaj. Niegdy� obawiali si� drapie�nik�w. Dzi� zamykaj� je w ogrodach zoologicznych. Dawniej skazani byli na cz�ste g�odowanie, zmuszeni byli pracowa� w pocie czo�a. Teraz cz�owiek ma coraz wi�cej wolnego czasu, kt�ry mo�e po�wi�ci� na rozmy�lanie. A gdy cz�owiek my�li, zadaje sobie pytania. U progu trzeciego tysi�clecia mo�emy �mia�o stwierdzi�, �e szansa na podci�gni�cie �redniej �wiadomo�ci gatunku ludzkiego nigdy jeszcze nie by�a tak du�a. Kiedy�, na przyk�ad w antycznej Grecji, szanowano jedynie �obywateli", czyli osoby wolne lub wyzwolonych niewolnik�w. Z biegiem czasu pozostali �marginalizowani" ludzie zyskali sobie prawo do obywatelstwa.

TOLERANGA: Za ka�dym razem gdy ludzie poszerzaj� poj�cie �pobratymca" o nowych cz�onk�w, oznacza to, i� odt�d uwa�aj� te istoty, dotychczas uznawane za gorsze, za wystarczaj�co do nich podobne i zas�uguj�ce na ich wsp�czucie. Mo�emy te� przyj��, �e w�wczas nie tylko nowi cz�onkowie plemienia robi� krok do przodu, lecz tak�e ca�a ludzko�� pokonuje kolejny etap ewolucji.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Kula ludzko�ci� Domy�lam si�, �e to tutaj powracaj� jaja znajduj�ce si� pod moj� opiek� za ka�dym razem, gdy oddalaj� si� na p�nocny wsch�d. Rozumiem te�, �e dusze wch�oni�te przez jedn� wielk� kul� oddzia�ywaj� na siebie i szukaj� wsp�lnej harmonii. Pewne zdanie Edmunda Wellsa dzwoni mi ca�y czas w uszach: �Wystarczy jedna dusza, by unie�� ca�� ludzko��". Czy�by chodzi�o tu o s�ynn� �noosfer�" Teilharda de Chardin? Miejsce, w kt�rym mieszaj� si� wszystkie ludzkie �wiadomo�ci?

��Ale gdyby�my my, anio�y, nie robili niczego, czy ludzie nie ewoluowaliby sami z siebie?

��Jeste�my pasterzami kieruj�cymi nasze stado na w�a�ciw� drog�. Cho� zapewne dzi�ki pracy, jak� anio�y wykona�y do tej pory, ludzie tak czy owak zmierzaj� ju� we w�a�ciwym kierunku.

��W takim razie mo�e mogliby�my ich zostawi�

Edmund nawet nie komentuje tej uwagi.

Raoul nalega:

��A jaki kolejny stopie� ewolucji czeka nas, anio�y? �wiat bog�w?

Edmund Wells unosi brwi ze zdumieniem.

��Jeste�cie zabawni, wy m�odzi. Chcecie wszystko wiedzie� od razu. Nie umiecie pozby� si� starych, ludzkich nawyk�w. Popatrzcie lepiej uwa�nie na wasze kule, a zdacie sobie spraw�, �e ca�y ten osad zwyczaj�w typowych dla �miertelnik�w przeszkadza wam i ci��y. Zamiast zasypywa� mnie gradem ludzkich pyta�, spr�bujcie zachowywa� si�, jak przysta�o na anio�y!

Po tych s�owach nasz mentor odwraca si� na pi�cie i odmaszerowuje wielkimi krokami. Biegnie w stron� Matki Teresy, by natrze� jej uszu. Z tego co udaje mi si� us�ysze� z tej odleg�o�ci, Matka Teresa ma w�r�d swoich klient�w jednego z szef�w pa�stw, kt�rego nak�ania do ci�g�ego zwi�kszania podatk�w od wzbogacenia. Edmund Wells t�ucze jej do g�owy, �e biednych nie uszcz�liwia si� poprzez szykanowanie bogatych.

Podchodz� bli�ej, �eby lepiej s�ysze�.

��Droga Matko Tereso, chwilami nadmiernie pani wszystko upraszcza. Jak mawia� jeden z moich przyjaci�, �nie wystarczy odnosi� sukcesy, trzeba te� umie� czerpa� przyjemno�� z patrzenia na pora�ki innych". On �artowa�, ale pani naprawd� podziela t� opini�. Jest pani przekonana, �e ludzka bieda b�dzie �atwiejsza do zniesienia, je�li ca�a ludzko�� b�dzie j� klepa�. A powinni�my przecie�, wr�cz przeciwnie, d��y� do tego, by wszyscy ludzie byli bogaci!

Matka Teresa robi min� upartego uczniaka, przekonana, �e to mimo wszystko ona ma racj�.

Je�li o mnie chodzi, uwa�am, �e Matka Teresa, sp�dziwszy ca�e �ycie w�r�d biedak�w, pr�buje odtworzy� swoje dawne �rodowisko i odnale�� jakie� punkty orientacyjne. Biednych ludzi zna�a od zawsze. Z bogatymi sprawa ju� nie jest taka �atwa. �wi�ta kobieta zosta�a zmuszona do zainteresowania si� kursami gie�dowymi, kolekcjami odzie�y, kolacjami na mie�cie, modnymi restauracjami, depresjami, alkoholizmem, cudzo��stwem, talassoterapi�, kr�tko m�wi�c � wszystkimi problemami bogatych.

Matka Teresa s�ucha napomnie� Edmunda Wellsa, przetrawia jego s�owa i wreszcie oznajmia:

��Powinnam by� mo�e nam�wi� mojego prezydenta do wszcz�cia akcji maj�cej na celu kontrol� urodzin w biednych dzielnicach. �R�bcie dzieci, tylko je�li macie �rodki, by si� nimi zaj��, w przeciwnym wypadku si�gn� one po narkotyki i zejd� na drog� przest�pcz�". O to chodzi?

��Zawsze warto spr�bowa� � wzdycha Edmund Wells.

Stwierdzam, �e nasz instruktor przypomina cierpliwego pedagoga. W pewnym sensie szanuje� woln� wol� anio��w.

Raoul odlatuje w stron� horyzontu. Pod��am za nim.

��Edmund Wells wie, kim s� �si�demki". Wie te�, co si� znajduje nad nami.

��Nie zdradzi nam tego, widzia�e�, jak zareagowa� tym razem � odpowiadam.

��On nie pi�nie ani s��wka, to prawda. Ale jest jeszcze jego ksi��ka�

��Jaka ksi��ka?

��Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej. Zacz�� j� pisa� jeszcze jako �miertelnik, a teraz kontynuuje owo dzie�o w swym niebieskim �yciu. Zauwa�y�e�, �e ci�gle cytuje nam jej fragmenty? Gromadzi tam ca�� swoj� wiedz�, opisuje odkrycia i przer�ne ciekawostki. Trzy pierwsze tomy powsta�y na Ziemi, do dzi� korzystaj� z nich �miertelnicy. Czwarty tom jednak redagowany jest tutaj�

��Do czego zmierzasz?

M�j przyjaciel wykonuje p�tl� w powietrzu, by po chwili zn�w znale�� si� przy mnie.

��Edmundowi Wellsowi tak bardzo zale�y na szerzeniu wiedzy, �e z pewno�ci� znalaz� spos�b, by zmaterializowa� czwarty tom encyklopedii swojego autorstwa.

��Przecie� nie ma ju� do dyspozycji pi�ra, o��wka, nie m�wi�c o maszynie do pisania czy te� komputerze. Mo�e gromadzi� ca�� wiedz�, jak� tylko ma ochot�, lecz ta na zawsze pozostanie jedynie w eterze.

Te argumenty nie przemawiaj� jednak do Raoula.

��Chyba nie s�dzisz, �e jest a� tak szalony, by spisa� najwi�ksze sekrety Raju w postaci jakiego� manuskryptu ukrytego gdzie� na Ziemi?

Raoul jest niewzruszony.

��Pami�tasz ten fragment Encyklopedii zatytu�owany: �Koniec ezoteryzmu"? Napisa� tam wyra�nie: �Teraz wszystkie tajemnice oddane zostaj� do wiadomo�ci publicznej. Musimy pogodzi� si� bowiem z faktem, �e zrozumiej� je jedynie ci, kt�rzy maj� ochot� zrozumie�".

Kr��ymy nad Rajem.

��Wszystkie sekrety PR�CZ tajemnicy �si�demek"! Nie umiem sobie mimo wszystko wyobrazi� Edmunda Wellsa powierzaj�cego cz�owiekowi arkana Raju, by ten spisa� je w ksi��ce�

M�j przyjaciel rozpromienia si�, jak gdyby ca�y czas czeka�, a� wypowiem te s�owa.

��Kto wie?

KONIEC EZOTERYZMU: Niegdy� osoby maj�ce dost�p do podstawowej wiedzy o naturze cz�owieka nie mog�y wyjawia� jej ca�ej naraz. Prorocy wys�awiali si� za pomoc� paraboli, metafor, symboli, aluzji i niedom�wie�. Bali si�, �e posiadana przez nich wiedza zbyt szybko si� rozprzestrzeni. Obawiali si� te�, �e zostan� �le zrozumiani. Wymy�lali obrz�dy inicjacji, maj�ce na celu wy�owienie tych, kt�rzy b�d� godni us�ysze� najwa�niejsze informacje. Tworzyli hierarchi� dost�pu do wiedzy.

Czasy si� zmieni�y. Teraz wszystkie tajemnice oddane zostaj� do wiadomo�ci publicznej. Musimy pogodzi� si� bowiem z faktem, �e zrozumiej� jedynie ci, kt�rzy maj� ochot� zrozumie�. �G��d wiedzy" jest najpot�niejszym nap�dem ludzko�ci.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Pan w mundurze okaza� si� milicjantem. By� pi�kny. Wysoki. Silny. Pachnia� czysto�ci�. Wzi�� mnie na r�ce.

Strzepn�� ze mnie �nieg i zaprowadzi� do najbli�szego sieroci�ca. Wreszcie znalaz�em si� z dala od najwi�kszego niebezpiecze�stwa. Z dala od mamy. Min�y ju� ponad dwa lata, odk�d tu jestem.

W sieroci�cu s� jeszcze inne dzieci porzucone przez rodzic�w. Jeste�my wyrzutkami spo�ecze�stwa, niekochanymi, niechcianymi, tymi, kt�rzy nigdy nie powinni si� byli urodzi�.

Co mi tam, przynajmniej �yj�.

Miejsce to przypomina schronisko dla porzuconych ps�w, z tym �e weterynarz przychodzi tu rzadziej i gorzej nas karmi�.

Inne dzieciaki s� nerwowe. Ja na szcz�cie jestem silny. Kiedy znajd� si� w tarapatach, nie rozmy�lam, tylko rzucam si� naprz�d i wal� na o�lep. Najcz�ciej celuj� w brzuch przeciwnika. Mam opini� brutala, ale wol� to, przynajmniej inni czuj� przede mn� respekt. Wyznaj� zasad� � najpierw wzbudzi� l�k, a dopiero potem si� zaprzyja�nia�. Szybko do mnie dotar�o, �e gdy jeste� mi�y dla ludzi, od razu wierz�, �e jeste� te� s�aby.

�pimy w czterech w pokoju. Opr�cz mnie jest tam trzech na �W�

Wania to ma�y Ukrainiec � jego ojciec alkoholik zbyt cz�sto trafia� jego g�ow� w �cian�.

W�adimir jest najwi�kszy z naszej bandy. Nie wiem, jak mu si� udaje utrzyma� tak� tusz�, bior�c pod uwag� ilo�� jedzenia, jak� nam tutaj wydzielaj�.

Wasyl � cichy ch�opiec. Gdy si� ju� zdecyduje co� powiedzie�, to zawsze m�wi co� interesuj�cego, ale nie robi tego zbyt cz�sto. To on nauczy� nas gra� w pokera.

Poker jest fantastyczny. W ci�gu jednego wieczora mo�na osi�gn�� apogeum szcz�cia lub popa�� w najg��bsz� rozpacz, wszystko w przyspieszonym tempie. Gdy Wasyl gra, jego twarz nieruchomieje, jakby by�a z marmuru. M�wi: �Nie ma znaczenia, czy si� ma z�e czy dobre karty, trzeba tylko umie� gra� z�ymi kartami". Albo: �Nie licz� si� te karty, kt�re masz w r�ce, ale te, kt�re tw�j przeciwnik my�li, �e masz". Wasyl ca�y czas mi�dli w ustach s�omk�.

Uczy nas wysy�a� fa�szywe sygna�y rado�ci albo rozczarowania, aby wprowadza� w b��d przeciwnik�w. Dzi�ki niemu poznaj� w szkole pokera i rozwijam zmys� obserwacji. Podoba mi si� to. �wiat jest pe�en detali, kt�re dostarczaj� nam niezb�dnych informacji.

Wasyl mawia:

��Niekt�rzy zawodowcy graj� tak �wietnie, �e nawet nie patrz� w swoje karty. Maj� dzi�ki temu pewno��, �e nie zdradzi ich wyraz twarzy.

��Sk�d wi�c wiedz�, kto wygra�?

��Dowiaduj� si� tego w ostatniej chwili. Po zako�czeniu zak�ad�w wyk�adaj� karty na st� i wtedy okazuje si�, komu karta posz�a dobrze, a komu nie.

Wasyl nie zosta� porzucony. Jego rodzice nie bili go. To on uciek� z domu w wieku sze�ciu lat. Milicja z�apa�a go, lecz nikomu nie uda�o si� wyci�gn�� z niego informacji, kim jest i sk�d pochodzi. A poniewa� gliny mia�y lepsze rzeczy do roboty ni� wszczynanie wielkiego �ledztwa w sprawie ma�ego uciekiniera, wsadzili go do sieroci�ca razem z nami.

Wasyl nigdy nie wspomina swojego wcze�niejszego �ycia. Mo�e nawet mia� bogatych rodzic�w, ale po prostu nie chce ich ju� wi�cej ogl�da�. Opu�ci� ich ot tak, pod wp�ywem impulsu, z potrzeby prze�ycia przygody. Wasyl to naprawd� niez�y go��.

Czasami dzieci odchodz� z sieroci�ca, s� adoptowane przez ludzi, kt�rzy chc� by� rodzicami. Na pocz�tku marzy�em o tym. O rodzicach, kt�rzy pojawi� si� i zabior� mnie st�d� Szybko jednak poj��em, �e to jedno wielkie oszustwo. Podobno te tak zwane adoptowane dzieci dostawa�y si� do siatek przest�pczych zajmuj�cych si� prostytucj� albo do nielegalnych pracowni, gdzie zmuszano je do szycia pi�ek lub sk�adania zabawek na sprzeda� na Zach�d.

Nienawidz� dzieci z Zachodu. Nawet w podziemiach sieroci�ca, podczas tak zwanych �warsztat�w rozwijania zdolno�ci manualnych", ka�� nam sk�ada� lalki albo zabawki elektroniczne. Wykorzystuj� nas, nie p�ac�c ani grosza, ot co!

Kiedy koledzy pakuj� swoje manatki i wyruszaj� do swoich �adoptowanych rodzic�w", nabijamy si� z nich i wo�amy za nimi: �Co tym razem? Prostytucja czy nielegalna praca?". Ale tak naprawd� zazdro�cimy im, bo oni by� mo�e znale�li sobie rodzic�w, a my nie.

Wczoraj Wania pobi� si� z band� Piotra. Wr�ci� do nas ca�y we �zach. Piotr zmusi� go do pokazania mu naszego sejfu i ukrad� nam wszystkie papierosy. Nie pu�cimy tego p�azem.

Natychmiast udajemy si� do pokoju Piotra. Drzwi nie s� zamkni�te, ale wewn�trz nie ma nikogo. Jest a� za spokojnie. To musi by� pu�apka.

Paj�k wspina si� pr�dko w stron� sufitu � intuicja podpowiada mi, �e to znak. Niepokoj�cy znak. Paj�k � pu�apka.

Za p�no. Piotr i jego kumple schowali si� pod ��kami. Wyskakuj� i gro�� nam no�ami spr�ynowymi.

Paj�k mia� racj�.

Moje silne pi�ci na nic si� tu nie przydadz�. Stoimy z opuszczonymi r�kami, podczas gdy wsp�lnicy Piotra rozbieraj� nas i pal� nasze ubrania. Szef bandy oznajmia, �e je�li kiedykolwiek ukradniemy jakie� papierosy, musimy odda� im po�ow�, w przeciwnym wypadku dosi�gnie nas bolesna kara.

��Je�li chcecie �y� z nami w zgodzie, musicie nam p�aci�.

W ko�cu odwraca si� w moj� stron�, przyk�ada ostrze no�a do mojego p�pka i m�wi:

��Kt�rego� dnia przerobi� ci bu�k�.

Nie mog� nic zrobi�, to on ma n�. Przechodzimy nago przed reszt� dzieci. Historia szybko obieg�a sierociniec i wiemy, �e stracili�my twarz.

Za oknem pada �nieg. Nied�ugo �wi�ta, ale tutaj nikt nie wierzy w �wi�tego Miko�aja: gdyby istnia�, podarowa�by nam rodzic�w, kt�rzy nie chcieliby si� nas pozby�. Chocia� z okazji Bo�ego Narodzenia ka�dy z nas ma prawo do jednej pomara�czy i do kilku kosteczek prawdziwej baraniny. Obieram swoj� pomara�cz� i wypowiadam �yczenie. �wi�ty Miko�aju, je�li mnie s�uchasz: chcia�bym, �eby Piotra kto� d�gn�� no�em w brzuch.

Tej nocy mia�am dziwny sen. �ni�a mi si� b�jka mi�dzy ch�opakami. W pewnej chwili jeden z nich zwr�ci� si� do mnie i powiedzia�: �Kt�rego� dnia przerobi� ci bu�k�".

Wczoraj wieczorem ogl�da�am w telewizji program na temat chirurgii estetycznej. Wyja�niano w nim w�a�nie, w jaki spos�b przerabia si� twarze. Mama niemal przyssa�a si� do ekranu. Zazwyczaj kiedy w telewizji pokazuj� krew, rodzice ka�� mi i�� spa�, ale tym razem byli tak zafascynowani, �e zapomnieli o mojej obecno�ci.

Mama oznajmi�a, �e ona tak�e ch�tnie posz�aby pod n�, �eby sobie przerobi� twarz. Powiedzia�a, �e lepiej nie czeka� do ostatniej chwili: im wcze�niej si� to zrobi, tym lepszy jest rezultat.

Tata m�wi, �e operacja jest bardzo droga, ale mama stwierdzi�a, �e uroda nie ma ceny, w szczeg�lno�ci je�li jest narz�dziem pracy. Tata o�wiadczy�, �e dla niego wygl�d r�wnie� stanowi niezb�dny atut, ale woli po prostu piel�gnowa� swoje cia�o i uj�drnia� sk�r�, �wicz�c, a nie korzystaj�c ze skalpela.

Tata mia� za z�e mamie, �e ta wydaje za du�o pieni�dzy. Potem chcia� j� poca�owa�, ale mama go odepchn�a. Powiedzia�a, �e chyba ju� na ni� wcale nie patrzy, bo gdyby patrzy�, zobaczy�by jej zmarszczki i sam zacz��by si� zastanawia�, jak si� ich pozby�. Doda�a te�, �e kobieta nigdy nie jest doskona�a i w pewnym wieku musi zabra� si� za swoj� twarz.

Czy to prawda? Czy�by uroda nie by�a skarbem, kt�ry zdobywa si� raz na ca�e �ycie?

Pok��cili si�. Mama wyrzuca�a tacie, �e ten spotyka si� z m�odsz� od niej panienk�. Tata o�wiadczy�, nie ma �adnej panienki i ma ju� powy�ej uszu tych wszystkich oskar�e�. Mama z kolei upiera�a si�, �e ka�da kobieta ma prawo dba� o swoj� urod� i je�li tato nie sfinansuje jej operacji, ona nie zawaha si� wyp�aci� pieni�dzy ze wsp�lnego konta.

Tata powiedzia�: �Ani si� wa�". Nast�pnie wypowiedzieli standardowe zdanie: �Nie przy ma�ej", po czym poszli do swojego pokoju. Stamt�d nadal s�ycha� by�o ich krzyki. Jakie� przedmioty rozbija�y si� o ziemi� i o �ciany. Wreszcie po jakim� czasie nast�pi�a cisza.

Jest wiele rzeczy, kt�re dziwi� mnie w zachowaniu doros�ych. Posiedzia�am jeszcze chwil� przed telewizorem, �eby zobaczy� do ko�ca program.

Nast�pnie, jak to mam w zwyczaju, usiad�am przed lustrem w moim pokoju i rozmy�la�am. Skoro mama potrzebuje operacji plastycznej, �eby by� jeszcze pi�kniejsz�, w takim razie ja tak�e.

Co mog�abym zmieni�, �eby by� jeszcze pi�kniejsz�? Przygl�dam si� bacznie swojej twarzy i ju� wiem: nos.

M�j nos jest za d�ugi. �wi�ty Miko�aju, je�li mnie s�uchasz, spe�nij, prosz�, moje najwi�ksze marzenie: chcia�abym mie� operacj� plastyczn� skr�cenia nosa.

��Przesta� zadawa� tyle pyta�, Nemrod.

��Ale�

��Denerwujesz mnie, Nemrod. Po prostu naucz si� tego, co zadane i tyle. Ci�gle tylko bujasz w ob�okach i zadajesz miliony pyta�. Ja natomiast wola�abym odpowiedzi.

Dzieci pod�miewaj� si�. Spuszczam g�ow�. Nauczycielka ka�e nam uczy� si� r�nych rzeczy na pami��, a ja mam z tym problemy. Staram si� wbi� sobie do g�owy tabliczki dodawania i odejmowania. W zer�wce mia�em straszne k�opoty z nauczeniem si� alfabetu, pisania imienia, nazwiska i adresu. Nie by�em w stanie poj�� odmiany czasownik�w. Nie umiem nawet zapami�ta� kodu do drzwi we w�asnym domu. Ile� razy sta�em przed drzwiami, ca�y zmarzni�ty, i pr�bowa�em r�ne kombinacje cyfr? Relacje z innymi dzie�mi te� nie uk�adaj� mi si� najlepiej. Poniewa� jestem rudy i nosz� okulary, nazywaj� mnie �marchewk� w binoklach" albo �zardzewia�ym gwo�dziem". Chyba urodzi�em si� na niew�a�ciwej planecie.

Najlepiej czuj� si� w towarzystwie Mona Lisy. Zawsze s�u�y mi dobr� rad�. Wczoraj mia�em do rozwi�zania trudne zadanie z matematyki: test wyboru. Mona Lisa zawsze k�ad�a �ap� na dobrych odpowiedziach!

Je�li nie jestem z tej planety, to mo�e z kociej?

W zesz�ym tygodniu przechodzi�em ko�o sklepu z zabawkami i zobaczy�em tam niesamowity statek kosmiczny z ca�� mas� migocz�cych �wiate�ek. Mo�e tak� rakiet� da�oby si� polecie� w kosmos i odnale�� moj� prawdziw� planet�? Jestem pewien, �e mieszkaj� tam rudow�ose istoty, a blondyn�w i brunet�w przezywa si� �kukurydzianymi g�owami" i �gnojowymi �bami".

Na mojej planecie nie zmusza si� do uczenia na pami�� wierszyk�w, bo wszyscy wiedz�, �e to niczemu nie s�u�y. Nie potrzeba te� kod�w, �eby wej�� do w�asnego domu. Wkr�tce �wi�ta Bo�ego Narodzenia. Poprosz� �wi�tego Miko�aja, �eby przyni�s� mi ten statek kosmiczny.

Opowiedzia�em o nim Mona Lisie. Wygl�da na to, �e popiera m�j wyb�r.

Siedz� sobie po turecku, lewituj�c, pod drzewem w turkusowym lesie. Jezioro Pocz�� chlupocze przyjemnie po prawej stronie. Trzy kule drgaj� nad moimi d�o�mi. Za ka�dym razem gdy pod��czam si� do umys��w moich klient�w, odczuwam lekki b�l. Jak gdyby kontakt z czyim� cia�em pozwala� mi odzyska� odrobin� wra�liwo�ci na bod�ce cielesne.

Podchodzi do mnie Edmund Wells. Dotyka czubkiem palca kul� Igora, muska r�k� kul� Venus.

��Teraz przynajmniej znasz najdogodniejsze sposoby oddzia�ywania na ka�dego z nich. Obserwacja znak�w w wypadku Igora. Sny dla Venus. Kot dla Jacques'a. Ale uwaga, czasami twoi klienci sumuj� kilka sposob�w, a czasami je zmieniaj�. Nie mo�esz wpa�� w rutyn�. Wi�c jakie s� ich �yczenia �wi�teczne?

��Igor �yczy sobie� �eby jeden z jego koleg�w zosta� d�gni�ty no�em w brzuch. Venus marzy o operacji plastycznej nosa, a Jacques prosi o jak�� plastikow� zabawk� w kszta�cie pojazdu kosmicznego. Czy naprawd� musz� spe�ni� wszystkie ich �yczenia?

M�j instruktor traci cierpliwo��.

��Zostaj�c anio�em, zobowi�za�e� si�, �e nie b�dziesz kwestionowa� tej zasady. Nie wolno ci ocenia� �ycze�, twoja rola polega jedynie na ich spe�nianiu.

��Kto wymy�li� te regu�y? Kto uwa�a, �e spe�nianie tych marze� ma jakikolwiek sens? Czy�by B�g?

Edmund Wells udaje, �e nie us�ysza� mojego pytania. Nachyla si� nad jajami z min� zaniepokojonego kuchcika. Przygl�da im si� z r�nych stron, rozmy�la przez chwil� i wreszcie oznajmia:

��Teraz, gdy ju� opanowa�e� znajomo�� pi�ciu sposob�w dzia�ania, naucz� ci� trzech taktyk. Od najprostszej po najtrudniejsz�. Pierwsza taktyka to tak zwana metoda kija i marchewki. Polega ona na motywowaniu klienta do d��enia naprz�d, b�d� to obiecuj�c mu nagrod�, b�d� te� gro��c mu kar�. Druga taktyka to �ciep�o-zimno". Nale�y bardzo szybko stosowa� mi�e i przykre niespodzianki i sprawi�, by klient sta� si� bardziej uleg�y. Trzeci� taktyk� nazywam �kul� bilardow�". Nale�y oddzia�ywa� na osob�, kt�ra z kolei b�dzie oddzia�ywa� na twojego klienta.

Nast�pnie m�j zadowolony z wyg�oszonego przez siebie wyk�adu mentor odchodzi. Ledwie oddali� si� kilka krok�w, a ju� Raoul Razorbak, m�j kusiciel, pojawia si� przede mn�.

��Chod�my za nim.

Dyskretnie pod��amy za nim w�r�d drzew, a� docieramy na niewielk� polank�, gdzie Edmund Wells, siedz�c po turecku, utrzymuje nad d�o�mi jedn� kul�, nie za� trzy, kt�rej bardzo uwa�nie si� przygl�da. Czy�by instruktorzy mieli pod opiek� jedn�, starannie dobran� dusz�?

Jajo migocze.

Edmund Wells porusza wargami. Przemawia do kuli.

��Czy jeste� gotowy, Ulissesie Papadopulosie? Oto nowe has�o do Encyklopedii wiedzy wzgl�dnej i absolutnej.

S�yszymy go, jak dyktuje rozdzia� na temat wp�ywu j�zyka na my�l. Nie wierz� w�asnym uszom. Edmund Wells przekazuje swoj� wiedz� cz�owiekowi na Ziemi. I to nie byle jakiemu cz�owiekowi, poprawiam si�. Raoul mia� racj�. Nasz instruktor pos�uguje si� medium, obawia si� bowiem, �e my�li nieprzelane na materialny no�nik mog� po prostu si� ulotni�.

��Ten �miertelnik, ten Ulisses Papadopulos, wie zatem wi�cej ni� anio�y � szepcze m�j przyjaciel. � Chod�my go zobaczy�. Co� czuj�, �e to b�dzie bardzo ciekawe do�wiadczenie�

KWESTIA J�ZYKA: J�zyk, kt�rym si� pos�ugujemy, wp�ywa na nasz spos�b my�lenia. Na przyk�ad we francuskim, obfituj�cym w synonimy i s�owa o podw�jnym znaczeniu, mo�emy pozwoli� sobie na liczne niuanse dyplomatyczne. J�zyk japo�ski, gdzie znaczenie s�owa okre�lane jest za pomoc� intonacji, wymaga ci�g�ej uwagi i panowania nad emocjami. Wiele poziom�w uprzejmo�ci zmusza dodatkowo rozm�wc�w do natychmiastowego umiejscowienia si� w hierarchii spo�ecznej.

J�zyk ma nie tylko znaczenie edukacyjne i kulturalne, lecz zawiera tak�e elementy wp�ywaj�ce na dane spo�ecze�stwo: zarz�dzanie emocjami oraz zasady etyczne. Liczba synonim�w w danym j�zyku dla s��w �kocha�", �ty", �szcz�cie", �wojna", �nieprzyjaciel", �obowi�zek" i �natura" jest znamienna dla warto�ci wyznawanych przez nar�d pos�uguj�cy si� tym w�a�nie j�zykiem. Trzeba te� wiedzie�, �e nie spos�b wywo�a� rewolucji bez zmiany j�zyka i s�ownictwa. To bowiem j�zyk przygotowuje umys�y na zmian� mentalno�ci.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Pod choink� dosta�em m�j wymarzony statek kosmiczny. Ale� si� ucieszy�em! Uca�owa�em rodzic�w, a potem zjedli�my du�o �wi�tecznego jedzenia. G�sie w�tr�bki, ostrygi, �oso� w�dzony z koperkiem, indyk w sosie kasztanowym i Bûche de No�l [3].

Nie mog� poj��, co im tak smakuje w tych � �wi�tecznych daniach.

Moja starsza siostra Suzon t�umaczy mi, �e w�tr�bka pochodzi od specjalnie tuczonej g�si, m�odsza siostra Marthe zapewnia, �e homary wrzuca si� �ywe na wrz�c� wod�, a mama prosi nas, by�my sprawdzili, czy ostrygi s� na pewno �ywe, polewaj�c je sokiem z cytryny. Je�li ma��e si� ruszaj�, oznacza to, �e mo�na je zje��.

Po posi�ku opowiadali�my sobie kawa�y. Tatu� opowiedzia� jeden, kt�ry bardzo mnie rozbawi�.

��To historia go�cia, kt�rego potr�ci�a ci�ar�wka. Podnosi si�, ale nagle nadje�d�a motor i wpada na niego. Facet wstaje, ale nadbiega ko� i go tratuje. Wstaje, ale prawie natychmiast samolot wlatuje mu niemal prosto w twarz. Wtedy kto� wo�a: �Zatrzymajcie karuzel�, mamy tu rannego!".

Z pocz�tku nie zrozumia�em, o co chodzi, ale kiedy ju� poj��em, �mia�em si� przez godzin�. Dowcipy, kt�rych w pierwszej chwili nie rozumiem, roz�mieszaj� mnie potem najbardziej.

Kawa�y to takie kr�tkie bajki. Dobry dowcip wymaga scenerii, bohatera i sytuacji kryzysowej albo trzymaj�cej w napi�ciu akcji, kt�re trzeba bardzo szybko przedstawi�, nie nadu�ywaj�c s��w. Wymagaj� r�wnie� zaskakuj�cego zako�czenia, a to te� nie jest �atwe do wykonania. Musz� nauczy� si� wymy�la� kawa�y � wydaje mi si�, �e to b�dzie dobre �wiczenie.

Kawa�y maj� t� zalet�, �e mo�na je bezpo�rednio testowa�. Opowiada si� je i od razu wida�, czy s� �mieszne. Nie da si� oszukiwa�. Kiedy ludzie nie rozumiej� naszego kawa�u albo uwa�aj�, �e nie jest �mieszny, po prostu si� nie �miej�. Zaryzykowa�em.

��Wiecie, jak si� zbiera papaj�?

Wszyscy zaprzeczyli.

��Wi-widelcem.

Wszyscy si� u�miechn�li. Nikt si� nie roze�mia�. Pud�o.

��Milutki � powiedzia�a mama, g�aszcz�c mnie po g�owie.

Ura�ony ukry�em si� w toalecie i zamkn��em drzwi na zasuwk�. To by�a moja zemsta. Siedzia�em tam bardzo d�ugo i nie pozwala�em nikomu wej��. Wreszcie wujek zaproponowa� wywa�enie drzwi. �No mo�e jednak lepiej nie", stwierdzi� tata. Wygra�em. WC to naprawd� �wietna kryj�wka.

Przez nast�pne kilka dni doskonale si� bawi�em moim statkiem kosmicznym. �eby mia� gdzie l�dowa�, zbudowa�em planet� kosmit�w i pi�ciu ma�ych ludk�w z papieru toaletowego, kleju i poci�tych na paski plastikowych butelek. Moja planeta jest czerwona, niebo i woda s� na niej czerwone. Ca�o�� pomalowa�em na czerwono lakierem do paznokci � na szcz�cie mama jeszcze si� nie zorientowa�a.

Nast�pnie zabra�em si� do spisywania przyg�d moich bohater�w. To historia o czterech astronautach l�duj�cych na czerwonej planecie, pe�nej pot�nych kosmicznych wojownik�w, kt�rzy niczego si� nie boj�. Astronauci zaprzyja�niaj� si� z nimi i poznaj� ich kodeks honorowy oraz sztuk� walki, kt�re ca�kowicie r�ni� si� od tych obowi�zuj�cych na Ziemi.

Mona Lisa schrupa�a jednego z moich astronaut�w. Dzi�ki temu wpad�em na pomys�, by w��czy� do mojej opowie�ci potwora, olbrzymi� Angor�, kt�rej trzeba si� za wszelk� cen� wystrzega�. Teraz chcia�bym, �eby kto� przeczyta� moj� opowie��. Bo je�li mia�bym pisa� dla samego siebie, to bez sensu!

Wszystko potoczy�o si� bardzo szybko.

Przymierza�y�my z mam� ubrania w bardzo eleganckim butiku w Beverly Hills i jaki� pan podszed� do mnie i pog�aska� mnie po w�osach. Mama zawsze mnie przestrzega�a: �Nie pozwalaj si� dotyka�, nie bierz cukierk�w od nieznajomych". Ale tym razem mama by�a razem ze mn� i jako� nie przegoni�a tego pana.

��Chcia�bym zrobi� jej kilka zdj��. Jestem fotografem i robi� w�a�nie katalog dla du�ej firmy produkuj�cej ubrania dla dzieci � o�wiadczy�.

Mama odpowiedzia�a, �e sama jest modelk�, dobrze zna ten zaw�d i nie chce, �eby c�rka te� prze�ywa�a to piek�o.

Potem z jakiego� powodu zacz�li rozmawia� o cyfrach. Za ka�dym razem kiedy pan m�wi� jak�� liczb�, mama podawa�a inn�, troch� wy�sz�. Rodzaj gry. W ko�cu mama powiedzia�a ostatnie s�owo i wr�ci�y�my do domu.

Tydzie� p�niej mama zaprowadzi�a mnie do pomieszczenia bardzo mocno o�wietlonego. Wszyscy krz�tali si� ko�o mnie. Zrobiono mi makija�. Uczesano mnie. Ubrano. Wszyscy powtarzali, �e jestem pi�kna, ale to akurat wiem ju� od dawna. Jaka� pani zapewnia�a mnie, �e jestem �najpi�kniejsza". Doskona�a.

No dobrze, skoro nikt z nich nie zauwa�y� mojego feleru, czyli za d�ugiego nosa, ja nie b�d� im o nim przypomina�. Kazali mi usi��� na krze�le i robili mi zdj�cia z wielu uj��. Uwielbiam odg�os flesza. Mruczy jak dzikie zwierz�, kt�re szykuje si� do skoku, potem b�ysk i wszystko zaczyna si� od nowa.

Nast�pnie sta�am na tle z chmur i udawa�am, �e bawi� si� lalk�. Mama przygl�da�a mi si� z dum�. Pan, kt�rego wtedy spotka�y�my, te� tam by� i znowu gra� z mam� w liczby i chyba mama znowu wygra�a. Podkre�la�a, �e dokona�am czego� niezwyk�ego i �e w nagrod� spe�ni moje �yczenie. Cokolwiek by to by�o, spe�ni je.

Za�yczy�am sobie by� naprawd� doskona��.

��Jeste� doskona�a � powiedzia�a mama.

Rozp�aka�am si�.

��Nie. M�j nos jest za d�ugi. Konieczna jest operacja plastyczna.

���artujesz! � za�mia�a si� mama.

Ale ja nalega�am:

��Ty przecie� zoperowa�a� sobie zmarszczki i uda�

Zapad�a cisza. Mama zawaha�a si�, by po chwili o�wiadczy�:

��Zgoda. Przejdziesz do historii jako najm�odsza dziewczynka, kt�ra podda�a si� zabiegowi chirurgii estetycznej. Chod�my.

Znalaz�am si� w specjalistycznej klinice, pod opiek� chirurga dr. Ambrosia Di Rinaldiego, dawnego rze�biarza, kt�ry przekwalifikowa� si� na prac� z ludzkim cia�em. Nazywaj� go tu Micha�em Anio�em skalpela. Podobno to on wylansowa� wi�kszo�� popularnych aktorek, a nie ich agenci i rzecznicy prasowi. Chirurdzy to prawdziwi �owcy talent�w. Ale ciii� to tajemnica, ludzie nie musz� o tym wiedzie�. Ambrosio jest wyj�tkowo zdolny, operuj�c mnie, we�mie pod uwag� wzrost, jaki osi�gn� w przysz�o�ci.

Zosta�am u�piona na stole operacyjnym, a kiedy si� obudzi�am, moja twarz by�a ca�a obanda�owana. Chcia�am jak najszybciej zobaczy� m�j nos, ale trzeba by�o poczeka� jeszcze kilka dni, a� ca�o�� si� zro�nie.

W oczekiwaniu, a� znikn� �lady po operacji, siedzia�am w swoim pokoju. Ogl�da�am sw�j ulubiony film Kleopatra z Liz Taylor. Liz Taylor jest najpi�kniejsz� kobiet� na �wiecie. Kiedy dorosn�, zostan� Liz Taylor. Prawdziwa Kleopatra te� mia�a, podobno, za d�ugi nos. Mo�e to taka kl�twa rzucona na zbyt pi�knych ludzi? Ale mam przewag� nad Kleopatr�. Za jej czas�w nie istnia�a jeszcze chirurgia plastyczna, cho� sztuk� banda�owania opanowano ju� wtedy doskonale.

Moja operacja nosa by�a zaledwie pierwszym krokiem na drodze podboju szerokiej publiczno�ci.

Mam teraz kolejne marzenie: chc� zosta� prawdziw� gwiazd�.

Od czasu swego zwyci�stwa nad nami Piotr zwi�kszy� wymagania. Pobiera haracz od ch�opc�w ze wszystkich pokoi. N� spr�ynowy pomaga mu w egzekwowaniu jego praw.

Od niedawna w warsztacie zajmujemy si� pakowaniem papieros�w do pude�ek. Piotr rozkaza� nam kra�� regularnie po jednej paczce i mu oddawa�. Rozwin�� handel, w kt�ry zamieszanych jest te� wielu doros�ych opiekun�w.

Piotr otacza si� gwardi� przyboczn�, a jego porucznicy siej� w�r�d nas postrach tym wi�kszy, �e s� w�a�ciwie ca�kowicie bezkarni. Kiedy nasi stra�nicy chc� nas do czego� zmusi�, robi� to za po�rednictwem Piotra, kt�ry wie, jak si� do nas dobra�. Wymy�li� ca�y wachlarz m�czarni dla upartych i dla tych, kt�rzy usi�uj� wykr�ci� si� od p�acenia tak zwanego �podatku piotrowego". Zaczyna si� od przypalania papierosem, potem nacina si� no�em, a na ko�cu garbuje sk�r� na wszystkie mo�liwe sposoby.

Mam ju� do�� tego miejsca. Nawet moi przyjaciele, trzej �W" � Wasyl, Wania i W�adimir, w ko�cu ulegli autorytetowi Piotra, kt�ry ��da, by go traktowa� jak �carewicza".

W obliczu jego bandy moja si�a nie zdaje si� na nic. Je�li uderz� jednego z nich, wszyscy pozostali od razu rzuc� si� na mnie.

Piotr wybra� Wani� na swojego koz�a ofiarnego. Jedno skinienie g�owy i banda Piotra pastwi si� nad nim. Pr�bowali�my kilkakrotnie go broni�, ale wtedy sami nie�le oberwali�my, za� opiekunowie udawali, �e tego nie widz�.

Wasyl w ko�cu si� zbuntowa�. �Musimy ucieka� z tego piekielnego sieroci�ca!" � powiedzia�. Postanowili�my wi�c wykopa� tunel. Nasza sypialnia znajduje si� w pobli�u muru otaczaj�cego budynek. Je�li wszystko potoczy si� po naszej my�li, b�dziemy mogli cieszy� si� wolno�ci� na �wiecie bez Piotra, bez jego bandy i naszych opiekun�w.

Tego ranka wezwano mnie do dyrektora. Id�, wlok�c si� noga za nog�. W gabinecie, pr�cz dyrektora, zastaj� jeszcze umundurowanego m�czyzn�. S�dz�c po ca�ej masie medali, jak� ten go�� przyczepi� sobie do piersi, musi by� kim� super � wa�nym. Dyrektor zwraca si� do mnie �agodnie:

��Igor, bardzo mi przykro.

��Ja nic nie zrobi�em, psze pana, to nie ja � odpowiadam odruchowo, s�dz�c, �e by� mo�e nasz tunel zosta� odkryty.

Dyrektor zrobi� min�, jak gdyby niczego nie us�ysza�.

��Igor, przykro mi, gdy� b�dziesz musia� opu�ci� nasz� instytucj�, kt�r� � zdaj� sobie z tego spraw� � traktujesz jak dom rodzinny. Otwiera si� przed tob� nowa droga�

��Wi�zienie?

��Ale� nie! � wo�a dyrektor. � Adopcja.

S�ysz�c te s�owa, moje serce zaczyna bi� szybciej. Dyrektor ci�gnie dalej:

��Pan Afanasjew, tu obecny, pragn�� spotka� si� z tob� z zamiarem adoptowania ci�. Naturalnie mo�esz te� wyrazi� swoje zdanie na ten temat.

Adoptowa� mnie?

Przygl�dam si� m�czy�nie. U�miecha si� dobrotliwie. Wygl�da sympatycznie. Jego oczy s� b��kitne. No i te wszystkie medale� M�czy�ni w mundurach z du�� liczb� medali robi� na mnie wra�enie.

Podchodz� bli�ej. M�czyzna �adnie pachnie. Zapewne jego �ona nie mo�e mie� dzieci i dlatego chc� mnie adoptowa�. M�j przysz�y tata ujmuje mnie pod brod�.

��Zobaczysz, spodoba ci si� u nas. Moja �ona piecze wy�mienite ciasta, w szczeg�lno�ci te czekoladowe.

Ciasta! Ju� mi �linka cieknie. Tutaj dostajemy ciastka tylko z okazji urodzin prezydenta, a i tak s� robione na bazie �wi�skiego t�uszczu i sacharyny, kt�re pozostawiaj� w ustach ohydny smak. Ach, czekolada! Ju� sobie wyobra�am moj� przysz�� mam�. U�miechni�ta blondynka o pulchnych, bia�ych r�kach idealnych do wyrabiania ciasta.

��My�la�em, �e ju� jestem za stary na adopcj�.

��Pan Afanasjew jest pu�kownikiem lotnictwa. Ma prawo do wyj�tk�w. Nie chcia� niemowl�cia, tylko du�ego i zdrowego ch�opca.

W sypialni nikt nie chcia� uwierzy� w moj� histori�. W�adimir stara� si� sprowadzi� mnie na ziemi�.

��Smutna prawda jest taka, �e zabieraj� nas z tego wi�zienia i wysy�aj� w jeszcze straszniejsze miejsca.

��Taa� � przytakn�� Wania. � Na dodatek powiedzieli wprost, �e wybieraj� ci� ze wzgl�du na tw�j wygl�d.

W�adimir doda�:

��Pu�kownik lotnictwa� Sporo m�wi si� o handlu rekrutami. To znana rzecz.

��A ty co o tym s�dzisz, Wasyl? � pytam.

Wasyl wzrusza ramionami i proponuje partyjk� pokera. Przegrywam pierwsz� rozgrywk� Wasyl wpycha sobie wygran� do kieszeni i postanawia podzieli� si� ze mn� swoj� opini� wielkiego m�drca.

��S�dz�, �e lepiej zrobisz, pomagaj�c nam kopa� tunel.

Z pocz�tku jego oboj�tno�� zbija mnie z tropu, gdy� Wasyl zawsze stara si� s�u�y� dobr� rad�, tym razem jednak mam wra�enie, �e egoizm wzi�� w nim g�r�.

��Jeste�cie zazdro�ni, bo b�d� mia� tat� i mam�, a wy tymczasem nadal b�dziecie tu gni�.

Mam ochot� zostawi� ich i sobie p�j��, ale ostatecznie nigdzie nie id� i gram dalej w pokera. W�adimir podnosi stawk� do dwudziestu papieros�w i zwraca si� do mnie, nie patrz�c mi jednak w oczy.

��Potrzebujemy ci� do kopania tunelu.

Wybucham:

��Nigdy nie uda nam si� go wykopa�! Za rok wci�� b�dziecie si� nad nim m�czy�!

Wkr�tce nie b�d� sierot�. B�d� mia� now� rodzin�. Koledzy nale�� ju� do przesz�o�ci. Nasze rozstanie b�dzie bolesne, ale im szybciej odetn� si� od trzech �W", tym lepiej dla mnie.

Teraz mam ju� prawdziwego tat� i tylko jedno �yczenie: wydosta� si� st�d.

WYDOSTA� SI� ST�D. Zagadka: Jak po��czy� te dziewi�� punkt�w czterema poci�gni�ciami o��wka, nie odrywaj�c r�ki od papieru?

Rozwi�zanie:

Czasami znalezienie rozwi�zania przychodzi z trudno�ci�, gdy� nasz umys� zaw�a si� do granic rysunku. Tymczasem nigdzie nie jest powiedziane, �e nie mo�emy przekroczy� tych granic. Mora�: �eby poj�� dany system, nale�y� wydosta� si� z niego.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Edmund Wells og�asza koniec ezoteryzmu; to prawda, jego sekrety nie s� zbyt dobrze ukryte.

Ulisses Papadopulos jest mnichem eremit�. Wybudowa� sobie domek, zgromadzi� spory zapas jedzenia, maj�cy wystarczy� mu do ko�ca jego dni, i zamurowa� drzwi wej�ciowe.

Jego pustelnia nie zosta�a wzniesiona byle gdzie. Znajduje si� w miejscu najwy�ej po�o�onym i najbardziej oddalonym od innych siedzib ludzkich, na zboczach And�w w pobli�u miasta Cuzco, w Peru.

Tam w�a�nie Ulisses Papadopulos medytuje i pisze. Jest niskim m�czyzn� o czarnej, zmierzwionej brodzie i d�ugich paznokciach w�tpliwej czysto�ci. Gdy si� �yje od ponad dziesi�ciu lat w pomieszczeniu o powierzchni dwudziestu metr�w kwadratowych, a w odwiedziny przychodz� jedynie paj�ki, pr�dzej czy p�niej rezygnuje si� z wysi�k�w higienicznych i dbania o nale�yty str�j.

Mnich zaj�ty jest w�a�nie notowaniem ostatniego aforyzmu Edmunda Wellsa, gdy wpraszamy si� do niego z wizyt�. Has�o encyklopedii wyra�nie twierdzi, �e aby zrozumie� jaki� system, nale�y wydosta� si� poza jego granice. Bardzo nas to cieszy, Raoula i mnie. Czy� nie to w�a�nie robimy? Gdy podchodzimy bli�ej, chc�c przeczyta� zapiski mnicha, Papadopulos przerywa nagle swoje zaj�cie.

��Kto tu jest?

Zimny prysznic. �miertelnik zauwa�y� nasz� obecno��! Szybko, schowajmy si� za szaf�.

W�szy.

��Czuj� pana. Jest pan tutaj, prawda?

Ten ma�y cz�owieczek jest doprawdy wyj�tkowym medium. Kr�ci si� i wierci niczym kot, kt�ry dostrzeg� mysz.

��Czuj�, �e pan tu jest, �wi�ty Edmundzie.

Staramy si� powstrzyma� blask bij�cy od naszych aureoli.

��Jest pan tutaj, �wi�ty Edmundzie. Wiem to, czuj� to.

Gdyby kto� mi kiedykolwiek powiedzia�, �e b�d� anio�em ukrywaj�cym si� przed lud�mi�

��Ju� od dawna na pana czekam � szepce skryba. � Posiadanie wiedzy absolutnej to jedno, ale samotno�� potrafi da� si� we znaki�

Raoul i ja trwamy w nieruchomej pozie.

��Jestem mistykiem, ale moja wytrzyma�o�� ma te� swoje granice. Twierdzi� pan, �e b�dzie mi dyktowa� we �nie wszystko to, co powinienem zapisywa�. Rzeczywi�cie, co rano budz� si� z gotowym tekstem w g�owie, ale nigdy nie uda�o mi si� pana zobaczy�

Kulimy si� coraz bardziej za szaf�. Nagle mnich wo�a:

��Uda�o si�. Namierzy�em pana, �wi�ty Edmundzie!

Podchodzi do naszej kryj�wki, ju� si� przymierza do odsuni�cia szafy, lecz w ostatniej chwili zmienia zdanie i wraca na �rodek pomieszczenia.

��No c�, skoro tak, wypowiadam umow�! � rzuca z w�ciek�o�ci�. � Przykro mi, ale nie znosz�, gdy si� mnie traktuje tak nieuprzejmie.

Zdenerwowany grecki mnich chwyta m�otek i zaczyna kruszy� ceg�y, kt�rymi zamurowane jest wej�cie.

Przez nas skryba chce opu�ci� pustelni�! Tr�cam Raoula �okciem.

Nie mo�emy mu na to pozwoli�. Edmund Wells nigdy nam tego nie wybaczy.

��Witaj, �wiecie! Witajcie, pi�kne dziewoje! � wrzeszczy podekscytowany mnich. � Rezygnuj� ze �lub�w czysto�ci! Rezygnuj� ze wszystkich �lub�w! Ze �lubu milczenia! Ze �lubu modlitwy! Witajcie restauracje i pa�ace! Niech �yje prawdziwe �ycie!

Ka�de zdanie poparte jest uderzeniem m�otka.

��Dziesi�� lat straconych na przepisywaniu filozoficznych aforyzm�w, dzi�kuj� serdecznie! A potem przychodzi do mnie taki jeden, nie m�wi ani dzie� dobry, ani dobry wiecz�r! Ech, ju� si� wi�cej na to nie nabior�. Religia to pu�apka na braciszk�w zakonnych. A ja, jak g�upi, od razu zgodzi�em si� na zamkni�cie w g�rskiej pustelni i notowanie my�li pierwszej lepszej �wietlistej istoty, jaka mi si� objawi�a�

��Jeden z nas musi si� po�wi�ci� � m�wi�.

��Ty � odpowiada Raoul.

��Ja nie. Ty.

Grek ca�y czas wali m�otkiem w �cian�, nuc�c pod nosem The Wall Pink Floyd�w.

���We don't need your education�

Okruchy cegie� lataj� w powietrzu, wzbijaj�c ob�oki py�u. Energicznym ruchem wypycham Raoula z naszej kryj�wki za szaf�. Zakonnik staje jak wryty. Zobaczy� go. To prawdziwe medium o szerokim wachlarzu mo�liwo�ci. Kl�ka oszo�omiony i sk�ada r�ce, jak do modlitwy.

��Wreszcie! Objawienie! � wo�a m�czyzna, zachwycony.

��Ech� � b�ka Raoul, dodaj�c dla lepszego efektu nieco blasku swojej aureoli.

Ale� z niego kabotyn! Przyjemno��, jak� sprawia mu bycie widzialnym dla ludzi ze sk�ry i ko�ci, jest silniejsza ni� wszystko inne. Ulisses Papadopulos wielokrotnie kre�li w powietrzu znak krzy�a i pada u st�p Raoula.

��Hm� C� � m�j przyjaciel stara si� zyska� na czasie. � Wi�c tak� z pewno�ci�� tak� oto jestem.

��Wielkie to dla mnie szcz�cie! Widz� pana, widz� pana, �wi�ty Edmundzie. Na w�asne oczy! Na moje w�asne oczy!

Powodowany by� mo�e wyrzutami sumienia, Raoul poprawia go:

��Hm� nie jestem Edmund, jestem Raoul, kolega Edmunda, tego, kt�ry ci dyktuje Encyklopedi�. Niestety nie m�g� przyj�� i pozwoli� mi si� zast�pi�.

Mnich nie s�yszy zbyt dobrze i Raoul musi mu powtarza� wielokrotnie te same zdania, czasami wr�cz sylaba po sylabie, by ten zdo�a� zrozumie�, o co mu chodzi. Grek wyci�ga d�onie w stron� niewyra�nej zjawy.

��Najpierw �wi�ty Edmund, a teraz �wi�ty Raoul! �wi�ty Raoul! �wi�ty Raoul! Jestem b�ogos�awiony! Jestem na s�u�bie u dw�ch �wi�tych � wo�a Papadopulos.

��Doskonale � m�wi Razorbak. � Powiedz mi, prosz�, czy w Encyklopedii jest mowa o cyfrze siedem?

��O cyfrze siedem? � dziwi si� mnich. � Hm� Oczywi�cie, �wi�ty Raoulu. Wsz�dzie po trochu.

��Poka� mi � rozkazuje anio�.

Mnich rzuca si� w stron� ksi�gi, �lini kciuk i zaczyna energicznie wertowa� kartki. Znajduje najpierw has�o na temat symboliki si�demki w tarocie. Potem drugie, d�u�sze has�o przypominaj�ce o znaczeniu cyfry siedem w mitach i legendach. Trzeci fragment na temat siedmiu szczebli drabiny Jakuba�

Problem z Encyklopedi� wiedzy wzgl�dnej i absolutnej polega na tym, �e wrzucono do niej naprawd� wszystko. My�li naszego mentora kr��� we wszystkich kierunkach. Encyklopedia zawiera nie tylko przemy�lenia filozoficzne, lecz tak�e przepisy kulinarne, anegdotki naukowe, zagadki, badania socjologiczne, portrety r�nych postaci i informacje rzucaj�ce nowe �wiat�o na histori� Ziemi. Co za chaos! �eby wszystko przeczyta�, musieliby�my si� tu bardzo cz�sto pojawia�!

Raoul sugeruje skrybie, by ten zaopatrzy� ksi�g� w indeks albo przynajmniej w spis tre�ci i zacz�� numerowa� strony. Przewraca kartki. Natrafia na testy psychologiczne i na wywiady z gwiazdami. Wreszcie znajduje co� interesuj�cego. W jednym z hase� autor twierdzi, �e z punktu widzenia geograficznego �wiat si�demek wcale nie przylega do �wiata sz�stek. Oznacza to, �e nale�a�oby szuka� �tam, gdzie najmniej spodziewaliby�my si� go znale��".

Nagle nas, kt�rzy nie odczuwamy ju� ciep�a ani zimna, dotyka lodowaty podmuch.

��W�druj�ce dusze! � niepokoi si� Raoul.

Przed nami pojawia si� oko�o dziesi�ciu duch�w. Wygl�daj� niemal jak my, z tym �e poch�aniaj� �wiat�o, zamiast je emanowa�.

Raoul, z wi�kszym sta�em pobytu w Raju, wyja�nia mi, �e te ektoplazmy to samob�jcy, przedwcze�nie zmarli lub ofiary morderstw. Ich dusze s� do tego stopnia niespokojne, �e wol� zosta� na Ziemi i rozwi�za� swoje problemy z przesz�o�ci, ni� wznie�� si� do nieba i oczyszcza� poprzez �ycie w innym wcieleniu.

��Czyli, kr�tko m�wi�c, s� to ludzie, kt�rzy nawet jako umarli nie chc� uzna�, �e nie �yj�?

��Albo nie mog�. Niekt�rych gn�bi ��dza zemsty, innym zale�y na tym, by przybra� posta� ducha i nawiedza� swoich prze�ladowc�w.

��Czy mog� nam zaszkodzi�?

��Nam nie, ale Papadopulosowi � owszem.

Protestuj�.

��Ale my jeste�my anio�ami, a oni zwyk�ymi w�druj�cymi duszami.

��Oni jednak bli�si s� ludziom ni� my.

Raoul obawia si�, �e to my doprowadzili�my duchy do greckiego mnicha. W�druj�ce dusze ca�y czas poszukuj� cia�, kt�re mogliby nawiedza�, a my wskazali�my im medium, pojawiaj�c si� na Ziemi.

Dusze nap�ywaj� ze wszystkich stron. Jest ich ju� oko�o trzydziestu. Wygl�daj� dok�adnie tak, jak w chwili w�asnej �mierci. Mamy przed sob� inkaskich wojownik�w, wci�� pokrytych ranami zadanymi im przez rusznice konkwistador�w. Mo�na by s�dzi�, �e znale�li�my si� w powie�ci H.P. Lovecrafta! Ten, kt�ry wygl�da na ich szefa, jest najstraszniejszy ze wszystkich. Nie ma g�owy. Staj� jak najbli�ej Raoula i pytam:

��Jak si� zabierzemy do ich pokonania?

Lustro. M�j nowy nos sprawia, �e uwa�am si� za jeszcze pi�kniejsz�. Chodz� do szko�y dla dzieci gwiazd, gdzie naucza si� metod� doktora Hatkinsa. Pozwa�a si� nam robi� to, na co mamy ochot� i kiedy mamy ochot�, by nasze pop�dy same mog�y doj�� do g�osu. Ja zazwyczaj ograniczam si� do rysowania ma�ego, uwi�zionego ludzika.

��Kto to? � pyta pedagog. � Tw�j tatu�? Mamusia?

��Nie. To Inny.

��Jaki inny? Ksi��� z bajki?

T�umacz�:

��Nie, to Inny, ten, o kt�rym czasami �ni�.

��No w�a�nie, i tym Innym, o kt�rym �nisz, jest bez w�tpienia ksi��� z bajki � informuje mnie pani pedagog. � Te� go kiedy� szuka�am, a� wreszcie znalaz�am, gdy spotka�am swojego m�a.

Nic mnie tak nie denerwuje jak doro�li, kt�rzy nie s�uchaj� dzieci i kt�rym wydaje si�, �e zjedli wszystkie rozumy. Wrzeszcz�:

��Nie! Inny nie ma nic wsp�lnego z ksi�ciem z bajki! To wi�zie�! Utkn�� i nie mo�e wyj��. Ja tylko mog� mu pom�c, ale najpierw musz� sobie przypomnie�.

��Co sobie musisz przypomnie�?

Nie mam czasu na takie bzdury. Odwracam si� do niej plecami.

W zesz�ym tygodniu wezwano mnie na sesj� zdj�ciow� dla pewnego czasopisma. To dzi�ki mamie, kt�ra robi mi reklam� u siebie w pracy. Pozowa�am dwie albo trzy godziny na taborecie z bukietem kwiat�w. Chyba mia�y to by� zdj�cia do jakiego� kalendarza. Mama siedzia�a obok i gra�a w gr�, w kt�rej trzeba wypowiada� coraz wi�ksze liczby i ko�czy� s�owem �dolar�w". Mama powiedzia�a mi, �e staj� si� kim� bardzo wa�nym. Nazwa�a mnie now� Shirley Temple. Nie wiem, kim jest ta dziewczyna. Zapewne jedn� z tych starych aktorek, na kt�re moja mama lubi si� powo�ywa�. Zreszt� dla mnie wszystkie, poza Liz Taylor, s� brzydkie.

Od kilku tygodni do szko�y chodzi nowa uczennica. Zawsze kiedy pojawia si� kto� nowy, mam ochot� pom�c mu zintegrowa� si� z reszt� klasy.

Ta nowa jest do�� specyficzna. Jest od nas starsza. Ma osiem lat. Prawdopodobnie musia�a powtarza� klas�, chocia� nie wygl�da na nieuka. Mieszka w cyrku. Ci�gle si� przeprowadza, dlatego nie�atwo jej nad��a� za programem szkolnym.

Dziewczynka nazywa si� Martine. Dzi�kuje mi za mi�e przyj�cie, przyjmuje moje rady i pyta, czy umiem gra� w szachy. Odpowiadam, �e nie, a ona wyjmuje z tornistra niewielk� plastikow� szachownic� i chce mnie uczy�. W szachach podoba mi si� to, �e szachownica jest jak ma�a scena teatralna, na kt�rej ta�cz� i walcz� ma�e marionetki. Martine m�wi, �e ka�da z figurek ma sw�j kod zachowa�. Niekt�re poruszaj� si� ma�ymi kroczkami: to s� pionki. Inne �lizgaj� si� daleko: wie�e. Jeszcze inne mog� przeskakiwa� przez inne pionki: to skoczki.

Martine jest mistrzyni� w grze w szachy. Mimo swojego m�odego wieku startuje ju� w turniejach symultanicznych z doros�ymi.

��Nie ma w tym nic trudnego. Doro�li nie spodziewaj� si�, �e ma�a dziewczynka b�dzie umia�a ich czym� zaskoczy�, a ja tymczasem atakuj�. Zaczynaj� gra� defensywnie, co oznacza, �e staj� si� przewidywalni: dzi�ki temu zyskuj� przewag�. Martine twierdzi, �e �eby wygra�, trzeba pami�ta� o trzech zasadach. Na pocz�tku partii nale�y jak najszybciej wyprowadzi� swoje figury z ostatniej linii i pozwoli� im wej�� do akcji. Nast�pnie nale�y zaj�� centrum szachownicy. Wreszcie wzmocni� swoje silne punkty, zamiast stara� si� ratowa� te s�abe.

Szachy sta�y si� moj� pasj�. Rozgrywamy z Martine partie na czas, podczas kt�rych nie wystarczy planowa� jednego, lecz co najmniej sze�� logicznie po��czonych ruch�w naprz�d.

Martine m�wi, �e jestem dobry w ataku, ale niespecjalnie sprawdzam si� w obronie, wi�c j� prosz�, �eby nauczy�a mnie lepiej si� broni�.

��Nie. Pami�taj, musisz wzmacnia� silne punkty, �eby uzupe�ni� braki w s�abszych. Naucz� ci� by� jeszcze bardziej skutecznym w ataku, wtedy wcale nie b�dziesz musia� si� broni�.

Tak te� w�a�nie robi. Staram si� my�le� coraz szybciej. Kiedy gram, mam wra�enie, �e przestrze� i czas ograniczaj� si� do szachownicy, gdzie wszystko si� rozgrywa. Za ka�dym razem przez m�j umys� przebiega ma�a myszka, eksploruj�c labirynt wszystkich mo�liwych tras, by wybra� t� najszybsz� i najlepsz�.

Martine powtarza mi pewn� anegdotk� z eseju Edgara Allana Poego pod tytu�em Maelzel's Chess Player. To historia pewnej maszyny, kt�ra potrafi�a wygra� w szachy z ka�dym cz�owiekiem. Na ko�cu dowiadujemy si�, �e wewn�trz niej siedzia� karze�. C� za wspania�a pointa! A� czuj� ciarki na plecach. Podobno zreszt� to prawdziwa historia.

Martine, Edgar Allan Poe i szachy nadaj� mojemu �yciu nowy sens. Wprowadzam teraz o wiele wi�cej napi�cia do moich opowiada�, kt�rych wi�kszo�� bazuje na szachach. Moi bohaterowie cz�sto uwik�ani s� w rozgrywk�, kt�rej regu� nie znaj� i podlegaj� niewidzialnym prawom, kt�rych nawet nie s� w stanie sobie wyobrazi�.

Proponuj� Martine, �e przeczytam jej moje najnowsze opowiadania. Zgadza si�. Czy�bym wreszcie znalaz� s�uchacza? Szepcz� jej do ucha przygod� dw�ch bia�ych krwinek, kt�re eksploruj� ludzkie cia�o w poszukiwaniu bakterii. Gdy wreszcie j� �api�, okazuje si�, �e jedynym celem drobnoustroju by�o przedostanie si� do spo�ecze�stwa kom�rek. Na ko�cu bakteria zostaje przyj�ta do cia�a � jednak pod warunkiem, �e pozostanie w miejscu, w kt�rym jej obecno�� b�dzie po�yteczna.

��Czyli gdzie?

��W systemie trawiennym, gdzie b�dzie przyczynia� si� do rozk�adu pokarmu.

Martine �mieje si�.

��Nie�le to wymy�li�e�! Jak na to wpad�e�?

��Widzia�em w telewizji program o bakteriach.

��Nie, chodzi mi o to, dlaczego przysz�a ci ochota na poszukiwanie lepszego �wiata � twoja bakteria tak naprawd� szuka idealnego spo�ecze�stwa.

��Wydaje mi si�, �e ludzki organizm jest w�a�nie takim idealnym spo�ecze�stwem. Nie ma w nim wsp�zawodnictwa, nie ma przyw�dc�w, wszyscy r�ni� si� od siebie, a zarazem si� uzupe�niaj�, no i d��� do osi�gni�cia wsp�lnego celu.

Martine m�wi, �e moja historia jej si� podoba. Ca�uje mnie w policzek. Pr�buj� zrobi� to samo, ale mnie odpycha.

��Kiedy napiszesz jeszcze inne opowiadania, mo�esz mi je przeczyta� � szepcze.

Moi nowi rodzice maj� przyj�� po mnie dzi� wieczorem. Za�o�y�em sztuczny, nylonowy smoking, kt�ry dosta�em z okazji �wi�t. Wypolerowa�em buty smalcem. Spakowa�em walizk�. Nie rozmawiam ju� z innymi. W po�udnie nie jem obiadu. Za bardzo si� boj�, �e poplami� sobie ubranie. W bibliotece przejrza�em szybko ksi��k� o dobrych manierach. Wiem ju�, �e widelec k�adzie si� po lewej stronie talerza, a n� po prawej. Wiem, �e do mi�sa podaje si� bia�e wino, a do ryby czerwone. Albo w�a�nie odwrotnie. Wiem, �e innym bogatym ludziom trzeba wr�cza� wizyt�wki, by �atwiej mo�na by�o si� p�niej odnale��, nie musz�c natyka� si� na biednych.

Przeanalizowa�em te� medale, kt�re nosi na piersiach m�j przysz�y tato: �wiadcz� nie tylko o tym, �e nale�y on do elity wojsk powietrznych, lecz tak�e o tym, �e str�ci� wiele nieprzyjacielskich samolot�w. Armia powietrzna� Czuj� si� got�w, by zacz�� gardzi� piechot� i marynark�. Niech �yje lotnictwo! Lata si� nad armi� wroga i zabija z daleka, nie widz�c, ani nie mog�c go dotkn��. Niech �yje armia! Niech �yje wojna! �mier� nieprzyjacielowi! �mier� Zachodowi!

Gdy ju� oficjalnie zostan� �synem pu�kownika", prawdopodobnie b�d� zna� wszystkie posuni�cia naszych oddzia��w, b�d� wiedzia� wszystko o sekretnych misjach, o kt�rych nawet nie pisze si� w gazetach. Jestem pewien, �e zataja si� przed nami wiele naprawd� interesuj�cych rzeczy: masakry, akty przemocy itd. Trzej �W" z mojej sypialni doprowadzaj� mnie do rozpaczy. Wystarczy�o, �e wst�pi�em w szeregi bogatej rodziny, a ju� biedacy zaczynaj� dzia�a� mi na nerwy.

Dwunasta, trzynasta, siedemnasta. �egnam si� z opiekunami, siadam i wyczekuj� dziewi�tnastej w moim �licznym niedzielnym smokingu, kt�ry zaczyna ju� lekko puszcza� w szwach. Pojawia si� Wania, przygl�da mi si� ze z�o�ci� i rzuca:

��Ten tw�j pu�kownik to z ca�� pewno�ci� jaki� pedofil!

��M�wisz tak, bo jeste� zazdrosny. Nie wiesz nawet, jak smakuje dobre, czekoladowe ciastko.

��Jeste� zwyk�ym zdrajc�!

Wiem, �e Wania liczy�, �e b�d� go chroni� i mu pomaga�, ale nie mog� przecie� siedzie� tu bez przerwy i by� do jego dyspozycji. Uspokajam si�.

��Zobaczysz, kt�rego� dnia i tobie si� poszcz�ci, a wtedy zachowasz si� dok�adnie tak jak ja.

M�j nowy tatu� ma przyj�� po mnie o dziewi�tnastej. O dziewi�tnastej trzydzie�ci b�d� ju� z ca�� pewno�ci� w domu, z rodzin�, jedz�c czekoladowe ciastka, prawdziwe ciastka na ma�le i z prawdziw� czekolad�.

Osiemnasta trzydzie�ci. Jeszcze tylko p� godziny i sko�cz� raz na zawsze z tym sieroci�cem. B�d� mia� rodzin� i mi�o��.

Osiemnasta czterdzie�ci pi��. Wasyl staje przede mn� z dziwn� min�. Chce, �ebym poszed� z nim do pomieszczenia z prysznicami. Zgromadzi�o si� tam sporo os�b, wygl�daj� na poruszonych. Wszystkie twarze zwr�cone s� w stron� sufitu, a tam dostrzegam powieszonego W�adimira z karteczk� na szyi: �Ukrywa� papierosy, �eby nie p�aci� podatku". Nie�atwo by�o wci�gn�� tak wysoko mojego t�ustego koleg�. Jest ca�y siny, wyci�ga j�zyk w groteskowy spos�b, a to sprawia, �e ta scena jest jeszcze bardziej przera�aj�ca.

��To Piotr� to Piotr� go zabi�! � m�wi z trudem Wania.

Wasyl milczy, ale jego spojrzenie jest twarde jak ska�a.

Podchodzi do mnie, k�adzie mi r�k� na ramieniu i prowadzi do swojej kryj�wki, kt�rej nigdy wcze�niej nie widzia�em. Z kawa�ka p��tna odwija d�ugi i b�yszcz�cy przedmiot. To n�.

Przygl�dam mu si�. Nie znalaz� go, ani nie kupi�. Sam go zrobi�. Wyku� go w tajemnicy w warsztacie po zaj�ciach. Wygl�da jak prawdziwy sztylet wojenny.

��Jeste� z nas wszystkich najsilniejszy. Musisz pom�ci� W�adimira.

Ogarnia mnie przera�enie. My�l� o moim nowym tacie, pu�kowniku wojsk lotniczych. Kt�rego� dnia pozwoli mi wej�� na pok�ad swojego samolotu. Kt�rego� dnia nauczy mnie lata� Widz� te� W�adimira, opychaj�cego si� ca�y czas, d�ubi�cego w nosie, paskudne prosi�. Widz�, jak je, �lini�c si� i bekaj�c g�o�no. W�adimir.

��Przykro mi � m�wi� do Wasyla. � Poszukaj sobie kogo� innego. Moi nowi rodzice przyjd� po mnie za p� godziny. Ju� mnie nie interesuj� tutejsze awantury.

Odwracam si�, gdy nagle s�ysz� za sob� czyj� g�os.

��Ale� to Igor� Igor, kt�ry te� nie zap�aci� podatku.

Piotr.

��Ale� si� wystroi�e�, kolego. Prawdziwy bur�ujski dzieciak. Przepi�kny smoking, by�yby z niego �wietne szmatki do kurzu.

Wasyl pr�buje niepostrze�enie wsun�� mi do r�ki sztylet. Nie chwytam go.

��Nie mo�na umkn�� przed w�asnym przeznaczeniem � szepcze mi cicho do ucha.

��Wi�c jak, Igor, bijemy si� czy pozwalasz nam spokojnie dorobi� troch� fr�dzli do twojej marynarki? B�dzie zdecydowanie modniejsza.

Ch�opaki z bandy Piotra zwijaj� si� ze �miechu.

Nie odpowiada� na prowokacje. Wytrzyma� jeszcze dwadzie�cia minut. Zaledwie dwadzie�cia minut. Przy odrobinie szcz�cia mo�e m�j przysz�y tato pojawi si� przed czasem.

Pr�buj� uciec, ale nogi odmawiaj� mi pos�usze�stwa. �Carewicz" i jego �wita zbli�aj� si�. Jeszcze mam wyb�r. Siedzie� cicho albo wykaza� si� odwag�.

Dzieci z innych sypialni otaczaj� nas kr�giem, zajmuj� najlepsze miejsca do ogl�dania spektaklu.

��No i jak tam, Igor. Masz pietra?

Trz�s� mi si� r�ce. Nie mog� teraz wszystkiego zaprzepa�ci�.

Piotr oblizuje ostrze swojego no�a spr�ynowego. Sztylet Wasyla ca�y czas znajduje si� w zasi�gu mojej r�ki.

��Tym razem nie wystarczy blef � szepcze m�j eksprzyjaciel. � Nie masz wyboru, musisz wy�o�y� karty na st�.

Wiem dok�adnie, czego nie powinienem robi�. Nie mog� dotkn�� sztyletu. My�l� o czekoladowych ciastkach, o lataniu samolotem, o medalach pu�kownika. Wytrzyma�. Jeszcze tylko kilka minut. Opanowa� nerwy. Opanowa� umys�. Gdy tylko znajd� si� w przytulnym domu pu�kownika, wszystko to stanie si� tylko jeszcze jednym nieprzyjemnym wspomnieniem.

��Patrzcie, jak trz�sie portkami! Igor to tch�rz! Chod�, poprawi� ci nieco bu�k�!

By� mo�e straci�em kontrol� nad moimi cz�onkami, ale usta wci�� s� mi wierne.

��Nie chc� si� bi� � artyku�uj� z trudem.

Tak, tak, jestem tch�rzem. Chc� nowych rodzic�w. Wystarczy, �e wybiegn� na korytarz, a znajd� si� poza zasi�giem no�a spr�ynowego. Ucieka�. Ucieka�. Jeszcze mam czas.

Wtem Wania wciska mi sztylet w d�o�, zmuszaj�c mnie, bym go chwyci�. Moje palce si� poruszaj�. Nie, nie, nie, nie zamykajcie si� na tej r�koje�ci, zabraniam wam. Wania zagina si�� moje palce.

Zn�w widz� twarz mamy. Czuj� b�l w �o��dku. Moje oczy nabiegaj� krwi�. Nic ju� nie widz�. Czuj� tylko sztylet, kt�ry zag��bia si� w mi�kkiej tkance, w brzuch Piotra, w miejsce, kt�re mnie samego tak bardzo boli.

Piotr patrzy na mnie zaskoczony. Jak gdyby my�la�: �Tego si� nie spodziewa�em. Chyba rzeczywi�cie nie jeste� a� takim tch�rzem, jak my�la�em".

Piotr uznaje tylko przemoc, szanuje wi�c si�� swoich przeciwnik�w. By� mo�e ca�y czas w gruncie rzeczy szuka� kogo�, kto utrze mu nosa.

Czas zatrzymuje si�. Na obliczu Wasyla pojawia si� lekki u�mieszek, widoczny w�a�ciwie jedynie w k�cikach ust. Po raz pierwszy czytam w jego spojrzeniu: �Jeste� niez�y!".

Woko�o dzieci bij� brawo. Nawet �wita Piotra patrzy na mnie z uznaniem. Chyba rzeczywi�cie nie spodziewali si�, �e to ja b�d� g�r�. Wiem ju�, �e nie musz� si� ich wi�cej obawia�. Przeskoczy�em do innego �wiata. Zaprzepa�ci�em moj� jedyn� szans� na to, by zyska� prawdziw� rodzin�, a mimo to czuj� si� dobrze. Wydaj� z siebie zwierz�cy ryk. Okrzyk zwyci�stwa nad przeciwnikiem i z powodu przegranego przeznaczenia.

W�adimir zosta� pomszczony, a ja� a ja� wszystko przegra�em.

Po moich d�oniach sp�ywa krew Piotra. Wypowiedzia�em �yczenie, �eby kto� zada� Piotrowi cios no�em w brzuch. Moje �yczenie si� spe�ni�o. Jak�e teraz tego �a�uj�! Odpycham kompan�w Piotra, kt�rzy widzieliby mnie w roli nowego szefa bandy.

Jeszcze tego samego wieczora okratowany samoch�d przyje�d�a po nas, po mnie i po Wani�, �eby nas zawie�� do kolejnego etapu naszej �yciowej drogi: do poprawczaka dla m�odocianych przest�pc�w w Nowosybirsku.

POZIOM ORGANIZACJI: Atom ma sw�j w�asny poziom organizacji. Moleku�a ma sw�j poziom organizacji. Kom�rka ma sw�j poziom organizacji. Zwierz� ma sw�j poziom organizacji, a nad nim planeta, Uk�ad S�oneczny i galaktyka. Wszystkie te struktury nie s� jednak niezale�ne jedne od drugich. Atom oddzia�uje na cz�steczk�, cz�steczka na hormon, hormon na zachowanie zwierz�cia, a zwierz� na planet�.

Kom�rka potrzebuje cukru, zmusza wi�c zwierz� do polowania i zdobywania jedzenia. Poluj�c na po�ywienie, cz�owiek zacz�� odczuwa� potrzeb� poszerzania swojego terytorium, a w rezultacie zacz�� wr�cz budowa� rakiety i wysy�a� je w kosmos. U astronauty, w wyniku stresu spowodowanego awari� maszyny, rozwinie si� wrz�d �o��dka. Z powodu wrzodu niekt�re atomy tworz�ce �cian� �o��dka strac� swoje elektrony, kt�re oderw� si� od j�dra.

Cofni�cie kamery, zbli�enie, od atomu po przestrze� kosmiczn�. Patrz�c na to z tego punktu widzenia, �mier� �yj�cej istoty jest tylko form� transformacji energii.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

W�druj�ce dusze otaczaj� Ulissesa Papadopulosa. Ka�da z nich szepcze mu do ucha:

��Pozw�l mi ci� przenikn��.

��Dlaczego chce pan mnie przenikn��, �wi�ty Raoulu? � pyta Papadopulos.

��Widzisz � stwierdza z �alem Raoul � do tego �miertelnika �atwiej docieraj� s�owa w�druj�cych dusz ni� nasze.

Nagle dochodzi do mnie, �e by� mo�e niekt�rzy prorocy porozumiewaj�cy si� z anio�ami rozmawiali w rzeczywisto�ci po prostu z w�druj�cymi duszami, kt�re podszywa�y si� pod nas.

��Pozw�l mi ci� przenikn�� � powtarza duch.

Grecki mnich jest zdezorientowany. �Widzi" Raoula, ale nie mo�e poj��, dlaczego ten nagle zmieni� g�os i sk�ada mu takie propozycje. By rozwia� wszelkie w�tpliwo�ci, zaczyna si� modli�. W miar� jak si� modli, dusza zaczyna opuszcza� jego cia�o. Niebezpiecze�stwo.

Wtr�cam si�:

��Hej! Duchy! Dlaczego b��dzicie tu po Ziemi?

Jeden z nich �askawie odwraca si� od zdobyczy i odpowiada mi:

��Musimy zem�ci� si� na konkwistadorach, kt�rzy nas zamordowali. Ten mnich jest jednym z ich przedstawicieli, b�dziemy wi�c go nawiedza�. Mog� zapewni�, �e �adnemu egzorcy�cie nie uda si� nas wyp�dzi� z jego cia�a.

��Ch�opaki! � wo�a Raoul. � Nie wstyd wam atakowa� tego biednego cz�owieka? Wybierzcie sobie godnego was przeciwnika!

Ta przestroga ani troch� ich nie wzrusza:

��Mamy si� zabra� za anio�y? W jakim celu? Wolimy uderza� w s�abe punkty. W waszych �klient�w", jak ich nazywacie.

Niestety, modl�c si� usilnie, mnich zaczyna naprawd� opuszcza� swoje cia�o. W�druj�ce dusze otaczaj� wianuszkiem jego czaszk�, z czubka kt�rej zaczyna wy�ania� si� dobrze widoczna, bia�a forma jego ektoplazmy.

Krzycz�:

��Nie! Zosta� w swoim ciele! Przesta� si� modli�!

Ale mnich mnie nie s�yszy, a w�druj�ce dusze k��bi� si� wok� niego, chc�c pom�c mu jak najszybciej pozby� si� cia�a. Nieszcz�snego Papadopulosa ��czy z cia�em jeszcze tylko cienka srebrna niteczka. Naiwny, my�li, �e osi�gn�� pe�n� ekstaz� mistyczn�, gdy tymczasem w�a�nie daje si� zniszczy�.

Chc�c zyska� na czasie, pr�buj� odwr�ci� uwag� przeciwnik�w rozmow�. W�druj�ce dusze s� do�� zdziwione, �e okazuj� im a� takie zainteresowanie. Zgadzaj� si� zmniejszy� nieco nacisk na Papadopulosa i opisuj� nam swoje cierpienie. W�druj�ce dusze to cierpi�ce istoty. Relacjonuj� nam sw�j dramat.

Papadopulos powraca do swego cia�a i mdleje.

Historia poprzedniego �ycia tych duch�w jest naprawd� poruszaj�ca. Wraz z nimi prze�ywam m�czarnie, jakim zostali poddani, i zaczynam ich rozumie�. Poznaj� odwieczn� kultur� Ink�w. Widz�, jak spokojne �ycie prowadzili przed pojawieniem si� naje�d�c�w ze Wschodu. Przed moimi oczyma pojawiaj� si� niewyra�ne widoki z Cuzco sprzed tragedii, kult s�o�ca, sceny �ycia codziennego tej zaawansowanej cywilizacji. Zaczynam rozumie� Ink�w; moja troska z pocz�tku ich dezorientuje, lecz po jakim� czasie uspokaja.

��Czy mo�ecie pom�c nam wej�� do nieba? � pyta w ko�cu jeden z inkaskich wojownik�w.

Odpowiadam, �e nie wiem, ale zamykam oczy i po chwili ju� czuj�, �e mog�. To jeden z naszych anielskich przywilej�w. �eby w�druj�ca dusza przedosta�a si� do Raju, wystarczy jej pozwoli� prze�lizgn�� si� wzd�u� mojego kr�gos�upa w taki spos�b, by wydosta�a si� przez g�r� czaszki.

Duchy Ink�w oznajmiaj� jednak, �e nie b�d� mog�y odej��, dop�ki ich przyw�dca nie odzyska g�owy. Owym zdekapitowanym duchem jest Atahualpa, ostatni wielki w�dz Ink�w, zamordowany przez Francisca Pizarra w 1533 roku. Hiszpan, udusiwszy nieprzyjaciela, pozbawi� go g�owy w jednym celu: chc�c uniemo�liwi� mu wst�pienie do Raju. Naje�d�ca zna� podstawy religii Ink�w. Uwa�ali oni, �e reinkarnacja jest mo�liwa tylko pod warunkiem, �e cia�o stanie przed obliczem bog�w nienaruszone. Pizarro ukry� wi�c g�ow� celowo, by ca�� spo�eczno�� ogarn�� strach.

Jeden z duch�w m�wi nam, �e podobno mi�dzy g�ow� m�czennika i jego cia�em powsta�a ��wietlista �cie�ka", maj�ca u�atwi� scalenie.

��Czy mit ten nie zainspirowa� przypadkiem peruwia�skiego ruchu maoistycznego, zwanego �wietlistym Szlakiem, o kt�rym zrobi�o si� do�� g�o�no w latach osiemdziesi�tych?

��Istotnie. Zainspirowali�my tych rebeliant�w. W tamtym czasie byli�my gotowi uczyni� wszystko, by scali� cia�o naszego kr�la.

Wraz z Raoulem staramy si� rozwi�za� ten problem. Odnajdujemy kr�lewsk� g�ow�, przegl�daj�c sekretne archiwa Biblioteki Watyka�skiej. Znajduje si� ona w jamie, niedaleko Quipayan, ostatniego miejsca zwyci�stwa Ink�w nad nieprzyjacielem. Naprowadzamy na to odkrycie ekspedycj� ameryka�skich archeolog�w, kt�ra odnajduje g�ow� i ��czy j� z cia�em znajduj�cym si� w jednym z peruwia�skich muze�w.

Cia�o w�adcy Ink�w zosta�o odtworzone, jego dusza zaczyna emanowa� blaskiem. Od tak dawna na to czeka�� W zamian oferuje nam swoj� pomoc. Wyja�niamy mu cel naszych poszukiwa�: jeste�my anio�ami i chcemy dowiedzie� si�, kto stoi ponad nami.

Atahualpa zastanawia si� chwil�.

Wreszcie m�wi, �e jako w�adca Ink�w i Syn S�o�ca naturalnie posiada wiedz� na temat kosmogonii swojego ludu. Nad anio�ami jest B�g, lecz nie umie nam powiedzie�, w jaki spos�b mogliby�my to sprawdzi�.

Raoul twierdzi, �e nad anio�ami znajduje si� kraina �si�demek". Czy liczba ta kojarzy mu si� z czym� konkretnym?

Nagle inkaski w�adca przypomina sobie, �e kt�rego� dnia, gdy jako w�druj�ca dusza przechadza� si� po ambasadzie Korei Po�udniowej w Peru, spotka� pewn� niezwyk�� m�od� dziewczyn�. Zdawa�a si� ona posiada� nieprzeci�tn� wiedz�, a w dodatku najwyra�niej r�wnie� pochodzi�a z bardzo daleka. �wiat, kt�ry dr�czy minione istnienia, jest wed�ug Atahualpy �wiatem wy�szym ni� �wiat ludzi, a tak�e wy�szym ni� kraina anio��w. Nie zdziwi�by si�, gdyby si� okaza�o, �e tamta dziewczyna, zwyk�a �miertelniczka, kry�a w g��bi swej duszy sekret krainy �si�demek". Jak ju� mieli�my to okazj� sprawdzi� w wypadku Papadopulosa, �wietlne istoty lubi� czasami wykorzystywa� ludzi do ukrycia swoich sekret�w i skarb�w. Chowaj� je w ich pod�wiadomo�ci, niczym w najbezpieczniejszej skrytce.

��Kim by�a ta dziewczyna? � pyta Raoul.

Atahualpa nachyla si� ku nam i szepcze:

��Nathalie Kim, c�rka ambasadora Korei w Peru.

Po tych s�owach dawny monarcha ameryka�skich Indian przybiera powa�n� min� i rozkazuje swoim wojownikom, by ustawili si� w szeregu. S� gotowi do wyruszenia do Raju.

Jeden po drugim, inkascy �o�nierze oplataj� nasze stopy, wspinaj� si� po naszych plecach, by wreszcie pojawi� si� u szczytu g�owy. Raoul i ja wykrzywiamy twarze z b�lu, gdy� za ka�dym razem gdy w�druj�ca dusza nas przenika, odczuwamy od�amki jej minionego cierpienia.

Po ich odej�ciu, gdy ponownie zostajemy sami, zwracam si� do przyjaciela z pytaniem:

��Nathalie Kim? Znasz j�? Co to za jedna?

��Jedna z moich klientek � odpowiada w zamy�leniu Raoul.

Cierpi� na lunatyzm. Wstaj� w �rodku nocy i spaceruj� po dachu. Nienawidz�, gdy moje cia�o odmawia mi pos�usze�stwa. To tak, jakby ten Inny, uwi�ziony we mnie, mia� ochot� rozprostowa� ko�ci.

Po przebudzeniu dr�czy mnie migrena. By� mo�e Inny nie ma jeszcze do�� i wci�� dr��y mnie od wewn�trz�

Od czasu gdy po raz pierwszy wzi�am udzia� w sesji fotograficznej jako modelka, mam wiele nowych propozycji. Jestem coraz bardziej popularna. Mama za�atwia formalno�ci z agencjami i negocjuje w moim imieniu.

Mam osiem lat i zarabiam na siebie. W normalnych warunkach wszyscy powinni�my nie posiada� si� ze szcz�cia, niestety tata i mama ci�gle si� k��c�. Rozmawiaj� o �forsie ma�ej". To zapewne aluzja do mnie, jeszcze jedno s�owo doros�ych, kt�rego nie rozumiem. Mama twierdzi, �e to ona ustala warunki kontrakt�w, wi�c nale�y jej si� procent od tego, co zarobi�. Tata wtr�ca, �e �to dziecko zrobili�my przecie� we dwoje, nie?" i dodaje: �Poza tym ma�a jest bardziej podobna do mojej matki ni� do ciebie".

Lubi�, gdy rodzice przypisuj� sobie wk�ad w moj� urod�. Mama krzyczy wtedy coraz g�o�niej. Oznajmia, �e wynaj�a prywatnego detektywa, kt�ry �ledzi tat� i rzuca mu w twarz zdj�cia �z t� twoj� laseczk�".

Tata powiedzia� mamie:

��Tak czy owak starzejesz si�, moja droga, musz� zacz�� rozgl�da� si� za kim�, kto ci� zast�pi.

Mama m�wi tacie, �e nie umie si� kocha�. To nieprawda. Uwielbiam, kiedy tatu� obsypuje mnie poca�unkami i zapewnia mnie, �e mnie kocha. Tata odpowiada, �e nie istniej� impotenci, tylko nieudolne kobiety.

Mama wymierza mu policzek.

Tata jej oddaje.

Mama m�wi, �e skoro tak, to ona wyprowadza si� do swojej matki. Bierze jak�� figurk� i rzuca j� w kierunku taty. Wtedy on wypowiada rytualne zdanie: �Nie przy ma�ej". Id� do swojego pokoju i dalej wrzeszcz�, a po jakim� czasie nast�puje cisza i s�ysz�, jak mama j�czy: �tak" i �och, och, och" i znowu �tak, tak" i �nie, nie", jak gdyby nie umia�a si� zdecydowa�.

Nikt nie przyszed� mnie poca�owa� na dobranoc albo opowiedzie� bajk�. P�aka�am, a potem zacz�am si� modli�. Chc�, �eby moi rodzice mniej si� k��cili, a wi�cej mn� zajmowali.

��Hej, ma�y! Chcesz si� bi�?

��Nie � odpowiadam kategorycznie.

��Boisz si� nas?

��Tak.

��Hm� bardzo si� nas boisz?

��Bardzo.

Moja reakcja zaskoczy�a ch�opak�w wymuszaj�cych haracz. Zazwyczaj ka�dy odpowiada, �e si� nie boi. Ot tak, dla brawury. �eby sobie doda� otuchy. Ja nie musz� udawa� odwa�nego.

Szef bandy czeka, a� spojrz� mu w oczy, a� rzuc� mu wyzwanie, ale ja wbijam wzrok w niebiesk� lini� horyzontu.

To Martine nauczy�a mnie omija� spojrzeniem niebezpieczne psy, w��cz�g�w i pijak�w, gdy� zawsze traktuj� to jako prowokacj�. Za to podczas gry w szachy powinno si� nie spuszcza� wzroku z grzbietu nosa przeciwnika, patrze� dok�adnie mi�dzy jego oczy. To go dekoncentruje. �Ma wra�enie, �e czytasz w jego my�lach", powiedzia�a Martine.

Bez w�tpienia ta dziewczyna nauczy�a mnie wielu rzeczy. Nauczy�a mnie te� szanowa� przeciwnika. Wed�ug niej prawdziwe zwyci�stwo to takie, kt�re odnie�li�my z minimaln� przewag�. �Je�li pokonamy przeciwnika ze zbyt du�� �atwo�ci�, to si� nie liczy".

��Hej, kpisz sobie z nas? � pyta przyw�dca �obuz�w.

��Nie.

Jeszcze jedna rada Martine. Wystarczy odpowiada� rozs�dnie tym, kt�rzy zachowuj� si� w stosunku do nas agresywnie, a �atwiej b�dzie zbi� ich z tropu.

Id� spokojnie dalej. Tamci wyra�nie si� wahaj�. Wahaj�cy si� napastnik � wiem to, odk�d gram w szachy � zostaje o krok w tyle. Wykorzystuj� okazj� i mijam ich spokojnie.

M�j oddech jest regularny, bicie serca r�wnie�. �adnego skoku adrenaliny. Dobra, uda�o mi si� pokona� t� przeszkod�, cho� wiem, �e za kilka minut, gdy tylko uzmys�owi� sobie niebezpiecze�stwo, jakie w�a�nie mnie omin�o, poczuj� nap�ywaj�cy atak paniki. Moje serce zacznie bi� jak szalone i b�d� trz�s� si� ze strachu. Wtedy jednak nieprzyjaciel b�dzie ju� daleko za mn� i nie b�dzie mia� okazji rozkoszowa� si� przera�eniem, jakie we mnie wzbudzi�.

Co dziwne, zawsze zaczynam ba� si� z op�nieniem. W danym momencie, cokolwiek by si� dzia�o, zachowuj� zimn� krew, wygl�dam na spokojnego, a dopiero kwadrans p�niej strach eksploduje w mojej g�owie.

Ciekawe.

Rozmawia�em o tym z Martine. Ona twierdzi, �e to forma reakcji obronnej, kt�r� musia�em sobie wypracowa� jeszcze jako ma�e dziecko. Za pierwszym razem, gdy zosta�em zaatakowany, m�j m�zg opracowa� spos�b na prze�ycie. Martine uwa�a, �e moje zami�owanie do pisania opowiastek jest zwi�zane z tym pierwotnym strachem. Pisz�c, mszcz� si�, wy�ywam. Ilu� z�oczy�c�w, potwor�w, smok�w i morderc�w posieka�em wirtualnie na kawa�ki za pomoc� mojego pi�ra?

Pisanie to moja obrona, m�j spos�b na utrzymanie si� przy �yciu. Tak d�ugo, jak b�d� pisa�, �li mnie nie przestrasz�.

Licz�, �e pisarstwo pozwoli mi na znalezienie wyj�cia z jeszcze wielu niebezpiecznych sytuacji �yciowych.

Jestem w trakcie redagowania kolejnego tekstu z my�l� o Martine. To historia tch�rzliwego ch�opca i pewnej kobiety, kt�ra go chroni i sprawia, �e poznaje samego siebie.

Narzeka�em na sierociniec w Sankt Petersburgu. Nies�usznie. Poprawczak dla m�odocianych przest�pc�w w Nowosybirsku jest znacznie gorszym miejscem. W sieroci�cu jedli�my wi�ry mi�sne, lecz przynajmniej by�y �wie�e. Tutaj s� zepsute. Od kiedy tu jestem, m�j system odporno�ciowy zdecydowanie si� wzmocni�.

W sieroci�cu po�ciel by�a st�ch�a. Tutaj a� roi si� w niej od t�ustych pluskiew wielko�ci mojego paznokcia. Nawet myszy si� ich boj�. W sieroci�cu �mierdzia�o moczem, tutaj � padlin�.

Bardzo d�ugo �a�owa�em, �e podj��em decyzj� o pomszczeniu W�adimira, cho� mog�em odej�� z pu�kownikiem. Pewnego dnia dowiedzia�em si�, �e m�j eksprzysz�y tatu� zosta� aresztowany. Okaza�o si�, �e nale�a� do siatki pedofilskiej. Ch�opaki mia�y racj�. Jak wida�, nie mo�na ju� nawet ufa� odznaczeniom wojskowym�

Pierwszego dnia pobytu w poprawczaku, gdy spa�em, skradziono mi wszystkie rzeczy. Noc� w ca�ym budynku panuje ha�as. S�ycha� krzyki, a moja wyobra�nia zaczyna pracowa� na wysokich obrotach.

Wania te� tu jest. Poniewa� to on poda� mi n�, dyrektor uzna� go za wsp�winnego. Niestety zd��y� ju� tu powa�nie oberwa�. Mo�na by pomy�le�, �e przyci�ga ciosy� Pr�bowa�em mu pom�c. Powiedzia�, �e b�dzie mi za to dozgonnie wdzi�czny. Wania sta� si� jakby moim m�odszym bratem.

Tutaj te� pracujemy w warsztacie. Sieroty, przest�pcy, wi�niowie to przecie� najta�sza si�a robocza dla przedsi�biorc�w. Nadal robi� zabawki dla dzieci z Zachodu.

Przetestowa�em taktyk� �ciep�o-zimno" na Venus: poddawa�em j� na przemian przyjemno�ciom wynikaj�cym z sukces�w w pracy jako modelka i przykro�ci s�uchania ma�ostkowych k��tni rodzic�w.

Taktyk� kuli bilardowej testowa�em na Igorze, wp�ywaj�c na jego przyjaci�, by zmusili go do wzi�cia odpowiedzialno�ci za swoje czyny podczas konfrontacji z Piotrem.

Jacques'a podda�em pr�bie kija i marchewki: sprawia�em, by mia� ochot� przypodoba� si� Martine, strasz�c go jednocze�nie band� opryszk�w. Sta�em si� kowalem ich dusz. Dopracowuj� je za pomoc� intuicji, sn�w i kot�w. Ca�y czas mam jednak poczucie, �e jedynie pomagam im toczy� si� wytyczon� ju� �cie�k�. Moje kule rozb�yskuj� �wiat�em i dostrzegam, �e rezultat nie jest jednak a� tak pozytywny, jak s�dzi�em. Prawd� m�wi�c moje stadko nie posuwa si� do przodu tak, jak bym sobie tego �yczy�. A je�li ju� robi krok naprz�d, to nie najodpowiedniejsz� �cie�k�.

Raoul u�miecha si�, widz�c moje rozczarowanie.

��Tak naprawd� nie mo�emy im pom�c. Nie jeste�my w stanie przestrzec ich przed pope�nianiem najwi�kszych g�upstw.

Znaj�c defetyzm mojego przyjaciela, wol� zmieni� temat rozmowy.

��A ta s�ynna Nathalie Kim, o kt�rej wspomnia� w�adca Ink�w?

Raoul odpowiada, �e przeanalizowa� jej przypadek i nie zauwa�y� w niej niczego ciekawego. Zreszt� nie rozumie, dlaczego mia�aby by� w jakikolwiek spos�b wyj�tkowa. Jej karma, dziedziczno�� i pierwsze decyzje wolnej woli s� jak najbardziej typowe dla przeci�tnej istoty ludzkiej.

��To znaczy?

��To znaczy, �e pope�nia mn�stwo g�upstw.

Podaje mi jej jajo, bym sam je obejrza�.

Nazwisko: Kim

Imi�: Nathalie

Narodowo��: korea�ska

W�osy: czarne

Oczy: czarne

Znak szczeg�lny: lubi si� �mia�

S�aby punkt: naiwno��

Mocne punkty: dojrza�o��, odwaga

Twarz okr�g�a niczym ksi�yc, d�ugie ciemne warkocze, czarne oczy w kszta�cie migda��w. Nathalie Kim jest figlarn� dwunastolatk�. Jej stroje nawi�zuj� do mody hipisowskiej z lat siedemdziesi�tych, nosi sanda�y i sukienki indyjskie. Mieszka ze swoj� rodzin� w Limie, w Peru, gdzie jej ojciec pe�ni funkcj� ambasadora Korei Po�udniowej.

Mili rodzice, korzystne warunki do wyl�gu, liczba punkt�w przy urodzeniu: 564.

Podskakuj�.

��564! 564 na 600! Ale� ona� praktycznie rzecz bior�c, ju� osi�gn�a cel!

Raoul Razorbak wygl�da na rozczarowanego.

��Tak ci si� tylko wydaje! To po prostu stara dusza. Jak gdyby najgorszy ucze�, w k�ko powtarzaj�cy klas�, kt�ry w ko�cu zacznie zdobywa� dobre oceny. Wci�� ko�czy si� jednak na tym, �e potem wszyscy drepcz� w miejscu, nie mog�c dotrze� do mety.

��Pi�kna jak ta lala, bogata, inteligentna, pod opiek� kochaj�cych rodzic�w, kt� to w�a�ciwie jest, ta Nathalie Kim? Przecie� to wymarzona klientka!

��Nie robi� sobie z�udze�.

Jeszcze raz przygl�dam si� osobliwemu jaju. W rezydencji ambasadora Nathalie Kim pobiera lekcje u prywatnego nauczyciela, w towarzystwie swoich dw�ch starszych braci. Rodze�stwo bardzo nudzi si� w Peru, gdy� nie wolno im wychodzi�, kiedy i dok�d tylko chc�. Wymy�laj� wi�c zabawy tylko dla ich tr�jki. W tej chwili Nathalie czyta braciom dzie�o na temat hipnozy, zatytu�owane: Hipnoza dla ka�dego. Nachylam si� nad jajem i stwierdzam, �e zamierza ona w�a�nie przetestowa� jedn� z lekcji na swoim najstarszym bracie, Jamesie, pi�tnastolatku.

Prosi brata, by ten zamkn�� oczy, zrelaksowa� si� i wyobrazi� sobie, �e jest tward� desk�. James zamyka oczy, pr�buje si� skoncentrowa�, lecz nagle wybucha �miechem.

��To nie dzia�a! � martwi si� Nathalie.

��Jeszcze raz, obiecuj�, �e nie b�d� si� ju� �mia� � m�wi James.

Nathalie stwierdza jednak zdecydowanie:

��Tu jest napisane, �e je�li kto� raz si� roze�mia�, to znaczy, �e nie da si� go zahipnotyzowa�.

��Na pewno si� da. Zacznijmy od pocz�tku, uda si�.

��Przykro mi, James. Niewielu ludzi jest podatnych na hipnoz�. Zgodnie z tym, co pisz� w tej ksi��ce, to zaledwie 20 procent ca�ej populacji, a ty najwyra�niej nie nale�ysz do tej grupy. Nie masz daru. Hipnotyzowany musi by� bardzo zmotywowany, �eby mog�o si� uda� � to od niego zale�y sukces ca�ego do�wiadczenia. Hipnotyzer u�wiadamia mu tylko, �e jest zdolny do wprowadzenia si� w ten stan.

Willy, lat trzyna�cie, zg�asza si� na ochotnika do kolejnej pr�by. Zaciska powieki z tym wi�kszym zaanga�owaniem, �e widzia�, jak jego bratu si� nie uda�o, a on tak bardzo chce udowodni� swojej siostrze, �e jest podatny na hipnoz�. Jak gdyby to by� pow�d do dumy.

��Jeste� sztywny jak deska � intonuje monotonnym g�osem Nathalie. � Twoje mi�nie s� sztywne, nie mo�esz si� rusza�.

Ch�opak zaciska pi�ci, powieki, napina si�.

��Jeste� sztywny, twardy, suchy, jeste� kawa�kiem twardego drewna�

Nathalie daje znak Jamesowi, by stan�� za bratem i oznajmia:

��Jeste� desk� i teraz jak deska opadniesz do ty�u.

Willy, sztywny, wyprostowany, pada na wznak. James �apie go za ramiona, a Nathalie chwyta za nogi. K�ad� jego g�ow� na oparciu jednego krzes�a, za� stopy na oparciu drugiego. Nic go nie podtrzymuje, a mimo to nie spada.

��To dzia�a! � wo�a James oczarowany.

��W ksi��ce jest napisane, i� cia�o potrafi by� tak sztywne, �e mo�na na nim usi���.

��Jeste� pewna? Nie z�amiemy mu kr�gos�upa?

Dziewczyna wspina si� na nieruchomego brata, lecz ten nie ugina si� nawet pod jej ci�arem. Nathalie staje mu na brzuchu. James do��cza do niej. Nastolatki s� zachwycone, �e Hipnoza dla wszystkich si� sprawdzi�a.

��Umys� ludzki kryje w sobie niezbadane tajemnice � m�wi z przej�ciem Nathalie. � Postawmy go teraz do pionu.

Zn�w chwytaj� nogi i ramiona Willy'ego, kt�rego oczy wci�� s� zamkni�te, a cia�o sztywne.

��Zaczn� teraz odlicza�, gdy dotr� do zera, obudzisz si� � rozkazuje Nathalie.

��Trzy, dwa, jeden� zero!

Ze strony Willy'ego nie ma najmniejszej reakcji � nie porusza si� �adna cz�� jego cia�a, nawet powieka. Zabawa przestaje by� a� tak weso�a.

��Niczego nie rozumiem. Nie daje si� wybudzi� � niepokoi si� Nathalie.

��Mo�e nie �yje? Co powiemy rodzicom? � martwi si� James.

Dziewczyna zaczyna nerwowo wertowa� kartki ksi��ki.

���Je�eli podmiot nie wybudza si�, nale�y powt�rzy� odliczanie, bardziej rozkazuj�cym tonem i wymawiaj�c zero, klasn�� g�o�no w r�ce".

Ponownie odliczaj�, klaszcz� w d�onie i tym razem �podatny na hipnoz�" brat otwiera oczy.

Westchnienie ulgi.

��Co czu�e�? � pyta hipnotyzerka.

��Nic. Niczego nie pami�tam, ale to by�o raczej przyjemne uczucie. Co si� dzia�o?

Mina Raoula Razorbaka wyra�a pow�tpiewanie. Ja z kolei uwa�am, �e Nathalie Kim istotnie ma w sobie co� wyj�tkowego. Przygl�dam si� uwa�niej historii jej duszy. W poprzednim wcieleniu Koreanka by�a tancerk� z Bali. Uton�a.

Jeszcze wcze�niej mia�a wiele wciele� artystycznych: gra�a na tam-tamie na Wybrze�u Ko�ci S�oniowej, by�a malta�skim malarzem miniaturzyst�, rze�biarzem drewnianych figurek na Wyspie Wielkanocnej. Jako cz�owiek, nigdy nie bardzo wierzy�em w teori� reinkarnacji. Dziwili mnie ci wszyscy ludzie, kt�rzy widzieli si� w roli bohater�w ksi��ek historycznych: przyw�dc�w wojskowych, badaczy, artyst�w, gwiazd, kurtyzan czy ksi�y. Bior�c pod uwag� fakt, �e jeszcze w 1900 roku 95 procent populacji ludzkiej zajmowa�o si� prac� na roli, mog�o si� to wydawa� co najmniej osobliwe.

Stwierdzam, �e ka�de z wciele� Nathalie Kim sp�dza stosunkowo du�o czasu w Czy��cu.

��Dlaczego jej reinkarnacja trwa a� tak d�ugo?

Raoul stara si� wyja�ni�:

��Niekt�re dusze s� niecierpliwe i przepychaj� si� przez t�um zmar�ych, by jak najszybciej stan�� przed s�dem. Inne, jak ju� mia�e� okazj� zauwa�y�, czekaj� spokojnie w kolejce.

Rzeczywi�cie, przypominam sobie, �e w pomara�czowej krainie natkn��em si� na dusze poruszaj�ce si� nonszalanckim krokiem, nie�piesznie, w stron� miejsca, gdzie b�dzie odbywa� si� ich s�d.

��Niekt�rym pokonanie tej trasy zajmuje ca�e wieki. Inni, gdy ich �ycie dobiega ko�ca, hop! P�dz� czym pr�dzej na ring, pr�buj�c zwyci�y� w walce o jak najszybsze opuszczenie kr�gu reinkarnacji. Poprzednie �ycie Nathalie Kim zapewne do�wiadczy�o j� bole�nie. Z przyjemno�ci� wi�c odetchn�a sobie nieco, nim ponownie przyj�a ludzk� pow�ok�.

Raoul wyja�nia, �e Nathalie mia�a ju� sto trzyna�cie wciele�, jednak zaledwie osiem z nich mo�na by�o uzna� za interesuj�ce.

��Co sprawia, �e dane �ycie mo�na uzna� za �interesuj�ce"? I co dzieje si� w tych �nieinteresuj�cych"?

��Nic specjalnego, prawd� m�wi�c. Rodzi si�, bierze �lub, rodzi dzieci, znajduje przyjemn� prac� i umiera w ��ku po uko�czeniu osiemdziesi�ciu lat. To zmarnowane �ycie, bez misji, bez konkretnego celu, bez wi�kszych przeszk�d do pokonania.

��Takie istnienia s� naprawd� niepotrzebne?

Raoul kr�ci przecz�co g�ow�. Uwa�a, �e te �agodne �yciorysy s�u�� do tego, by wypocz�� pomi�dzy dwoma �wa�nymi" �ywotami. Niekt�rzy m�czennicy, niedocenieni arty�ci, ludzie walcz�cy o sprawy skazane na niepowodzenie docieraj� do Raju tak zm�czeni, �e b�agaj� o spokojn� reinkarnacj�.

��Moja Nathalie zazna�a stu pi�ciu istnie� wypoczynkowych i o�miu interesuj�cych, lecz prawdopodobnie trudnych do zniesienia.

Zauwa�am, �e gdyby zgromadzi� w muzeum wszystkie dzie�a jej autorstwa, mo�na by�oby zape�ni� wiele sal.

��Dlaczego wci�� jeszcze nie uwolni�a si� z kr�gu reinkarnacji?

��Niemal osi�gn�a ju� ten cel � m�wi Raoul. � Lecz jej zachowanie nigdy nie by�o wystarczaj�co uduchowione, by pozwoli� jej pokona� ostatni etap.

��Na czym polega� jej problem?

��Na braku mi�o�ci. Dusza Nathalie jest zbyt wra�liwa. Czy by�a kobiet�, czy te� m�czyzn�, nigdy nie mia�a pe�nego zaufania do swoich partner�w. Nigdy nie zdo�a�a zatraci� si� w mi�o�ci, zreszt� zazwyczaj okazywa�o si�, �e s�usznie. Jednak unikanie owych �b��d�w" sprawi�o, �e nie pozna�a, czym jest kochanie ca�ym sercem.

Rozumiem teraz lepiej pesymizm mojego przyjaciela: jego klientki nie blokuje g�upota, lecz wr�cz przeciwnie: zdrowy rozs�dek!

Wracamy, �eby spojrze�, co si� dzieje w ambasadzie Korei w Limie. Dzieci jedz� w�a�nie podwieczorek. Najstarszy ch�opiec uwielbia ciasto cytrynowe, m�odszy � krem czekoladowy, a Nathalie � �p�ywaj�c� wysp�".

PRZEPIS NA �P�YWAJ�C� WYSP�": Zaczynamy od ��tego i s�odkiego oceanu, po kt�rym b�dzie p�ywa� nasza wyspa: krem angielski.

Zagotowa� mleko. Oddzieli� bia�ka z sze�ciu jajek. ��tka ubi� z 60 g cukru. Doda� ciep�e mleko. Wymiesza�. Zag�ci� krem na wolnym ogniu, ca�y czas mieszaj�c. Nie gotowa�.

Ocean gotowy. Pora na wysp� � bia�� g�r� lodow�.

Bia�ka ubi� z 80 g cukru i szczypt� soli.

Gotowa� 20 min w k�pieli wodnej. Ostudzi�. Wla� krem do naczynia, a nast�pnie delikatnie u�o�y� na nim bia�� mas�. Podawa� na zimno.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Raoul Razorbak nadal jest przekonany, �e Nathalie Kim niczym nie r�ni si� od innych klient�w. Wpada jednak na nowy pomys�, kt�ry ma przyczyni� si� do prze�omu w naszej sprawie.

��Chod� ze mn�.

Podlatujemy rami� w rami� w kierunku po�udniowo-wschodnim. Na jednym z pag�rk�w dostrzegamy grup� anio��w, otaczaj�cych ciasnym kr�giem pewnego osobnika � przypominaj� fan�w zgromadzonych wok� ulubionego piosenkarza. Artysta jest wyra�nie przepe�niony energi� i m�wi, �ywo gestykuluj�c�

Freddy Meyer!

Stary, niewidomy rabin nie zmieni� si� ani troch�! Niski, pulchny, �ysy, z nosem jak kartofel, na kt�rym osadzone s� ciemne okulary � z tym �e tutaj jego kalectwo nie ma ju� �adnego znaczenia. W �wiecie anio��w niewidomy anio� widzi tyle samo, co ka�dy inny.

Raoul tr�ca mnie �okciem. Niepotrzebnie, przecie� pami�tam. Z Freddym ka�da wyprawa badawcza, odkrywcza czy �ledcza nie mog�a by� lepiej przeprowadzona. By� najdok�adniejszym, najbardziej entuzjastycznie nastawionym, najbardziej perfekcyjnym bohaterem epoki tanatonautycznej. To on wpad� na pomys�, by splata� razem srebrne nitki, zapewniaj�c tym samym wi�ksze bezpiecze�stwo lot�w grupowych. Freddy wymy�li� te� pierwsze strategie wojen ektoplazmowych. Wyprawa w jego towarzystwie dostarcza�a zawsze niezapomnianych emocji.

Zajmujemy miejsce w�r�d gromadki widz�w i s�uchamy naszego przyjaciela, kt�ry opowiada� dowcip.

��To historia alpinisty, kt�ry spada w g��bok� przepa��, lecz udaje mu si� jedn� r�k� uchwyci� ga��zi. �Na pomoc! Ratunku! Czy kto� mnie uratuje?" � wrzeszczy zrozpaczony. Pojawia si� przed nim anio� i m�wi: �Jestem twoim anio�em str�em. Zaufaj mi. Ocal� ci�". Alpinista zastanawia si� przez chwil�, wreszcie m�wi: �Hm� a nie ma nikogo innego?".

Anio�y parskaj� �miechem. Ja tak�e. To typowo anielskie poczucie humoru. Musz� si� dostosowa�.

Tak si� ciesz� ze spotkania z dawnym kompanem. Kto twierdzi�, �e w Raju jest nudno? Freddy nas ocali. Daj� mu znak. Dostrzega nas i podbiega.

��Michael! Raoul!

�ciskamy si� serdecznie.

Powracaj� wspomnienia: pierwsze spotkania, wsp�lne majsterkowanie, pierwsze fotele startowe, pierwsze wyprawy do Raju, wojny ektoplazmowe przeciwko Nizarytom.

��Pozw�lcie, �e wam przedstawi� moich nowych kumpli! � m�wi Freddy.

Otacza nas oddzia� �wietlistych istot, w�r�d kt�rych rozpoznaj� wiele znanych twarzy: Groucho Marx, Oscar Wilde, Wolfgang Amadeusz Mozart, Buster Keaton, Arystofanes, Rabelais�

��Zw� nas rajskimi komikami. Przed pojawieniem si� tutaj nie mia�em poj�cia, �e Mozart by� takim �artownisiem. Zawsze ma w zanadrzu jak�� weso�� historyjk�. Nie myli� z Beethovenem � ten by� raczej mrukiem.

��A twoi klienci? � dopytuj� si�.

Freddy wzrusza ramionami. Nie ma ju� zapa�u do swojej anielskiej pracy. Nie zajmuje si� ju� duszami. Ma do�� ludzi. Ratowa� ich? Straci� wiar�, �e to mo�liwe. Podobnie jak Raoul, jest przekonany, �e wspomo�enie ewolucji ludzkich dusz jest zadaniem ponad si�y nawet najzdolniejszych anio��w.

Arystofanes twierdzi, �e na sze�� tysi�cy pi��set dwudziestu siedmiu klient�w ani jeden nie osi�gn�� sukcesu. Buster Keaton narzeka, �e przydzielano mu jedynie Lapo�czyk�w przygn�bionych brakiem s�o�ca. Oscar Wilde odpowiada, �e to nic w por�wnaniu z jego Hindusami, w�r�d kt�rych nietrudno o te�ciowe podpalaj�ce sari synowych, by uzyska� odszkodowanie. Groucho Marx jako� sobie radzi z Czerwonymi Khmerami, za�atwiaj�cymi porachunki w walkach w d�ungli.

Rabelais wznosi r�ce w g�r�, wspominaj�c dzieciaki ze slums�w w Sao Paulo, w�chaj�ce klej od rana do wieczora, kt�rych �rednia d�ugo�� �ycia wynosi czterna�cie lat.

Mog�oby si� wydawa�, �e najbardziej dramatyczne przypadki przydziela si� komikom.

��To zbyt trudne. Wi�kszo�� z nas w ko�cu si� poddaje. Nie da si� pom�c ludziom.

Podnosz� argument Edmunda Wellsa:

��A jednak sama nasza obecno�� tutaj jest dowodem na to, �e da si� opu�ci� kr�g reinkarnacji. Je�li nam si� uda�o, inni te� musz� by� do tego zdolni.

��By� mo�e z lud�mi jest tak samo jak ze spermatozoidami � stwierdza Raoul. � Zaledwie jeden na trzydzie�ci milion�w dostaje si� do jajeczka. Je�li o mnie chodzi, to nie mam cierpliwo�ci, by przetestowa� trzydzie�ci milion�w dusz w oczekiwaniu na pozwolenie przekroczenia Szmaragdowych Wr�t.

M�j przyjaciel jest wyra�nie uradowany, �e nie on jeden chce da� za wygran�. Freddy Meyer jest po jego stronie. On r�wnie� nie mo�e znie�� opieki nad duszami � porzuca je wi�c i pozostawia samym sobie. Straci� wszelk� ambicj�. Ma zamiar sp�dzi� reszt� swojej egzystencji, bawi�c si� w najlepsze i zapominaj�c o �wiecie �miertelnik�w. Straci� wiar� w ludzko��. Wierzy ju� tylko w humor.

Co takiego sprawi�o, �e weso�y alzacki rabin zmieni� si� w rozczarowan� �wietlist� istot�?

��Holokaust � szepcze. � Ludob�jstwo dokonane na �ydach podczas II wojny �wiatowej.

Pochyla g�ow� z�amany.

��St�d wszystko widzi si� dok�adniej. Wszystko si� rozumie. Ma si� dost�p do wszystkich informacji. Dzisiaj ju� wiem to, czego nie mog�em przeczyta� na Ziemi. To przekracza wszelkie wyobra�enie.

��Ja�

��Nie, ty nie wiesz. Kolejki przed komorami gazowymi, dzieci wyrywane z obj�� matek, rzucane o �ciany piec�w krematoryjnych, do�wiadczenia medyczne na �ywych istotach ludzkich� Trzeba znale�� si� tutaj, by zobaczy� to i poj��. Nie umiem oderwa� si� od tych wizji.

Staram si� znale�� jakie� wyt�umaczenie:

��Mo�e te wszystkie potworno�ci wydarzy�y si� dlatego, �e anio�y przesta�y interesowa� si� swoj� prac�, tak jak ty teraz.

Freddy jednak nie s�ucha. K�adzie mi r�k� na ramieniu i zaczyna si� �mia�.

��Nie chc� ju� nic wi�cej wiedzie�. Chc� tylko si� �mia�, �mia� i �mia� Upija� si� �miechem i dowcipami a� do ko�ca �wiata! �miejmy si� i zapominajmy!

Jak�e si� zmieni�, m�j drogi Freddy. Czy�by humor m�g� uzale�nia�? Klaszcze w d�onie.

��C�, atmosfera robi si� tu jaka� ponura. Szybko, dowcip potrzebny od zaraz. DOWCIP! � domaga si� by�y rabin tanatonauta.

Nie jest �atwo cokolwiek powiedzie� po tych wszystkich wspomnieniach, mimo to Oscar Wilde podejmuje si� rozwia� opary przygn�biaj�cych opowie�ci Freddy'ego.

��To historia o Jezusie, kt�ry podr�uje ze swoj� Matk�. Docieraj� do niewielkiej osady. Jezus zauwa�a cudzo�o�nic� oraz t�um szykuj�cy si�, by j� ukamienowa�. Jezus staje w obronie kobiety, m�wi�c: �Ten, kt�ry jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci kamie�". Wszyscy zebrani, poruszeni, odk�adaj� swoje kamienie. Jezus ju� ma uwolni� kobiet�, gdy nagle olbrzymia ceg�a trafia w nieszcz�sn� cudzo�o�nic�. Jezus odwraca si� i m�wi: �Mamo, nie uwa�asz, �e tym razem lekko przesadzi�a�?".

Wybuchy �miechu zdaj� si� nieco wymuszone.

��Ca�e szcz�cie, �e nie ma w pobli�u Jezusa � m�wi Buster Keaton powa�nym tonem. � Bardzo nie lubi, gdy si� �artuje z Jego Matki.

Groucho Marx ci�gnie dalej:

��Pewien facet ca�y czas narzeka, �e nie udaje mu si� wygra� w lotto. Pojawia si� przed nim anio� str� i m�wi: �S�uchaj, ch�tnie ci pomog� wygra�, ale� wype�nij chocia� jeden kupon!".

Wszyscy znaj� ju� ten dowcip, ale i tak pok�adaj� si� ze �miechu.

Raoulowi i mnie jako� nie udziela si� og�lna weso�o��, kt�ra wydaje si� nienaturalna.

I wtedy w�a�nie pojawia si� Marilyn Monroe. Rzuca si� w obj�cia Freddy'ego. Jako anio� wci�� ma �w charakterystyczny urok, t� magi�, kt�ra uczyni�a z Normy Jean Baker prawdziw� legend�. Uwa�am, �e to niesprawiedliwe, i� gwiazdy zmar�e w kwiecie wieku tu w Raju s� r�wnie pi�kne jak na Ziemi, podczas gdy na tych, kt�re odesz�y po d�ugiej staro�ci, jak na przyk�ad Louise Brooks albo Greta Garbo, czas odciska swoje pi�tno na wieczno��.

��Nie musz� wam chyba przedstawia� tej pani � m�wi rabin przekornie.

Freddy czule g�aszcze Marilyn po plecach i gdybym nie wiedzia�, �e wszyscy tu jeste�my pozbawieni seksualno�ci, zacz��bym ich podejrzewa� o romans. Tak naprawd� tych dwoje bawi si�, na�laduj�c dawne gesty �wiadcz�ce o intymno�ci, cho� ich palce nie natrafiaj� ju� na nic namacalnego. Zastanawiam si�, co ta pi�kno�� widzi w ma�ym, �ysym i okr�g�ym jegomo�ciu � jedyna odpowied�, jaka przychodzi mi do g�owy, to� humor. Marilyn dostarcza Freddy'emu wdzi�ku. W zamian on oferuje jej sw�j �miech.

��Panno Monroe, niech mu pani wyt�umaczy� � m�wi Raoul.

��Przykro mi, Holokaust wywar� na mnie r�wnie du�y wp�yw. Wie pan, przesz�am na judaizm przed po�lubieniem Arthura Millera.

Chcia�bym wypyta� Marilyn o prawdziwe okoliczno�ci jej �mierci, ale moment wydaje mi si� nie najlepszy.

��Z pocz�tku � ci�gnie Marilyn � Freddy schodzi� na Ziemi�, na tereny by�ych oboz�w koncentracyjnych i pomaga� b��dz�cym tam wci�� duszom dosta� si� do Raju. W ko�cu da� sobie z tym spok�j. Zbyt wielu �miertelnik�w do�wiadczy�o zbyt ogromnego cierpienia, przy ca�kowitej oboj�tno�ci niebios i pozosta�ych narod�w. Gatunek zdolny do takich zbrodni nie jest godny ocalenia. Je�li o mnie chodzi, to rozumiem Freddy'ego, zreszt� sama te� nie mam ju� ochoty robi� czegokolwiek dla ludzi � ucina, a w jej g�osie s�ycha� �le skrywan� w�ciek�o��.

��Zamiast traci� nadziej�, czy nie lepiej by by�o spr�bowa� to zrozumie�? � sugeruje Raoul.

��Doskonale. A zatem pytam. Dlaczego te zbrodnie zosta�y pope�nione bezkarnie? Pytam: dlaczego? Dlaczego? DLACZEGO? � krzyczy Freddy.

Chwila zmieszania. Wreszcie Raoul odpowiada:

��Poniewa� organizacja za�wiat�w jest o wiele bardziej z�o�ona, ni� nam si� wydaje. Powinni�my dowiedzie� si�, kto decyduje tam w g�rze, kto zarz�dza krain� anio��w. Dop�ki nie wyregulujemy kosmicznego zegara, Holokaust pozostanie tajemnic�, a nawet b�dzie istnia�a gro�ba, �e si� powt�rzy! Zamiast zatraca� si� w b�lu, lepiej by by�o, gdyby�cie pomogli nam rozgry�� tajemnic� �si�demek" i zapobiec kolejnym hekatombom.

Rabin Meyer pozostaje niewzruszony:

��Ludzko�� nie jest zdolna do ewolucji. Ziemia d��y do autodestrukcji. Ludzie nie kochaj� si� nawzajem. Nie �ycz� sobie dobrze. Co krok napotykamy na fanatyk�w, nacjonalist�w, integryst�w, ekstremist�w� Nic si� nie zmieni�o. Nic tak naprawd� nie mo�e si� zmieni�. Nietolerancja kole w oczy bardziej ni� kiedykolwiek.

Teraz moja kolej, by wstawi� si� za �miertelnikami:

��Ludzko�� porusza si� po omacku. Trzy kroki naprz�d, dwa do ty�u, lecz w rezultacie robi post�py. Jeste�my na poziomie 333 punkt�w i wkr�tce osi�gniemy 334. To s� fakty. Je�li nawet my, anio�y, damy za wygran�, kto b�dzie ratowa� ludzi?

Freddy odwraca si� do nas plecami, jakby zm�czony ca�� rozmow�.

��Niech sobie �miertelnicy radz� sami. Kiedy si�gn� dna, by� mo�e obudzi si� w nich instynkt samozachowawczy.

Rabin do��cza do swoich przyjaci� i wo�a:

��Chod�cie, ch�opaki, �miejmy si�, a ludzko�� zostawmy w�asnemu losowi!

VANUATU: Archipelag Vanuatu zosta� odkryty na pocz�tku siedemnastego wieku przez Portugalczyk�w na niezbadanej jeszcze w�wczas cz�ci Pacyfiku. Zamieszkuje go kilkadziesi�t tysi�cy ludzi, �yj�cych zgodnie z osobliwymi regu�ami.

Nie istnieje tam, na przyk�ad, koncepcja wi�kszo�ci narzucaj�cej mniejszo�ci swoje zdanie. Je�li mieszka�cy nie zgadzaj� si�, rozmawiaj� mi�dzy sob� tak d�ugo, a� osi�gn� porozumienie. Oczywi�cie ka�da taka dyskusja musi zaj�� troch� czasu. Niekt�rzy s� uparci i nie daj� si� przekona�. Dlatego te� populacja Vanuatu sp�dza trzeci� cz�� dnia na czczej gadaninie, maj�cej za cel przekonanie pozosta�ych do w�asnych opinii. Gdy dyskusja dotyczy danego terytorium, mo�e zaj�� nawet lata, albo nawet setki lat, zanim wreszcie osi�gnie si� konsensus. W mi�dzyczasie sprawa pozostaje w zawieszeniu.

Gdy wreszcie po up�ywie dwustu lub trzystu lat wszyscy m�wi� ju� jednym g�osem, problem zostaje w pe�ni rozwi�zany i nikt nie �ywi urazy, gdy� nikt nie mo�e uzna� si� za stron� przegran�. Cywilizacja Vanuatu jest organizacj� klanow�. Ka�dy klan nale�y do innego cechu rzemie�lniczego. Jeden klan specjalizuje si� w rybo��wstwie, inny w rolnictwie, garncarstwie itd. Klany wymieniaj� si� mi�dzy sob�. Rybacy pozwol� na przyk�ad na dost�p do morza w zamian za mo�liwo�� korzystania z zasob�w le�nych.

Specjalizacja klan�w sprawia, �e gdy w klanie rolnik�w rodzi si� dziecko wykazuj�ce wrodzony talent do garncarstwa, opuszcza ono swoich bliskich i jest adoptowane przez rodzin� garncarzy, kt�rzy pomagaj� mu rozwija� jego talent. Podobnie stanie si� z dzieckiem garncarzy, kt�re ma ochot� zosta� rybakiem. Praktyki te zaszokowa�y pierwszych podr�nik�w zachodnich, bowiem z pocz�tku s�dzili, �e mieszka�cy Vanuatu po prostu kradn� sobie nawzajem swoje dzieci. Nie by�a to jednak �adna przemoc, lecz wymiana, maj�ca na celu optymalny rozw�j ka�dej istoty ludzkiej.

W wypadku konfliktu na poziomie prywatnym mieszka�cy Vanuatu pos�uguj� si� z�o�onym systemem um�w. Je�eli m�czyzna z klanu A zgwa�ci dziewczyn� z klanu B, obydwa klany nie rozpoczynaj� wojny. Wzywaj� natomiast swoich �przedstawicieli wojennych", czyli klan niezamieszany w spraw�, z kt�rym zwi�zani s� przysi�g�. Klan A powo�uje w�wczas klan C, a klan B � klan D. System po�rednik�w wystawia do walki osoby o niewielkiej motywacji do wypruwania innym flak�w, nie s� one bowiem bezpo�rednio zaanga�owane w sp�r. Walczy si� do pierwszej krwi, po czym ka�dy woli si� wycofa�, uwa�aj�c, �e spe�ni� swoje zadanie jako sprzymierzeniec. W Vanuatu wojny tocz� si� wi�c bez nienawi�ci i bez niepotrzebnego pastwienia si� nad ofiarami, wynikaj�cego z pr�no�ci i dumy.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Szko�a to moje wi�zienie. WC to moje schronienie. Kiedy si� tam zamykam, rozmy�lam. Moje oceny nieco si� poprawi�y, ale brak dobrej pami�ci uniemo�liwia mi brylowanie.

Martine opu�ci�a liceum. Cyrk, w kt�rym pracuj� jej rodzice, odje�d�a. Sibelius, jej ojciec, jest hipnotyzerem. Chyba widzia�em ju� kiedy� jego wyst�p w telewizji. Objechawszy okolice Perpignan, arty�ci udaj� si� teraz do Peru. Przed rozstaniem Martine powtarza�a mi:

��Staraj si� pracowa� nad swoimi mocnymi stronami, zamiast zwalcza� s�abe.

Tak wi�c Martine odjecha�a, a ja mam wra�enie, �e wraz z ni� straci�em wiele z mojej si�y. Nasz� nauczycielk� francuskiego w tym roku jest kobieta o d�ugich rudych w�osach, ubieraj�ca si� w obcis�e koszulki � panna Van Lysebeth. Ta niezwyk�a istota oczarowa�a nas wszystkich. Chc�c lepiej nas pozna�, pani poprosi�a nas o napisanie opowiadania na dowolny temat.

Ca�a klasa zaszemra�a. Obowi�zuj�cy system szkolnictwa nie nauczy� nas samodzielno�ci. Uczniowie marudz�. Inni si� skar��.

��Ale prosz� pani, nie umiemy tak. Musimy mie� zadany temat.

��Spr�bujcie. Sprawdzimy, jaki b�dzie rezultat.

Po raz pierwszy nauczyciel popuszcza nam cugli. Ta nowa wolno�� bardzo mi pasuje. Zabieram si� do pisania opowiadania pod tytu�em: �Papie�". Wyobra�am sobie, �e podczas kolejnego konklawe komputer zajmie miejsce po�r�d papabili. Nikt lepiej ni� maszyna nie mo�e reprezentowa� chrze�cija�stwa. Koniec kompromis�w ze �rodowiskami gospodarczymi i politycznymi. Koniec z osobistymi ambicjami. Zatem kardyna�owie wprowadzaj� wszystkie zasady chrze�cija�stwa do programu komputerowego, kt�ry nast�pnie umieszczaj� we wn�trzu cz�ekopodobnego robota o imieniu Pius 3,14. Jego wyb�r na papie�a mia�by wed�ug nich same zalety. Jedynie Pius 3,14 mo�e pe�ni� swoj� funkcj� do�ywotnio bez obawy, �e zachoruje lub si� zestarzeje. Je�li jaki� szaleniec strzeli do niego, zawsze b�dzie si� da�o odzyska� program z jego wn�trza. Ponadto Pius 3,14 nie ogranicza si� do konkretnej epoki historycznej czy specyficznego wycinka dziej�w ludzko�ci; mo�na go informowa� o wszystkim w miar� ewolucji spo�ecze�stwa. Robot b�dzie si� bezustannie �reformowa�", dopasowuj�c do nowych zwyczaj�w. Tak wi�c, dzi�ki najnowocze�niejszej technologii, chrze�cija�stwo b�dzie mog�o zosta� uznane za religi� najbardziej dopasowan� do swych wyznawc�w.

Pius 3,14 wyposa�ony jest naturalnie w sztuczn� inteligencj�, kt�ra pozwala mu rozwija� w�asn� logik�, opieraj�c si� na my�li Jezusa i w�asnych obserwacjach.

Na ko�cu mojego opowiadania Pius 3,14, informatyczny papie�, zaczyna pojmowa�, czym tak naprawd� jest B�g, co moim zdaniem jest prawdziw� misj� papie�a. Problem w tym, �e stwierdza, i� B�g jest tak s�aby, �e o wiele lepiej by�oby go zast�pi� komputerem� Taka jest pointa mojego opowiadania.

Tydzie� p�niej, kiedy panna Van Lysebeth oddaje nam wypracowania, zaczynaj�c od najwy�szych ocen po najni�sze, moje zatrzymuje i prosi mnie, �ebym zosta� po zako�czeniu lekcji.

��Niezwyk�e opowiadanie! � m�wi. � C� za wyobra�nia! Czy to w telewizji widzia�e� podobne rzeczy?

��Raczej w ksi��kach.

��Jakich ksi��kach?

Wymieniam:

��Kafka, Edgar Allan Poe, Tolkien, Lewis Carroll, Jonathan Swift, Stephen King�

��Dlaczego ograniczasz si� do literatury fantastycznej, a nie zainteresujesz si� klasykami?

Nachyla si�, szuka czego� w szufladzie i podaje mi Salambo Gustawa Flauberta.

��Masz, przeczytaj to. Jeszcze jedno pytanie: jakie zazwyczaj dostajesz oceny z francuskiego?

��Mierne i dostateczne mniej, ale najcz�ciej� mierne.

Oddaje mi moje wypracowanie, gdzie na marginesie widnieje �5-" zapisane czerwonym atramentem oraz uwaga: �Du�o oryginalnych pomys��w. Sp�dzi�am mi�e chwile, czytaj�c twoje opowiadanie".

Panna Van Lysebeth lubi dyskutowa� ze mn� po lekcjach. Rozmawiamy o historii literatury �wiatowej. Opowiada mi o �ledztwach s�dziego Di autorstwa Roberta van Gulika i o Mahabharacie. Wci�� otwiera przede mn� nowe horyzonty. Pewnego dnia zaproponowa�a, �e podwiezie mnie do domu. Nieco si� dziwi�, bo wybiera niew�a�ciw� drog�, ale nic nie m�wi�. Zatrzymuje auto na poboczu pustej drogi i spogl�da mi g��boko w oczy. Nadal si� nie odzywam, widz�c, jak jej r�ka puszcza kierownic� i dotyka mojej d�oni.

��Daleko zajdziesz w pisarstwie � twierdzi.

Nast�pnie rozpina moj� koszul�.

��Lubi� by� pierwsza. B�d� pierwsz�, prawda?

��Ja� to znaczy� to zale�y, o co chodzi� Hm� je�li� � be�kocz�.

R�ka panny Lysebeth porusza si� po moim ciele z kr�puj�c� powolno�ci�.

��Czyta�e� ju� teksty erotyczne Jeana de La Fontaine?

��Hm� nie� A warto?

Zamiast us�ysze� odpowied�, czuj�, �e jej r�ka dociera w bardzo wra�liwe miejsce. Nie protestuj�, zaskoczony t� inicjatyw� i osobliwo�ci� ca�ej sytuacji. Niczym ma�e, myszkuj�ce zwierz�tko prawa d�o� panny Lysebeth wyzwala moje cia�o z p�taj�cych je ubra�, podczas gdy lewa r�ka si�uje si� z przer�nymi gumkami, tkaninami i guzikami jej w�asnego stroju.

Potem nast�puje chwila ca�kowitej paniki, nieopanowanego strachu, kt�ry stopniowo ust�pi� pewno�ci siebie, a w ko�cu �ywemu zainteresowaniu dla tekst�w Jeana de La Fontaine, kt�re by� mo�e zbyt pochopnie omin��em.

Zacz��em pi�. Im wi�cej pij�, tym bardziej nienawidz� Zachodu. Pewnego dnia rozp�ta si� wojna mi�dzy nami i bogatymi krajami zachodnimi. Nie mog� si� doczeka�, kiedy to nast�pi. Za ka�dym razem, gdy kto� mi dokucza, za ka�dym razem, gdy rozgniatam jak�� pluskw�, za ka�dym razem, gdy narzuca mi si� kolejne ograniczenia, powtarzam sobie, �e to wszystko wina Francji, Anglii i Stan�w Zjednoczonych.

W jakiej� porzuconej przez kogo� gazecie przeczyta�em artyku� o m�odej Amerykance � Venus Sheridan � dok�adnie w moim wieku, top modelce i miliarderce. My�l� sobie, �e gdy podbijemy te wszystkie dekadenckie kraje, poka�� jej, do czego zdolny jest silny, pracowity s�owia�ski ch�opak, w por�wnaniu z otaczaj�cymi j� tam z pewno�ci� g�upkami.

Noc� obserwuj� gwiazdy przez okno. Jedn� z nich musi by� planeta Wenus. W marzeniach kocham si� z obrazem mojej ameryka�skiej gwiazdy. Wiem, �e pewnego dnia spotkam j�, istot� z krwi i ko�ci. A wtedy�

�Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin, Venus".

Ca�a armia nieproszonych go�ci, przyjaci� mojej mamy, opanowa�a salon. Za nic w �wiecie nie wyjd� ze swojego pokoju. Wczoraj dosta�am pierwsz� miesi�czk�. My�l�c, �e zrobi mi tym przyjemno��, mama powiedzia�a, �e �wreszcie sta�am si� prawdziw� kobiet�" i �e b�d� teraz mog�a �pozna�, czym jest mi�o�� m�czyzny".

Nienawidz� swojego cia�a. Ca�ymi dniami przesiaduj� w swoim pokoju, nie pozwalam nikomu mnie odwiedza� i pr�bowa� pocieszy�.

Jednak zew reflektor�w jest silniejszy. Przekonuj� sam� siebie, �e trzeba jako� �y� i i�� naprz�d.

Koniec z dzieci�cymi ubrankami. Jestem teraz nastolatk�, m�od� gwiazd�, kt�rej wszyscy po��daj�. Kr�c� reklam� jakiego� napoju gazowanego. Scenariusz wymaga, �ebym wyrwa�a puszk� z r�k pewnego m�odzie�ca i wypi�a jej zawarto�� przed nim, prowokuj�c go.

Wieczorami, w domu, rodzice nadal si� k��c�: teraz ju� otwarcie si� nienawidz�. Wojna zosta�a wypowiedziana. Poj�am w ko�cu, �e �forsa" to pieni�dze i �e im wi�cej ich zarabiam, tym bardziej rodzice si� k��c�. A przecie� te wszystkie dolary nie nale�� ani do mamy, ani do taty, tylko do mnie.

Mam nadziej�, �e nie tkn� ich, tylko b�d� trzyma� na koncie w oczekiwaniu na dzie�, w kt�rym b�d� mog�a z nich skorzysta�.

Wiem ju�, na co wydam m�j skarb. Kupi� sobie bi�uteri� i zaplanuj� kolejne operacje plastyczne (na przyk�ad do�ek w podbr�dku � my�l�, �e by�oby mi z nim do twarzy � Ambrosio na pewno zrobi�by z tego ma�e arcydzie�o).

Chwilowo najbardziej potrzebuj� kork�w do uszu. Co wiecz�r wrzaski. Co wiecz�r tata albo mama wykrzykuj�: �Gdyby nie ma�a, dawno by mnie tu nie by�o!".

Te ich spory naprawd� zaczynaj� doprowadza� mnie do rozpaczy. Pewnego dnia wpad�am na pomys�, w jaki spos�b przyci�gn�� ich uwag�. Przesta�am je��.

Testuj� t� metod� podczas wieczornego posi�ku. Nie tykam �adnego z da�. Ich reakcja przekracza moje naj�mielsze oczekiwania. Rozmawiaj� ze mn�. Od bardzo dawna co� takiego nie mia�o miejsca. M�wi� mi: �Musisz je��". Odpowiadam: �Im modelka je mniej, tym lepiej". Mama protestuje. Tata krzyczy na mam�, �e wpoi�a mi te wszystkie idiotyczne pomys�y. K��tnia zn�w wisi w powietrzu, lecz spogl�dam na nich i co� ich powstrzymuje. Ponownie nachylaj� si� nade mn�, chc�c mnie przekona�, bym prze�kn�a cho� kilka k�s�w.

Zgadzam si�, lecz z dnia na dzie� napi�cie ro�nie, gdy� coraz bardziej ograniczam sobie porcje.

Ciesz� si�. Znalaz�am wreszcie spos�b, by przej�� kontrol� nad rodzicami. Kiedy nie jem, przestaj� si� k��ci�, a na dodatek zaczynaj� si� mn� interesowa�.

Mam ich w gar�ci!

Oczywi�cie nie�atwo wyrzec si� tej ma�ej przyjemno�ci, jak� jest jedzenie, ale gra jest warta �wieczki. Zreszt� im mniej jem, tym mniejszy odczuwam g��d. Wszystko z korzy�ci� dla mojego cia�a, kt�re zaczyna przybiera� dok�adnie tak� form�, jakiej wymaga si� od top modelek. Staj� si� cieniutka jak patyczek. Wspaniale! Mog� oddzia�ywa� na swoje cia�o, nie odwo�uj�c si� do chirurgii plastycznej.

Co wi�cej, odk�d niemal nie jem, zanik� mi okres. Dodatkowa korzy��. Dlaczego wcze�niej nie wpad�am na ten prosty spos�b?! Mog� jednocze�nie kontrolowa� swoje cia�o i rodzic�w.

Teraz, gdy zacz�li si� mn� interesowa�, nie chc� ju� nigdy wi�cej s�ysze� ich k��tni.

Sadowi� si� nad brzegiem Jeziora Pocz��, pod roz�o�yst� turkusow� sosn�. Odwracam d�onie wn�trzem do g�ry i moje trzy kule powoli nadlatuj�. Dusze migocz�. Przygl�dam si� im uwa�nie pod r�nymi k�tami i podsumowuj� ostatnie czterna�cie lat. Jacques nie uczy si� dobrze, ale pisze opowiadania. Wypracowanie o papie�u przynios�o po��dany efekt, podsy�am mu wi�c w snach jeszcze bardziej oryginalne pomys�y.

Venus jest powierzchowna, lecz zarabia na �ycie jako modelka. Chce, �eby jej rodzice przestali si� k��ci� Hm� Nam�wi� ich na rozw�d.

Igor utkn�� w poprawczaku, lecz �atwo nawi�zuje przyja�nie i jest bardzo dojrza�y jak na sw�j wiek. Zastosuj� tu metod� �kuli bilardowej", oddzia�uj�c na jego otoczenie, by wydosta� go w ko�cu z tego miejsca. Nadszed� czas, by zacz�� spotyka� si� z innymi lud�mi.

Posta� Edmunda Wellsa pojawia si� przede mn�.

��Jak tam twoi klienci?

Pokazuj� mu moich podopiecznych, zadowolony, �e nie spotka�y ich jeszcze powa�ne problemy.

��Musz� ci� jeszcze czego� nauczy� � m�wi m�j instruktor. � Tych troje nie zosta�o ci powierzonych przypadkiem. Maj� pewien zwi�zek z twoj� w�asn� natur�. Ka�da z tych dusz reprezentuje jedn� z cech, nad kt�r� sam powiniene� pracowa�. Suma osobowo�ci trojga klient�w rekonstruuje osobowo�� anio�a. Igor plus Jacques plus Venus r�wna si� Michael. Jeste� tr�jc�.

A wi�c o to chodzi! Piel�gnuj�c moje trzy kule, oddaj� si� swego rodzaju superpsychoanalizie� Edmund Wells, zapewne przyzwyczajony do reakcji, jak� powoduje to wyznanie, bierze mnie za rami�.

��Czy� do tej pory si� nie zorientowa�e�, �e sporo ci� ��czy z twoimi klientami? Tak jak Jacques � chcia�e� pisa�. Jak Igor � chcia�e� by� twardzielem. Jak Venus � chcia�e� si� podoba�.

��A wi�c Jacques to moja wyobra�nia, Igor � moja odwaga, a Venus � uwodzicielstwo�

��Jacques to tak�e twoja boja�liwo��, Igor � twoja brutalno�� i Venus � tw�j narcyzm. Klienci to twoje odkupienie� Maj� sprawi�, by� zda� sobie spraw� z tego, kim tak naprawd� by�e�.

Kieruj�c nimi, dzia�am wi�c po�rednio na samego siebie� Po raz kolejny dociera do mnie, �e jedynie cz�ciowo poj��em niezwykle z�o�one regu�y tej gry. Edmund Wells oddala si�, a w pobli�u ju� widz� Raoula Razorbaka.

��Powiedzia� ci? Kapujesz ju�? Nie wiem, kto tam w g�rze poci�ga za sznurki, ale trzeba przyzna�, �e jest to do�� perwersyjna rozrywka! Te �si�demki" albo bogowie nie�le bawi� si� naszym kosztem. Konfrontuj� nas z poszczeg�lnymi obliczami naszych osobowo�ci i patrz�, jak na to reagujemy.

��Chcesz powiedzie�, �e �si�demki" analizuj� anio�y tak, jak my analizujemy �miertelnik�w?

M�j przyjaciel kiwa g�ow�.

��Tak, wszystko to zaczyna do siebie pasowa� � jak rosyjskie matrioszki. Kontroler jest kontrolowany, a obserwator obserwowany.

��By� mo�e �si�demek" pilnuj� z kolei ��semki" i tak dalej.

��Hola, hola! Fantazjujesz! � dokucza mi Raoul. � Poprzesta�my na dowiedzeniu si�, kim s� ci, kt�rzy nami manipuluj�!

W g�osie Raoula us�ysza�em wyzwanie. W jego mniemaniu �si�demki" to wrogowie. Znam go, nienawidzi, jak si� go do czegokolwiek zmusza. Duma ka�e mu czu� si� wolnym.

Raoul przygl�da si� moim kulom.

��Czy systematycznie spe�niasz ich �yczenia?

��Tak.

Rechocze.

��Ja te� z pocz�tku by�em mi�ym anio�kiem. I co? Im bardziej stara�em si� zrobi� im przyjemno��, tym bardziej stawali si� kapry�ni.

��Trudno, nie mamy innego wyj�cia, jak im pomaga�, prawda?

��Mylisz si� � uzmys�awia mi Raoul. � Mo�emy te� zsy�a� na nich �pr�by". Edmund zapewne m�wi� ci o kiju i marchewce. Pierwsze pora�ki tuszowa�em �agodnie, lecz w ko�cu postanowi�em da� im te� kilka kopniak�w, by wreszcie ruszyli si� z miejsca. I zapewniam ci�, �e to dzia�a! S� jak dzieci. Niczego nie zrozumiej�, dop�ki nie dasz im w sk�r�.

��Czym w praktyce jest twoje �dawanie w sk�r�"?

��Spe�niam ich �yczenia, lecz jednocze�nie poddaj� ich pr�bom, kt�re zmuszaj� ich do przeskoczenia samych siebie, albo przynajmniej do zadawania sobie pyta�. Moja rada: nie wahaj si� przed stawianiem ich w sytuacjach kryzysowych, kt�re zmusz� ich do rozmy�lania. Sam Edmund Wells wspomina o tej metodzie w Encyklopedii. Nazywa j� �Kryzysem podawania w w�tpliwo��" � KPW.

��A kt�r� z metod ty preferujesz?

��Zamiast chroni� klient�w, wystaw ich na niebezpiecze�stwo. Zamiast trzyma� ich z dala od przepa�ci, popchnij ich w stron� kraw�dzi. Dzi�ki temu poznaj� swoje mo�liwo�ci, co zwi�kszy ich wiar� w siebie. Zapewniam ci�, �e nie oszcz�dzam moich klient�w i przez to funkcjonuj� o wiele lepiej. Doceniaj� dane im �ycie. Ich �yczenia staj� si� bardziej przemy�lane: prze�y�, wyzdrowie� Wszystkie wielkie dusze cierpia�y, pokonuj�c trudne przeszkody. W�a�nie w ten spos�b powstawa�y ludzkie legendy�

Wci�� nie czuj� si� w pe�ni przekonany do tego pomys�u.

��Nie mam pewno�ci, czy potrafi� by� tak twardy w stosunku do swoich klient�w. Zacz��em si� do nich przywi�zywa�.

Raoul przewraca oczami.

��Wi�c dalej ich oszcz�dzaj i zobaczymy, kt�rzy, twoi czy moi, otrzymaj� wy�sze oceny ko�cowe.

��Czy to zak�ad?

��Je�li chcesz � zgadza si�. � Niech ka�dy z nas stosuje swoj� metod� anielskiej kontroli, a na ko�cu sprawdzimy, kto ma racj�.

Pytam Raoula, jak si� maj� sprawy z Nathalie. Przywo�uje swoje kule i razem przygl�damy si� duszom, ma�ym rybkom szamocz�cym si� w okr�g�ych akwariach.

��Wiesz ju�, dlaczego w�adca Ink�w nam poradzi�, by�my zacz�li j� postrzega� jako klucz do tajemnicy �si�demek"?

��Pewnie � wzdycha Raoul. � Od tego czasu nie przestaj� jej obserwowa�. Nathalie, Nathalie, Nathalie� Dziewczynka pr�nuj�ca w ambasadzie w Ameryce Po�udniowej.

��A zanim zacz�a �y� jako cz�owiek, kim by�a?

��Mia�a status zwierz�cia. Konkretnie ostrygi per�odajnej. Nikt jej nie podni�s�. Umar�a ze staro�ci, wraz ze swoj� per��.

Obchodz� kul� dooko�a.

��Przyjrzyjmy si� jej poprzednim wcieleniom. Musi w nich by� co�, czego poprzednio nie zauwa�yli�my. Niemo�liwe, by myli� si� kto� tak jasnowidz�cy, jak w�dz Ink�w.

Odtwarzamy, niczym d�ug� ta�m� filmow�, histori� wszystkich poprzednich wciele� dziewczynki. Nagle podskakuj�. Daty! Mi�dzy datami jej �mierci i kolejnych narodzin dostrzegam olbrzymie luki, chocia� nie sp�dza�a tych okres�w w Czy��cu.

��Zgadza si� � przyznaje Raoul. � Masz racj�. Ani na Ziemi, ani w Raju� Wi�c gdzie wtedy by�a? Jeszcze jeden element kosmicznego zegarmistrzostwa, kt�ry zosta� przed nami zatajony� Istnieje jakie� miejsce, inne ni� Ziemia albo Raj, dok�d mog� migrowa� dusze�

��Zarezerwowane dla wybitnie uzdolnionych jednostek, takich jak Nathalie Kim? My�lisz, �e to mo�e by� kraina �si�demek"?

��Czemu nie? Tylko Nathalie mo�e to wiedzie�.

KULT KOBIETY: U �r�de� wi�kszo�ci cywilizacji znajduje si� kult bogini matki, kt�remu oddaj� si� kobiety. Rytua�y nawi�zuj� do trzech najwa�niejszych wydarze� w �yciu ka�dej z nich: 1) miesi�czki, 2) macierzy�stwa i 3) �mierci. M�czy�ni postanowili skopiowa� owe prymitywne religie. Ksi�a przywdziali d�ugie, kobiece suknie.

Nawet dzi� szamani syberyjscy ubieraj� si� w kobiece stroje w dniu swoich inicjacji. We wszystkich wyznaniach odnajdujemy posta� bogini matki za�o�ycielki.

Chc�c rozprzestrzeni� religi� katolick� w�r�d lud�w poga�skich, pierwsi chrze�cijanie podkre�lali znaczenie Dziewicy Maryi, przy czym oryginalno�� nowej bogini mia�a polega� w�a�nie na jej dziewictwie.

Dopiero w �redniowieczu chrze�cija�stwo postanowi�o oderwa� si� od dawnego kultu kobiety. We Francji rozpocz�y si� prze�ladowania adorator�w �Czarnych Dziewic", a �czarownice" p�on�y na stosach (w znacznie wi�kszych ilo�ciach ni��czarownicy").

Od tamtej pory m�czy�ni pr�buj� za wszelk� cen� wykluczy� kobiety z domeny mistycyzmu. Nie tylko nie ma ju� kultu kobiety, lecz tak�e nie ma ju� kap�anek. �egnamy si� w imi� Ojca, Syna i Ducha �wi�tego.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

W tym roku panna Van Lysebeth zosta�a oddelegowana ze szko�y w Perpignan. Czuj� podobne przygn�bienie jak wtedy, gdy odesz�a Martine. Dlaczego kobiety porzucaj� mnie wtedy, gdy jestem do nich najbardziej przywi�zany?

Przy po�egnaniu panna Van Lysebeth, podobnie jak Martine, da�a mi pewn� rad�: �Szukaj swojego miejsca. Kiedy je znajdziesz, nie b�dziesz ju� musia� walczy�". Wr�czy�a mi te� kartk� z tekstem napisanym na maszynie.

Kiedy ju� zosta�em sam, przyjrza�em si� uwa�nie tekstowi. By�a to kserokopia fragmentu Encyklopedii wiedzy wzgl�dnej i absolutnej Edmunda Wellsa, tom II.

Ust�p wybrany przez pann� Van Lysebeth dotyczy� do�wiadczenia, jakiemu poddano w 1998 roku szczury w mie�cie Nancy. Oto co przeczyta�em:

�Szczury s� doskona�ymi p�ywakami. By sprawdzi� t� ich w�a�ciwo��, naukowcy z wydzia�u badania zachowa� Uniwersytetu w Nancy przygotowali klatk� z jednym wej�ciem do tunelu prowadz�cego pod wod� wzd�u� ma�ego baseniku. Nie ma mo�liwo�ci wydostania si� na powierzchni�, gdy� tunel zamkni�ty jest od g�ry za pomoc� p�yty. Szczury musz� wi�c przep�yn�� na bezdechu ca�y basen, by dotrze� do po�ywienia wydawanego przez podajnik ziaren umieszczony na drugim ko�cu. Z pocz�tku wszystkie szczury pr�bowa�y p�ywa� po ziarno. Po jakim� czasie rozdzieli�y mi�dzy siebie r�ne role. W klatkach licz�cych sze�� szczur�w pojawi�y si� dwa osobniki wykorzystuj�ce pozosta�e, dwa wykorzystywane, jedno zwierz� samodzielne i jedno popychad�o.

Wykorzystywane szczury p�yn�y po ziarna, a wykorzystuj�ce je zabiera�y. Dopiero gdy te si� nasyci�y, zwierz�ta wykorzystywane o�miela�y si� same po�ywi�. Popychad�o za�, niezdolne do przep�yni�cia basenu ani do sterroryzowania pozosta�ych, nie mia�o innego wyboru, jak tylko zadowoli� si� resztkami.

Wszystkie szczury maltretowa�y popychad�o, wszystkie szczury wykorzystuj�ce bi�y wykorzystywanych � zapewne w celu przypominania o przydzielonej im roli. Najbardziej zaskakuj�cy jest jednak fakt, �e je�li w jednej klatce zgromadzi si� sze�ciu wykorzystuj�cych, zwierz�ta te b�d� walczy� ca�� noc, a nad ranem pojawi si� zn�w dw�ch wykorzystuj�cych, dw�ch wykorzystywanych, jeden dzia�aj�cy samodzielnie i jedno popychad�o.

Podobnie stanie si�, je�li zbierzemy razem szczury wykorzystywane, samodzielne albo popychad�a. W ka�dym przypadku podzia� r�l b�dzie ten sam.

Eksperyment modyfikowano, wprowadzaj�c do klatki nawet dwie�cie szczur�w. Po d�ugiej nocnej bitwie rankiem zaobserwowano, �e powsta�a klasa wykorzystuj�cych, kt�ra wytworzy�a sobie kilka warstw podw�adnych. Ci nie musieli ju� nawet terroryzowa� wykorzystywanych, gdy� inni robili to za nich. Co ciekawe: znajduj�ce si� na samym dole popychad�a by�y jeszcze bardziej maltretowane. Jak gdyby na znak ostrze�enia, trzy z nich zosta�y po�wiartowane przez pozosta�ych towarzyszy i ukrzy�owane na siatce klatki.

Naukowcy z Nancy poszli jeszcze dalej w swoich badaniach. Otworzyli czaszki zwierz�t bior�cych udzia� w do�wiadczeniu i zrobili sekcj� ich m�zg�w. Okaza�o si�, �e zwierz�ta, u kt�rych znaleziono najwi�cej oznak stresu, nie by�y popychad�ami lub osobnikami wykorzystywanymi, lecz w�a�nie wykorzystuj�cymi, kt�re ba�y si� utraty swojego uprzywilejowanego statusu i konieczno�ci p�ywania po po�ywienie".

Wielokrotnie wracam do tego artyku�u, by lepiej zrozumie� jego znaczenie. Dlaczego pannie Van Lysebeth zale�a�o, bym przeczyta� w�a�nie ten tekst? Zapewne, cytuj�c jej s�owa, ma on mi u�atwi� �znalezienie mojego miejsca na ziemi". Gdy tylko zbierze si� wi�cej ni� dw�ch osobnik�w, w�r�d ludzi zaczynaj� powstawa� zale�no�ci � wy�aniaj� si� wykorzystuj�cy i wykorzystywani. Dlatego w�a�nie rewolucjoni�ci z pok�adu �Bounty", buntownicy i ideali�ci, w ko�cu pozabijali si� nawzajem. To wyja�nia�oby tak�e pora�k� komunizmu i chrze�cija�stwa, a tak�e pora�k� ka�dego innego ruchu politycznego, maj�cego u swych podstaw bunt, utopi� lub mistycyzm.

Edmund Wells opisuje w gruncie rzeczy przekle�stwo �ycia w grupie. Jakiekolwiek by by�y oryginalne intencje, zawsze znajdzie si� kto�, kto b�dzie chcia� wej�� innym na g�ow�. A je�li nawet wykorzystuj�cy odm�wi� wype�niania przydzielonej im roli, wykorzystywani zmusz� ich do tego! Robotnicy wymagaj� tego od swoich prze�o�onych, wyznawcy od swoich guru, a obywatele od prezydent�w. Wolno�� napawa ludzi strachem przed samodzielnym my�leniem i braniem na siebie odpowiedzialno�ci�

Chc� by� jednostk� Autonomiczn��

Oraz Anarchist�, Autodydakt� i Agnostykiem.

Moje �yczenie si� spe�ni�o. Rodzice przestali si� k��ci�. Sze�� miesi�cy temu, zamiast �do widzenia", przed wyj�ciem z domu tata zawo�a�: �Mam ju� do�� �ycia z histeryczk� i anorektyczk�! Rozwodz� si�, m�j adwokat skontaktuje si� z tob�". Mam szesna�cie lat. Jestem ju� du�a. Zarabiam na �ycie. Nie b�d� ju� marnowa� moich modlitw na pro�by o pogodzenie si� rodzic�w. Wol� prosi� o co�, co sprawi przyjemno�� mnie samej.

Wczoraj w nocy �ni�o mi si�, �e wygra�am konkurs pi�kno�ci. Wszyscy padali mi do st�p i m�wili, �e jestem najszczuplejsza i najpi�kniejsza. Wygl�da mi to na nowy cel, kt�ry powinnam osi�gn��: wygra� eliminacje do konkursu Miss Universe. Zabawne okre�lenie, Miss Universe� Tak jakby jury by�o przekonane, �e nigdzie poza Ziemi�, w ca�ym kosmosie, nie ma pi�kniejszej�

W poprawczaku �wicz� m�j talent pokerzysty. Udaje mi si� rozszyfrowa� nie tylko wyraz twarzy przeciwnik�w, lecz tak�e niemal niezauwa�alne ruchy r�k, ramion, skurcze �renicy.

Udaje mi si� nawet, nie patrz�c na kogo� bezpo�rednio, wyczu�, �e jego brwi lekko si� unosz� z zaskoczenia lub zadowolenia. Umiem te� czyta� z �y�ek na twarzy: pulsowanie w skroni lub na szyi. Ruch jab�ka Adama wskazuje na to, �e kto� prze�kn�� �lin�. Lecz najbardziej wymown� cz�ci� cia�a s� wargi.

Niewiarygodne, jak te dwa r�owe mi�nie potrafi� zdradza� my�li moich przeciwnik�w. Niewielu graczy potrafi zapanowa� nad ustami. Je�li o mnie chodzi, znalaz�em na to spos�b � zapu�ci�em w�sy, kt�re ocieniaj� t� cz�� twarzy. Maj� one jeszcze t� zalet�, �e zas�aniaj� rynienk� nad moj� g�rn� warg�, zbyt g��bok�, przypominaj�c� zaj�cz� warg�.

Gram ze stra�nikami. O papierosy. Nalegaj�, bym pi� z nimi w�dk�; wyobra�aj� sobie, �e pijany b�d� mia� mniejsze szcz�cie. Nie wiedz� jednak, �e w�dk� znam od dawna, odk�d by�em w brzuchu mojej matki. Udaj�, �e jestem lekko wstawiony. I zn�w wygrywam.

��Na pomoc!

Rozpoznaj� g�os Wani. Biegn�, porzuciwszy sekwens w kolorze, na kt�ry postawi�em dwie�cie papieros�w. Po raz kolejny m�j przyjaciel wpakowa� si� w sytuacj� bez wyj�cia. Jaki� olbrzym stara si� w�a�nie pozbawi� go przytomno�ci. Jak zwykle ratuj� mojego podopiecznego, ale Wania korzysta z okazji, wydobywa nie wiadomo sk�d jak�� butelk� i roztrzaskuje j� na czaszce napastnika. Ten zwala si� ci�ko na ziemi�.

Po chwili nadbiegaj� stra�nicy. Za nimi dyrektor. Pyta, kto jest za to odpowiedzialny. Wania wskazuje na mnie. Nagle dociera do mnie, �e on mnie nienawidzi. Nienawidzi mnie od pobytu w sieroci�cu w Sankt Petersburgu, gdy� od tamtego czasu zawdzi�cza mi wszystko. Nienawidzi mnie bardziej za ka�dym razem, gdy przychodz� mu z pomoc�. Niezdolny do sp�acenia swojego d�ugu, popad� w nienawi��.

Wiele rzeczy mo�na wybaczy�, lecz nie to, �e kto� nam pom�g�.

To ju� druga rzecz, jakiej nauczy�em si� w poprawczaku. Pomaga� tylko tym, kt�rzy potrafi� to znie�� i nie b�d� mi tego p�niej wyrzuca�. A niewielu jest takich.

Potem wszystko toczy si� bardzo szybko. Nie pr�buj� nawet przedstawia� mojej wersji wydarze�, wiem, �e nikt mi nie uwierzy. Ka�dy widzi, jaki Wania jest drobny, a ja z kolei ros�y � nikt nie ma w�tpliwo�ci, kto upora� si� z le��c� na ziemi ofiar�.

I tak nie chcia�em zosta� w poprawczaku. Dobrze si� sk�ada. Zostaj� odes�any do azylu dla chorych psychicznie w Brze�ciu.

Niewielka salka wytapetowana jest na czerwono. Wraz ze swoimi bra�mi Nathalie uczestniczy w seansie hipnozy. Jak przysta�o na prawdziwych pasjonat�w, zarezerwowali miejsca w pierwszym rz�dzie.

Mistrzem ceremonii jest Sibelius, francuski hipnotyzer. W �wietle reflektor�w pojawia si� w czarnym smokingu wyko�czonym jedwabiem. Gdy tylko podnosi si� kurtyna, Sibelius zaczyna wychwala� mo�liwo�ci sugestii. Wyg�asza kr�tki wyk�ad naukowy, z kt�rego wynika, �e wystarczy tylko uparcie do czego� przekonywa�, a ludzie nam uwierz�. Twierdzi nawet, �e potrafi�by przekona� ka�dego z obecnych na sali do tego, �e jest desk�. Czy jest kto� ch�tny do tego eksperymentu? Wstaje m�ody m�czyzna w jeansach, podnoszone siedzenie g�o�no trzaska.

Bardzo szybko Sibelius sprawdza, czy nowy kr�lik do�wiadczalny jest czu�y na jego pro�by. �Jest pan sztywny jak deska, ca�kiem sztywny" � powtarza do znudzenia, a� wreszcie wo�a: �Jest pan desk�! Sztywny jak deska, nie mo�e si� pan ruszy�, jest pan desk�, desk�!". Przy pomocy nastoletniej asystentki, niewiele starszej od Nathalie, mistrz uk�ada zahipnotyzowanego m�czyzn� mi�dzy dwoma krzes�ami: g�owa le�y na jednym, nogi na drugim. Zaprasza trzech widz�w, by wspi�li si� na brzuch kr�lika do�wiadczalnego, kt�ry jak to porz�dna deska, nie ugina si� pod ich ci�arem.

Owacje.

Nathalie Kim klaszcze ze wszystkich si�. Ta sztuczka jest jakby potwierdzeniem jej w�asnej pracy. Mimo niewielkiego nak�adu si� dziewczyna radzi sobie nie gorzej ni� zawodowiec.

Tym razem Sibelius wzywa na scen� pi�ciu ochotnik�w. Nathalie rzuca si� pierwsza, ubrana w mu�linow�, indyjsk� sukienk� i fio�kowo-niebieskie bolerko. Czarne proste w�osy opadaj� jej na ramiona.

Hipnotyzer rozdaje swoim go�ciom banany, zach�ca ich, by obrali je ze sk�ry i spr�bowali, jak smakuj�.

��Jak smakuje ten owoc? � pyta.

��Jak banan � odpowiadaj� wszyscy ch�rem.

��Doskonale. Teraz przekonam was do tego, �e to nie jest �aden banan, lecz kwa�na cytryna!

Nathalie zaczyna przygl�da� si� uwa�nie bananowi, kt�ry trzyma w r�kach. Sibelius zwraca si� do niej.

��Panienka ma �liczne, z�ote okulary. Jest panienka kr�tko- czy dalekowidzem?

��Kr�tkowidzem � odpowiada dziewczynka.

��Bardzo mi przykro zatem. Ta sztuczka nie dzia�a na kr�tkowidz�w. Prosz� wr�ci� na swoje miejsce. Potrzebny nam b�dzie inny ochotnik, najlepiej bez okular�w.

Nathalie wraca do swoich braci.

��Wyprosi� mnie, bo odkry�am jego szachrajstwo. W sk�rce banana znajduje si� male�ka dziurka. Musia� tam wstrzykn�� sok z cytryny za pomoc� strzykawki.

Na scenie wszyscy ochotnicy obieraj� swoje banany i ka�dy po kolei potwierdza, �e wyczu� w nim smak cytryny.

Brawa. Nathalie Kim wstaje i wo�a:

��To oszust! � z w�ciek�o�ci� w g�osie dziewczynka demaskuje strategi� mistrza.

Sala milknie na chwil� oszo�omiona, lecz po chwili rozlegaj� si� pierwsze g�osy: �Chcemy zwrotu za bilety, chcemy zwrotu za bilety". W�r�d gwizd�w i szyderczych okrzyk�w Sibelius znika za kulisami. Kurtyna opada, a ochotnicy wracaj� na swoje miejsca, zbici z tropu.

Nathalie korzysta z zamieszania i wymyka si� do garderoby, gdzie artysta siedzi przed lustrem i zmywa makija�, staraj�c si� nie poplami� swojego stroju scenicznego.

��Co za tupet, �eby tu przyj��! Zepsu�a mi panienka ca�y wyst�p. Prosz� natychmiast st�d wyj��!

Nathalie nic sobie nie robi z takiego przyj�cia.

��Ca�kowicie zdyskredytowa� pan hipnoz�, jaka szkoda! Zapewne nie wierzy pan w ni� wystarczaj�co. Ja jednak wiem, �e to dzia�a i metoda ta powinna opu�ci� cyrki i jarmarczne estrady, by wej�� na uniwersytety i do laboratori�w!

��Ma panienka racj� � m�wi Sibelius spokojniejszym tonem, nadal przemywaj�c twarz g�beczk�. � Hipnoza dzia�a, ale nie za ka�dym razem. Ja jednak nie mog� bra� na siebie tego ryzyka i zepsu� sobie wyst�pu. Jestem wi�c zmuszony ucieka� si� do zabezpiecze�.

��Jakich zabezpiecze�?

��Skoro interesuje si� panienka hipnoz�, powinna wiedzie�, �e dzia�a ona zaledwie na 20 procent ludzi. Zygmunt Freud zda� sobie z tego spraw�, gdy� stosowa� t� metod� na swoich pacjentach. Podczas moich spektakli musz� prosi� o pomoc znajomych, kt�rzy zg�aszaj� si� na ochotnik�w.

Nathalie Kim marszczy brwi.

��A wi�c zna si� pan na hipnozie?

��Oczywi�cie! � oburza si� artysta. � Studiowa�em j� bardzo dog��bnie. Robi�em nawet do�wiadczenia naukowe.

Dostrzegaj�c przygan� na �licznej twarzyczce swojej rozm�wczyni, Sibelius wzdycha:

��Trzeba przecie� jako� zarabia� na �ycie. Mam rodzin� na utrzymaniu! Prosz� nie ocenia� ludzi pochopnie. Zobaczy panienka, �e kiedy� te� b�dzie musia�a sobie jako� radzi�, by wykarmi� swoje dzieci.

Nie chc�c straci� ani jednego s�owa z ca�ej tej sceny, Raoul I ja niemal przylepili�my nosy do kuli. Zachwycony, m�j przyjaciel zwierza mi si�, �e ma niepowtarzaln� okazj� rozwi�zania zagadki ma�ej Koreanki.

��Przy pomocy tego szarlatana?

��To nie jest wcale szarlatan � przerywa mi Razorbak. � Jest ca�kiem dobrym medium. Czuj�, �e mam nad nim w�adz�.

��Naprawd�?

��Tak, tak, ju� si� z nim ��cz�. Tak jak z kotem. Istotnie, w dole Sibelius wygl�da, jak gdyby dopad�a go migrena. Obejmuje d�o�mi g�ow�, Nathalie postanawia si� wi�c dyskretnie wycofa�.

��Prosz� nie odchodzi� � m�wi Sibelius. � Nie przeszkadza mi panienka, tylko� co� mi m�wi, �e musz� teraz koniecznie panienk� zahipnotyzowa�

Wreszcie pojmuj�, o co chodzi mojemu wsp�lnikowi. Rzeczywi�cie, w�a�nie nadarza si� okazja, by dowiedzie� si� czego� wi�cej o Nathalie.

��Wie panienka, na czym polega hipnoza? � pyta Sibelius.

��Tak, nie chwal�c si�, razem z moimi bra�mi nauczyli�my si� jej podstaw i musz� przyzna�, �e mieli�my ca�kiem niez�e rezultaty.

M�czyzna przerywa jej:

��Czy praktykowa�a ju� panienka regresj�?

��Nie, a c� to takiego?

��To cofni�cie si� do poprzednich wciele� � wyja�nia Sibelius.

Nathalie Kim wydaje si� zaintrygowana.

��Czy to niebezpieczne? � pyta, by zyska� na czasie.

��Nie bardziej ni� sama hipnoza � odpowiada artysta, poprawiaj�c fryzur�.

��Czego do�wiadcz�?

��W�asnych narodzin i by� mo�e ujrzy panienka swoje poprzednie �ycie.

Raoul nalega, by jego m�oda podopieczna zgodzi�a si� na eksperyment. Odnosz� wra�enie, �e robi to wbrew sobie. Sibelius zamyka drzwi na zasuwk�, wy��cza z gniazdka telefon i nakazuje dziewczynce, by zamkn�a oczy i si� zrelaksowa�a.

Eksperyment rozpocz�ty.

Sibelius ka�e jej wyobrazi� sobie schody, kt�rymi ma zej�� dziesi�� stopni w g��b swojej pod�wiadomo�ci. Tak jak podczas nurkowania, nale�y dzieli� podr� na etapy. Zej�cie dziesi�� stopni w d� � lekkie rozlu�nienie. Kolejne dziesi�� stopni � g��boki relaks. Dalsze dziesi�� � lekka hipnoza. Na poziomie czterdziestu stopni Nathalie znajduje si� ju� pod wp�ywem g��bokiej hipnozy.

��Prosz� przywo�a� w pami�ci wczorajszy dzie� i mi go zrelacjonowa�.

Powieki Nathalie opuszczone s� na czarne jak w�giel oczy, dziewczynka opisuje banalny dzie�, jaki sp�dzi�a z bra�mi w ambasadzie, studiuj�c ksi��ki na temat buddyzmu tybeta�skiego i szamanizmu.

��Prosz� teraz opisa� nam dzie� sprzed tygodnia.

Nathalie ci�gnie swoj� opowie�� na temat jeszcze jednego poranka i jeszcze jednego popo�udnia � ca�kowicie bez znaczenia.

��Co si� wydarzy�o dok�adnie miesi�c temu?

Dziewczynka waha si�, lecz po chwili sobie przypomina.

Podobnie rzecz ma si� z wydarzeniami sprzed roku, pi�ciu i dziesi�ciu lat. Nathalie szuka w my�lach, troch� si� j�ka, a� wreszcie opowiada. Sibelius postanawia postawi� j� w obliczu jej w�asnych narodzin.

Jednocze�nie zdziwiona i wzruszona Koreanka m�wi, �e widzi si� w�a�nie opuszczaj�c� brzuch matki.

���wietnie. Prosz� spojrze� w twarz p�odowi i na�o�y� na ni� swoje dawne oblicze, twarz osoby, kt�r� by�a panienka w poprzednim wcieleniu. Prosz� si� w ni� uwa�nie wpatrzy� i prze�y� raz jeszcze jej ostatnie chwile.

Nathalie Kim wstrz�saj� dreszcze. Temperatura jej cia�a wzrasta gwa�townie, a twarz zaczyna wykrzywia� si� w nerwowych grymasach. Raoul dok�adnie instruuje Sibeliusa, o co ten ma pyta� dziewczynk�. Ma go pod ca�kowit� kontrol�.

Pytam przyjaciela:

��Czy mo�emy tak post�powa�?

��Nie wiem, zobaczymy.

W�t�e cia�ko jego klientki wstrz�sane jest spazmami. Dziewczynka wije si� niczym w��.

��Przesta�, Raoul. Widzisz przecie�, �e dziecko cierpi. Ka� temu Sibeliusowi przerwa� seans.

��Niemo�liwe, jak si� zacz�o, trzeba dobrn�� do ko�ca.

Nathalie otwiera szeroko oczy, lecz jej wzrok si�ga poza pok�j � zwr�cony jest w przesz�o��.

��Co panienka widzi?

Nathalie wygl�da na ogarni�t� panik�. Oddycha z trudem, niemal si� dusi. Na bolerku pojawiaj� si� �lady potu.

��Przesta�, Raoul. Przesta�.

��Tak blisko celu? Nie ma mowy. Potem musia�bym zaczyna� wszystko od nowa.

��Co panienka widzi? Co panienka widzi? � powtarza hipnotyzer.

Nathalie przez chwil� miota si� niespokojnie, wreszcie nieruchomieje, jakby zastyg�a na widok jakiej� przera�aj�cej sceny. Zaczyna m�wi�, lecz jej g�os brzmi zupe�nie inaczej:

��Umieram. Ton�. Dusz� si�. Na pomoc!

��Wszystko b�dzie dobrze, jestem tutaj � uspokaja j� Sibelius. � Prosz� si� cofn�� dalej w g��b poprzedniego �ycia, a wtedy wydostanie si� panienka z wody.

Strach rzeczywi�cie powoli opuszcza Nathalie. Dziewczynka ju� spokojnym tonem opowiada, dlaczego si� topi�a. K�pa�a si�, na Bali, gdy wielka fala porwa�a j� daleko od brzegu. Nie uda�o jej si� dotrze� z powrotem. Czu�a, jak woda wype�nia jej p�uca. St�d wzi�y si� jej dzisiejszy l�k przed wod� i ataki astmy.

Rozwi�zanie tajemnicy poprzedniego wcielenia dodaje Nathalie pewno�ci siebie i sk�ania j� do dalszej podr�y w przesz�o��. Dziewczynka opisuje swoje �ycie codzienne na wyspie archipelagu indonezyjskiego, muzyk�, jedzenie, z�o�one regu�y �ycia spo�ecznego, nauk� ta�ca, trudno�ci ze zgromadzeniem kwoty niezb�dnej do zakupu kostiumu scenicznego, �wiczenie palc�w, by da�y si� jak najbardziej wygina�.

��Uda�o si� � grzmi rozradowany Raoul. � Trafili�my w sam �rodek jej duszy. Nikt poza ni� nie ma dost�pu do tego intymnego sejfu.

Nathalie relacjonuje swoje �ycie tancerki, a potem jeszcze wcielenie gracza na tam-tamie w Wybrze�u Ko�ci S�oniowej, malarza miniaturzysty z Malty i rze�biarza w drewnie z Wyspy Wielkanocnej.

Raoul koncentruje si� na sterowaniu s�owami medium.

��A mi�dzy tymi dwoma wcieleniami, co si� dzia�o? � pyta hipnotyzer.

Nathalie milczy d�u�sz� chwil�.

��Co si� wydarzy�o mi�dzy dwoma wcieleniami? � nalega Sibelius.

Koreanka nadal milczy. Przesta�a si� porusza�. Ledwo oddycha. Wydaje si� spokojna, jak gdyby wreszcie otoczy�a j� normalno��, kt�ra jej nie przera�a.

��Ja�

��Gdzie si� panienka znajduje?

��Ja� ja� jestem gdzie indziej.

��Gdzie? Gdzie? Na jakim kontynencie?

Zn�w dreszcze.

��Gdzie indziej. Nie na Ziemi.

Prawie s�ysz� g�os Raoula, nak�adaj�cy si� na g�os Sibeliusa.

��Nie na Ziemi?

��Wcze�niej� w moim poprzednim wcieleniu, �y�am� �y�am na innej planecie.

TRZY REAKCJE: W swoim dziele Pochwa�a ucieczki biolog Henri Laborit twierdzi, �e wystawiony na pr�b� cz�owiek ma do wyboru trzy mo�liwo�ci: 1) walczy�, 2) nie robi� nic lub 3) ucieka�. Walczy�: to najbardziej naturalna i najzdrowsza postawa. Cia�o nie ponosi �adnych szk�d psychosomatycznych. Cios zadany zmienia si� w cios oddany. Ta postawa ma jednak kilka wad. Przede wszystkim wprowadza nas w spiral� powtarzaj�cej si� agresji. Zawsze ko�czy si� na tym, �e napotykamy kogo� silniejszego od nas, kto nas nokautuje.

Nie robi� nic: chodzi o prze�kni�cie �alu i takie nasze dzia�anie, jak gdyby�my nie dostrzegli agresji. Postawa ta jest najlepiej przyj�ta i najbardziej rozpowszechniona we wsp�czesnym spo�ecze�stwie. Nazywamy j� �zahamowaniem dzia�ania". Mamy ochot� spra� przeciwnika po pysku, ale bior�c pod uwag� ryzyko, �e znajdziemy si� w centrum uwagi, �e sami oberwiemy i wejdziemy w spiral� agresji, wolimy st�umi� t� w�ciek�o��. Tym samym �w cios, kt�rego nie zadamy przeciwnikowi, trafia w nas samych. Tego typu sytuacje stwarzaj� wprost idealne warunki do rozwoju chor�b psychosomatycznych: wrzod�w, �uszczycy, newralgii, reumatyzmu.

Trzeci� mo�liwo�ci� jest ucieczka. Istnieje kilka ich rodzaj�w: Ucieczka chemiczna: alkohol, narkotyki, tyto�, �rodki antydepresyjne, uspokajaj�ce i nasenne. Ucieczka taka pozwala na wymazanie lub przynajmniej na z�agodzenie prze�ytej agresji. Zapominamy. Majaczymy. �pimy. Wszystko, co z�e, mija. Niestety ten typ ucieczki rozmywa r�wnie� rzeczywisto�� i krok po kroku dany osobnik traci kontakt ze �wiatem.

Ucieczka geograficzna: polega na nieustannym przemieszczaniu si�. Zmieniamy prac�, przyjaci�, kochank�w, miejsce zamieszkania. Wysy�amy nasze problemy w podr�. To ich nie rozwi�zuje, a jedynie zmienia ich otoczenie, co mimo wszystko jest ju� samo w sobie od�wie�aj�ce.

Wreszcie ucieczka artystyczna: polega na przekszta�ceniu w�ciek�o�ci, z�o�ci i b�lu w dzie�o sztuki, filmy, muzyk�, powie�ci, rze�by, obrazy� Wszystko, czego nie pozwalamy sobie wypowiedzie� na g�os, wk�adamy w usta fikcyjnym bohaterom. Mo�e to nas wprowadzi� w stan katharsis.

Ci, kt�rzy zobacz�, jak bohaterowie mszcz� ich w�asne zniewagi, sami poczuj� si� lepiej.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

��Na innej planecie! Chyba sobie �artujecie!

Tym razem Freddy Meyer jest poruszony. Owszem, nasz przyjaciel jest przekonany, �e ludzko�� zmierza ku zag�adzie, lecz mimo wszystko ciekawo�� bierze w nim g�r�. Chce si� dowiedzie�, jak dzia�a �inna ludzko��", gdzie� tam, daleko. Chcia�by wiedzie�, czy autodestrukcja jest cech� charakterystyczn� wszystkich planet zamieszkanych przez gatunki obdarzone inteligencj�, czy te� zarezerwowana jest tylko dla ludno�ci ziemskiej.

Siada i zach�ca nas, by�my do niego do��czyli. Pozycja siedz�ca nie jest najbardziej komfortowa ze wszystkich mo�liwych, gdy� tak czy owak lewitujemy, ale jest to zwyk�e ludzkie przyzwyczajenie, kt�rego na�ladowanie sprawia nam przyjemno��. Zapewne przypomina nam ona o tych d�ugich dyskusjach przy kolacji, kt�re niegdy� prowadzili�my, siedz�c wok� du�ego sto�u w Buttes-Chaumont.

��Znalezienie tej planety nie b�dzie rzecz� �atw� � prawi rabin. � Nasza galaktyka, Droga Mleczna, liczy 200 miliard�w gwiazd. Wok� ka�dej z nich wiruje oko�o dziesi�ciu planet, wi�c jest co robi�, przyjaciele.

Raoul przypomina, �e odk�d uwolnili�my si� od naszego cia�a, mo�emy podr�owa� z zawrotn� pr�dko�ci�.

��To prawda, lecz przemieszczanie si� po olbrzymim kosmosie mo�na por�wna� do bardzo wolnego poruszania si� po ma�ym terytorium� Wszystko jest wzgl�dne � podkre�la Freddy.

��No i od czego zacz��? Dok�d si� kierowa�? Rozgl�danie si� za zamieszkan� planet� w�r�d niezamieszkanych to jak szukanie ig�y w stogu siana � skrzywi�em si� i ja.

Moja uwaga wyra�nie zaciekawi�a Freddy'ego.

��To kwestia metody. �eby znale�� ig�� w stogu siana, wystarczy podpali� siano, a nast�pnie przeszuka� popio�y za pomoc� magnesu.

Jego twarz poja�nia�a. Gdyby nie by� anio�em, i do tego niewidomym, by� mo�e dostrzeg�bym w jego spojrzeniu ten sam p�omie�, kt�ry o�ywia� niegdy� nas samych, gdy wyruszali�my na podb�j innych �wiat�w.

��Chod�cie� pokonajmy granice nieznanego!

Raoul, kt�ry a� dr�y z zadowolenia, dodaje:

��Naprz�d, na podb�j� krainy bog�w!

Od kiedy tato odszed�, mieszkam z mam� i musz� przyzna�, �e nie jest �atwo. Wszystkie te jej humory staj� si� dla mnie coraz trudniejsze do zniesienia.

Wieczorami zazwyczaj jemy kolacj� we dwie i si� k��cimy. Mama wyrzuca mi, �e nie do�� dbam o lini�. Przyznaj�, �e po okresie anoreksji wpad�am w bulimi�. Nieobecno�� taty sprawia, �e wci�� jestem g�odna. Zjadam g�ry ciastek. Ciastka pomagaj� mi znosi� moje �ycie i coraz mniej przyjemn� atmosfer� w studiach fotograficznych.

Panowanie nad swoim cia�em jest rzecz� przyjemn�, ale uwolnienie si� od wszelkich ogranicze� daje mi jeszcze wi�ksz� satysfakcj�.

Mam siedemna�cie lat i odnosz� wra�enie, �e wiele ju� prze�y�am i sporo zjad�am. Gdy chorowa�am na anoreksj�, moja waga spad�a do trzydziestu pi�ciu kilo. Teraz, w fazie bulimicznej, wa�� ju� osiemdziesi�t dwa kilo. Trzeba przyzna�, �e odk�d zacz�am je��, to jem do syta. Nie tylko ciasta, lecz tak�e puszki groszku z pomidorami na zimno. Cukier w kostkach. Majonez wysysam bezpo�rednio z opakowania, jak z butelki. No i do tego chleb z mas�em posypany kakao. Mog� tego zje�� ca�e tony.

Kiedy mama si� do mnie odzywa, to tylko po to, �eby robi� mi wyrzuty. A przecie� tyle razy jej powtarza�am, �e kiedy mnie tak strofuje, robi� si� bardziej g�odna. Efekt bumerangu � po odkryciu polegaj�cym na mo�liwo�ci kontrolowania cia�a dzi�ki przydzielaniu mu ma�ych dawek jedzenia, moja pow�oka coraz bardziej mnie brzydzi. Traktuj� j� jak �mietnik, kt�ry nape�niam, chc�c si� ukara�.

Ca�y czas mam co� w ustach: gum� do �ucia, cukierek, kawa�ek any�kowej ci�gutki�

Odk�d nabra�am cia�a, agencje modelek coraz rzadziej mnie anga�uj�. Znale�li si� co prawda spryciarze, kt�rzy proponowali mi zrobienie sesji �po/przed", kt�re nast�pnie zaprezentuje si� w reklamach jako �przed/po". B�dzie mo�na dzi�ki temu zach�ca� do diet, kt�re mia�y mnie niby cudownie odchudzi�.

Mama ci�gle robi mi wyrzuty. Nie zarabiam ju� tak dobrze, a na dodatek moje ob�arstwo sporo kosztuje. Im bardziej mama jest na mnie z�a, tym wi�kszy odczuwam g��d.

Moje jedyne �r�d�o satysfakcji to Jim. Jim to uroczy ch�opiec. Kt�rego� dnia, kiedy mama rzuca�a we mnie talerzami, przekonuj�c mnie do swoich racji, trzasn�am drzwiami, chc�c uciec daleko od domu, i wtedy spotka�am Jima, s�siada. Studiuje geografi�. Poniewa� bardzo wcze�nie rozpocz�am swoj� karier� modelki, nie uczy�am si� zbyt d�ugo, a zatem kto�, kto jest na studiach, bardzo mi imponuje.

D�ugo rozmawiali�my o dalekich krajach. Jim wyt�umaczy� mi, jak wielki jest �wiat i �e moje problemy s� stosunkowo niewielkie w por�wnaniu z ogromem Ziemi. Spodoba�a mi si� ta my�l. Ca�owali�my si� w �wietle ksi�yca.

Tydzie� p�niej si� kochali�my. To by� m�j pierwszy raz. Niezbyt dobrze mi posz�o.

Pr�buj� przesta� je��, ale nie daj� rady. Moja walka z jedzeniem jest naprawd� za�arta. Zaczynam za�ywa� �rodki przeczyszczaj�ce, �eby jedzenie nie sp�dza�o zbyt du�o czasu w moim ciele. Od niedawna nauczy�am si� te� sprawnie wymiotowa�. Wystarczy w�o�y� dwa palce w g��b gard�a i zwraca si� wszystko do toalety.

Pytam Jima, czy uwa�a, �e jestem gruba.

��Lubi� grube � odpowiada.

M�wi� mu, �e kiedy�, zanim przyty�am, by�am tak pi�kna, �e mia�am nadziej� zosta� Miss Universe. Odpowiada, �e dla niego ju� jestem najpi�kniejsz� dziewczyn� w ca�ym wszech�wiecie.

Chc�c utrwali� to dobre wra�enie, wol� nie kocha� si� tego wieczora i rozstajemy si� po skromnym poca�unku. Moja determinacja ro�nie w si��. Musz� odzyska� kontrol� nad swoim cia�em. Zostan� Miss Universe.

Przekonuj� mam�, �e potrzebna mi liposukcja. I zn�w Ambrosio Di Rinaldi, Micha� Anio� skalpela, bierze si� za mnie. Jestem w pe�ni �wiadoma podczas zabiegu, kt�ry wykonuje si� pod miejscowym znieczuleniem. Ambrosio wprowadza w moje uda grube rurki, a nast�pnie uruchamia pomp� wysysaj�c�. W huku silnika dieslowskiego z mojego cia�a wyp�ywa p�yn, kt�ry gromadzi si� w prze�roczystych zbiornikach. Z pocz�tku jestem nieco zaskoczona, widz�c, �e wysysana jest g��wnie krew � boj� si�, �e si� ca�kowicie wykrwawi�. Jednak po chwili krew blednie, przybiera r�owawy odcie�, wreszcie zmienia si� w jasnor�ow� kremow� substancj�. Krem chantilly z grenadyn�. Ambrosio di Rinaldi wyja�nia mi, �e musi umieszcza� cewki w r�nych miejscach, by unikn�� dziur, zwanych w �argonie medycznym �efektem blachy falistej".

Ambrosio jest mo�e drogi, ale na szcz�cie to mistrz w unikaniu �efektu blachy falistej".

Po kremowej substancji pojawia si� substancja o konsystencji ciasta. Mistrz wydobywa nadmiar t�uszczu z moich ud, co cieszy mnie tym bardziej, �e nawet podczas fazy anorektycznej chud�am w g�rnej cz�ci cia�a, a nie w dolnej.

Gdy opuszczam klinik�, Jim przynosi mi kwiaty. Ale teraz, kiedy zn�w jestem szczup�a i pi�kna, nie ma mowy, �ebym zosta�a z go�ciem, kt�ry gustuje w grubaskach!

Chc� zosta� Miss Universe.

Narzeka�em na poprawczak dla nieletnich przest�pc�w w Nowosybirsku, ale teraz widz�, �e nies�usznie. Azyl dla psychicznie chorych w Brze�ciu jest o wiele gorszy.

W poprawczaku jedli�my zepsute odpadki, tutaj natomiast nie dostajemy wcale mi�sa. Podobno �wiry staj� si� wtedy bardziej agresywne.

W poprawczaku w materacach k��bi�y si� pluskwy. Tutaj �pimy w hamakach z �a�cuch�w ze stali nierdzewnej.

W poprawczaku cuchn�o zgnilizn�, tutaj czu� wsz�dzie eter. Tam wszystko by�o brudne, tutaj wszystko jest czyste.

Tam narzeka�em na nocne wrzaski, tutaj s�ysz� �miechy. Straszliwe �miechy.

Tutaj mam tylko jednego s�siada � Aleksandra.

Aleksander przez ca�� noc m�wi do siebie. Twierdzi, �e wszyscy wkr�tce umrzemy. Je�d�cy Apokalipsy ju� osiod�ali swe konie. �elazo, ogie�, woda i l�d wymierz� nam kar� i zap�acimy za nasze b��dy. Nast�pnie Aleksander kl�ka, by modli� si� i wrzeszcze� ca�ymi godzinami, bij�c si� przy tym w pier�: �Odkupienie! Odkupienie!". Nagle nieruchomieje i przez reszt� nocy j�czy: �Ummmrrr� Ummrrr�".

Wczoraj Aleksander umar�. Zabi�em go. Nie mia�em nic przeciwko niemu. Raczej chcia�em odda� mu przys�ug�. Udusi�em go skarpetk�, by uwolni� go od tego �ycia, w kt�rym nie umia� si� odnale��. W jego spojrzeniu widzia�em raczej wdzi�czno�� ni� w�ciek�o��.

Po tym incydencie piel�gniarze zawlekli mnie na oddzia� izolatek neurosensorycznych. Za czas�w stalinowskich poddawano tu ludzi torturom. Dzisiaj miejsce to zmieni�o si� w rodzaj �mietnika dla szale�c�w, nad kt�rymi trudno zapanowa�. Piel�gniarze twierdz�, �e po miesi�cu osamotnienia sensorycznego pacjenci nie pami�taj� ju� nawet, jak maj� na imi�. A kiedy postawi si� ich przed lustrem, m�wi�: �Dzie� dobry panu".

�api� mnie. Wyrywam si�. We czterech wpychaj� mnie do izolatki.

��NIEEEEE!

Trzask.

Pomieszczenie jest pomalowane na bia�o, nie ma okien. Nie ma nic. �ciany s� bia�e. Go�a �ar�wka �wieci si� dzie� i noc, nie ma wy��cznika. Nie dociera tu �aden d�wi�k. Brak jakichkolwiek znak�w �wiadcz�cych o obecno�ci cz�owieka, pr�cz tego, kt�ry co osiem godzin podaje przez otw�r wodnist� zup�.

Trac� poczucie czasu. Z mojego m�zgu robi si� papka. Nie mog� nawet pope�ni� samob�jstwa, uderzaj�c g�ow� o �cian�, bo te s� wy�o�one g�bk�. Pr�bowa�em mimo wszystko, wpychaj�c sobie j�zyk do gard�a, jednak zawsze pojawia� si� instynktowny odruch, kt�ry zmusza� mnie do odkaszlni�cia i zaczerpni�cia powietrza.

Wydawa�o mi si�, �e si�gn��em ju� dna. Teraz wiem, �e mo�na upa�� jeszcze ni�ej.

Tym razem jednak, nawet przy wielkim wysi�ku wyobra�ni, nie widz�, w jaki spos�b sytuacja mog�aby si� jeszcze bardziej pogorszy�. Gdybym znalaz� si� w sali tortur, mia�bym przynajmniej nieco ruchu wok� siebie, kaci toczyliby ze sob� rozmowy, m�g�bym zaczepi� wzrok na maszynach, narz�dziach i ca�ym wystroju.

Tutaj nie ma nic. Nic.

Tylko twarz mamy, kt�ra jawi mi si� co rano, m�wi�c: �By�e� niegrzeczny, za kar� zamkn� ci� w szafie na ca�e �ycie".

Traktuj� mnie tu gorzej ni� zwierz�. Nikt nie o�mieli�by si� zamkn�� zwierz�cia w bia�ym d�wi�koszczelnym pomieszczeniu na ca�e lata i wci�� je karmi�. Zwierz�ciu pozwolono by po prostu zdechn��. Mnie si� �ywi, �ebym nie pad� z g�odu, tylko �ebym straci� rozum. Tutaj nie leczy si� wariat�w. Bierze si� normalnych ludzi i sprawia, �e zmieniaj� si� w szale�c�w. Mo�e jest to spos�b na przej�cie kontroli nad spo�ecze�stwem?

Musz� wytrwa�.

Mam wra�enie, �e moja g�owa to wielka biblioteka, z kt�rej wyrzucane s� ksi��ki. Za ka�dym razem gdy znika jedna ma�a ksi��eczka, wysypuj� si� z niej wyrazy, a ja trac� s�ownictwo. Nast�pnie wyrzuca si� wi�ksze tomy � moje wspomnienia. Jakie by�o moje wcze�niejsze �ycie? Pami�tam pokera, Piotra (nazywa� si� Piotr czy mo�e Borys?), trzej �W" (Wasyl, Wania� i, dobry Bo�e, jak�e si� nazywa� ten trzeci? Taki gruby�). Chwytam si� pojedynczych wspomnie�. W pokerze mo�e by� para, dwie pary, kareta i� (no jak�e si� nazywa ten uk�ad z trzema identycznymi kartami i jedn� par�?).

My�li rodz� si� w moim umy�le, a nast�pnie przeskakuj� jak ig�a po zniszczonej p�ycie, robi�c miejsce kolejnym. Odnosz� wra�enie, �e nie udaje mi si� doko�czy� �adnej my�li.

Tylko matka pozostaje wyryta rozgrzanym do czerwono�ci �elazem w moim m�zgu. Pami�tam ka�dy grymas jej twarzy z dnia, w kt�rym mnie porzuci�a na dziedzi�cu przed ko�cio�em. Chwytam si� tego b�lu. Dzi�kuj� ci, mamo, przynajmniej na co� mi si� przydasz. Matka jest ostatnim dowodem na moje istnienie. Okre�lam si� poprzez w�ciek�o��, jak� odczuwam w stosunku do niej. Pewnego dnia by� mo�e zapomn�, jak mam na imi�, nie b�d� ju� si� rozpoznawa� w lustrze, ale z ca�� pewno�ci� b�d� o niej pami�ta�.

Wreszcie kt�rego� ranka, popo�udnia czy te� wieczoru (min�� tydzie�, miesi�c czy rok?) drzwi si� otwieraj�. Mam si� stawi� u dyrektora azylu.

Id�c, rozkoszuj� si� najdrobniejszymi informacjami, jakie docieraj� do mojego m�zgu. Zapach chloru, �uszcz�ca si� farba na �cianach korytarzy, �miechy w oddali, d�wi�k krok�w, skrawki nieba przeb�yskuj�ce przez zakratowane okna, dotyk r�ki piel�gniarzy, kt�rzy trzymaj� mnie za ramiona, gdy� r�ce wci�� s� uwi�zione w kamizelce zwi�zanej na plecach. Ka�de szczekni�cie: �Naprz�d", �Za nami", brzmi dla mnie jak najpi�kniejsza melodia.

Zostaj� wepchni�ty do gabinetu dyrektora. Ko�o niego stoi m�czyzna w mundurze. Mam wra�enie, jakbym ponownie prze�ywa� t� sam� scen�, gdy milicjant ratuje mnie od zamarzni�cia na schodach ko�cio�a lub gdy pu�kownik armii powietrznej przychodzi po mnie do sieroci�ca, chc�c zaoferowa� mi rodzin�. Ciekawe, co ten mi zaproponuje?

Dyrektor patrzy na mnie z wyrazem obrzydzenia na twarzy. My�l� o mamie. Mo�e wiedzia�a, co mnie czeka i chcia�a mi oszcz�dzi� tych wszystkich cierpie�.

��Chcemy ci zaoferowa� ostatni� szans� na odkupienie twoich win. W Czeczenii zn�w trwaj� walki. Straty w ludziach s� wi�ksze, ni� zak�adali�my. Armia potrzebuje ochotnik�w, kt�rzy wyrusz� na front. Pu�kownik piechoty Dukuskoff, tutaj obecny, stoi na czele oddzia��w szturmowych. Dajemy ci wyb�r: mo�esz zosta� tutaj w izolatce albo by� wcielonym do jednostki komandos�w.

Uda�o mi si� sprzeda� moje opowiadania do pewnego czasopisma drukuj�cego teksty science fiction. Dzi�ki temu zdobywam pierwsze w�asne pieni�dze. W nagrod� wyje�d�am sobie na wakacje na wybrze�e baskijskie. Tam spotykam Anais.

Anais jest malutk� brunetk�, niezwykle poci�gaj�c�, kt�ra nieco przypomina mi Martine, z tym �e jej twarz jest bardziej okr�g�a. Kiedy Anais si� u�miecha, w jej policzkach robi� si� dwa do�eczki.

Z Anais ci�gle mamy ataki �miechu. Nie m�wimy nic, patrzymy tylko na siebie i wybuchamy �miechem, bez powodu. Nasz dobry humor wszystkich denerwuje, co sprawia, �e nasze porozumienie jest jeszcze g��bsze.

Po powrocie obiecujemy sobie spotyka� si� najcz�ciej, jak tylko to b�dzie mo�liwe. Ale Anais mieszka w Bordeaux, a ja w Perpignan.

Pracuj� nad du�ym projektem: ksi��k�, kt�ra opisuje ludzko�� z punktu widzenia �niecz�owieka". To krymina�, kt�rego bohaterami s�� szczury prowadz�ce �ledztwo w kana�ach. Naturalnie dbam o szczeg�y, czyli wszelkie zasady obowi�zuj�ce w spo�ecze�stwie szczur�w. Napisa�em ju� pierwsze dwie�cie stron, kt�re przynosz� Anais, �eby je oceni�a.

Szybko czyta.

��Zabawne. Tw�j g��wny bohater to szczur z k�p� rudych w�os�w na g�owie.

��Wszystkie pierwsze powie�ci zawieraj� akcenty autobiograficzne � odpowiadam. � A do moich rudych w�os�w jestem bardzo przywi�zany.

��Dlaczego szczury?

T�umacz� jej, �e szczury s� jedynie pretekstem, �e tak naprawd� chodzi o globaln� refleksj� nad �yciem w grupie. Szukam formu�y idealnego spo�ecze�stwa, w kt�rym wszyscy b�d� dobrze si� czuli. Kiedy� napisa�em opowiadanie, kt�rego bohaterkami by�y dwie bia�e krwinki w�druj�ce po idealnym spo�ecze�stwie, jakim jest ludzkie cia�o. Teraz dla odmiany chc� pokaza�, jak funkcjonuje spo�ecze�stwo bezlitosne. Szczury s� przyk�adem spo�eczno�ci skutecznej, lecz ca�kowicie pozbawionej wsp�czucia. Systematycznie eliminuj� s�abe ogniwa: chorych, starych i w�t�e m�ode. Wsp�zawodnictwo ma tam wielkie znaczenie � wygrywa najsilniejszy. Pisz�c na temat tego nieznanego nam �wiata, mam nadziej�, �e czytelnicy zdadz� sobie spraw� z tej cz�steczki szczura, jak� maj� w sobie.

Podczas kolejnej wizyty Anais przedstawia mnie swoim rodzicom. Jej rodzinne mieszkanie robi wra�enie. Obrazy wielkich mistrz�w, stare meble, kosztowne bibeloty, nigdy wcze�niej nie mia�em do czynienia z takim luksusem. Jej tato jest dentyst�, mama tak�e i mam wra�enie, �e interes dobrze im si� kr�ci. Anais te� chce zosta� dentystk�. Tylko jej m�odszy braciszek jeszcze nie wie, kim chce zosta� w przysz�o�ci. Wspomina co� o informatyce, ale zdziwi�bym si�, gdyby wytrwa� w tym postanowieniu. Chyba �e zostanie informatykiem specjalizuj�cym si� w programach dentystycznych.

Ca�a rodzina szczerzy w u�miechu pi�kne, bia�e z�by. Podczas kolacji ojciec Anais pyta mnie, co chc� robi� w przysz�o�ci. M�wi�, �e mam zamiar zosta� pisarzem.

��Pisarzem� A dlaczego nie chcesz po�wi�ci� si� jakiemu�� normalniejszemu zaj�ciu?

Odpowiadam, �e pisarstwo jest moj� pasj� i wol� zarabia� mniej, lecz wykonywa� zaw�d, kt�ry mnie bawi. Ale ojciec Anais nie �mieje si�. Anais te� zreszt� nie.

Po posi�ku tato Anais wypytuje mnie o zawody moich rodzic�w. Ksi�garze. Ojciec Anais pochyla g�ow� i wymienia swoich ulubionych pisarzy: Louis-Ferdinand Celine, Marguerite Duras� Przyznaj�, �e mia�em okazj� przewertowa� dzie�a Duras i Celine'a i �e raczej mnie one znudzi�y.

Tutaj powinienem by� zauwa�y�, �e matka zmarszczy�a brwi. Anais daje mi znaki, kt�rych nie zauwa�am w por�.

Ojciec pyta, jak� literatur� sobie ceni�. Wymieniam Poego i Kafk�, wtedy on wzdycha: Ach tak, rozumiem", co powinno sk�oni� mnie do milczenia, a nie do ci�gni�cia wywod�w na temat zalet fantastyki, krymina�u i science fiction.

Ojciec przyznaje, �e nigdy nie czyta� tego typu dzie�. Wtedy wreszcie dociera do mnie, �e co� tu nie gra i chc�c za�agodzi� sytuacj�, stwierdzam:

��Oczywi�cie, mo�na powiedzie�, �e istniej� dwa rodzaje ksi��ek: dobre i z�e.

Wszyscy siedz� ze wzrokiem wbitym we w�asny talerz. Wreszcie matka wstaje i idzie do kuchni po deser.

Nieco p�niej, poniewa� Anais zachwala�a mnie jako asa w dziedzinie gry w szachy, ojciec nalega, by�my rozegrali jedn� parti�. Skromnie twierdzi, �e jest tylko niedzielnym graczem.

Wygrywam w czterech ruchach, stosuj�c �metod� pasterza", kt�rej nauczy�a mnie Martine. Ojciec nie chce rewan�u.

Od tamtego czasu ja i Anais podr�ujemy znacznie rzadziej. Kt�rego� dnia przyznaje mi si�, �e jej ojciec nie wyobra�a sobie, i� mog�aby po�lubi� jakiego� �linoskoczka".

Koniec idylli.

Kontempluj� zdj�cia Anais. Na ka�dym z nich si� �mieje. �a�uj�, �e zgodzi�em si� spotka� z jej rodzicami.

By zapomnie� o ludzkich k�opotach, rzucam si� w �wiat mojej powie�ci i zmuszam si� do rozwa�a� na temat tego, o czym mo�e sobie my�le� szczur.

PUNKT WIDZENIA �ART:

�Przychodzi facet do lekarza. Na g�owie ma cylinder. Siada i zdejmuje nakrycie g�owy. Lekarz dostrzega wtedy �ab� siedz�c� na jego �ysinie. Przygl�da si� uwa�niej i stwierdza, �e �aba jest jakby przyspawana do sk�ry.

��Od dawna to trwa? � dziwi si� lekarz.

Na co �aba odpowiada:

��Wie pan, doktorze, z pocz�tku to by�a zwyk�a brodawka na stopie".

Dowcip ten ilustruje pewn� my�l. Czasami mylimy si� w ocenie jakiej� sytuacji, gdy� patrzymy tylko z tego punktu widzenia, kt�ry wydaje nam si� oczywisty.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

(Zacytowano dowcip Freddy'ego Meyera)

Zanim rzuc� si� w przestrze� kosmiczn� w poszukiwaniu innej planety, musz� najpierw poradzi� sobie z problemami moich kul.

Sprawdzam, czy ich �yczenia zosta�y spe�nione. Igor chcia� opu�ci� azyl dla umys�owo chorych w Brze�ciu � zosta� wcielony do armii. Jacques chcia� zag��bi� si� w pisarstwo � rozpoczyna prac� nad pot�n� powie�ci�. Venus wzi�a si� w gar��.

��Jak si� maj� twoi podopieczni? � pyta Raoul.

Z dum� pokazuj� mu moje kule.

��Trudno o lepsz� sytuacj�.

Raoul zauwa�a, �e powinienem by� chyba jednak nieco bardziej sceptyczny. W�a�ciwie to wcale nie jest z nimi a� tak dobrze� Ich �yczenia zostaj� spe�nione, ale oni sami nie czuj� si� przez to lepiej. Venus nie ma ju� rodziny, mi�o�ci, nie ma nawet porz�dnego wykszta�cenia, kt�re u�atwi�oby jej starcie ze �wiatem. To w gruncie rzeczy bardzo delikatna i powierzchowna os�bka.

Regu�y psychiatryczne sprowadzi�y Igora do poziomu warzywa. Brakuje mu uczucia. Jest sam, bez pieni�dzy, bez przyjaci�, nie wiedz�c nawet, czym jest poca�unek kobiety w policzek, a ma przecie� ju� siedemna�cie lat! Zosta� wys�any na front do Czeczenii wraz z komandosami Dukuskoffa � w sk�ad tych oddzia��w wchodz� wyrzutki spo�eczne, kt�rych przydziela si� do misji skazanych na niepowodzenie. Natomiast Jacques �yje w �wiecie fantazji, a przez to traci kontakt z rzeczywisto�ci� i staje si� powoli niezdolny do funkcjonowania w �yciu codziennym.

��I ty twierdzisz, �e �trudno o lepsz� sytuacj�"?

Ponowne spojrzenie na tych troje ludzi, odpowiadaj�cych trzem cechom mojej osobowo�ci, sprawia, �e czuj� si� bole�nie dotkni�ty.

��Ha! Ha! Witaj w�r�d anio��w � �mieje si� Raoul. � M�wili, �e to b�dzie �atwa robota. Wolne �arty! Trudniej jest sprawi�, by cz�owiek ewoluowa�, ni� zmieni� kamie� w ro�lin�!

Raoul robi zatroskan� min�.

��Zreszt� nasza przygoda nie wi��e si� ju� z t� urz�dnicz� posadk�. Musimy opu�ci� to pretensjonalne piekie�ko.

Raoul ma to swoje dziwne spojrzenie, kt�re swego czasu, gdy jeszcze obleczeni byli�my w powlok� cielesn�, fascynowa�o mnie, a zarazem przera�a�o. Oznacza ono: �Pope�nijmy do ko�ca nasze b��dy, gdy� inaczej nigdy nie b�dziemy wiedzie�, dlaczego nie powinno si� ich pope�nia�".

Prosz� przyjaciela o kr�tk� przerw�, bym m�g� zaprowadzi� nieco porz�dku w �yciu moich klient�w. Gdy b�d� mia� pewno��, �e s� na dobrej drodze, �atwiej mi b�dzie wyruszy� w podr�.

Udaje mi si� wp�yn�� na przewodnicz�cego jury Miss Universe, by wygra�a Venus. Tworz� fal� naturalnej sympatii ca�ego oddzia�u komandos�w Wilki pu�kownika Dukuskoffa w stosunku do Igora. Wysy�am za po�rednictwem snu kilka zabawnych scen do powie�ci Jacques'a.

��Nie tra� na nich czasu � burczy Raoul � wszech�wiat czeka na ciebie!

A potem nachyla si� nad moim uchem i szepcze:

��Poza tym �miertelnicy cz�sto radz� sobie lepiej bez naszego udzia�u.

Moje wymodelowane dzi�ki chirurgii plastycznej cia�o zosta�o odnowione tak, jak si� odnawia okazyjnie kupiony samoch�d. Wyklepana karoseria, remont silnika i kokpitu� Wr�ci�am do formy. Bez przerwy wcieram kremy w brzuch, uda i po�ladki. Zn�w zaczynam uprawia� sport: p�ywanie, jogging, stretching. Powoli zaczynam te� panowa� nad apetytem.

Odnalaz�am drog� do studia fotograficznego. Zacz�am od kontrakt�w na kampanie reklamowe przer�nych produkt�w spo�ywczych, nast�pnie zacz�li odzywa� si� przedstawiciele firm odzie�owych, a� wreszcie � haute couture! Typowa kariera top modelki.

Powr�t na rynek sprawi�, �e wybi�am si� wy�ej, ni� uda�o mi si� dotrze� poprzednio. Upadek w otch�a�, jaki mia� miejsce po moich pierwotnych sukcesach, wzmocni� mnie. Nie daj� ju� sobie w kasz� dmucha�. Jestem szanowana.

Na ch�opaka wybra�am sobie modela. Mimo i� pracujemy w tym samym zawodzie, on go nie znosi. Wstydzi si� pozowania i defilowania na pokazach. Esteban twierdzi, �e jest to dla niego tymczasowe zaj�cie.

Wybra�am go ze wzgl�du na jego urod�. Jest bardzo pi�kny, w typie �latino". Da�am mu do zrozumienia, �e jak tylko si� nim znudz�, to wypluj� go niczym pestk� wi�ni. Ta perspektywa zamiast go odstraszy�, przywi�za�a go do mnie jeszcze bardziej. ��ch, V�nus, tilko ti mne rozumesz". Tak �atwo jest manipulowa� m�czyznami. Chyba ju� poj�am, jak funkcjonuj�. Wystarczy jedynie, �e kobieta przestanie by� od nich uzale�niona, a oni natychmiast zaczynaj� mie� ochot� zale�e� od niej.

W ��ku Esteban jest niczym atleta ��dny zwyci�stwa w ka�dym biegu. Stara si� ze wszystkich si�. Podejrzewam nawet, �e stosuje doping. A wszystko to dla mojej przyjemno�ci! Z pocz�tku utwierdza�am go w przekonaniu, �e jest dobry, szybko jednak zrozumia�am, �e lepiej b�dzie, je�li pozostawi� go w niepewno�ci. Wci�� chc� wi�cej, a on to lubi.

Zas�u�y�am sobie na to. Mam siedemna�cie i p� roku i jestem cudown� istot�.

Dla odstresowania si� zacz�am pali�. Papieros pozwala mi odpocz��, a nikotyna zmusza mnie do robienia sobie przerw w pracy. No i ��czy ludzi. Mama te� pali. Tylko kiedy razem palimy, podajemy sobie ogie�, nie k��cimy si�.

Mama mnie kocha, wiem, a mimo to czuj�, �e mnie wini za odej�cie taty. Wszystkie jej p�niejsze przygody mi�osne ko�czy�y si� katastrof�. Mam wra�enie, �e gdy tylko kto� jej wpadnie w oko, ju� zaczyna si� szykowa� na pora�k�. Jej towarzysze szybko zdaj� sobie z tego spraw� i to ich stresuje.

Musz� uwolni� si� spod jej wp�ywu. Poza tym kiedy patrz� na przebieg jej kariery, stwierdzam, �e nie mam czego zazdro�ci�. W swoim �rodowisku mama uwa�ana jest ju� za �babci�". Dostaje oferty pracy wy��cznie od firm produkuj�cych katalogi wysy�kowe.

W domu mama zacz�a tankowa� whisky i ogl�da� horrory. Totalny odlot.

Poj�am ju� zasady rz�dz�ce tym biznesem. �atwo wspi�� si� na szczyt i r�wnie szybko z niego spa��, lecz im wy�ej si� wespniemy, tym wi�ksza szansa na to, �e nie spadniemy.

Musz� wspi�� si� bardzo wysoko. Musz� zosta� Miss Universe. Ten tytu� pozwoli mi zdoby� bezterminowe kontrakty z najlepszymi agencjami top modelek i na korzystanie z wdzi�k�w najprzystojniejszych m�czyzn.

Bardzo dbam o swoj� diet�. Jem du�o warzyw i owoc�w, by moje cia�o pozosta�o j�drne. Pij� te� du�o wody mineralnej, eliminuj�c cukier i t�uszcz.

Matura ustna z filozofii. Pytanie: �Czy istnieje wolno�� my�li?".

Po wys�uchaniu mnie egzaminuj�cy m�wi:

��Odnosisz si� do zen, buddyzmu, taoizmu� Nie musimy szuka� odniesie� w Azji. Przeczytaj ponownie Montaigne'a, Spinoz�, Nietzschego, Platona, a stwierdzisz, �e oni te� ju� wszystko zrozumieli.

Upieram si�:

��W my�li wschodniej podoba mi si� to, �e opiera si� ona na prze�ytym do�wiadczeniu duchowym. Gdy mnich zen przez godzin� stoi nieruchomo, by opr�ni� swoj� g�ow� z wszelkich my�li, gdy jogin zwalnia oddech i bicie swojego serca, albo gdy taoista �mieje si� a� do omdlenia, to nie s� to tylko puste zdania, lecz do�wiadczenia.

Egzaminator wzrusza ramionami.

��Oczywi�cie, nie spieram si� z tob�.

M�wi�c to, wyg�adza niewidzialn� fa�dk� na swojej eleganckiej marynarce.

Czuj� wzbieraj�c� we mnie fal� z�o�ci. Zadawniona nienawi�� nagle si� uwalnia. On reprezentuje sob� wszystko, co od dzieci�stwa tak mnie irytuje. Irytuj� mnie ci, kt�rzy my�l�, �e zjedli wszystkie rozumy, kt�rych rozsadza pewno�� siebie i kt�rzy nie chc� us�ysze� nic nowego, co mog�oby wytr�ci� ich z rytmu. Nauczyciel ma min� zadowolonego z siebie cz�owieka o male�kiej w�adzy, zamierzaj�cego j� wykorzysta�, by nada� sens swojej egzystencji � zasmuca mnie ten widok.

Wybucham:

��Zadaje mi pan temat: �Czy istnieje wolno�� my�li?", a w�a�ciwie sam pan jej zabrania. Nie docenia pan oryginalno�ci moich my�li. Chce pan po prostu sprawdzi�, czy moje pogl�dy s� podobne do pa�skich, albo czy przynajmniej umiem je ma�powa�.

��Spinoza powiedzia� co�, co idealnie t�umaczy tw�j b��d. Powiedzia�, �e�

��Pa�skie pogl�dy s� tylko i wy��cznie blad� kopi� wielkich my�licieli, na kt�rych si� pan powo�uje. Czy zastanawia� si� pan kiedykolwiek, jakie s� pana w�asne refleksje? Czy w ca�ym swoim �yciu mia� pan jakie� w�asne przemy�lenie? Nie. Jest pan zwyk�ym� zwyk�ym� (szukam odpowiedniej obelgi)� zwyk�� kserokopiark�.

Wychodz�, trzasn�wszy drzwiami. Po raz pierwszy w �yciu jawnie si� zbuntowa�em.

Czuj� niesmak do samego siebie. Jakim sposobem ten nic nieznacz�cy nauczyciel zdo�a� wyprowadzi� mnie z r�wnowagi?

Nie zda�em matury. B�d� musia� radzi� sobie bez niej.

Czuj� si� coraz bardziej jak �samodzielny szczur". Wol� opu�ci� System.

Rodzice gani� mnie. Maj� do�� mojego lenistwa i kaprys�w. Widz� przed sob� trzy wyj�cia: walczy�, uspokoi� si� albo uciec.

Decyduj� si� na ucieczk�.

Nazajutrz rozbijam skarbonk�, przeliczam pieni�dze zarobione na sprzeda�y praw do moich opowiada� i wsiadam do poci�gu jad�cego do Pary�a. Zabieram ze sob� kota Mona Lis� i komputer. W ci�gu jednego popo�udnia wynajmuj� sobie ma�� kawalerk� na sz�stym pi�trze bez windy, w pobli�u Dworca Wschodniego. ��ko zajmuje dziewi��dziesi�t procent powierzchni pomieszczenia.

Mona Lisa jest w�ciek�a, bo nie mam tu telewizora. Skacze histerycznie po meblach. Wskazuje �apami kontakty i wej�cia antenowe, tak jakbym sam ich nie widzia�.

Po kilku dniach sp�dzonych bez telewizora Mona Lisa wpada w odr�twienie. Nic nie je, ogania si� od pieszczot, nie mruczy ju� wcale i parska, gdy tylko si� do niej zbli��.

Wczoraj znalaz�em Mona Lis� martw� na stole, na kt�rym m�g�bym postawi� telewizor� Grzebi� jej cia�o w zaro�lach w parku miejskim. Zamiast kamienia nagrobnego wbijam w ziemi� pilota od telewizora znalezionego w �mietniku. Nast�pnie udaj� si� do schroniska dla bezdomnych zwierz�t i adoptuj� Mona Lis� II, kt�ra wygl�da identycznie jak Mona Lisa I w m�odo�ci: to samo futro, to samo spojrzenie, ta sama postawa.

Tym razem nie pope�niam ju� tego samego b��du. Z pieni�dzy zaoszcz�dzonych na jedzeniu wp�acam pierwsz� rat� na ma�y telewizor z promocji. Jest w��czony od rana do wieczora i Mona Lisa przesiaduje przed nim, mrugaj�c t�sknie oczami.

Mo�e to konsekwencja globalnej ewolucji tego gatunku. W moich kotkach nie drzemie ju� dziki drapie�nik. To tylko oty�e stworzenia, kt�re nie s� przystosowane do d�ungli, lecz do telewizora i salon�w z pod�og� wymoszczon� wyk�adzin�, nieakceptuj�ce surowego mi�sa, jedz�ce tylko such� karm�.

Dostrzegam jednak ma�� r�nic� mi�dzy moimi dwiema Mona Lisami: pierwsza lubi�a teleturnieje, druga za� dr�y z rozkoszy, ogl�daj�c wiadomo�ci. Nie rozumiem, co ten kot widzi w wojnach, kryzysach gospodarczych i trz�sieniach ziemi. Perwersyjne zwierz�.

Musz� z czego� op�aca� czynsz i raty za telewizor. Sprzeda� praw do opowiada� nie pokrywa wszystkich wydatk�w. Szukam pracy. Rozdaj� ulotki. Dostarczam pizz�. Robi� za kelnera w piwiarni.

Pracuj� od trzynastej do p�nocy. �ycie pomocnika w restauracji to naprawd� nic przyjemnego. Kucharze �atwo wpadaj� w gniew, a klienci s� niecierpliwi i kapry�ni. Szef pop�dza. Jeden z koleg�w wyja�nia mi, �e �eby jako� to wytrzyma�, trzeba si� m�ci�. Pokazuje mi, jak si� do tego zabra�. Nieuprzejmy klient? Plujemy mu do talerza.

��Niby nic wielkiego, ale dzi�ki temu unikam wrzod�w.

Bieganie z sali do kuchni i z powrotem przyprawia mnie o b�l n�g. Napiwki s� n�dzne. Wieczorem wracam do siebie wyko�czony i ogl�dam wiadomo�ci.

Wojna w Czeczenii.

Panika w Europie z powodu choroby w�ciek�ych kr�w. (Jedzenie ich mi�sa powoduje degeneracj� kom�rek m�zgowych i objawy jak przy chorobie Parkinsona). Hodowcy manifestuj� przeciwko nakazowi wybicia zaka�onych zwierz�t, wydanemu przez komisj� w Brukseli.

Maniak wybieraj�cy swoje ofiary spo�r�d naj�adniejszych gwiazd Hollywood morduje s�awn� aktork�. Dusi j� sznur�wk�.

Hossa na gie�dzie. Kolejna reforma systemu finansowego powoduje wzrost podatk�w. Strajk pracownik�w komunikacji publicznej. Wybory Miss Universe. Wyb�r nowego papie�a w Watykanie.

Papie�� Przez chwil� mam ochot� zn�w si�gn�� po moje dawne opowiadanie i przerobi� je na powie��, ale bior�c pod uwag� pr�dko��, z jak� ewoluuje �wiat, mog�oby si� okaza�, �e rzeczywisto�� wyprzedzi�a fikcj�. Kto wie, czy naprawd� papie�em nie zostanie komputer. Wracam wi�c do ksi��ki o szczurach.

Narzucam sobie pewien rytm pracy. Postanawiam pisa� codziennie od �smej rano do wp� do pierwszej po po�udniu, cokolwiek by si� dzia�o, gdziekolwiek bym by� i z kim. Kupuj� na kredyt laptopa z ekranem LCD i zapisuj� si� na kurs, �eby nauczy� si� szybciej pisa�.

Wal� go�cia w brzuch, �eby go zmusi� do zezna�. W ko�cu wyjawia nam, �e bateria przeciwpancerna kryje si� w szopach, w g�rach. Koledzy gratuluj� mi.

A potem id� go rozstrzela�. Zostali�my wys�ani na front po�udniowy po kr�tkim i intensywnym trzytygodniowym szkoleniu.

Szybko nauczy�em si� tego fachu. Prze si� naprz�d, zabija, bierze wi�ni�w, torturuje ich, oni m�wi� i tym sposobem poznajemy nasz cel na dzie� nast�pny.

Nie musz� tu dodawa�, �e po pobycie w izolatce wojna w Czeczenii to dla mnie istny raj.

Nasze komando zosta�o ochrzczone Wilkami przez pu�kownika Dukuskoffa. Wszyscy mamy na mundurach naszywki z g�ow� wilka. Dobrze czuj� si� w wilczej sk�rze. Las, walka, braterstwo z innymi wilkami � wszystko to zdaje si� wpisane w moj� osobowo�� od zawsze. Ja tylko pozwoli�em obudzi� si� zwierz�ciu przyczajonemu we mnie.

Rozbili�my obozowisko i jemy kolacj� zgromadzeni wok� ogniska w lesie. Nie jestem tu jedynym sierot�, ani jedynym by�ym wychowankiem poprawczaka dla nieletnich w Nowosybirsku, ani jedynym by�ym wi�niem szpitala dla psychicznie chorych w Brze�ciu.

Nie musimy ze sob� o tym rozmawia�. W dzieci�stwie zostali�my straszliwe zranieni, a dzi� jeste�my tutaj po to, by zadawa� b�l innym.

Nie mamy ju� nic do stracenia.

Nasz starszy sier�ant wpoi� nam jedno: �Si�a nie ma �adnego znaczenia, liczy si� pr�dko��". Przypomina� nam o dewizie naszego komanda Wilk�w: �B�d� szybki albo martwy".

Powiedzia� nam te�: �Chwil�, gdy przeciwnik szykuje si� do natarcia, od tej, w kt�rej zostanie wam zadany cios, dzieli wieczno��".

Od tamtego czasu uda�o mi si� dokona� wielu rzeczy pomi�dzy momentem, gdy w spojrzeniu wroga pojawia si� b�ysk, a tym, w kt�rym pada cios.

Sier�ant zmusza nas do mn�stwa �wicze�, by rozwija� nasz� umiej�tno�� panowania nad czasem. Nauczy� nas �onglowa�. Kiedy si� �ongluje, podrzuca si� jedn� pi�k�, potem drug�, zanim jeszcze pierwsza spadnie i tak dalej. Poj�cie sekundy staje si� szerokie. O ile w ci�gu jednej sekundy wi�kszo�� ludzi potrafi policzy� do dw�ch, to ja potrafi� do siedmiu. Oznacza to, �e mam wi�ksze szanse pozostania przy �yciu ni� wi�kszo�� ludzi.

Wkr�tce do��cz� do nas dwa inne komanda, wsp�lnie stworzymy grup� trzydziestu pi�ciu m�czyzn, kt�rych celem b�dzie zdobycie pozycji na szczycie g�ry, gdzie stacjonuje pi��dziesi�ciu czecze�skich wojownik�w, wspieranych przez miejscowych wie�niak�w.

Po raz kolejny stratedzy w krawatach z kwatery g��wnej nie interweniuj� i zostawiaj� nam woln� r�k�. Tym lepiej! Obserwuj� cel przez lornetk�. Nie b�dzie �atwo. W pobli�u znajduje si� las, w kt�rym mog� kry� si� posi�ki.

Podajemy sobie z r�k do r�k pojemnik z past� do kamufla�u i pokrywamy sobie twarze barwami wojennymi.

Maluj� si�. Podkre�lam powieki eyelinerem. Wargi pokrywam lekko b�yszcz�c�, czerwon� szmink�, a kontury zaznaczam br�zow� kredk�. Jeszcze nie wypolerowa�am ca�ej swojej broni. �eby wygl�da� jeszcze bardziej seksownie, kupi�am sobie � cho� zabrania tego regulamin konkursu � biustonosz Wonderbra, by doda� obj�to�ci moim piersiom.

Wszystkie sposoby s� dobre, by wygra� bitw�.

ZWYCI�STWO: Wi�kszo�� system�w edukacyjnych d��y do nauczenia, jak radzi� sobie z pora�k�. W szko�ach przestrzega si� dzieci, �e w przysz�o�ci mog� mie� trudno�ci ze znalezieniem pracy, nawet je�li zdadz� matur�. Rodzina stara si� nas przygotowa� do pogodzenia z faktem, �e wi�kszo�� ma��e�stw ko�czy si� rozwodem i �e zawiedziemy si� na wi�kszo�ci naszych towarzyszy �ycia.

Firmy ubezpieczeniowe podtrzymuj� t� pesymistyczn� atmosfer�. Ich credo brzmi: szansa na to, �e dotknie was po�ar, pow�d� albo �e ulegniecie wypadkowi, jest ogromna. Uwa�ajcie, wykupcie sobie polis�.

Optymistom wiadomo�ci przypominaj� rano, w po�udnie i wieczorem, �e nigdzie na �wiecie ludzie nie mog� czu� si� bezpiecznie. S�uchajcie kaznodziej�w: wszyscy zapowiadaj� Apokalips� albo wojn�.

Pora�ka na skal� �wiatow�, lokaln� i indywidualn�. S�ucha si� tylko tych, kt�rzy m�wi� o przygn�biaj�cej wizji jutra. Jaki prorok o�mieli�by si� zapowiedzie�, �e w przysz�o�ci b�dzie coraz lepiej? Na poziomie jednostki, kto zdecyduje si� powiedzie� w szkole: co zrobicie, je�li otrzymacie Oscara za najlepsz� rol�? Jak zareagowa�, je�li zwyci�ycie w turnieju Wielkiego Szlema?

Co zrobi�, je�li wasza firma rozwinie si� w mi�dzynarodowe przedsi�biorstwo?

Rezultat: gdy mamy do czynienia ze zwyci�stwem, dany osobnik nie posiada �adnych punkt�w odniesienia, a cz�sto jest do tego stopnia zdezorientowany, �e szybko zmierza do pora�ki, by odnale�� swoj� �normalno��".

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Wsuwam stopy w ciep�e kapcie, moszcz� si� w fotelu, od��czam telefon, zamykam drzwi na zasuwk�, k�ad� sobie kota na kolanach i zamykam na chwil� oczy, by si� skoncentrowa� i przygotowa� do pisania. Postacie w moim umy�le o�ywaj�.

Widz� ich, s� tam wysoko, na grzbiecie. Nieprzyjaciele. Zarzucam na rami� pas z nabojami, do buta wsuwam sztylet, a do wydr��onego z�ba wk�adam kapsu�k� z cyjankiem. Tak nakazuje regulamin. Podobno Czeczeni to sady�ci, cho� zdziwi�bym si�, gdyby uda�o im si� zmusi� mnie do m�wienia. Mam grub� sk�r�. Dzi�kuj�, mamo, tobie j� zawdzi�czam.

Cholera, z�ama�am sobie paznokie�. Cholera! Cholera! Cholera! Nie mam czasu go dosztukowa�. Daj� mi ju� znaki, �e nadchodzi moja kolej. Tylko bez paniki.

Sygna�. Pora na nas. Stanis�aw po mojej prawej. Dlaczego tak si� z nim kumpluj�? Bo to go�� odpowiedzialny za miotacz ognia. Skoro nie mam ochoty przypadkowo oberwa� strumieniem p�on�cej benzyny, wol� trzyma� si� w jego pobli�u. Moja ch�� prze�ycia decyduje teraz o wyborze przyjaci�. Do�wiadczenie z Wani� nauczy�o mnie, �e przyjaci� powinno si� wybiera� nie pod k�tem tego, co mo�emy im zaoferowa�, ale tego, co oni mog� zaoferowa� nam. Koniec z lito�ci�, liczy si� tylko czysty interes.

Ponownie spogl�dam przez lornetk� na nasz cel, czyli na grzbiet g�ry.

��Nie b�dzie �atwo � m�wi� do Stanis�awa.

��Nie boj� si� � odpowiada. � Mam swojego anio�a str�a, kt�ry nade mn� czuwa.

Anio� str�

��Taa� Czuwaj� nad nami, ale cz�sto zapominamy ich wezwa�, kiedy znajdujemy si� w potrzebie. Ja nie zapominam. Przed ruszeniem do ataku wzywam go i czuj� si� bezpieczny.

Wyjmuje spod koszuli z�oty medalik z wizerunkiem anio�a rozpo�cieraj�cego skrzyd�a i dotyka go wargami.

���wi�ty Stanis�aw � m�wi.

Ja na szyi nosz� medalik z wizerunkiem ojca; je�li kiedykolwiek uda mi si� go odnale��, to nie po to, by go pob�ogos�awi�.

Wypijam �yk w�dki, �eby si� nieco ogrza�. Do walkmana wk�adam kaset� z muzyk�, kt�ra wprawia mnie w dobry humor. Nie jaka� dekadencka, zachodnia melodia, lecz klasyczna kompozycja z naszych stron, kt�ra a� emanuje wschodni� dusz�: Noc na �ysej G�rze. Dobrze si� sk�ada � dla tych tam na tej czecze�skiej �ysej G�rze ta noc b�dzie wyj�tkowa.

Wraz z Freddym, Raoulem i Marilyn Monroe opracowujemy procedur� nawigacji w przestrzeni kosmicznej, dostosowan� do naszego anielskiego stanu. �eby potrenowa�, oddalamy si� od Raju i �wiczymy troch� nad Uk�adem S�onecznym, w strefie gwiezdnej pustki.

Najpierw sprawdzamy nap�d.

Oczywi�cie wyzbyci pow�oki cielesnej nie odczuwamy tarcia i poruszamy si� tysi�ce razy szybciej ni� ziemska rakieta. Odleg�o�ci s� tu jednak tak olbrzymie, i� wydaje nam si�, �e si� wleczemy.

Po wielu pr�bach udaje nam si� osi�gn�� pr�dko�� 1000 kilometr�w na sekund�, a nast�pnie 5000 kilometr�w.

��Jeste�my zdolni do poruszania si� jeszcze szybciej � m�wi z przekonaniem Freddy.

Staram si� wyobrazi� sobie jeszcze wi�ksz� odleg�o��, zapuszczaj�c spojrzenie w dal. Przyspieszamy. 10 000 km/s, 30 000 km/s, 100 000 km/s.

100 000 km/s! Sama tylko my�l przyprawia mnie o dreszcze.

Jak zwykle Raoul pr�buje wy�ej podnie�� poprzeczk�:

��300 000 km/s, musimy osi�gn�� pr�dko�� �wiat�a.

��Zawsze warto spr�bowa� � przytakuje Freddy.

Ruszamy. 100 000, 150 000, 200 000 i uda�o si�: 300 000 km/s! Lec�c z t� pr�dko�ci�, dostrzegamy cz�steczki �wiat�a, s�ynne fotony, p�dz�ce z t� sam� pr�dko�ci� co my. Kiedy fotony nieruchomiej�, oznacza to, �e osi�gn�li�my r�wn� pr�dko��. Udaje mi si� nawet nieco je wyprzedzi�!

Ca�a moja istota jest pr�dko�ci�, p�ynno�ci�. �lizgam si� przez kosmos niczym po olbrzymim stole, lekko tylko zdeformowanym przez le��ce na nim gwiazdy.

Szybko.

Bardzo szybko.

Szybko � ten przymiotnik wydaje si� zbyt s�aby, by opisa� to, co czuj�. Jeste�my niczym pociski w przestrzeni. To ju� nie jest podr�. Nie jeste�my ju� tylko bardzo szybkimi istotami. Jeste�my� promieniami �wiat�a.

DYLEMAT WIʏNIA: W 1950 roku Melvin Dresher i Merrill Flood odkrywaj� tak zwany dylemat wi�nia. Oto na czym on polega: dw�ch podejrzanych zostaje zatrzymanych przed bankiem i zamkni�tych w oddzielnych celach. By przyznali si� do napadu, policja sk�ada im pewn� propozycj�.

Je�li �aden z nich nic nie powie, ka�dy zostanie skazany na dwa lata wi�zienia. Je�li jeden wyda drugiego, a drugi nic nie powie, ten, kt�ry wyda� towarzysza, zostanie wypuszczony na wolno��, a ten, kt�ry b�dzie milcza�, zostanie skazany na pi�� lat wi�zienia.

Je�li obydwaj nawzajem wydadz� swojego wsp�lnika, obaj przesiedz� w wi�zieniu cztery lata.

Wiedz�, �e zosta�a im z�o�ona taka sama propozycja.

Co si� zatem dzieje? Obaj my�l�: �Wiem, �e tamten si� za�amie. Wyda mnie, ja zostan� tu na pi�� lat, a on wyjdzie na wolno��. To niesprawiedliwe". Przychodzi im wi�c do g�owy ta sama my�l: �Je�li go wydam, najprawdopodobniej zostan� uwolniony, przecie� nie ma sensu, �eby�my siedzieli tu obaj, skoro jeden mo�e wyj�� z tego ca�o".

W obliczu tej sytuacji wi�kszo�� podejrzanych wydaje towarzysza. Bior�c jednak pod uwag� fakt, �e obaj rozumowali w ten spos�b, zostaj� skazani na cztery lata wi�zienia.

Gdyby jednak pomy�leli i obaj zachowali milczenie, odsiedzieliby tylko dwa lata wi�zienia.

Co dziwniejsze: je�li powt�rzymy to do�wiadczenie, daj�c podejrzanym mo�liwo�� przedyskutowania wsp�lnie propozycji, ich zachowanie b�dzie dok�adnie takie samo. Ustaliwszy wsp�ln� strategi�, ostatecznie zdradz� si� wzajemnie.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Wci�� jeszcze brakuje mi czego�, co pozwoli mi zaistnie� w pe�ni po�r�d postaci z mojej powie�ci. Muzyki. Odkry�em, �e muzyka pomaga mi w pisaniu. S�ucham jej ze s�uchawkami na uszach. S�uchawki sprawiaj�, �e lepiej odbieram d�wi�ki, a na dodatek izoluj� mnie od �wiata zewn�trznego i zwyczajnych ha�as�w rzeczywisto�ci. Muzyka pobudza mnie do my�lenia. Wybija rytm dla mojego tekstu. Melodie o energicznym rytmie sprawiaj�, �e tworz� kr�tkie zdania. D�ugie sola instrumentalne pobudzaj� mnie do rozci�gni�tych zda�. Do �agodnych scen dobieram muzyk� klasyczn�, do scen wojennych hard rock, a do opis�w marze� sennych New Age.

Muzyka to delikatne narz�dzie. Wystarczy niewiele, by z pomocnej d�oni zmieni�a si� w uci��liwego s�siada. Czasami nawet �le dobrane s�owa potrafi� mnie zdekoncentrowa�.

Do�wiadczenie nauczy�o mnie, �e najlepiej pracuje si� przy �cie�kach d�wi�kowych z film�w, gdy� nios� one w sobie pot�n� doz� emocji i napi�cia. Czasami, gdy muzyka wpasowuje si� w opisywan� przeze mnie scen�, czuj� si�, jakbym �ni� na jawie.

Pierwsze takty Tako rzecze Zaratustra zapowiadaj� defilad� kandydatek na Miss Universe. Mam trem�.

Przede wszystkim nie mog� dr�e�. To b�dzie wida�. Chwytam torebk� i wyci�gam z niej fiolk� ze �rodkami uspokajaj�cymi. Wiem, �e mama cz�sto z nich korzysta�a. Maksymalnie dwie tabletki dziennie, tak radz� w instrukcji. Po�ykam sze��. Naprawd� si� denerwuj�.

Musz� zdoby� tytu� Miss Universe. Musz�. Delikatnie poruszaj�c biodrami, wchodz� w kr�g �wiat�a rzucany przez reflektory.

�wita. Niebo ma jeszcze ciemnoczerwony kolor. Na grzbiecie g�ry dostrzegamy ma�e �wiate�ka, jakby plamki ognia na niebie koloru krwi. Z komin�w unosi si� dym. Owce s� w owczarni. Wkr�tce zaskocz� ich wilki.

Opanowawszy pr�dko��, staramy si� znale�� spos�b na orientacj� w przestrzeni. Musimy opracowa� tr�jwymiarow� map� kosmosu. Zadanie to jest tym trudniejsze, �e wszech�wiat jest niesko�czony. A niesko�czono�� ci�ko nanie�� na map�

Jak� przyj�� strategi�?

Freddy proponuje, by poci�gn�� fikcyjn� lini� po powierzchni Raju i nazwa� j� �do�em". Wszystko, co b�dzie znajdowa�o si� powy�ej, stanie si� wi�c �g�r�". Oddalanie si� od Galaktyki b�dzie oznacza�o wznoszenie si�. Je�li chodzi o lew� i praw� stron�, wystarczy przyj�� terminologi� �eglarsk�: prawa burta i lewa burta.

Tak jak w epoce tanatonaut�w, dysponujemy metod� kontroli kierunku, dzi�ki kt�rej spr�bujemy przesun�� granice naszej nowej terra incognita.

Aby dok�adniej zobrazowa� sceny rozgrywaj�ce si� w kana�ach i piwnicach, rysuj� map�. Na ka�dym z miejsc zaznaczam znajduj�ce si� tam przedmioty, osoby i �r�d�a �wiat�a.

Stoj� w �wietle reflektor�w i czuj� na sobie wzrok widz�w i s�dzi�w, kt�rzy mierz� mnie od st�p do g��w. Jeden z organizator�w wr�czy� mi tabliczk� z numerem. Wyt�umaczy� mi, �e musz� j� trzyma� wysoko, �eby publiczno�� i cz�onkowie jury mogli mnie zidentyfikowa�. Unosz� tabliczk�. Nigdy w �yciu tak si� nie ba�am. Zimno mi.

S�o�ce jeszcze na dobre nie wzesz�o. Niebo z czerwonego zmieni�o kolor na pomara�czowy. Wok� nas �wiszcz� kule. Niez�e gradobicie. W samym ogniu walki trudno si� zorientowa�, co si� tak naprawd� dzieje. My, �o�nierze piechoty, jeste�my najgorzej poinformowani o obrocie spraw. By nale�ycie oceni� sytuacj�, trzeba spojrze� na wszystko z g�ry.

Tu, gdzie jeste�my, czujemy si� jak kr�tkowidze. Niemal dotykamy rzeczywisto�ci, przez co w�a�ciwie przestajemy j� widzie�. Najgorsze jest to, �e ju� jutro Zach�d, dzi�ki swoim satelitom, b�dzie posiada� najlepsze mo�liwe zdj�cia naszych wyczyn�w. Musimy ich zaatakowa� i zabra� im to wszystko.

O w�os unikn��em pocisku rakietowego wystrzelonego z niewielkiej odleg�o�ci. To nie czas na rozwa�ania filozoficzne.

Jestem g�odna. Gram swoj� rol�. Niewielki ruch bioder, u�miech, trzy kroki, staj� nieruchomo. Kolejny ruch bioder, u�miech, ruch g�ow�, by zwr�ci� uwag� na moje w�osy. Unie�� nieco podbr�dek. Mam nadziej�, �e nie mam �wiec�cego si� czo�a.

Przed nami b�yszczy gwiazda. To Altair. Bierzemy kurs na ni�.

��Dziesi�ta godzina na bakburcie!

Skr�camy wszyscy czworo w r�wnym szeregu.

Freddy sugeruje, by�my usprawnili harmonijne zmienianie kursu. Zwieramy szyki, tworz�c romb. Raoul stanowi jego g�rny wierzcho�ek, gdy� jest z nas wszystkich najodwa�niejszy. Freddy po prawej, ja po lewej, a Marilyn Monroe na dole. Rozk�adamy ramiona, jakby�my szybowali. Pozwala nam to lepiej okre�li� odleg�o�ci mi�dzy nami. Nasze cia�a tworz� statek powietrzny, kt�ry przemierza przestrze� kosmiczn�.

��Druga godzina, prawa burta � proponuje Freddy.

Skr�camy w prawo, ka�dy jednak pod nieco innym k�tem. Musimy ponownie si� ustawi� wzgl�dem siebie.

���sma na bakburcie.

Jeszcze mniejszy k�t zmusza nas do zawr�cenia. Tym razem udaje nam si� zrobi� to z zachowaniem symetrii figury. Zmiana dekoracji przed nami, jedynym punktem odniesienia pozostaje gwiazdozbi�r �ab�dzia.

Wtedy pojmuj� trudno�ci, na jakie natrafiaj� zespo�y samolot�w akrobacyjnych, kt�re chc� zsynchronizowa� swoje ruchy w przestworzach. Gdy si� leci z pr�dko�ci� �wiat�a, jest to jeszcze bardziej skomplikowane. Komendy �uwaga, gotowi?", a nast�pnie �druga godzina" albo ��sma godzina" pozwalaj� nam przygotowa� si� do wzi�cia zakr�tu.

��Uwaga, gotowi? Za nami, sz�sta godzina � proponuje Marilyn Monroe.

Nasz romb odwraca si� jak nale�nik. Marilyn zatrzymuje si� w miejscu, gdy tymczasem Raoul zatacza nad nami p�kole. I oto zn�w znajdujemy si� na wprost gwiazdy Altair. Jeste�my dumni z naszych post�p�w.

P�tla, �semka, spirala, mno�ymy przer�ne figury, tworz�c w powietrzu odwa�ne uk�ady geometryczne.

TEST GEOMETRYCZNY: Ma�y test geometryczny, kt�ry pozwoli lepiej pozna� drug� osob� za pomoc� mocy symbolicznej figur. Zaczynamy od narysowania sze�ciu osobnych kwadrat�w na kartce papieru. W pierwszy kwadrat wpisujemy ko�o.

W drugi tr�jk�t.

W trzeci schody.

W czwarty krzy�.

W pi�ty kwadrat.

W sz�sty przechylon� cyfr�3", tak, by wygl�da�a jak litera �m".

Prosimy naszego rozm�wc� o uzupe�nienie ka�dego rysunku tak, aby powsta� konkretny obrazek. Nast�pnie prosimy go o podpisanie ka�dego rysunku jednym przymiotnikiem.

Mo�emy teraz przyjrze� si� uko�czonej pracy, maj�c w pami�ci, �e:

Rysunek wok� ko�a b�dzie wskazywa�, jak kto� widzi siebie samego.

Rysunek wok� tr�jk�ta: jak kto� sobie wyobra�a, �e inni go widz�.

Rysunek wok� schod�w: jaki kto� ma stosunek do �ycia.

Rysunek wok� krzy�a: jak kto� postrzega swoj� duchowo��.

Rysunek wok� kwadratu: jak kto� postrzega rodzin�.

Rysunek wok� odwr�conego �3": jaki kto� ma stosunek do mi�o�ci.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Czuj� nienawi��. Rzucam si� na Czeczena. Uderzam go g�ow� w czo�o. S�ycha� trzask p�kaj�cego suchego drewna. M�czyzna krwawi, plami�c mi ubranie. Drugi ju� jest przy mnie. Wyzywa mnie na pojedynek. Staj� w pozycji do walki. W g�owie, niczym ostrze�enie, b�yska mi my�l: �Chwil�, gdy przeciwnik szykuje si� do natarcia, od tej, w kt�rej zostanie zadany cios, dzieli wieczno��".

W spojrzeniu Czeczena czai si� ma�e �wiate�ko. Nie mog� go spu�ci� z oczu. �wiate�ko schodzi w d�. Prawa noga! Chce mnie kopn�� w brzuch. Czas p�ynie teraz dla mnie wolniej. Od tej chwili wszystko b�dzie rozgrywa� si� jak w zwolnionym filmie. Klatka po klatce.

Jego prawa noga unosi si�. Delikatny ruch bioder i staj� do niego bokiem. R�ce wysuwam naprz�d. Napastnik nie zauwa�a mojego posuni�cia i jego noga nadal si� wznosi, zgodnie z pierwotnym zamierzeniem. Chwytam go za but, ci�gn� w g�r� i wyrzucam w powietrze. M�czyzna opada ci�ko na ziemi�. Rzucam si� na niego. Starcie. On mnie gryzie. Wyci�gam sw�j n�, on r�wnie� si�ga po sw�j. Jeste�my niczym dwa dzikie drapie�niki, walcz�ce jednym k�em. Odczucia i informacje docieraj� do mojego m�zgu. Serce bije szybciej. Moje nozdrza otwieraj� si� w poszukiwaniu powietrza. Lubi� to.

W uszach d�wi�czy Noc na �ysej G�rze Modesta Musorgskiego. M�j przeciwnik wrzeszczy, by doda� sobie si�. Jego krzyk wpisuje si� w muzyk�.

Pojedynek na no�e.

Kopniak. N� Czeczena wypada mu z r�ki. Chwyta rewolwer.

Wci�� nie jest dostatecznie szybki, by mog�o mnie to zaniepokoi�. Jednym ruchem r�ki odwracam wycelowan� we mnie bro� w jego stron�. Zmuszam go do naci�ni�cia cyngla. Pada strza�. W jego zielonej kurtce pojawia si� dziura.

Nie by� wystarczaj�co szybki. Nie �yje.

Sceny walk szczur�w w kana�ach jako� mnie nie zadowalaj�. Nie s� wiarygodne. Nie czuj� si� przeniesiony w tamto miejsce, gdy czytam sw�j tekst.

Nagle przychodzi mi do g�owy pewna my�l, jakby podszepni�ta przez anio�a. �Pokazuj, zamiast wyja�nia�".

Musz� umieszcza� swoich bohater�w w akcji. Ich psychika zostanie okre�lona poprzez zachowanie, a nie przez dialogi. Badam bli�ej szczury.

To jednak jeszcze nie wystarcza. Trzeba je pozna� na wskro�, w przeciwnym razie czytelnicy dostrzeg� niesp�jno�ci. Wybieram si� do sklepu zoologicznego i kupuj� sze�� szczur�w. Czterech samc�w i dwie samice. Jedynym sposobem na to, by nie oszukiwa�, jest obserwowanie rzeczywisto�ci.

M�j kot przygl�da si� spode �ba tym go�ciom o gro�nie wygl�daj�cych z�biskach. Nie mam poj�cia, czy sobie przypomni, �e to on powinien na nie polowa�. S�dz�c po jego zachowaniu, my�li, �e jest dok�adnie odwrotnie.

Moich sze�ciu nowych lokator�w nie musi p�ywa�, by dosta� po�ywienie, a jednak wkr�tce zauwa�am, �e role zosta�y szybko przydzielone. Jeden z samc�w terroryzuje wszystkie pozosta�e zwierz�ta, a jedna z samic pe�ni funkcj� popychad�a.

Waham si�, lecz nie interweniuj�. To w ko�cu nie bajka Disneya. Je�li w �rodowisku naturalnym nie wszyscy s� dobrzy, to ja sam nie zmieni� zachowania danego gatunku, narzucaj�c szczurom moje zasady.

Przygl�dam si� wi�c jako neutralny obserwator i notuj� to, co widz�, oraz staram si� interpretowa� zachowania zwierz�t. Unikam antropomorfizmu. Te notatki bardzo o�ywiaj� m�j tekst.

Chc�c jeszcze udoskonali� efekt wizualny, rysuj� ich pyszczki. Mam coraz wi�cej szkic�w. Umieszczam w my�lach kamery, kt�re determinuj� k�ty uj��. Na swoich rysunkach zaznaczam najazdy kamery i zbli�enia. To niezwyk�e u�atwienie. Moje bitwy, niezale�nie od tego, jak bardzo s� literackie, zobrazowane teraz b�d� pyszczkami szczur�w szczerz�cych z�by i panoramicznymi widokami kana��w. Kamera w�lizguje si� pomi�dzy walcz�cych, �eby uchwyci� najciekawsze sceny. Staram si� r�wnie�, �eby przej�cie z jednej sceny do drugiej by�o p�ynne.

M�j styl zaczyna si� wyr�nia�, pisz� stylem obrazkowym. Bitwy wodne w kana�ach przypominaj� choreografi� Esther Williams, dokazuj�cej w lazurowej wodzie basenu. Z tym �e tutaj woda jest zielonkawa, m�tna, pe�na odpadk�w i w miar� wzrostu intensywno�ci walk staje si� coraz bardziej czerwona. Za pomoc� kropek i strza�ek kieruj� armiami szczur�w i poczynaniami moich bohater�w podczas g��wnej bitwy, stanowi�cej centrum powie�ci.

M�j ma�y wyst�p dobieg� ko�ca, pozostaje mi tylko czeka�, a� reszta dziewcz�t przedefiluje po scenie. Dwie czy trzy wydaj� mi si� �adniejsze ode mnie. Oby s�dziowie nie zag�osowali na nie. Gdybym tylko mog�a pod�o�y� im nog�, �eby upad�y i skr�ci�y sobie kark! Przypominaj� mi wynios�e czaple. Bezwstydnie ko�ysz� biodrami. Za kog� si� uwa�aj�? Nienawidz� ich! Wyobra�am sobie ich twarze rozorane moimi ostrymi paznokciami.

Musz� zwyci�y�!

Modl� si�, �eby tytu� Miss Universe przypad� w�a�nie mnie. Je�li kto� tam w g�rze mnie s�yszy, b�agam, niech wstawi si� za mn�.

��Uwaga, gotowi? Wszyscy na praw� burt�! � grzmi Raoul, przyjmuj�c rol� dow�dcy eskadry.

Odczuwam podniecenie, a mimo to nie mog� przesta� my�le� o moich klientach. Gdzie si� aktualnie znajduj�? Jestem zbyt daleko, by ich wo�anie lub modlitwy mog�y do mnie dotrze�.

Raoul wyczuwa m�j niepok�j i k�adzie mi r�k� na ramieniu.

��Nie martw si�, stary, nic z�ego si� nie dzieje. Ludzie s� jak koty. Zawsze spadaj� na cztery �apy.

Wstaj�. Wyj� niczym wilk, by doda� sobie odwagi. Nawet je�li zwr�ci to uwag� nieprzyjaciela. Pozosta�e Wilki odpowiadaj� na m�j apel. Wataha jest silna i szybka. To moja rodzina. Wrzeszczymy, a za nami pomara�czowe t�o nieba staje si� coraz ja�niejsze. Idealnie okr�g�y ksi�yc powoli zachodzi.

Oddzia�y czecze�skie ukryte w lasach wyruszaj� z odsiecz�. Maj� ze sob� ci�ki sprz�t � d�ipy wyposa�one w karabiny maszynowe. Ludzie rzucaj� si� na nas. Jest ich wielu. Na ka�dego z nas przypada dziesi�ciu nieprzyjaci�.

Co najmniej dziesi�ciu z moich towarzyszy broni pada niemal od razu. Nie ma czasu na pisanie epitafi�w. Wilki zgin�y jak wilki, z wywini�tymi wargami, zakrwawionym futrem, na ziemi pokrytej zdobyt� przez nie zwierzyn�.

Je�li o mnie chodzi, mam zamiar utrzyma� si� przy �yciu. Chowam si�. Jeden tch�rzliwy, ale �ywy �o�nierz mo�e bardziej dokuczy� wrogowi ni� jeden odwa�ny, lecz martwy.

W�lizguj� si� pod wrak opancerzonego samochodu. Sier�ant prze�y�. Daje mi znaki, bym do��czy� do niego, ukrytego za niewysokim murkiem. R�ka, kt�r� macha, zostaje nagle oderwana przez pocisk. Widz�, jak jego g�owa wylatuje w powietrze. Czy tak w�a�nie dusza uchodzi do nieba?

Nie wiem dlaczego � by� mo�e przez t� muzyk� w moich uszach, krwaw� sceneri� i b�yski wok� mnie � ale mam ochot� na �arty. By� mo�e ka�dy w obliczu tragedii odczuwa potrzeb� z�agodzenia dramatyzmu wydarze�.

Wybucham �miechem. Mo�e zwariowa�em. Nie, to normalne, to opadaj� emocje. Biedny sier�ant, trzeba przyzna�! Nie by� do�� szybki. Nie �yje.

Karabiny maszynowe kieruj� si� w moj� stron�. Ochota na �miech przechodzi mi jak r�k� odj��. Zamykam oczy i wmawiam sobie, �e skoro prze�y�em a� po dzi� dzie�, to dlatego, �e z pewno�ci� czuwa nade mn� jaki� anio� str�. Je�li to prawda, nadesz�a pora, by si� ujawni�. �wi�ty Igorze, kolej na ciebie.

Odmawiam szybk� modlitw�: �Zrozumia�e�, ty tam w g�rze? Musisz mnie wyci�gn�� z tego �ajna, teraz albo nigdy!".

Konferansjer wzywa mnie ponownie na scen�, gdy� niekt�rzy s�dziowie jeszcze si� wahaj�. R�ce splatam za sob�, by lepiej wyeksponowa� piersi. Nie u�miecha� si�. M�czy�ni nie lubi� grzecznych dziewczynek, lubi� dziwki. Tak mi zawsze m�wi�a mama. Tym razem o�mielam si� spojrze� poza blask reflektor�w. Dostrzegam siedz�c� w pierwszym rz�dzie mam�, z kamer� w d�oni. Jak�e by�aby dumna ze mnie, gdybym zwyci�y�a! Widz� te� Estebana. Poczciwy Esteban! Przesadnie poczciwy Esteban! Dwa okr��enia i nieruchomiej� w dostojnej pozie. Koniec. Pozostaje mi tylko si� modli�. Je�li jest tam w g�rze kto�, kto troszczy si� o mnie, b�agam go o pomoc.

Odnosz� wra�enie, �e jeden z moich klient�w mnie wzywa. To pewnie poczucie winy za to, �e ich opu�ci�em.

Raoul mnie wyprzedza. Podr�ujemy z pr�dko�ci� �wiat�a. 300 000 km/s. Mijamy fotony emanuj�ce ze s�o�ca po�o�onego najbli�ej nas. Docieramy do Proxima Centauri, najbli�szej gwiazdy naszego Uk�adu S�onecznego, po�o�onej 4,2 lat �wietlnych od Ziemi. Mijamy j� i zaczynamy obserwowa� planety.

�adnych �lad�w �ycia na horyzoncie.

Odlatujemy z pr�dko�ci� 300 000 km/s w kierunku Alfa Centauri.

Tam r�wnie� nic. Musimy poszerzy� obszar poszukiwa�.

Skr�cili�my w kierunku Syriusza. Kilka letnich planet. Nieco porost�w. Du�e ilo�ci amoniaku.

Procjon? Nic ciekawego.

Kasjopeja? Py� i opary.

Tau Ceti? Lepiej nie m�wi�.

Delta Pavonis? Nie wybierajcie si� tam � nie warto.

P�dzimy bardzo szybko, od jednej gwiazdy do drugiej, od planety do planety. Zagl�damy nawet do wn�trza wielkich meteor�w, chc�c sprawdzi�, czy bogowie przypadkiem nie ukryli si� w�a�nie tam.

Problem polega na tym, �e nasza jedyna Galaktyka ma �rednic� 100 000 lat �wietlnych i zawiera setki miliard�w gwiazd. Czyli, inaczej m�wi�c, wleczemy si� po niej jak �limaki po boisku do pi�ki no�nej. Ka�de �d�b�o trawy odpowiada jednej napotkanej przez nas gwie�dzie.

My�li na temat moich klient�w nie opuszczaj� mnie ani na chwil�. Oby tylko mnie nie potrzebowali w�a�nie teraz. Mam wra�enie, �e znajduj� si� w niebezpiecze�stwie. Jacques jest zbyt wra�liwy. Igor zbyt dumny. Venus zbyt delikatna.

Raoul pociesza mnie w my�lach. Chce, bym bardziej skoncentrowa� si� na ekspedycji, gdy� wci�� skr�cam o u�amek sekundy za p�no. Zgoda. Obiecuj� si� przy�o�y�.

Raoul, Freddy, Marilyn Monroe i ja odwiedzamy setki planet. Od czasu do czasu l�dujemy, lecz nigdzie nie udaje nam si� znale�� niczego poza kamieniami. �adnego �ladu inteligencji.

Proponuj�, by l�dowa� wy��cznie na planetach o klimacie umiarkowanym, z widocznymi oceanami i atmosfer�. Raoul uwa�a jednak, �e nie ma �adnego powodu, dla kt�rego planeta, gdzie uda�a si� Nathalie, mia�aby by� identyczna z nasz�. Freddy natomiast popiera mnie. Moje kryteria pozwalaj� zmniejszy� dziesi�� razy liczb� planet do zbadania. Zamiast 200 miliard�w b�dzie ich tylko 20 miliard�w.

Nie spodziewali�my si�, �e na drodze stanie nam naprawd� gro�ny przeciwnik � ogrom przestrzeni.

Im wi�cej pisz�, tym wi�cej mam osobliwych odczu�. Dr�� z emocji, przechodz� mnie ciarki por�wnywalne z odczuwanymi podczas mi�o�ci fizycznej. Przez kilka minut jestem �gdzie� indziej". Zapominam, kim jestem.

Sceny pisz� si� same, tak jakby moi bohaterowie wyzwalali si� spod mojej w�adzy. Patrz�, jak �yj� w powie�ci w�asnym �yciem, niczym rybki w akwarium. To przyjemne, a jednocze�nie przera�aj�ce. Mam wra�enie, �e bawi� si� materia�em wybuchowym, do kt�rego nie posiadam instrukcji obs�ugi.

Gdy pisz�, zapominam o wszystkim. Jestem w�r�d moich bohater�w, �yj� wraz z nimi. To jest jak sen na jawie. Erotyczny sen na jawie, gdy� ca�e moje cia�o wyra�a swoj� rado��. Uczucie ekstazy. Trans. Magiczna chwila nie trwa jednak d�ugo. Zaledwie kilka minut, a czasami kilka sekund.

Na dodatek nie potrafi� zapanowa� nad tymi momentami ekstazy, wywo�a� ich na w�asne �yczenie. Po prostu zdarzaj� si�. S� mi dane, gdy dopasuj� scen� do odpowiedniej muzyki i odpowiednich my�li. Po chwili wybudzam si� ca�y spocony i oszo�omiony. Nast�pnie ogarnia mnie smutek. Nostalgia, �al, �e cudowna chwila nie trwa�a d�u�ej. �ciszam wtedy muzyk� i siadam przed telewizorem, by zapomnie� o b�lu i nie doznawa� w k�ko tak skrajnych wra�e�.

Wyskakuj� i ciskam granatem w sam �rodek plutonu Czeczen�w, kt�rzy w�a�nie si� przede mn� pojawili. Oddalam si� biegiem. Nie my�l� o kulach, kt�re jedna po drugiej przelatuj� mi�dzy moimi �ydkami. Biegn� w stron� studni znajduj�cej si� po�rodku wioski i czepiam si� wiadra wisz�cego w niej na �a�cuchu.

Wilki zosta�y zdziesi�tkowane. Nie widz� ju� nawet Stanis�awa. �ciszam walkmana. Noc na �ysej G�rze powoli si� ko�czy. S�ysz� m�j �wiszcz�cy oddech, a w tle trzaski ognia, krzyki, rozkazy, wo�ania rannych o pomoc.

Cz�onkowie jury przygl�daj� mi si� w milczeniu. A ja, ze sceny, przygl�dam si� im. Siedz�cy po�rodku mistrz bokserski wagi ci�kiej wbija wzrok w moje piersi. Obok niego twarze kilku starych, zapomnianych aktor�w, prezenterzy telewizyjni, producent film�w erotycznych, kilku fotograf�w specjalizuj�cych si� w aktach artystycznych i pi�karz, kt�ry od dawna nie strzeli� ju� �adnej bramki.

I to maj� by� s�dziowie? To oni maj� decydowa� o moim losie? Nagle ogarniaj� mnie w�tpliwo�ci. Jednak kamery telewizyjne transmituj� to wydarzenie na ca�y kraj. Miliony ludzi w tej w�a�nie chwili ogl�daj� mnie. U�miecham si�, o�mielam si� nawet pu�ci� do nich oko. Tego chyba regulamin nie zabrania.

Boj� si�. Tak bardzo si� boj�. Ca�e szcz�cie, �e nafaszerowa�am si� �rodkami uspokajaj�cymi.

NIE WIEM, CZY TO DOBRZE, CZY TO �LE (BAJKA ZEN): Pewien farmer dosta� w prezencie dla syna bia�ego konika. Przychodzi do niego s�siad i m�wi: �Ma pan wielkie szcz�cie. Mnie nikt nie podarowa�by tak pi�knego bia�ego konia!". Farmer odpowiada: �Nie wiem, czy to dobrze, czy to �le".

Jaki� czas p�niej syn farmera wsiada na konia, lecz ten wyrywa si� naprz�d i wyrzuca je�d�ca z siod�a. Syn farmera ma z�aman� nog�.

�Och! Jakie to straszne! � m�wi s�siad. � Ma pan racj�, �e to nie wr�y�o nic dobrego. Zapewne ten, kto podarowa� panu tego konia, chcia� panu zaszkodzi�. Teraz pa�ski syn zostanie na ca�e �ycie kalek�!"

Jednak farmer nie wygl�da na przej�tego ca�� sytuacj�. �Nie wiem, czy to dobrze, czy to �le" � odpowiada.

Wkr�tce potem wybucha wojna i wszyscy m�odzi m�czy�ni zostaj� powo�ani do wojska, opr�cz syna farmera ze z�aman� nog�. S�siad przychodzi w�wczas ponownie i m�wi: �Pa�ski syn jako jedyny nie wyruszy na wojn�, ma wielkie szcz�cie". Farmer na to odpowiada: �Nie wiem, czy to dobrze, czy to �le".

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tomIV

W konstelacji Oriona � pusto.

W konstelacji Lwa � kilka jednokom�rkowych mikrob�w. Poziom �wiadomo�ci odpowiadaj�cy kamieniowi.

W pobli�u Wielkiej Nied�wiedzicy planety nie s� nawet ostatecznie uformowane.

Wok� gwiazdy Luyten jedynie zmro�one meteory. Tracimy tylko czas.

Do licha! A jak w tym czasie radzili sobie moi klienci?

Siedz� skulony przy brzegu studni. Nagle, przypadkiem, jaki� go�� wrzuca do niej granat. Chwytam pocisk zr�cznym ruchem prawej r�ki i przygl�dam mu si�. Afga�ski model G34, opancerzony ma�ymi p�ytkami. Natychmiast wyrzucam go na zewn�trz. Czeczen zrozumia�, �e kto� ukrywa si� w studni i czym pr�dzej wrzuca granat z powrotem. Nie waham si� ani chwili i pocisk wraca do gry.

To kwestia nerw�w. Ca�e szcz�cie, �e pu�kownik nauczy� mnie �onglowa�. Poniewa� przeciwnik uparcie oddaje mi granat, przygl�dam mu si� uwa�niej i stwierdzam, �e czop jest zatkany. Felerny sprz�t. Afga�czycy nie s� mistrzami precyzyjnej techniki. Ten granat nigdy nie wybuchnie. Si�gam po w�asny sprz�t � porz�dny rosyjski granat, wyprodukowany przez solidn� rosyjsk� mamu�k�, kt�rego dzia�anie znam na pami��. Odczekuj� regulaminowe pi�� sekund, obliczam dok�adnie trajektori� i ciskam granatem w mojego przeciwnika. Go�� �apie go, chc�c mi go ponownie odrzuci�, lecz tym razem wybucha mu w d�oni.

Wojna nie jest zabaw� dla amator�w. To zaw�d, w kt�rym trzeba by� metodycznym i dzia�a� systematycznie. Wiem na przyk�ad, �e nie wolno mi zosta� d�u�ej w tej studni. Wyskakuj� na zewn�trz, podnosz� strzelb� z optycznym celownikiem porzucon� przez martwego kumpla i biegn� schroni� si� w jednej z chat. Zastaj� w niej tubylc�w, kt�rzy widz�c moj� bro�, daj� si� zamkn�� w kuchni. Zajmuj� miejsce przy oknie i spokojnie obserwuj� okolic�. Dzi�ki laserowemu celownikowi moja przewaga nad przeciwnikami znacznie si� zwi�kszy�a. Zak�adam s�uchawki na uszy. Noc na �ysej G�rze zn�w d�wi�czy mi w uszach. Jeden z �o�nierzy nieprzyjacielskiej armii trafia w zasi�g mojego wzroku. Nad jego brwi� pojawia si� nagle czerwony punkcik. Poci�gam za spust. I o jednego mniej.

Przygl�dam si� sze�ciu szczurom w ich szklanym terrarium, a one przygl�daj� si� mnie. Kot trzyma si� na uboczu. Zwierz�ta chyba zrozumia�y, �e o nich pisz�. Szkoda, �e nie mog� przekaza� im tego, co napisa�em.

Mona Lisa II ociera si� o mnie, chc�c si� upewni�, �e jej miejsca w moim sercu nie zaj�y te potwory o ostrych z�bach.

Czytam ca�� powie�� od pocz�tku.

Musz� przyzna�, �e moje dzie�o mo�na uzna� za wielow�tkowe. Trudno zrozumie�, dlaczego sceny u�o�one s� w tej, a nie innej kolejno�ci. Stwierdzam, �e konieczne b�dzie skonstruowanie swego rodzaju rusztowania, na kt�rym oprze si� ca�a historia i kt�re sprawi, �e sceny b�d� nast�powa�y po sobie zgodnie z okre�lonym schematem. Czy powinienem u�y� struktury geometrycznej? Zbudowa� histori� w kszta�cie ko�a? Testuj� ten pomys�. Pod koniec powie�ci moi bohaterowie odnajduj� si� w tej samej pozycji, co na pocz�tku. D�jà vu. Historia w kszta�cie spirali? Im dalej, tym bardziej opowie�� rozchodzi si� na boki, d���c do niesko�czono�ci. To te� ju� by�o. Opowiadanie liniowe? Banalne, ka�dy tak pisze.

Wymy�lam coraz bardziej skomplikowane figury geometryczne. Pi�ciok�t. Sze�ciok�t. Sze�cian. Piramida. Czworo�cian. Dziesi�cio�cian. Jaka struktura geometryczna jest najbardziej z�o�ona? Katedra. Kupuj� ksi��k� o katedrach, z kt�rej dowiaduj� si�, �e ich kszta�ty odpowiadaj� strukturom zwi�zanym z u�o�eniem gwiazd w przestrzeni kosmicznej. Doskonale. Napisz� powie�� w kszta�cie katedry. Jako model pos�u�y mi katedra w Chartres, istne cacko z trzynastego wieku, wprost nabrzmia�e symbolik� i ukrytymi znaczeniami.

Przerysowuj� dok�adnie plan katedry na du�� kartk� papieru rysunkowego i d��� do tego, by rozw�j mojej powie�ci odpowiada� jej tysi�cletnim punktom odniesienia. Przeci�cia w�tk�w mojej intrygi b�d� nawi�zywa�y do krzy�owania si� naw, zwroty akcji � do kluczy sklepienia. Metoda ta bawi mnie i zach�ca do mno�enia r�wnoleg�ych w�tk�w. Tekst staje si� coraz bardziej p�ynny, moi bohaterowie naturalnie wpisuj� si� w t� doskona�� struktur�.

S�ucham Bacha. Jan Sebastian Bach tworzy� swoje kompozycje na planie katedry. Od czasu do czasu dwie linie melodyczne krzy�uj� si�, sprawiaj�c wra�enie, �e s�yszymy trzeci� melodi�, cho� nie gra jej �aden instrument. Pr�buj� powt�rzy� ten sam efekt, wymy�laj�c dwie intrygi, kt�re przeplataj� si� i tworz� trzeci�, fikcyjn�.

Katedra w Chartres i Jan Sebastian Bach stanowi� moje sekretne rusztowanie. Stoj�ce na tym stela�u postacie wyp�ywaj� na szerokie wody, a powie�� nabiera tempa. Pisz� dziennie dwadzie�cia gotowych stron zamiast pi�ciu do poprawki, jak poprzednio. Moja powie�� nabiera kszta�t�w. 500, 600, 1 000, 1 534 strony� Wi�cej ni� zwyk�y krymina�, to niemal Wojna i pok�j w�r�d szczur�w.

Wreszcie czuj�, �e powie�� jest ju� wystarczaj�co solidna, by da� j� innym do przeczytania. Pozostaje mi znale�� wydawc�. Wysy�am manuskrypt poczt� do dziesi�ciu najwa�niejszych paryskich dom�w wydawniczych.

S�dziowie g�osuj�. Obgryzam z�amany paznokie�. Odda�abym w tej chwili �ycie za papierosa, ale regulamin zabrania palenia. Teraz w�a�nie decyduje si� moja przysz�o��.

Celuj�. Strzelam. Drugi m�czyzna pada na ziemi�. Potem trzeci. I czwarty. Jak mi�o pracuje si� przy muzyce! Dzi�kuj� dekadenckiemu Zachodowi za wynalezienie walkmana. Przed moimi oczami pojawia si� wizerunek mamy. Zamiast celowa� w serce, szukam g�owy. Za ka�dym razem, gdy my�l� o mamie, mam ochot� po�o�y� palec na spu�cie.

Odpowiedzi od wydawc�w sp�ywaj� do mojej skrzynki na listy jedne po drugich. Pierwszy uzna� m�j pomys� za zbyt ekscentryczny. Drugi radzi, bym dopracowa� jeszcze moje dzie�o, oddaj�c g��wne role kotom, �o wiele bardziej lubianym przez szerok� publiczno��".

Spogl�dam na Mona Lis� II.

Czy mo�na napisa� jak�kolwiek powie�� o Mona Lisie II, najbardziej dekadenckim kocie na ca�ym Zachodzie?

Trzeci wydawca zgadza si� wyda� dzie�o na m�j koszt, a conto honorarium autorskiego. Got�w jest da� ca�kiem niez�� cen�.

Padaj� oceny. S� do�� surowe. Najlepsza �rednia, jak do tej pory, oscyluje wok� 5,4 na 10. Nadesz�a moja kolej. S�dziowie og�aszaj� jeden po drugim sw�j werdykt: 4,5, 6,5� Mam u�miech przylepiony do twarzy, lecz jestem za�amana. Je�li rzeczywi�cie nikt nie ocenia mnie powy�ej tych n�dznych liczb, to ju� po mnie. Co za niesprawiedliwo��! Nienawidz� tych ludzi o minach hipokryt�w. Poza tym dziewczyna, kt�ra w tej chwili ma najlepsze oceny, to jeden wielki cellulitis. Czy oni tego nie widz�?

IDEOSFERA: My�li s� niczym �ywe istoty. Rodz� si�, rosn�, rozprzestrzeniaj�, s� konfrontowane z innymi my�lami, a� wreszcie umieraj�.

A gdyby tak my�li, podobnie jak �ywe istoty, ewoluowa�y? Gdyby tak wybiera�y i eliminowa�y najs�absze spo�r�d siebie, a mno�y�y najsilniejsze, zgodnie z teori� darwinowsk�? W Przypadku i konieczno�ci z 1970 roku Jacques Monod wysun�� hipotez�, �e my�li mog�yby posiada� swoist� autonomi� i, jak organizmy �ywe, by� zdolne do reprodukowania si� i mno�enia.

W 1976 roku, w Samolubnym genie, Richard Dawkins przywo�uje koncepcj� ideosfery.

Ideosfera by�aby tym dla �wiata my�li, czym biosfera jest dla �wiata organizm�w �ywych.

Dawkins pisa�: �Je�li w moim umy�le zakie�kuje jaka� my�l, do m�zgu dostaje si� swego rodzaju paso�yt, kt�ry wykorzystuje mnie do propagowania owej my�li". Autor podaje na poparcie swojej teorii koncepcj� Boga, my�li zrodzonej dawno temu, kt�ra nigdy nie przesta�a si� rozprzestrzenia�, rozwija�a si� poprzez mow� i pismo, nast�pnie przez muzyk�, sztuk� oraz ksi�y, kt�rzy interpretowali j� w spos�b najlepiej dopasowany do danej epoki.

My�li mutuj� znacznie szybciej ni� istoty �ywe. Na przyk�ad idea komunizmu, zrodzona w umy�le Karola Marksa, rozprzestrzeni�a si� w bardzo szybkim czasie, opanowuj�c niemal po�ow� planety. My�l ta ewoluowa�a, mutowa�a, by wreszcie powoli wygasn�� niemal ca�kowicie, zupe�nie jak wymieraj�cy gatunek zwierz�t.

Jednocze�nie koncepcja ta sprawi�a, �e rozwin�a si� koncepcja kapitalizmu.

Owocem star� idei w ideosferze jest nasza cywilizacja.

Dzi� komputery s� na dobrej drodze do tego, by przyspieszy� mutacj� idei. Dzi�ki internetowi my�l mo�e rozprzestrzenia� si� znacznie szybciej w przestrzeni i w czasie, a tak�e by� szybciej konfrontowana ze swoimi przeciwno�ciami lub my�lami drapie�nikami.

Jest to doskona�y spos�b na to, by propagowa� dobre, ale i z�e my�li, gdy� poj�cie moralno�ci nie istnieje w ideosferze � w biologii zreszt� te� nie. Ewolucja nie zna moralno�ci. Dlatego warto si� dwa razy zastanowi�, nim zacznie si� szerzy� dany koncept. My�li s� bowiem o wiele pot�niejsze ni� ludzie, kt�rzy je tworz� i przekazuj�.

Tak sobie w ka�dym razie my�l�

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Czwarty wydawca kontaktuje si� ze mn� telefonicznie i prosi, bym si� nie poddawa�. �Pisarstwo wymaga wielkiego baga�u do�wiadcze�. Nie jest rzecz� mo�liw�, by w wieku lat siedemnastu i p� pa�ski baga� by� ju� dostatecznie du�y" � powiedzia�.

Pi�ty wydawca krytykuje sceny batalistyczne, niezbyt lubiane przez �e�sk� cz�� publiczno�ci. Przypomina mi, �e czytelnikami s� g��wnie kobiety, a te zdecydowanie wol� w�tki romantyczne. Czemu by nie pomy�le� o �love story w�r�d szczur�w"?

Spogl�dam na moje szczury: jeden z samc�w w�a�nie kopuluje z samic�. Wgryza si� jej w szyj� a� do krwi, zgniata jej g�ow� i unieruchamia zad. Biedaczka a� piszczy z b�lu, lecz samca zdaje si� to tylko bardziej podnieca�.

Romantyczne love story w�r�d szczur�w? To niezbyt realistyczna wizja�

Pi��. Sze��. Siedem. I dziesi��. Zabi�em wszystkich wrogich �o�nierzy, kt�rzy zapu�cili si� w t� uliczk�. Jest po�udnie. Niebo przybra�o bia�y kolor. Nad wiosk� unosi si� dym, a muchy pastwi� si� nad wci�� jeszcze ciep�ymi cia�ami poleg�ych.

Nieprzyjaciele nie �yj�, przyjaciele r�wnie�. Nie widz� ju� ani jednego z naszych. Wyj� jak wilk. Nikt nie odpowiada na m�j apel. Chyba mia�em szcz�cie. By� mo�e tam w g�rze, jest kto�, kto mnie chroni. To prawda, jestem szybki, lecz kilkakrotnie uda�o mi si� cudownym trafem unikn�� nast�pienia na min� albo uchyli� przed zab��kan� kul�.

Tak, z pewno�ci� mam swojego anio�a str�a. Dzi�kuj� ci, �wi�ty Igorze.

Wiem, �e po powrocie do obozu zostan� wcielony do innego komanda Wilk�w i wyrusz� na kolejne misje, podobne do tej tutaj. Wojna to jedyna rzecz, na jakiej si� znam. Ka�dy ma co�, w czym jest dobry. Nak�adam s�uchawki na uszy i ponownie w��czam Noc na �ysej G�rze.

Nagle do moich uszu dociera wycie wilka. Czy to prawdziwe zwierz�? Nie. To Stanis�aw. Mia� racj�, nim tak�e opiekuje si� anio� str�.

Kolejne pi�� na dziesi��. O wszystkim zadecyduje ostatnia ocena, przyznawana przez boksera.

��10 na 10 � oznajmia.

Czy to mo�liwe? Nie przes�ysza�am si�?

Nagle moja �rednia skacze do g�ry. Mam najlepszy wynik. Nie posiadam si� z rado�ci, lecz staram si� opanowa�. Nie znam jeszcze wszystkich ocen. Inna dziewczyna mo�e jeszcze wysun�� si� na prowadzenie.

Jak we mgle, s�ysz� padaj�ce oceny. Jestem na czele, wci�� prowadz�. Uda�o si�, nikt nie wypad� lepiej ode mnie.

Jestem� jestem� Miss Universe.

Ca�uj� s�dzi�w. Wszystkie kamery s� skierowane w moj� stron�. Ca�y kraj mnie zobaczy. Podaj� mi butelk� szampana, kt�rym spryskuj� wszystkich w�r�d b�ysk�w fleszy.

Wygra�am!

��Chcia�abym podzi�kowa� przede wszystkim mojej mamie, bez kt�rej nigdy nie zdoby�abym si� na odwag�, by podj�� t� d�ug� drog� ku� doskona�o�ci � m�wi� do mikrofonu.

W tej samej chwili czuj�, �e s� to w�a�ciwe s�owa, kt�re pozwol� mi zyska� przychylno�� publiczno�ci na widowni i przed telewizorami. Ale tak mi�dzy nami, je�li jest kto�, komu powinnam podzi�kowa�, to tylko sobie.

Moje eksrywalki podchodz�, by mi pogratulowa�. Mama p�acze z rado�ci, a Esteban posy�a mi ca�usy.

Nast�pnie: wywiady, gratulacje, zdj�cia. Jestem wniebowzi�ta. Na zewn�trz ludzie rozpoznaj� mnie i prosz� o autografy.

Wycie�czona wracam do hotelu z Estebanem, zapatrzonym we mnie bardziej ni� zwykle. Wygra�am!

Przegra�em. Pora�ka na ca�ej linii. �aden wydawca nie chce moich Szczur�w.

�Pisanie to nie profesja � m�wi mi przez telefon tata. � Mo�esz mi wierzy�. Jestem ksi�garzem i doskonale wiem, �e sprzedaj� si� ju� tylko znani ludzie. Sta� si� najpierw s�awny, a dopiero p�niej napisz ksi��k�. Zabra�e� si� do rzeczy od z�ej strony".

Tylko Mona Lisa stoi wytrwale przy mnie w tych ci�kich chwilach. Czuje, �e jestem os�abiony i zaczyna w�tpi� w moj� zdolno�� dostarczania jej codziennej porcji jedzenia.

K�ad� si� do ��ka. Nazajutrz wstan� do pracy w restauracji, a nast�pnie zajm� si� czytaniem mojego manuskryptu.

Szczury w klatce zdaj� si� ze mnie nabija�. Denerwuj� mnie. Za kogo one si� uwa�aj�? W ko�cu to tylko szczury! Wypuszczam je do �ciek�w. Niech sobie radz�.

Mona Lisa pochwala to posuni�cie znacz�cym mrukni�ciem.

Siadam przed maszyn� do pisania. Koniec z magi�. �adnej nadziei. Nigdy mi si� nie uda. Musz� sobie odpu�ci�.

KPW: Cz�owiek jest uzale�niony od innych. Dop�ki czuje si� szcz�liwy, nie podaje tego uwarunkowania w w�tpliwo��. Jako dziecko uwa�a za normalne, �e rodzina zmusza go do po�ykania znienawidzonych produkt�w spo�ywczych. W �yciu doros�ym nie sprzeciwia si�, gdy prze�o�ony go poni�a � tak� ma prac�. W ma��e�stwie godzi si� na to, by �ona wci�� robi�a mu wym�wki. Jako obywatel nie widzi nic dziwnego w tym, �e rz�d d��y do obni�enia jego mocy nabywczej � przecie� to rz�d, na kt�ry g�osowa�.

Cz�owiek nie tylko nie widzi, �e pr�buje si� go st�amsi�, lecz tak�e uwa�a, �e rodzina, praca i system polityczny to formy �wyra�ania osobowo�ci" niezb�dne mu do �ycia.

Wielu ludzi gotowych jest walczy� do ostatniej krwi, aby tylko nie pozbawiono ich kajdan. My, anio�y, zmuszone jeste�my od czasu do czasu prowokowa� tak zwane nieszcz�cia, kt�re tu, w g�rze, nazywamy KPW � �kryzysem podawania w w�tpliwo��". KPW mo�e przyj�� r�norakie formy: wypadku, choroby, rozbicia rodziny, zawodu w �yciu profesjonalnym.

Kryzysy przera�aj� �miertelnik�w, lecz przynajmniej usuwaj� tymczasowo odruchy warunkowe. Bardzo szybko cz�owiek ponownie wyrusza na poszukiwanie nowego wi�zienia. Rozwodnika ci�gnie do ma��e�stwa. Zwolniony z posady przyjmuje ofert� jeszcze bardziej uci��liwej pracy. Mimo to pomi�dzy chwil� wywo�ania KPW a znalezieniem nowego wi�zienia nast�puje okres, w kt�rym �miertelnik potrafi trze�wo spojrze� na �wiat. Przez moment rozumie, czym jest prawdziwa wolno��. Nawet je�li do tej pory si� jej ba�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Wracamy do Raju.

Ale� moi klienci si� zmienili przez tak kr�tki okres! Mo�na by rzec, �e dojrzewaj� szybciej, gdy si� ich nie ma na oku. Venus wyleczy�a si� z anoreksji i bulimii i zdoby�a tytu� Miss Universe. Tym lepiej, zreszt� sam mia�em zamiar jej go za�atwi�. Igor wydosta� si� z zak�adu dla psychicznie chorych i zosta� bohaterem wojennym. Tylko Jacques pozostaje w tyle, nie umie si� odnale��. Ca�e dnie sp�dza przylepiony do telewizora, a to nie wr�y nic dobrego.

Edmund Wells jak zwykle pojawia si� w nie najlepszym momencie. Wzdycha:

��Bardzo si� na tobie zawiod�em, Michaelu. Pok�ada�em w tobie wielkie nadzieje, a ty wszystko psujesz�

��Jestem tu nowy, dopiero teraz zaczynam pojmowa�, jak funkcjonuj� ludzie.

M�j instruktor wci�� patrzy na mnie z pow�tpiewaniem.

��Ach tak, jak si� uda� spacer w przestrzeni kosmicznej?

A wi�c wie. Protestuj�:

��Pr�cz Jacques'a Nemroda, kt�ry zawsze wl�k� si� nieco w tyle, moi klienci radz� sobie ca�kiem nie�le.

��M�j biedny Michaelu � powiada Edmund Wells � jest jeszcze wiele rzeczy, kt�re musz� ci wyt�umaczy�. Zauwa�y�e�, �e w pobli�u Ziemi kr�c� si� w�druj�ce dusze?

��Nie� To znaczy�

Wie te� zatem o naszej wizycie u Papadopulosa.

��Zauwa�y�e� mo�e, �e owe w�druj�ce dusze lepiej dogaduj� si� z lud�mi ni� my, a to dlatego, �e znajduj� si� bli�ej nich.

��Tak� ale�

��A wi�c gdy klient odmawia modlitw�, a w pobli�u nie ma akurat anio�a str�a, kt�ry m�g�by j� przyj��, jak my�lisz, co si� dzieje?

���Zajmuje si� ni� w�druj�ca dusza?

��W istocie. I wierz mi, dusze ciesz� si� z tego niezwykle, �e mog� odda� komu� przys�ug� zamiast nas. To prawdziwe zgagi. Tam, gdzie anio� str� nie dopisze, wciska si� w�druj�ca dusza. Co ty sobie my�lisz, Michaelu? �e Igor i Venus po prostu mieli szcz�cie? Nie. Modlili si�, a jaka� w�druj�ca dusza po�pieszy�a, by odwali� twoj� robot�. Teraz �eruje na tym uczynku.

M�j instruktor zdaje si� szczerze zmartwiony.

��To dlatego za ka�dym razem, gdy mam tak� mo�liwo��, powtarzam ludziom: �Nie wzywajcie duch�w, nie wchod�cie w trans, unikajcie medi�w i wszystkich tych, kt�rzy twierdz�, �e kontaktuj� si� z za�wiatami. Nie m�dlcie si� byle jak, nie szukajcie swoich anio��w str��w � oni sami wiedz�, jak was odnale��. Nie pr�bujcie dowiedzie� si�, czym jest wudu, szamanizm i czarnoksi�stwo. My�licie, �e umiecie manipulowa� innymi, a tak naprawd� sami dajecie sob� manipulowa�. Ka�da pomoc ma swoj� cen�".

W spojrzeniu mojego nauczyciela odczytuj�, �e naprawd� si� na mnie zawi�d�.

��Co mam zrobi�, �eby� mi wybaczy�? Jak naprawi� to ca�e z�o? � szepcz�.

��Jestem za ciebie odpowiedzialny, Michaelu � wzdycha Edmund Wells. � Nie znalaz�szy ci�, zakasa�em r�kawy i wzi��em si� do pracy. Uwolni�em twoich klient�w od w�druj�cych dusz, kt�re ich obsiad�y. �Odrobaczy�em" ich. Ale od teraz uwa�aj! Twoich dw�ch �zwyci�zc�w" my�li, �e wystarczy wezwa� ci�, a wszystko potoczy si� po ich my�li. Igor nazywa ci� nawet �wi�tym Igorem. Wyobra�a sobie, �e ka�dy cz�owiek ma swojego anio�a � patrona, kt�ry nosi jego imi�.

Edmund Wells unosi si� nieco w g�r�.

��Nadejdzie dzie�, w kt�rym Igor, Jacques i Venus do��cz� tutaj do ciebie i spojrz� ci w oczy. Ta chwila b�dzie dla ciebie straszna, gdy� wtedy dowiedz� si�, kim jeste�, a ty b�dziesz musia� t�umaczy� si� przed nimi.

Zawstydzony pochylam g�ow�.

��Jeszcze jedno. Nie s�uchaj z�ych uczni�w. Nie nale�y r�wna� w d�. To nie oni b�d� si� t�umaczy� za ciebie przed twoimi klientami.

Edmund Wells robi znacz�cy ruch g�ow� w stron� Raoula, kt�ry lata w pobli�u.

��Na szcz�cie, Michaelu, dosta�e� na starcie dobre dusze. Nie jest jednak powiedziane, �e przy kolejnym rozdaniu b�dzie podobnie. Zazwyczaj jest tak, �e gdy nie uda nam si� z pierwszymi klientami, przy kolejnych zdajemy sobie spraw�, jak dobrze trafili�my za pierwszym razem.

Ca�y si� kul�. Jego spojrzenie sprawia, �e mam ochot� zamieni� si� w ma�� myszk�.

Dla �miertelnika przegra�, to znaczy zosta� zmuszonym do reinkarnacji. Dla anio�a� dosta� nowych klient�w.

Stanis�aw i ja mamy otrzyma� medale. Pu�kownik Dukuskoff poklepuje nas po plecach.

��Od dzisiaj jeste�cie starszymi sier�antami.

�o�nierze w nienagannych mundurach wstaj� i bij� brawo. Flaga narodowa zostaje wci�gni�ta na maszt, a w uszach d�wi�cz� mi nuty hymnu, tak bardzo ukochanego przez moj� matk�. Pu�kownik Dukuskoff szepcze mi do ucha:

��Wam jako jedynym uda�o si� uj�� z �yciem z walki, gdzie na jednego z naszych przypada�o dziesi�ciu �o�nierzy wroga. Na czym polega wasz sekret?

Wzdycham ci�ko i waham si�. Przecie� nie powiem mu o moim aniele str�u.

��Uda�o mi si� uj�� ca�o przed w�asn� matk� � m�wi� w ko�cu.

Pu�kownik u�miecha si� do mnie ze zrozumieniem.

W tej w�a�nie chwili nie posiadam si� z rado�ci, �e mam osiemna�cie lat i wci�� �yj�.

Znajduj� si� w�a�nie w ramionach mistrza �wiata wagi ci�kiej w boksie, kt�ry wchodzi� w sk�ad jury. Uprawiamy seks. To brutal. Dyszy, jak gdyby by� na ringu. Og�uszaj�cy ha�as. Przygniata mnie swoimi wielkimi �apskami, prawie si� dusz�. Sto dwadzie�cia kilo przyt�aczaj�cych, paruj�cych musku��w � to tak, jakby si� kocha� z lokomotyw� albo ci�ar�wk�. Zero delikatno�ci.

A wszystko zapowiada�o si� ca�kiem nie�le. Po wyborach skontaktowa� si� ze mn� i poprosi� o spotkanie. Zgodzi�am si�. Podszed� do mnie i obsypa� mnie komplementami, jak gdybym rzeczywi�cie by�a najpi�kniejsza spo�r�d wszystkich uczestniczek. A potem si� popsu�o. Przypomnia�, �e to on da� mi najwy�sz� not� 10 na 10, dzi�ki kt�rej zdoby�am upragniony tytu�. Mo�na by s�dzi�, �e moim obowi�zkiem jest si� odwdzi�czy�. Ach, ci m�czy�ni! Gdyby im wierzy�, musia�yby�my uzna�, �e bez nich nigdy by�my sobie nie poradzi�y. Ale ja wiem, �e je�li odnios�am sukces, to tylko dzi�ki wypowiedzeniu w�a�ciwej modlitwy we w�a�ciwym momencie. Poczu�am nawet czyj�� przyjazn� obecno�� w pobli�u. Zapewne by� to w�a�nie m�j anio� str�

Z grzeczno�ci daj� mu doko�czy�. Teraz �pi, chrapi�c g�o�no. Wykorzystuj� okazj� i wychodz�.

Jestem naprawd� zbyt mi�a.

Z ka�dym dniem mniej czasu po�wi�cam na pisanie. Czytam te� coraz mniej. Zdarza mi si� le�e� pi�� godzin z rz�du na kanapie przed telewizorem z mrucz�cym kotem na kolanach. Nie ogl�dam nawet nic konkretnego. Skacz� z kana�u na kana�.

Posada kelnera wystarcza mi, by zwi�za� koniec z ko�cem. Zreszt� nie mam wielkich potrzeb. �ywi� si� chi�skim makaronem, kt�ry p�cznieje po zalaniu wrz�tkiem.

Mona Lisa II jest zachwycona, �e ogl�dam z ni� telewizj�. Jest przekonana, �e to dzi�ki niej trafi�em na w�a�ciw� drog�.

My�l�, �e Szczury to dobra ksi��ka. Je�li jednak wydawcy nie s� w stanie tego poj��, trzeba uzna�, �e ca�a moja praca posz�a na marne, r�wnie dobrze mog� wi�c przesta� robi� cokolwiek.

Je�li nadal b�d� ty� w tym tempie, ob�eraj�c si� makaronem, nied�ugo zmieni� si� w ludzk� wersj� Mona Lisy. Z lenistwa nie gol� si� i zapuszczam brod�.

Powoli, wci�� skacz�c pomi�dzy programami, opuszczam sobie intelektualn� poprzeczk�. Z wiadomo�ci przerzucam si� na filmy, z film�w na telefilmy, potem na seriale, wreszcie na rozpaczliwe poranne teleturnieje, kt�rych uczestnicy pr�buj� jak najszybciej odpowiedzie� na idiotyczne pytania w stylu: �Jak nazywa si� psi przysmak?".

Psy kompletnie mnie nie obchodz�, bo mam kota, ale i tak ogl�dam.

My�l�, �e da�bym rad� �y� w ten spos�b przez najbli�sze czterdzie�ci lat. Podda�em si�. A jednak, kt�rego� dnia, audycja telewizyjna sprawi�a, �e wyrwa�em si� z odr�twienia.

By� to program o literaturze. Cotygodniowy. Zazwyczaj ignorowa�em go, ale dzisiaj co� przyci�gn�o moj� uwag�.

Tematem dyskusji jest mi�o��. Pierwszym go�ciem jest starszy aktor, kt�ry prze�y� swoje chwile chwa�y ju� jaki� czas temu. Wspomina z szelmowskim u�miechem aktorki, kt�re � jak to nazywa � uhonorowa�. Prowadz�cy, z r�wnie weso�� min�, wci�� �artuje i robi spro�ne aluzje.

Drugi go��: ch�opak w moim wieku. Zostaje przedstawiony jako Auguste M�rignac. Przystojniak. Dobrze ubrany. U�miechni�ty. Wyda� w�a�nie powie�� autobiograficzn�, kt�rej bohater zwie si�, niby przypadkiem, Auguste i cechuje si� tym, �e wszystkie kobiety ulegaj� jego urokowi. Po kilku liberty�skich anegdotkach Auguste M�rignac oznajmia, �e wed�ug niego mi�o�� nadaje sens ka�demu dzie�u literackiemu.

Trzeci go�� programu: kobieta w aksamitnej masce, pi�tnastocentymetrowych szpilach i z ustami pomalowanymi krwistoczerwon� szmink�. Pracuje w pewnym bardzo popularnym lokalu oferuj�cym us�ugi sadomasochistyczne, lecz pragnie zachowa� anonimowo��. Wi�kszo�� klient�w stanowi� osoby publicznie znane � m�wi � politycy, ludzie show-biznesu, biznesmeni. W �yciu zawodowym terroryzuj� innych, w �yciu prywatnym uwielbiaj�, by nad nimi dominowa�. Kobieta opisuje cielesne tortury, jakie oferuje swoim klientom i jak bardzo jest zdegustowana ekstrawaganckimi �yczeniami niekt�rych gwiazd.

Ostatni go�� to seksuolog, kt�rego rola ma polega� na na�wietleniu problemu od strony naukowej. Lud�mi kieruj� hormony � zapewnia, cytuj�c kilka przedziwnych fantazji, z jakimi zetkn�� si� podczas wykonywania swojego zawodu. Pewien pacjent szczytowa� tylko po przebraniu si� za kr�low� angielsk�, inn� zn�w kobiet� zaspokoi� mog�o jedynie dziesi�ciu m�czyzn, za� wielu celebryt�w (kt�rych nazwisk seksuolog woli nie wymienia�) nie potrafi osi�gn�� pe�ni rozkoszy bez pomocy zwierz�t, warzyw lub innych najdziwniejszych przedmiot�w, a tak�e bez najbardziej osobliwych scenerii.

Wy��czam telewizor, czuj�c, �e robi mi si� niedobrze. �adna historia nie jest wymy�lona, �adna z postaci nierzeczywista, zero napi�cia. Oto dlaczego moje szczury nikogo nie interesuj�.

Ca�kowicie pob��dzi�em w wyborze zaj�cia. Postanawiam zaprzesta� pisania. Rozpoczynam pisarsk� �a�ob�. Zostan� kelnerem w restauracji i telewidzem, to mi w pe�ni wystarcza.

O ZNACZENIU �A�OBY: W naszych czasach tradycja �a�oby powoli zanika. Po �mierci cz�onka rodziny wszyscy staraj� si� jak najszybciej wr�ci� do swych codziennych zaj��. Odej�cie drogiej osoby staje si� coraz mniej tragicznym wydarzeniem. Czer� przesta�a by� kolorem �a�oby. Styli�ci uczynili z niej element mody ze wzgl�du na jej w�a�ciwo�ci wyszczuplaj�ce.

A przecie� wyznaczanie kresu danej epoki czy �ycia ludzkiego ma ogromne znaczenie dla r�wnowagi psychicznej ka�dego z nas. Jedynie tak zwane prymitywne spo�eczno�ci wci�� podkre�laj� donios�o�� �a�oby. Na Madagaskarze, gdy kto� umiera, w ca�ej wiosce nie tylko przerywa si� wszelkie zaj�cia, by uczestniczy� w �a�obie, lecz tak�e organizuje si� a� dwa pogrzeby. Podczas pierwszego cia�o zostaje pochowane w atmosferze smutku i skupienia. Nieco p�niej odbywa si� druga ceremonia, po��czona z zabaw� � jest to tak zwane odej�cie cia�a.

Tym sposobem strata bliskiej osoby jest akceptowana dwukrotnie.

Nie chodzi te� tylko o �mier�. Istniej� jeszcze inne �wydarzenia ko�cowe": odej�cie z pracy, odej�cie od partnera �yciowego, odej�cie z rodzinnego domu.

�a�oba stanowi wtedy swego rodzaju formalno��, kt�r� wielu uwa�a za niepotrzebn�, cho� tak� nie jest. Bardzo wa�ne jest wyznaczanie etap�w. Ka�dy ma prawo do w�asnych rytua��w �a�obnych. A te mog� by� od najprostszych, jak na przyk�ad zgolenie w�s�w, zmiana fryzury lub stylu ubierania si�, po najbardziej szalone: zorganizowanie wielkiego przyj�cia, upicie si� do nieprzytomno�ci, skok ze spadochronem�

Gdy �a�oba nie jest odpowiednio prze�yta, poczucie braku swobody zakorzenia si� w nas niczym uci��liwy chwast.

By� mo�e nale�a�oby uczy� o znaczeniu �a�oby ju� w szkole. Zaoszcz�dzi�oby to, w przysz�o�ci, wielu lat cierpienia.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Jeden z moich koleg�w z pracy chce wezwa� policj�, gdy� pewna klientka restauracji nie ma pieni�dzy, �eby zap�aci� za posi�ek.

Przygl�dam si� jej. Jest w�t�a, delikatna, ca�a ubrana na czarno. Przypomina mi piskl�, kt�re wypad�o z gniazda. W r�ce trzyma ksi��k� Kwiaty dla Algernona Daniela Keyesa.

Reguluj� za ni� nale�no�� i pytam, o czym jest jej ksi��ka. Ona dzi�kuje mi, m�wi, �e nie powinienem by� tego robi�, a nast�pnie zgadza si� porozmawia� ze mn� na temat ksi��ki. To opowie�� o m�czy�nie, kompletnym idiocie, kt�ry staje si� inteligentny dzi�ki specjalnej terapii farmakologicznej, kt�ra zadzia�a�a na mysz zwan� Algernon. Chory psychicznie cz�owiek opowiada histori� swojego �ycia i ozdrowienia w pierwszej osobie. Czytaj�c, mamy wra�enie, �e uczestniczymy w odzyskiwaniu przez niego zmys��w. Spos�b pisania ewoluuje w trakcie powie�ci. Gdy jeszcze by� idiot�, robi� b��dy ortograficzne niemal w ka�dym s�owie, nie u�ywa� znak�w przestankowych, ale w miar� post�pu kuracji widzimy, jak si� rozwija.

Dziewczyna przedstawia si�. Nazywa si� Gwendoline. Dodaje, �e o ile jej wiadomo, pisarz �w, Daniel Keyes, napisa� tylko t� jedn� ksi��k�, lecz stworzenie takiego arcydzie�a daje mu prawo, by umrze� w spokoju. Jego �misja dla ludzko�ci" zosta�a wype�niona. Zrealizowa� dzie�o, dla kt�rego zosta� stworzony. Gwendoline uwa�a, �e ka�dy z nas ma swoje dzie�o do wykonania i dopiero gdy wype�ni swoj� funkcj�, mo�e umrze�.

Patrz� na ni�. Jej oczy w kszta�cie migda��w b�yszcz�, ma bardzo jasn� sk�r�. Moim zdaniem dziewczyna, kt�ra czyta science fiction, musi by� interesuj�c� osob�. Ma jeszcze jedn� cech�, kt�ra mi si� w niej podoba � wygl�da na bardziej zagubion� ode mnie.

Idziemy razem. Wyja�nia mi, �e jest przekl�t� poetk�. M�wi�, �e dobrze si� sk�ada, bo ja jestem przekl�tym pisarzem.

Gwendoline jest przekonana, �e znajdujemy si� na tej Ziemi po to, by cierpie� i uczy� si� na w�asnych b��dach.

Idziemy dalej w milczeniu. Ujmuj� j� za r�k� � jest lodowata. Rozgrzewam j� w swojej d�oni. Dziewczyna zatrzymuje si� i wpatruje we mnie z min� zagubionej myszki. Stwierdza, �e wygl�dam jej na sympatycznego cz�owieka i �e ma ochot� si� ze mn� kocha�, ale jak do tej pory unieszcz�liwia�a wszystkich m�czyzn, z kt�rymi si� kiedykolwiek umawia�a.

��B�d� wyj�tkiem.

��Przynosz� pecha � wzdycha.

��Nie jestem przes�dny. A wiesz dlaczego? Bo bycie przes�dnym� przynosi pecha.

Gwendoline zmusza si� do u�miechu, lecz po chwili zn�w radzi mi, bym j� zostawi�.

Kilka tygodni p�niej ta ma�a porzucona myszka wprowadza si� do mojej kawalerki. Bardzo szybko okazuje si�, �e jest doskona�� pani� domu. Problem polega jednak na tym, �e kiedy si� kochamy, odnosz� wra�enie, �e chce wy�wiadczy� mi tym przys�ug� albo op�aci� w ten spos�b czynsz.

Od czasu do czasu spogl�da na mnie swoimi wielkimi oczyma i m�wi: �Lepiej b�dzie, je�li odejd�, jestem dla ciebie zbyt du�ym ci�arem". Wtedy staram si� j� pocieszy�. Kupuj� jej kolorowe ubrania. Czer� na co dzie� robi si� nieco monotonna. A ona wk�ada je raz, a potem chowa do szafy. Zabieram j� do kina na filmy Monty Pythona. Jako jedyna na sali Gwendoline si� nie �mieje. M�wi� jej o �telewizji zen" � mojej nowej filozofii, polegaj�cej na ca�kowitym wyzbyciu si� wszelkich my�li poprzez intensywne ogl�danie telewizji. Bez skutku. Mona Lisa II �asi si� do niej, lecz ona g�aszcze jej futerko automatycznie, zagubiona w swoich my�lach.

Wieczorem w�lizguje si� delikatnie do mojego ��ka, jej lodowate st�pki dotykaj� moich �ydek. Pyta, czy chc� si� kocha�, jak gdyby pyta�a kontrolera w metrze, czy konieczne jest skasowanie biletu, a nast�pnie zasypia, g�o�no chrapi�c. W �rodku nocy kopie mnie i gestykuluje, jak gdyby walczy�a z niewidzialnym wrogiem, j�cz�c przy tym cichutko.

Wraz z Mona Lis� II postanawiamy podj�� wyzwanie i wyrwa� t� m�od� dam� z rozpaczy.

Gwendoline zostawia zapalonego papierosa w po�cieli i moja urocza kawalerka omal nie idzie z dymem. Zapomina zakr�ci� kurki w �azience i ca�a �azienka zostaje zalana. Nie zamyka drzwi na klucz i niechciani go�cie zabieraj� mi moj� wie�� hi-fi.

Za ka�dym razem dziewczyna przeprasza mnie, zalewa si� �zami, wtula w moje ramiona i przypomina: �M�wi�am ci, �e przynosz� pecha". A ja za ka�dym razem odpowiadam: �Ale� nie, ale� nie��.

Obecno�� Gwendoline sprawia, �e mam ochot� przepisa� na nowo i poprawi� Szczury. Czuj� si� w obowi�zku odnosi� sukcesy za nas oboje.

Spycham kota z kolan, zarzucam koc na telewizor, by przesta� si� na mnie gapi� swoim wielkim, kwadratowym okiem. Siadam ponownie do klawiatury i po raz trzydziesty zaczynam moj� powie�� o szczurach: strona 1.

Musz� postawi� sobie poprzeczk� jeszcze wy�ej. Potrzebna mi jest intryga, kt�ra wzbudzi ciekawo�� nawet najbardziej t�pych wydawc�w.

Wpadam na nowy pomys�: stworzy� w g��bi kana��w miejsce, gdzie dzia� si� b�d� straszliwe i tajemnicze rzeczy, kt�rych nie b�d� opisywa�. Wiadomo: wyobra�ni� najbardziej pobudza to, czego nie wida�. Ka�dy czytelnik znajdzie w moich �ciekach to, czego najbardziej si� boi.

Mona Lisa II daje mi znak pyszczkiem, �e powinienem napisa� co� o lustrze. Opisa� scen�, w kt�rej szczur dostrzega swoje odbicie w lustrze. Ty to si� na wszystkim znasz, moja droga Mona Liso! Zawsze b�d� s�ucha� twoich rad. Ziemia nie jest moj� planet�, ale zdecydowanie ty jeste� z mojej. By� mo�e pochodz� z niebieskiego kr�lestwa kot�w. Egipcjanie czcili koty, kt�re wed�ug nich by�y bogami.

Mona Lisa II jest by� mo�e moj� muz�, kt�rej od dawna szuka�em.

Pisz� przez ca�� noc.

Otrzymawszy stopie� starszego sier�anta, powo�a�em nowe komando Wilk�w. Wybra�em najbardziej za�artych rekrut�w. Wpoi�em im zdanie: �B�d� szybki albo martwy". Wymy�li�em mn�stwo gier, kt�re mia�y na celu rozwijanie ich odruch�w i zwinno�ci. �ongluj� odbezpieczonymi granatami, potrafi� unika� strza� lec�cych prosto na nich, k�ad� d�onie na stole i sprawdzaj� si� w jak najszybszym trafianiu no�em mi�dzy palcami. Niekt�rzy s� tak zwinni, �e potrafi� go�ymi r�kami �apa� ma�e kr�liczki. Co� w nich rozbudzi�em � zwierz�. Coraz mniej m�wi�. �aden z nas nie pogr��y si� w nudnej, intelektualnej dyskusji. � Kiedy jeden Wilk zwraca si� do drugiego, to tylko po to, by go ostrzec: �Uwaga, za tob�!". Tak naprawd� nie wypowiada nawet s�owa �uwaga", tylko �za tob�". S�owa maj� pom�c nam prze�y�. Wilki reaguj� na ka�de moje skinienie. Nie jestem ju� sier�antem � jestem przewodnikiem stada.

Wzi�li�my wsp�lnie udzia� w wielu misjach, o kt�rych nikt nigdy nie wspomni w podr�cznikach do historii, za to kt�re �wietnie nadawa�yby si� na kanw� film�w z moimi ameryka�skimi idolami, takimi jak Sylvester Stallone czy Arnold Schwarzenegger.

Stanis�aw sta� si� moj� praw� r�k�, to on karci Wilki, kt�re nie spe�niaj� dostatecznie szybko moich rozkaz�w, albo kt�re nie rozumiej� mnie w p� s�owa. Jest bardzo skuteczny. Jak tak dalej p�jdzie, wkr�tce ju� wcale nie b�dziemy musieli u�ywa� s��w, by si� porozumie� � b�dziemy po��czeni ze sob� telepatycznie.

Kiedy� spotka�em cz�owieka, kt�ry powiedzia�: �Ciesz� si�, �e zosta�em Wilkiem, bo jak do tej pory nigdy mi si� nie szcz�ci�o". Odpowiedzia�em mu, �e ludzie, kt�rym nie sprzyja szcz�cie, nie maj� czego szuka� w naszej grupie i wywali�em go.

My�l�, �e w �yciu wa�ne s� trzy czynniki: talent, szcz�cie i praca. Gdy sprzyjaj� nam dwa z nich, mamy szans� odnie�� sukces. Wystarczy praca i szcz�cie, nawet je�li nie ma si� talentu. Talent i praca mog� wynagrodzi� brak szcz�cia. Talent i szcz�cie pozwalaj� unikn�� pracy. Najlepiej jednak posiada� wszystkie trzy. ��dam wi�c od moich Wilk�w, by pr�cz naturalnej zr�czno�ci i ci�g�ego treningu, regularnie podtrzymywali poziom swojego szcz�cia.

Zapozna�em ich z moj� now� teori�: ka�dy z nas ma swojego anio�a str�a.

Kiedy co� nie gra, trzeba bez wahania pomodli� si� do niego. Stanis�aw opowiedzia� kilka anegdotek o tym, jak jego anio� str� ocali� go od niebezpiecze�stwa. My�l�, �e dzi�ki temu moje Wilki przyswoi�y sobie podstawy mistycyzmu.

Wataha sieje wok� spustoszenie. Tym wi�ksze, �e przeciwnicy ufaj� wy��cznie swojemu sprz�towi wojennemu. Owieczkom wydaje si�, �e obroni� ich radary, miny i nowe strzelby szturmowe, kt�re otrzymali od wrog�w Rosji. Biedni naiwniacy. Kt�rykolwiek z moich Wilk�w go�ymi r�koma jest w stanie dokona� tego, co wy i wasze elektroniczne roboty. Bo jest w nas w�ciek�o�� i pasja, a �adne urz�dzenie tego nie ma.

Na mojej piersi pojawia si� coraz wi�cej medali, co w moim kraju wiele znaczy. Straci�em kilku ch�opc�w, kt�rym zabrak�o szybko�ci w najwa�niejszym momencie. Naturalna selekcja, jak mawia� Darwin. S�absi gin� szybciej.

Moi komandosi podziwiaj� mnie i szanuj�, cho� troch� si� mnie boj�. Bardzo bym chcia�, �eby kt�rego� dnia kto� mnie pokocha�. Chcia�bym zakocha� si� z wzajemno�ci� w zwyczajnej dziewczynie.

By� mo�e musia�bym w tym celu zdoby� jeszcze wi�cej medali. Medale robi� wra�enie na dziewczynach.

Spodoba�yby si� Venus. Zn�w zobaczy�em jej zdj�cie w gazecie, w kt�r� owini�ta by�a amunicja. Podobno zdoby�a tytu� Miss Universe.

Odk�d zosta�am Miss Universe, ze wszystkich kraj�w otrzymuj� zaproszenia na pokazy mody, sesje zdj�ciowe i wywiady w telewizji. Wszyscy chc� us�ysze� moje zdanie na ka�dy temat. Jak gdyby bycie najpi�kniejsz� r�wna�o si� z byciem inteligentn�� Billy Watts, m�j agent � musia�am kogo� zatrudni� � radzi mi, bym m�wi�a, co mi tylko przyjdzie do g�owy. Przecie� skoro si� nie znam na tych wszystkich sprawach, to i tak nie ma znaczenia, co powiem. I musz� przyzna�, �e to dzia�a. Nawet ca�kiem dobrze. Najwyra�niej ludzie lubi� spontaniczno��. Spyta�am, czy fakt, �e nie mam poj�cia, o czym jest mowa, nie stanowi problemu, lecz Billy zapewni� mnie, �e wr�cz przeciwnie: pro�ci ludzie �rozpoznaj� si�" w mojej �ignorancji". I nagle okazuje si�, �e nawet politycy mnie cytuj�: �Jak s�usznie m�wi Venus Sheridan��.

Bawi mnie to. Nie mam nawet matury, ale absolwenci Harvardu powo�uj� si� na moje s�owa! Ci politycy naprawd� ju� nie wiedz�, co robi�, by zbli�y� si� do ludu.

À propos wojny w Czeczenii wyrazi�am swego czasu opini�, �e to �le i wszystkim bardzo si� to spodoba�o. Og�lnie rzecz bior�c, moja opinia powstaje w trakcie odpowiedzi na zadawane mi pytania. Najpierw wyra�am swoje zdanie spontanicznie, a dopiero p�niej zastanawiam si� nad ca�� kwesti�. Mo�e si� to wydawa� g�upie, ale dzia�a. Zda�am sobie w ten spos�b spraw�, �e jestem przeciwna wojnie, czyli generalnie przeciwna przemocy, zanieczyszczaniu �rodowiska, biedzie i chorobom.

Jestem te� zdecydowanie przeciwko g�upocie, z�o�ci i brzydocie. Jestem gotowa podpisa� wszystkie petycje z tym zwi�zane.

Co do ma�ych fok, to musz� si� zastanowi�. Je�li otacza si� je nadmiern� ochron�, trac� biedni Eskimosi, kt�rzy utrzymuj� si� z polowa� na te zwierz�ta. Na temat liberalizacji lekkich narkotyk�w, zakazu noszenia broni i zniesienia kary �mierci musz� d�u�ej pomedytowa�. Nie umiem jak na razie rozr�ni�, kto w tej bajce jest dobry, a kto z�y, obiecuj� jednak wkr�tce wyda� sw�j werdykt. Pewna dziennikarka spyta�a, na kt�rego z kandydat�w zag�osuj� podczas wybor�w, na republikanina czy na demokrat�. Odpowiedzia�am: �Na tego, kt�ry lepiej si� ubiera". To tak�e si� spodoba�o. Dziennikarze stwierdzili, �e nie mo�na mojej uwagi traktowa� dos�ownie. W telewizji zilustrowano moj� wypowied� zdj�ciami tyran�w Trzeciego �wiata, przy czym nietrudno by�o si� zorientowa�, �e ci ludzie s� bardzo, ale to bardzo �le ubrani.

Wprowadzi�am si� do �licznego loftu w modnej dzielnicy i widuj� si� z mam� tylko raz w tygodniu. Troch� jej odbija. Za du�o pije i za cz�sto zmienia partner�w. Ja tak�e zawieram sporo znajomo�ci, ale umiem si� nie anga�owa�. Lubi� pogrywa� sobie z moimi kochankami.

Z pocz�tku czu�am si� w obowi�zku znajdywa� mniej lub bardziej sensowne wym�wki: �Kocham innego" albo �Nie znosz� twoich przyjaci�". Teraz ju� si� tak nie staram. �Ju� mnie nie bawisz" powiedziane z obra�on� min� musi im wystarcza�.

Jedynym ciemnym punktem na tym idyllicznym obrazku jest fakt, �e coraz cz�ciej m�czy mnie migrena. By�am u wielu lekarzy, lecz �aden z nich nie potrafi� mi pom�c. Nie mog� zrozumie�, co mi dolega.

Coraz wi�cej pal�. To nieco u�mierza b�l g�owy. By zasn��, potrzebuj� coraz wi�kszych dawek �rodk�w nasennych.

Ataki lunatyzmu pojawiaj� si� naprzemiennie z migrenami. Tak czy owak nadal ufam swoim snom.

Telefon. Billy Watts oznajmia mi, �e jestem brana pod uwag� przy wyborze twarzy jednej z bardziej znanych marek francuskich perfum. Szykuje si� kontrakt stulecia. Skacz� z rado�ci. Je�li uda mi si� podpisa� t� umow�, b�d� mog�a przesta� martwi� si� o pieni�dze do ko�ca moich dni. Jest jednak pewien szkopu�. Billy Watts twierdzi, �e drug� kandydatk� na t� posad� jest Cynthia Cornwell. Jestem w�ciek�a. Cynthia Cornwell jest moj� g��wn� rywalk�. Jest czarna, tak jak ja. Wysoka. Cz�ciowo poprawiona, jak ja. U�miecha si� tak samo jak ja. I� jest m�odsza. Ma zaledwie siedemna�cie lat, a to mo�e przewa�y� szal�.

Billy Watts uwa�a jednak, �e powinnam by� dobrej my�li. Ludivine, jego medium, powiedzia�a mu, �e to ja wygram.

Je�li o mnie chodzi, ch�tnie zaufam jakiemu� medium, ale nie w sprawach dotycz�cych koncern�w kosmetycznych. Znam urz�das�w, kt�rzy zarz�dzaj� tymi przedsi�biorstwami. Zawsze promuj� m�odo��. Wiem, �e b�d� woleli Cynthi�. Poza tym ja sta�am si� ju� nieco opatrzona w mediach i w wieku dwudziestu jeden lat uchodz� niemal za cz�owieka instytucj�, Cynthia ma za� t� zalet�, �e jest dopiero wschodz�c� gwiazd�.

Modl� si�. Je�li jest tam, w g�rze, kto� � m�j anio� str� � to chc� �EBY TA PINDA ZOSTA�A OSZPECONA!

TYRANIA LEWEJ PӣKULI: Je�li rozdzielimy obie p�kule m�zgowe i przedstawimy humorystyczny rysunek lewemu oku (odpowiadaj�cemu prawej p�kuli), zas�aniaj�c przy tym prawe (odpowiadaj�ce lewej p�kuli), badany roze�mieje si�. Je�li jednak zapytamy go, dlaczego si� �mieje, cz�owiek ten, kt�rego lewa p�kula nie b�dzie �wiadoma dowcipu, wymy�li wyja�nienie dla swojego zachowania: �Bo koszula eksperymentatora jest bia�a, a kolor ten wydaje mi si� prze�mieszny".

Lewa p�kula stwarza logiczne wyja�nienie, nie chc�c przyzna�, �e cz�owiek �mia� si� bez przyczyny lub z jakiego� niewiadomego powodu. Co wi�cej: ca�y m�zg szybko przekona si�, �e przyczyn� �miechu by�a koszula eksperymentatora i ca�kowicie zapomni o rysunku, kt�ry przedstawiono prawej p�kuli.

We �nie lewa p�kula zostawia praw� w spokoju. Ta z kolei tworzy sw�j w�asny, wewn�trzny film: postacie we �nie zmieniaj� twarze, miejsca nie pasuj� do siebie, zdania nie maj� sensu. Jednak po przebudzeniu lewa p�kula odzyskuje w�adz� nad ca�o�ci� m�zgu i rozszyfrowuje wspomnienia senne w taki spos�b, by te utworzy�y sensown� ca�o�� (z jedno�ci� czasu, miejsca i akcji). W miar� up�ywu dnia sen staje si� w pe�ni logiczny.

Pomijaj�c marzenia senne, niemal bezustannie poddawani jeste�my atakom informacji niezrozumia�ych, kt�re na bie��co s� interpretowane przez nasz� lew� p�kul�.

Ta tyrania lewej p�kuli jest nie�atwa do zniesienia. Niekt�rzy upijaj� si� albo narkotyzuj�, by unikn�� nieub�aganej racjonalno�ci. U�ywaj�c jako pretekstu chemicznego zatrucia zmys��w, prawa p�kula pozwala sobie na dowolne tworzenie zda�, wyzwolona od swojego sta�ego str�a.

Patrz�cy na tak� osob� z boku powiedz�: bredzi, ma halucynacje � a ona tylko pr�buje sobie ul�y�.

Nie wspomagaj�c si� �adn� chemi�, wystarczy�oby jedynie pogodzi� si� z faktem, �e �wiat mo�e by� niepoj�ty. Wtedy zacz�liby�my otrzymywa� nieprzetworzone informacje z prawej p�kuli. Wracaj�c do przyk�adu podanego na pocz�tku, je�li pozwolimy naszej prawej p�kuli wyra�a� si� swobodnie, poznamy w�a�ciwy dowcip. Ten, kt�ry tak naprawd� nas roz�mieszy�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Staram si�. Wraz z moimi Wilkami dewastujemy ca�� okolic�. Zdobywamy szturmem pozycje nieprzyjaciela, przy czym nasze straty s� umiarkowane. Kt�rego� dnia pu�kownik Dukuskoff odwiedza mnie na froncie. Wygl�da na zadowolonego. K�adzie mi r�ce na ramionach i o�wiadcza:

��Mam doskona�� nowin�.

Podejrzewam, �e musi chodzi� o now� dostaw� ka�asznikow�w. Ju� od dawna obiecywano nam wymieni� stary sprz�t. Wiem nawet, komu powierz� now� bro� do przetestowania.

��Wojna si� sko�czy�a.

Oddech zamiera mi w piersi. Pu�kownik powtarza.

��Pok�j.

Z trudem dukam:

��Po� k�j�

A wi�c jednak skorumpowana w�adza na Kremlu ugi�a si� pod naciskiem mafijnych kapitalist�w ameryka�skich i postanowi�a podpisa� traktat z przedstawicielami oddzia��w czecze�skich. To najgorsza rzecz, jak� mog�em us�ysze�. Chcia�bym, �eby ta chwila nigdy nie mia�a miejsca. Pok�j. POK�J?! Gdy ju�, ju� mieli�my zwyci�y�?! Nie �miem si� dopytywa�, dlaczego zrezygnowali�my. Nie �miem sygnalizowa�, �e kto wie, czy w tej w�a�nie chwili moje Wilki nie zdoby�y jednego z punkt�w strategicznych nieprzyjaciela. Nie wspominaj�c ju� o straszliwych czynach, jakich dopu�cili si� Czeczeni: o dzieciach wykorzystywanych jako �ywe tarcze, o torturach stosowanych wobec moich ludzi. I to z nimi mamy zawrze� pok�j?! Pytam z odrobin� nadziei w g�osie:

��Czy� to �art?

Pu�kownik jest wyra�nie zdziwiony.

��Nie, to oficjalna informacja. Traktat zosta� podpisany ju� wczoraj.

Czuj�, �e opuszczaj� mnie si�y.

Dukuskoff jest przekonany, �e to ze wzruszenia, ze szcz�cia. Podtrzymuje mnie za rami�. Czy to mo�liwe, �eby ludzie a� tak si� mylili? Czy oni naprawd� nie zdaj� sobie sprawy z tego, co robi�? Byli�my o krok od zwyci�stwa w tej wojnie! Mogli�my zdoby� wszystko! A tu� negocjacje. C� tu mo�na by�o negocjowa�? Prawo do utraty wszystkiego, co si� posiada�o!

Co si� teraz ze mn� stanie?

Porzucam las, moj� watah�, moje przestrzenie. Oddaj� mundur, bro�, �o�nierskie buty. Wracam do Moskwy z konwojem i znikam w �wiecie geometrycznych miast.

D�yngis-chan � podobno � nienawidzi� miast. Twierdzi�, �e zamykanie ludzi na niewielkim terytorium opasanym murami sprzyja zgnili�nie umys��w, gromadzeniu si� �mieci, rozprzestrzenianiu chor�b i ma�ostkowo�ci. D�yngis-chan zniszczy� tyle miast, ile tylko zdo�a�, a i tak to mieszczanie mieli ostatnie s�owo.

Powracam do �ycia w cywilu. Musz� znale�� sobie mieszkanie, lecz nie umiem wype�ni� �adnego formularza. Nienawidz� papierkowej roboty� Wynajmuj� male�kie lokum, brzydkie, ha�a�liwe i drogie, z ca�� hord� s�siad�w, kt�rzy krzywo na mnie patrz�. T�skni� za biwakowaniem na �wie�ym powietrzu. Gdzie s� drzewa? Gdzie moje Wilki? Gdzie moje czyste powietrze?

Ubrania uwieraj� mnie niczym niewygodny pancerz � wydaj� mi si� strasznie niepraktyczne. Spodnie, koszulka polo i sweter. Brakuje mi kieszeni, a tkaniny s� zbyt mi�kkie, bym m�g� przypi�� do nich moje medale.

Z trudem przystosowuj� si� do �ycia w spo�ecze�stwie. Na wojnie wystarcza�o si� bi�, by zdoby� to, co si� chcia�o. Tu liczy si� tylko jedno: pieni�dze. Trzeba p�aci� i tylko p�aci�.

�udzi�em si�, �e obecna w�adza jako� mi pomo�e � okaza�o si�, �e jest dok�adnie odwrotnie. Wszyscy raczej obawiaj� si� kombatant�w. Ogl�dam w k�ko filmy ze Stallone'em i Schwarzeneggerem, pij� w�dk� na um�r. Musimy wypowiedzie� wojn� Zachodowi. Jestem got�w!

Do moich drzwi dzwoni listonosz. Przynosi mi pierwszy �emerycki" �o�d. Otwieram kopert� i przeliczam banknoty. Wynagrodzenie �zbawcy narodu" wynosi tyle, co p� miesi�cznej pensji zwyk�ego sprzedawcy kanapek!

Zas�uguj� na wi�cej! Chc� wi�cej pieni�dzy! Chc� mie� du�e mieszkanie. Chc� mie� dacz� na wsi, jak wysocy rang� funkcjonariusze. Chc� mie� limuzyn�. Do�� ju� si� nacierpia�em, teraz chc� by� bogaty.

Hej tam, w g�rze! Aniele str�u, je�li mnie s�yszysz: CHC� BY� BOGATY!

Przecieram oczy. Ogl�danie �ywot�w moich klient�w mnie wyczerpuje. Denerwuj� si�, �e nie rozumiej� sn�w, kt�re im zsy�am. Dra�ni mnie dawanie im znak�w, kt�rych nie dostrzegaj�. Do rozpaczy doprowadza mnie zsy�anie intuicji, kt�rej nie s�uchaj�. Chc� by� dobrym uczniem, ale musz� widzie� cho�by najmniejsze rezultaty, by mie� ochot� kontynuowa� t� robot�. Wyruszam na poszukiwanie Edmunda Wellsa.

��Wiem, �e najwa�niejszym zadaniem anio��w jest spe�nianie �ycze� klient�w, ale moich naprawd� nie�atwo jest zaspokoi� � �al� si� mentorowi. � Jacques ca�y czas marzy tylko o znalezieniu wydawcy dla swoich wypocin o szczurach.

��Daj mu to, o co prosi.

��Igor chce by� bogaty. Ma wygra� w lotto?

��W ten spos�b pomo�esz mu tylko wygra� w lotto � w rzeczywisto�ci sta�by si� jeszcze bardziej nieszcz�liwy. Otoczyliby go ludzie chc�cy skorzysta� na jego fortunie. Nie wystarczy chcie� by� bogatym, trzeba jeszcze umie� radzi� sobie z pieni�dzmi. On jeszcze nie jest na to gotowy. Niech si� wzbogaca, ale stopniowo. Nast�pny?

��Venus chce, �eby jej rywalka, inna czarna modelka na fali, zosta�a� oszpecona!

��Spe�nij jej �yczenie � nakazuje ch�odno Edmund Wells.

Mam wra�enie, �e si� przes�ysza�em.

��Wydawa�o mi si�, �e mamy pomaga� ludziom.

��Przede wszystkim musisz zadowala� swoich klient�w. Je�li chc� pope�nia� g�upstwa, od tego maj� woln� wol�. Uszanuj j�.

Edmund Wells zabiera mnie na spacer nad Rajem.

��Wiem, co ci� trapi, Michaelu. Bycie anio�em to nie�atwa sprawa. Ludzie wyra�aj� drobne, czasami nic nieznacz�ce �yczenia. Mo�esz odnosi� wra�enie, �e boj� si� by� szcz�liwi. Ich problem mo�na podsumowa� jednym zdaniem: �Nie chc� budowa� swojego szcz�cia, wol� zamiast tego umniejsza� nieszcz�cie".

Powtarzam sobie t� my�l, by dobrze j� zrozumie�. �Nie chc� budowa� swojego szcz�cia, wol� zamiast tego umniejsza� nieszcz�cie��

Edmund Wells ci�gnie swoje przem�wienie:

��Chc�, �eby mniej bola�y ich z�by, �eby niegdy� wyczekiwane dzieci przesta�y wrzeszcze�, kiedy oni ogl�daj� telewizj�, i �eby te�ciowa przesta�a im psu� niedzielne obiady swoj� obecno�ci�. Gdyby tylko mieli �wiadomo�� tego, do czego jeste�my zdolni! Je�li chodzi o biedn� Cynthi� Cornwell, rywalk� Venus, b�dziesz musia� wynegocjowa� �wypadek" z jej anio�em str�em, chocia� nie przewiduj� tu k�opot�w, gdy� tym sposobem zarobi ona wi�cej punkt�w jako �m�czennica". I jeszcze jedna rzecz, na kt�r� chcia�em ci zwr�ci� uwag�, Michaelu. Nie wiem, czy ju� to wyczu�e�, ale� zmieni�y si� nieco sposoby oddzia�ywania na twoich klient�w. Igor dawniej wypatrywa� znak�w, teraz raczej ufa intuicji. Venus bra�a pod uwag� sny, teraz zaczyna si� interesowa� mo�liwo�ciami medi�w. Za� Jacques, na kt�rego dawniej najwi�kszy wp�yw mia� kot, teraz b�dzie bardziej wyczulony na to, co mu si� przy�ni.

Przy�ni� mi si� koszmar. Widzia�em p�acz�cego wilka. I dziewczyn�, kt�ra zmieni�a si� w balon. Dziewczynka-balon oderwa�a si� od ziemi i wznosi�a wysoko, wysoko. Wilk patrzy� na ni� i wy� smutno. Ptak bez skrzyde� dzioba� w dziewczynk�-balon, chc�c sprowadzi� j� na ziemi�, ale jej pow�oka by�a za twarda. Ptak bez skrzyde� zwr�ci� si� wi�c do mnie i powiedzia�: �M�wi� o �mierci". �M�wi� o �mierci".

Wilk wy�. Ptak stuka� n�k� w dziewczynk�. A ja obudzi�em si� i zorientowa�em, �e Gwendoline zn�w mnie kopie przez sen.

Jej tak�e co� si� �ni�o. M�wi�a: �To si� musi sko�czy�", a nast�pnie, jakby odpowiadaj�c komu�: �Nie, tylko nie ja, tylko nie to" albo �Do tego nie dojdzie, prosz� mi wierzy�" i ca�y czas kopa�a mnie, jakby bra�a udzia� w jakiej� walce.

Nagle poczu�em na sobie jeszcze czyje� �apki. To Mona Lisa II. Ona r�wnie� porusza si� przez sen. Ma zamkni�te �lepia, zmarszczone brwi i zadaje szybkie ciosy �apkami o wysuni�tych pazurkach. O ile mnie nie dziwi, �e ludzie maj� l�ki, to przera�a mnie my�l, �e nawet m�j kot ma koszmary.

W poczekalni u weterynarza � t�um. Obok mnie ch�opak trzyma w obj�ciach kota r�wnie oty�ego jak m�j.

��Co mu dolega?

��Kr�tkowzroczno��. Medor ju� niemal klei si� do ekranu telewizora.

��Nazywa si� Medor?

��Tak, bo zachowuje si� jak uleg�y piesek. Brak mu niezale�no�ci. Przybiega, gdy tylko go zawo�am� W ka�dym razie psuje mu si� wzrok i by� mo�e b�dzie musia� nosi� okulary.

��To zapewne wina powszechnej mutacji gatunk�w zwierz�cych� M�j te� siada coraz bli�ej telewizora.

��C�, je�li weterynarz internista nie zdo�a mu jako� pom�c, p�jd� do weterynarza okulisty, a je�li ten te� nic nie poradzi, zg�osz� si� do weterynarza psychoanalityka.

Wybuchamy �miechem.

��A co z twoim kotem?

��Mona Lisa II ma koszmary. Wci�� jest zdenerwowana.

��Mo�e nie jestem weterynarzem, ale mog� da� ci pewn� rad�. Kot doznaje cz�sto katharsis swojego pana. Prze�ywa twoje cierpienia. Musisz si� wyciszy�, a i kot si� uspokoi. Wygl�dasz mi na k��bek nerw�w. Innym sposobem jest postaranie si� o dzieci. Kot b�dzie mia� rozrywk�.

Czekamy nadal. Przed nami jeszcze oko�o dziesi�ciu pacjent�w, co daje nam czas na dalsz� rozmow�. M�czyzna przedstawia si�:

��Rene.

��Jacques.

Pyta, czym si� zajmuj�. M�wi�, �e jestem kelnerem w restauracji. On jest wydawc�. Nie �miem mu powiedzie� o moim manuskrypcie.

��Co� czuj�, �e jeszcze tu poczekamy. Umiesz gra� w szachy? Mam przy sobie przeno�n� szachownic�.

��Zgoda, zagrajmy.

Szybko orientuj� si�, �e bez trudu go pokonam, lecz przypomina mi si� pewna rada Martine. Prawdziwe zwyci�stwo nie mo�e by� zbyt ra��ce, musi wygl�da� na �o ma�y w�os". T�umi� wi�c w sobie zapa� i pozwalam, by si�y si� wyr�wna�y. Zrezygnowawszy ze zdobycia przewagi, czy b�d� zdolny r�wnie� do oddania zwyci�stwa? Niekt�re pora�ki mog� by� ciekawe� Pozwalam mu wyj�� na prowadzenie. Szach i mat.

��Jestem tylko niedzielnym graczem � puszy si� Rene. � W pewnej chwili mia�em wra�enie, �e przegram.

Robi� niezadowolon� min�.

��Przez chwil� mia�em wra�enie, �e wygram.

I nagle, jak za dotkni�ciem czarodziejskiej r�d�ki, zdobywam si� na odwag�, by opowiedzie� mu o moim manuskrypcie.

��Prawd� m�wi�c, nie tylko kelneruj� � po pracy staram si� pisa�.

Rene przygl�da mi si� z politowaniem.

��Wiem, wszyscy staraj� si� pisa�. Podobno co trzeci Francuz ma w swojej szufladzie gotow� ksi��k�. Rozes�a�e� swoj� do wydawc�w, ale oni j� odrzucili, prawda?

��Wszyscy, co do jednego.

��To normalne. Zawodowi recenzenci zarabiaj� grosze na opiniowaniu manuskrypt�w. �eby mog�o im si� to op�aca�, musz� czyta� po dziesi�� ksi��ek dziennie. Zazwyczaj ko�cz� po pierwszych sze�ciu stronach, kt�re na og� okazuj� si� nudne. Trzeba mie� du�e szcz�cie, by trafi� na entuzjastycznie nastawionego czytelnika.

M�j rozm�wca daje mi do, my�lenia.

��Nie mia�em poj�cia, �e tak to si� odbywa.

��Najcz�ciej recenzent sugeruje si� og�lnym wygl�dem, tytu�em i liczb� b��d�w ortograficznych w kilku pierwszych linijkach. Ach, ta francuska ortografia! Wiesz, sk�d si� wzi�y te wszystkie podw�jne sp�g�oski?

��Z etymologii greckiej albo �aci�skiej, jak s�dz�.

��Nie tylko � wyja�nia mi wydawca. � W �redniowieczu mnichom kopistom p�acono od liczby przepisanych liter. Dogadali si� wi�c mi�dzy sob� i zacz�li podwaja� sp�g�oski. A my kontynuujemy t� tradycj�, jak gdyby chodzi�o o skarb narodowy, a nie o zwyk�y klasztorny przekr�t.

Zbli�a si� kolej Rene i jego kota. Podaje mi swoj� wizyt�wk�: Rene Charbonnier.

��Przy�lij mi swoj� ksi��k�. Obiecuj�, �e przeczytam nieco wi�cej ni� sze�� pierwszych stron i szczerze powiem, co o niej my�l�. Ale nie r�b sobie z�udze�, mimo wszystko.

Nast�pnego dnia sk�adam maszynopis pod wskazanym adresem. Kolejnego dnia otrzymuj� wiadomo�� od Rene, �e zdecydowa� si� wyda� moj� ksi��k�. Prawie nie chce mi si� w to wierzy�! Jestem przeszcz�liwy! A wi�c m�j wysi�ek nie poszed� na marne!

Dziel� si� t� dobr� nowin� z Gwendoline. �wi�tujemy to wydarzenie przy szampanie. Czuj� si�, jakby wielki ci�ar spad� mi z serca. Musz� wr�ci� na ziemi�. Powr�ci� do dawnych zwyczaj�w. Podpisuj� umow�, staram si� zapomnie� o przepe�niaj�cej mnie rado�ci i skupi� si� na pracy.

Za pieni�dze za umow� kupuj� dla Gwen, siebie i Mona Lisy II to, o czym od dawna marzyli�my: abonament na telewizj� kablow�. Chc�c uspokoi� nerwy, siadam w blasku rzucanym przez ekran. Trafiam na ca�odobow� ameryka�sk� sie� informacyjn�, kt�rej g��wnym prowadz�cym jest niejaki Chris Petters. Ta nowa twarz od razu wzbudza moje zaufanie. Mam wra�enie, �e ��cz� nas wi�zy pokrewie�stwa.

��Chod�, Gwendoline, poogl�dajmy telewizj�, opr�nimy sobie g�owy z my�li.

S�ysz�, �e jest w kuchni i przygotowuje jedzenie dla kota, ale nie odpowiada.

Chris Petters przedstawia wiadomo�ci dnia. Wojna w Kaszmirze, gro�ba ataku nuklearnego. Nowy rz�d w Pakistanie, wywodz�cy si� z ostatniego puczu, deklaruje, i� nie maj�c ju� nic do stracenia, zamierza broni� honoru wszystkich Pakista�czyk�w, mia�d��c znienawidzone Indie. Nowa moda: coraz wi�cej student�w notuje si� na gie�dzie, chc�c, by akcjonariusze finansowali w ten spos�b ich nauk�. Zwracaj� im p�niej d�ug proporcjonalnie do osi�gni�tych sukces�w. Amazonia: U'wa, le�ny lud tubylczy, postanowi� pope�ni� zbiorowe samob�jstwo, je�li nie zaprzestanie si� pompowa� ropy naftowej na ich �wi�tym terytorium. Twierdz�, �e ropa jest krwi� ziemi�

Kolejne zab�jstwo seryjnego mordercy pos�uguj�cego si� sznur�wk�. Tym razem ofiar� pad�a znana aktorka i modelka Sophie Donahue. Morderstwa dokonano w nast�puj�cy spos�b�

��No chod� tutaj, Gwendoline!

Gwendoline pojawia si� w drzwiach, ma smutn� min�. Jest obra�ona.

��Nie interesuje mnie to.

��Co si� dzieje? � pytam, sadzaj�c j� sobie na kolanach i g�aszcz�c j� po w�osach, jak to robi� cz�sto z kotem.

��Wydadz� twoj� ksi��k�. Mnie by si� to nigdy nie uda�o.

MASOCHIZM: U �r�de� masochizmu le�y obawa � przed bolesnym wydarzeniem, kt�re ma nast�pi�. Cz�owiek boi si�, gdy� nie wie, kiedy zostanie poddany pr�bie i w jakim stopniu oka�e si� ona nieprzyjemna. Masochista rozumie, �e temu l�kowi mo�na zapobiec poprzez sprowokowanie wydarzenia, kt�rego tak si� obawia. Wtedy przynajmniej wie, kiedy i w jaki spos�b do niego dojdzie. Wywo�uj�c nieprzyjemne doznania, masochista ma poczucie, �e wreszcie panuje nad swoim przeznaczeniem.

Im wi�cej b�lu sobie zadaje, tym mniej obawia si� �ycia. Wie, �e nikt nie zdo�a dor�wna� b�lowi, jaki on sam sobie zada. Nie musi ju� nikogo si� ba�, gdy� sam jest swoim najgro�niejszym wrogiem.

Kontrola nad sob� samym pozwala mu r�wnie� na �atwiejsze panowanie nad innymi.

Nic wi�c dziwnego, �e tak wielu ludzi trzymaj�cych w�adz� ma w swoim �yciu prywatnym tendencje masochistyczne, mniej lub bardziej spe�nione.

Cena, jak� musz� za to zap�aci�, jest jednak wysoka. ��cz�c poj�cia cierpienia i kontroli nad losem, masochista staje si� antyhedonist�. Nie pragnie ju� przyjemno�ci, �ycie up�ywa mu na pogoni za nowymi, coraz bardziej bolesnymi pr�bami. Cz�sto popada w uzale�nienie.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Brakuje mi pieni�dzy? C�, sam je sobie zorganizuj�. Rozpoczynam karier� w�amywacza. Co mam do stracenia? W najgorszym wypadku zn�w wyl�duj� w wi�zieniu, gdzie jak podejrzewam, spotkam niejednego z mojej bandy Wilk�w. Stanis�aw wchodzi ze mn� w sp�k�. Wykorzystujemy ten sam sprz�t, co na wojnie. Z miotacza ognia przerzucamy si� na palnik do spawania. �aden zamek, �aden sejf nie jest w stanie mu si� oprze�. Na w�amania najlepsza jest magiczna czwarta pi�tna�cie nad ranem. O czwartej pi�tna�cie na ulicy nie ma �adnych samochod�w. Ostatni imprezowicze wreszcie k�ad� si� spa�, a pierwsi pracownicy jeszcze nie wstali. O czwartej pi�tna�cie wszystkie g��wne arterie miasta s� puste.

W ci�gu dnia robimy rozpoznanie, a o czwartej pi�tna�cie w nocy rozpoczynamy akcj�. Tak jak na wojnie, potrzebny jest plan i strategia.

Jeste�my w�a�nie w trakcie okradania bogatej willi po�o�onej w p�nocnej dzielnicy miasta, gdy Stanis�aw bierze do r�k portrecik stoj�cy na jednym ze stolik�w i m�wi:

��Hej, Igor, popatrz, czy ten facet z portretu nie przypomina ci tego, kt�rego zdj�cie nosisz w swoim medaliku?

Drgn��em. Por�wnuj� obydwa zdj�cia i przyznaj�, �e nie mo�e tu by� cienia w�tpliwo�ci. Te same w�sy. Ta sama arogancka postura. To samo chytre spojrzenie. W�amali�my si� do� domu mojego ojca. Rozgl�dam si� uwa�niej woko�o. Znajduj� dokumenty i zdj�cia, kt�re �wiadcz� o tym, �e m�j ojciec sta� si� bogatym i wa�nym cz�owiekiem, �e posiada wiele dom�w i ma wielu wp�ywowych przyjaci�.

Tata porzuci� mam�, gdy by�a jeszcze w ci��y ze mn�, ale wcale nie jest pozbawiony potomstwa. Wr�cz przeciwnie! W willi mieszka wiele jego dzieci!

Ogarni�ty w�ciek�o�ci� chwytam za palnik i niszcz� jedn� po drugiej wszystkie zabawki z pokoju dzieci�cego. Powinny nale�e� do mnie! Powinny wype�nia� rado�ci� moje dzieci�stwo! Nie dane mi by�o z nich korzysta�, inni te� nie b�d� mogli si� nimi wi�cej cieszy�. Wreszcie opadam na kanap�, os�abiony przez poczucie niesprawiedliwo�ci.

��Najpierw rozejm, a teraz jeszcze odnalezienie ojca, to dla mnie za du�o!

��We�, wypij to, poczujesz si� lepiej � m�wi Stanis�aw, podaj�c mi butelk� ameryka�skiej whisky.

Dewastujemy wszystko w domu mojego ojca: meble, naczynia, przedmioty codziennego u�ytku. Dowie si� dzi�ki temu, �e istniej�. Pijemy jeszcze, by uczci� t� masakr�, wreszcie padamy na rozprute poduszki. Rano budz� nas milicjanci i prowadz� na komisariat. Komisarz siedz�cy za biurkiem wygl�da bardzo m�odo. Pewnie trafi� tutaj dzi�ki znajomo�ciom. Jego twarz wydaje mi si� znajoma. Wania. Nie zmieni� si� zbytnio od czas�w sieroci�ca. Wstaje i o�wiadcza, �e ma do mnie �al. Ludzie, �wiat zwariowa�. Ma do mnie zapewne �al o to, �e wyrz�dzi� mi tyle z�ego, a ja mu si� nie odwdzi�czy�em tym samym.

��Wybacz mi � zwracam si� do niego, jak do op�nionego w rozwoju.

��Wreszcie! � odpowiada. � Tyle przez ciebie wycierpia�em, wiesz? Du�o o tobie my�la�em, po tym jak opu�ci�e� poprawczak.

Mam ochot� powiedzie�: �A ja bardzo szybko wyrzuci�em ci� z pami�ci", ale milcz�.

Wania przybiera wyraz twarzy, jakiego nigdy wcze�niej u niego nie widzia�em � min� pe�n� ob�udy.

��Jestem pewien, �e uwa�asz, �e to ja �le post�pi�em.

Grunt to nie da� si� sprowokowa�.

��My�la�e� tak, co? Przyznaj si�.

Je�li potwierdz�, zez�o�ci si�, a je�li zaprzecz� � uczyni to samo. Postanawiam milcze�. To najlepszy wyb�r. Zapewne moje milczenie zostaje przez niego zinterpretowane jako przyznanie si�. Wania oznajmia, �e przyjmuje moje przeprosiny i got�w jest pom�c nam w aferze z w�amaniem. Ma na tyle du�� w�adz�, by spraw� umorzy�.

��Ale uwaga � dodaje � koniec z zabawami w z�odziejaszk�w. Nie chc� �adnej recydywy, bo nast�pnym razem b�d� zmuszony ci� zapuszkowa�.

�ciskam jego d�o� i ograniczam si� do zdawkowego �dzi�kuj�". Ciao.

��Jeszcze jedno � dodaje Wania.

��Tak?

Stoj� nieruchomo, licz�c, �e cena za jego pob�a�liwo�� nie wzro�nie.

��Chcia�em ci zada� pewne pytanie, Igorze�

��Wal�

��Dlaczego nigdy mi nie do�o�y�e�?

Musz� zachowa� spok�j. Nie denerwowa� si�. Grunt to nie straci� panowania nad sob�. R�ka mi dr�y. Oczami duszy widz� ten jego �wi�ski ryjek rozgnieciony moj� tward� pi�ci�. Czuj� w ramieniu si�� ciosu, kt�ry m�g�bym zada�. Ale dojrza�em. Zawsze powtarza�em moim Wilkom: �Nie b�d�cie jak byki, kt�re nacieraj�, gdy tylko im si� pomacha przed oczami czerwon� p�acht�. Nie dawajcie si� ponie�� emocjom. To wy, a nie przeciwnik, macie decydowa�, gdzie i kiedy uderzy�".

Wania jest komisarzem otoczonym uzbrojonymi kolegami, wszystkich nie uda mi si� pokona�. Poza tym, je�li chcia�by si� do mnie dobra�, mo�e zawsze zleci� zabicie mnie jednemu ze swoich podw�adnych. Nie zamierzam wszystkiego zaprzepa�ci� przez Wani�. By�by to dla niego zbyt du�y honor. Uda�o mi si� oprze� mamie, ch�odowi, chorobom, izolatce, kulom i pociskom, nie umr� przecie� teraz na komisariacie milicji z powodu jednego dra�liwego pytania.

Nie odwracaj�c si�, udaje mi si� zmusi� wargi do wypowiedzenia nast�puj�cych s��w:

��Hmm� Nie wiem. Mo�e dlatego, �e mimo wszystko ci� lubi�.

Oddycha�. Oddycha� g��boko. �atwiej przychodzi�o mi zaatakowa� czecze�ski bastion, ni� powstrzyma� si� przed rozniesieniem na strz�py dawnego przyjaciela. No dalej, jeszcze tylko jedno zdanie:

��Mi�o ci� by�o zn�w zobaczy�, Wania, ciao�

��Kocham ci�, Igor � oznajmia Wania.

Wol� si� nie odwraca�.

��Co teraz robimy? � pyta mnie Stanis�aw.

��Gramy w karty.

W towarzystwie Stanis�awa zaczynam ucz�szcza� na wszystkie mo�liwe partie pokera w mie�cie. Szybko odnajduj� dawne odruchy. Wyczytywanie znak�w z twarzy i r�k, odr�nianie prawdziwych od fa�szywych wiadomo�ci, wysy�anie samemu fa�szywych� To jakby logiczne przed�u�enie moich wojennych wyczyn�w.

Wkr�tce m�j spos�b grania ewoluuje. Nie potrzebuj� ju� wypatrywa� najl�ejszego dr�enia, domy�lam si�, jak post�pi� moi przeciwnicy, nawet na nich nie patrz�c. To tak, jakby fart albo pech emanowa�y z nich wraz z g�stym dymem papierosowym. Pr�buj� jednak wy�apa� co� jeszcze bardziej nieuchwytnego: fale, kt�re przekazywa�yby mi wszystkie potrzebne informacje. Czasami je wyczuwam � jestem wtedy w stanie niemal dok�adnie odgadn��, jakie karty posiadaj� pozostali gracze.

Dzi�ki pokerowi zdobywam znacznie wi�kszy �up, ni� bawi�c si� we w�amywacza. Tu przynajmniej nie potrzebuj� paser�w. Mog� od razu cieszy� si� wygran�. Wygrywam i chowam pieni�dze do kieszeni.

Gram z coraz bardziej upartymi przeciwnikami, ale oni przecie� nie byli na wojnie. Nie panuj� nad nerwami tak jak ja, a strach przed przegran� czyni ich wyj�tkowo przewidywalnymi� Gdy tylko licytacja osi�ga wysoki poziom, zaczynaj� zachowywa� si� jak osaczona zwierzyna. Przestaj� my�le�, a zaczynaj� b�aga�. Pocieraj� amulety, g�aszcz� maskotki, wzywaj� swoich anio��w str��w, bog�w, duchy. S� �a�o�ni. Niczym owieczki prowadzone na rze�.

Moja rosn�ca s�awa otwiera mi ju� drzwi na prywatne partie pokera, w kt�rych uczestnicz� tylko bogaci i wp�ywowi ludzie. Dowiedzia�em si�, �e m�j ojciec tak�e bierze w nich udzia�, robi� wi�c wszystko, by wreszcie usi��� z nim przy jednym stole.

Oto i on.

D�ugo czeka�em na t� chwil�. Jego twarz ukryta jest pod kapeluszem. Nie zostajemy sobie przedstawieni. Znajdujemy si� w przestronnym salonie, ze �cian obwieszonych portretami patrz� na nas gro�nym wzrokiem przodkowie. Sadowi� si� w adamaszkowym fotelu. �rodek sto�u o�wietlony jest ostrym �wiat�em. Stawki s� olbrzymie, lecz dzi�ki moim poprzednim zwyci�stwom nie brakuje mi amunicji. Jeden po drugim gracze wycofuj� si�, w ko�cu zostaj� sam na sam z tat�. Gra nie�le.

Dostrajam si� do przenikaj�cej wszystko fali.

��Ile kart? � pyta krupier po rozdaniu.

��Trzy.

��A pan?

��Dzi�kuj� � odpowiada m�j ojciec, nie patrz�c na mnie. Widz� tylko rondo jego kapelusza.

Mam mu do zadania tyle pyta�: chcia�bym wiedzie�, dlaczego w og�le mnie sp�odzi�, dlaczego porzuci� nas z mam� i wreszcie, dlaczego nigdy nie pr�bowa� mnie odnale��.

Licytujemy.

��Pi��dziesi�t.

��Pi��dziesi�t i dorzucam sto.

Jestem niewystarczaj�co skoncentrowany. Kara spada na mnie bardzo szybko. Stawka robi si� wysoka i przegrywam. M�j ojciec jest niewzruszony. Nie zaszczyci� mnie ani jednym spojrzeniem. Chcia�bym mu powiedzie�: �Jestem twoim synem", ale powstrzymuj� si�. Nowe rozdanie i kolejna przegrana. Zdolny jest. Rozumiem ju� teraz, �e talentu do gry w pokera nie zawdzi�czam tylko naukom Wasyla � jest zapisany w moich genach. M�j ojciec to prawdziwy szelma. Najwyra�niej w�amanie i zniszczenie domu wcale go nie dotkn�y.

��Ile kart?

��Dwie.

Zn�w ten sam b��d. Ta sama kara.

Nowe rozdanie. Oddycham g��boko. Teraz albo nigdy, postanawiam u�y� swojej tajnej broni � strategii Wasyla. Nie odwracam nawet otrzymanych kart, nie zaszczycam ich nawet jednym spojrzeniem i oznajmiam:

��Dla mnie to b�dzie wszystko!

Wreszcie co� si� ruszy�o. Ojciec zdejmuje kapelusz, ukazuj�c mas� siwych w�os�w. Wiem, �e w pierwszej chwili zastanawia� si�, czy nie ma do czynienia z szale�cem, teraz natomiast pr�buje rozgry�� moje posuni�cie. Tak czy owak przesta� panowa� nad sytuacj�. Teraz ja tu rz�dz�.

Poprosi� o jedn� kart�. Jedna karta oznacza, �e ma w r�ce dwie pary i ma nadziej� na fula.

Bierze kart� i wk�ada j� byle jak pomi�dzy pozosta�e, bym nie m�g� odgadn��, czy pasuje do pozosta�ych. �adnych znak�w. Najmniejszego ruchu palc�w. Wzywam na pomoc intuicj�. Czuj�, �e nie ma tego fula.

��Jaka stawka?

��Tysi�c � rzuca ojciec, nie odrywaj�c oczu od kart.

Blefuje. Chce mnie wyko�czy�. Podnosi poprzeczk�, �eby mnie zmusi� do zrezygnowania. Zwa�ywszy, �e jest to partia, w kt�rej nie patrz� nawet na swoje karty, nie pora teraz na poddanie si�. Podbijam stawk�.

��Tysi�c pi��dziesi�t.

Krupier nie mo�e si� powstrzyma� od uwagi.

��Hm� Podbija pan do tysi�ca pi��dziesi�ciu, nie patrz�c w karty i nie wymieniaj�c ani jednej?

��Tysi�c pi��dziesi�t.

��Dwa tysi�ce � m�wi ojciec.

��Dwa tysi�ce pi��dziesi�t.

��Trzy tysi�ce.

Niewzruszony, cho� mam mokre r�ce, ci�gn� dalej:

��Trzy tysi�ce pi��dziesi�t.

Kwota zaczyna robi� si� znacz�ca, nawet dla niego. Wci�� nie spojrza� na mnie ani razu. Na tym musi polega� jego strategia. Chce, bym uwierzy�, �e nie musi patrze� na swojego przeciwnika, by z nim wygra�. Z wci�� pochylon� g�ow�, prosi o chwil� na zastanowienie. Czuj�, �e podniesie wzrok, by mi si� przyjrze�. Ale nie. Powstrzyma� si�.

��Dziesi�� tysi�cy � oznajmia, a w jego g�osie s�ycha� zdenerwowanie.

��Dziesi�� tysi�cy pi��dziesi�t.

Nie mam takiej kwoty. Je�li teraz przegram, przez lata b�d� zmuszony sp�aca� d�ug ojcu, od kt�rego nigdy niczego nie dosta�em.

��Dwadzie�cia tysi�cy.

��Dwadzie�cia tysi�cy pi��dziesi�t.

Wreszcie masa siwych w�os�w porusza si� i przekr�ca. Spojrza� na mnie. Widz� go z bliska. Ma dok�adnie takie same w�sy w kszta�cie kierownicy od roweru jak na zdj�ciu, kt�re nosz� przy sobie. Nie jest pi�kny. Wygl�da na kogo�, kto mia� w swoim �yciu wiele trosk. Pr�buj� dostrzec to, co mama w nim widzia�a. Patrzy na mnie, chc�c mnie zrozumie�. Jego oczy s� szare i nie wyra�aj� praktycznie nic.

��Trzydzie�ci tysi�cy.

��Trzydzie�ci tysi�cy pi��dziesi�t.

Wok� nas s�ycha� szepty. Zwabieni wysoko�ci� stawki, pozostali gracze porzucaj� swoje sto�y i gromadz� si� wok� naszego. S�ycha� szemranie.

Ojciec spogl�da mi prosto w oczy. Wytrzymuj� to spojrzenie. Pozwalam sobie nawet na delikatny u�mieszek. Poc� si�. Wok� nas rozmowy milkn�, wszyscy wstrzymuj� oddech.

��Pi��dziesi�t tysi�cy.

��Pi��dziesi�t tysi�cy pi��dziesi�t.

Je�li przegram, pozostanie mi tylko sprzeda� krew i organy wewn�trzne. Mam nadziej�, �e m�j anio� str� dobrze obserwowa� t� parti� od samego pocz�tku i teraz mnie nie opu�ci. �wi�ty Igorze, licz� na ciebie.

��Podbija pan? � pyta krupier.

��Pi��dziesi�t tysi�cy pi��dziesi�t� Sprawdzam � odpowiada m�j ojciec.

Nie przebija. Koniec napi�cia, nadesz�a pora na sprawdzenie kart. Ojciec odwraca jedn� po drugiej. Ma par� walet�w. Tylko jedn� par� walet�w. A ja? Osiem trefl. As pik. Kr�l karo. Dama kier. Jak do tej pory nic. Pozostaje mi do odwr�cenia jeszcze ostatnia karta�

W pomieszczeniu panuje grobowa cisza.

Dama trefl.

�wi�ty Igorze, dzi�kuj� ci! Mam par� dam! Wasylu, jeste� najlepszy ze wszystkich! Wygra�em. Ledwo, ledwo, ale jednak. Pokona�em ojca. Wilk zjad� w�a! Wyj� jak Wilk. G�o�no. Nikt nie �mie si� odezwa�. A potem wybucham gromkim �miechem. �miej� si�, i �miej�, i �miej�.

T�umek zgromadzony wok� naszego stolika przerzedza si�, zdegustowany.

Dzi�kuj�, �wi�ty Igorze. Dzi�kuj� Wasylu. Oto dow�d na to, �e poker jest tylko kwesti� psychologii. Mo�na w niego gra� bez kart. Szalej� z rado�ci.

Ojciec przygl�da mi si� uwa�nie. Zastanawia si�, kim jest ten m�ody m�czyzna, kt�ry go w�a�nie zmia�d�y�. Wyczuwa, �e jest co�, o czym nie wie. Wszystkie moje geny krzycz�: �Jestem kawa�kiem twojego cia�a, kt�rego si� wyrzek�e�, a kt�re teraz obraca si� przeciwko tobie!".

Wk�adam do kieszeni banknoty, kt�re poda� mi ojciec. A teraz na dodatek jestem bogaty. Oto moja spu�cizna.

Ojciec ju�, ju� chce si� do mnie odezwa�. Czuj�, �e ma na to ochot�. Zada mi pytanie. Porozmawiamy. Powiem mu o mamie. A jednak nie. Jego usta dr��. Nie m�wi nic i odchodzi.

Bior� do r�k gazet� i czytam sensacj� z pierwszej strony: samoch�d Cynthii uleg� wypadkowi. Kierowca odbi� kierownic�, gdy jakie� zwierz� wybieg�o przed nim na szos�, i uderzy� w latarni�. Kierowcy nic si� nie sta�o, gdy� mia� zapi�ty pas bezpiecze�stwa. Cynthia, kt�ra nie uzna�a za stosowne zabezpieczy� si� w ten spos�b, uderzy�a o st�uczon� przedni� szyb�. Jej �yciu nie zagra�a niebezpiecze�stwo, lecz od�amki szk�a oszpeci�y j� na zawsze.

Wieczorem �wi�tuj� z tej okazji wraz z moim agentem. Billy Watts przedstawia mi niezapowiedzianego go�cia. Ludivine � medium, kt�ra przepowiedzia�a m�j sukces.

Ludivine jest kobiet� o posturze grubej ch�opki. Siwe w�osy, imponuj�cy biust, silny akcent. Czu� od niej kapust�.

Dlaczego anio�owie przemawiaj� przez tak pospolitych ludzi? To na zawsze pozostanie dla mnie tajemnic�. Ale jako �e jej przepowiednia si� sprawdzi�a � s�ucham, co ma do powiedzenia.

Czyta z mojej d�oni. Medium oznajmia mi, �e kariera modelki jest w moim wypadku tylko tymczasowym zaj�ciem. Zostan� w przysz�o�ci znan� aktork�. I to nie wszystko. Do�wiadcz� wielkiej mi�o�ci, rzadko spotykanej w naszych czasach.

��A co ze mn�? � pyta Billy Watts niczym narkoman na g�odzie. � Co z moj� przysz�o�ci�?

Nic.

Nie ma nic. Kompletnie nic.

Moi przyjaciele kontynuowali przeszukiwanie kosmosu, gdy ja potulnie pilnowa�em moich klient�w. Niczego nie znale�li. Zbieramy si� na narad� w po�udniowym kra�cu Raju. Ciesz� si�, �e nie marnowa�em wi�cej czasu na czcze poszukiwania.

��Prawdopodobnie wyczerpali�my zakres naszych kompetencji � wzdycha Marilyn Monroe. � Kiedy sobie pomy�l�, �e swego czasu ludzie obawiali si� ataku istot pozaziemskich, kt�re przybiera�y w ich wyobra�eniach najstraszliwsze formy� Gdyby tylko� one naprawd� istnia�y!

Freddy wstaje. Znam go dobrze. To znak, �e wpad� na jaki� pomys�. Nie mo�e usiedzie� w miejscu, niczym wy�e�, kt�ry zw�szy� zwierzyn�.

��Czekajcie� czekajcie, czekajcie. Czy znacie dowcip o facecie, kt�ry zgubi� w nocy klucze na ulicy?

Mina Raoula wyra�nie wskazuje na to, �e nie jest to najlepszy moment na �arty. Freddy niewzruszony ci�gnie dalej:

��No wi�c szuka kluczy pod latarni�. Do��cza do niego drugi facet i pomaga mu szuka�. W ko�cu pyta: �Jest pan pewien, �e tutaj w�a�nie je pan zgubi�?". �Nie", odpowiada pierwszy. �Wi�c dlaczego tutaj szukamy?" �Bo pod latarni� przynajmniej jest jasno".

Nikt si� nie �mieje. Nie widzimy, jaki ta historia mo�e mie� zwi�zek z naszymi poszukiwaniami.

��Nasz b��d polega na tym, �e sami si� ograniczyli�my � m�wi Freddy. � Szukali�my tam, gdzie szuka� by�o �atwo. Tak jak ten facet, kt�ry szuka� kluczy w �wietle latarni.

��Ale nas nic nie ogranicza � protestuje Marilyn. � Pokonali�my miliardy kilometr�w z pr�dko�ci� �wiat�a.

��Sami si� ograniczyli�my! � upiera si� alzacki rabin. � Jeste�my niczym mikroskopijne stworzonka w wielkim akwarium. Wydaje nam si�, �e przemierzamy niewiarygodne odleg�o�ci, a tymczasem ca�y czas siedzimy w szklanym pojemniku. A przecie� mogliby�my si� z niego wydosta� zobaczy�, co jest� poza nim.

Nie bardzo wiem, do czego zmierza nasz przyjaciel. Bez wzgl�du na to, jak daleko by�my lecieli, nigdy nie natrafimy na szklan� �cian�.

��A to nasze �akwarium", niby co to jest? � pytam.

��Nasza Galaktyka.

��Zwiedzili�my co najwy�ej 0,1 procent wszystkich planet Drogi Mlecznej, na kt�rych mo�na by�o by si� spodziewa� �lad�w �ycia. Po co mieliby�my szuka� gdzie indziej? � zastanawia si� na g�os Marilyn.

Raoul Razorbak marszczy swoje g�ste brwi. Chyba zaczyna rozumie�, o co chodzi Freddiemu.

��Ale� tak! Oczywi�cie! Raj mie�ci si� w centrum naszej Galaktyki. By� mo�e w sercu innych galaktyk tak�e znajduj� si� kolejne raje?

Uwielbiam te burze m�zg�w, podczas kt�rych zakres naszej wyobra�ni nieco si� poszerza.

��Freddy ma racj� � powtarza Raoul. � Musimy wyj�� poza nasz� Galaktyk�. By� mo�e na ka�d� galaktyk� przypada tylko jedna planeta obdarzona �wiadomo�ci�� Natura stwarza�aby zatem dwie�cie miliard�w planet, by tylko na jednej zaszczepi� �ycie? Co za marnotrawstwo!

To by istotnie wyja�nia�o, dlaczego do tej pory nie uda�o nam si� niczego znale��.

��Problemem pozostaje � kontynuuje Freddy � odleg�o��. Je�li jedna gwiazda znajduje si� tak daleko od drugiej, to przestrze� dziel�ca dwie galaktyki musi by� jeszcze wi�ksza: ca�e miliony lat �wietlnych.

��Czy jeste�my w stanie pokona� tak� tras�? � zastanawia si� Marilyn Monroe.

Raoul odpowiada niemal natychmiast.

��Bez najmniejszego problemu. Mo�emy podr�owa� jeszcze szybciej.

Ja jednak zaczynam analizowa� konsekwencje tak dalekiej podr�y. Zwiedzenie innej galaktyki oznacza opuszczenie moich klient�w na bardzo d�ugi czas.

��Ja si� wypisuj�. Mam swoje zobowi�zania. My�l�, �e pope�niacie wielk� g�upot� � m�wi�.

��Nie po raz pierwszy � zauwa�a Raoul; � W ko�cu od czego anio�y maj� swoj� woln� wol�?

Rene Charbonnier prosi, bym zmniejszy� obj�to�� mojej powie�ci. Z tysi�ca pi�ciuset stron robi� wi�c trzysta pi��dziesi�t, z o�miu bitew pozostawiam jedn�, z dwudziestu g��wnych bohater�w robi� trzech i ze stu osiemdziesi�ciu scenerii wybieram dwana�cie.

Zreszt� �wiczenie polegaj�ce na wybraniu tego, co najwa�niejsze, wydaje mi si� sensowne. Przepisuj� i dopieszczam ponownie ka�d� linijk�. Nast�pnie wycinam ca�y pocz�tek i ca�y koniec mojego tekstu. Dzi�ki temu czytelnik o wiele szybciej wchodzi w akcj� i szybciej z niej wychodzi. Moja powie�� jest jak balon, z kt�rego wyrzuca si� balast, by m�g� wznie�� si� wy�ej.

Im lepszy staje si� m�j tekst, tym bardziej Gwendoline robi si� nerwowa. Mamrocze: �Tak, wszystko idzie po twojej my�li. Nie to, co mi". Odpowiadam: �Lepiej dla nas obojga, �e przynajmniej jedno z nas odnios�o sukces. Dzi�ki temu mo�e pom�c drugiemu".

Nie najlepiej utrafi�em z tymi s�owami. Gwendoline wola�aby, �eby role zosta�y przydzielone odwrotnie. �eby to jej, a nie mnie, uda�o si� wyda� ksi��k�, i �eby to ona mog�a pomaga� innym. M�j sukces sprawia, �e jeszcze bole�niej zdaje sobie spraw� ze swej pora�ki.

Im bli�ej dnia publikacji, tym bardziej staje si� agresywna. Musz� niemal przeprasza� za to, �e moja ksi��ka idzie do druku. W ko�cu Gwendoline o�wiadcza: �Je�li naprawd� mnie kochasz, powiniene� znale�� w sobie si��, by zrezygnowa� z wydania tej powie�ci".

Nie podejrzewa�em, �e jej zazdro�� mo�e wyrazi� si� w tak drastyczny spos�b. Obiecuj� zabra� j� na wakacje, je�li Szczury przynios� jaki� zysk. Odpowiada mi jednak, �e nienawidzi wakacji, a zreszt� moja ksi��ka jest zbyt kiepska, by ktokolwiek si� ni� zainteresowa�.

Nied�ugo potem Gwendoline wyprowadza si� do Jeana-Benoit Dupuis, psychiatry specjalizuj�cego si� w spazmofilii.

��Opuszczam ci� dla Jeana-Benoit: on ma przynajmniej odwag� wypowiedzie� s�owa, kt�re jako jedyne nie by�y w stanie przej�� ci przez gard�o podczas ca�ego naszego zwi�zku: �Kocham ci�".

Czuj� si� porzucony, Mona Lisa r�wnie�. Zaczynali�my si� ju� przyzwyczaja� do jej dyskretnej obecno�ci.

Zn�w ca�ymi godzinami przesiaduj� w toalecie, czytaj�c.

Gwendoline nie omieszka�a zadzwoni� do mnie i podzieli� si� ze mn� swoim szcz�ciem: �Znalaz�am m�czyzn�, jakiego by�o mi potrzeba. Jean-Benoit jest doskona�y". Jaki� czas p�niej co� jednak zaczyna si� psu�. �Wpad� w sza�, kiedy dowiedzia� si�, �e do ciebie dzwoni�".

A mimo to nadal dzwoni. Klapki opad�y jej z oczu. Uwa�a, �e jej psychiatra cierpi na kompleks ni�szo�ci z powodu swojego niewielkiego wzrostu. Nienawidzi wszystkich wy�szych od siebie. Jako specjalista od spazmofilii, ma do czynienia z osobami cierpi�cymi na depresj�, kt�rymi �atwo jest manipulowa�. Zabawia si�, ingeruj�c w ich �ycie i sprawdzaj�c, jak daleko mo�e posun�� si� w manipulacji. Po wielu pr�bach samob�jczych jego pacjent�w, rodziny chorych sk�adaj� petycj� o usuni�cie go z korporacji lekarskiej. Nie musi si� jednak niczego obawia�, poniewa� przyja�ni si� z ministrem zdrowia.

Pewnego dnia przypadkiem spotykam Gwendoline na ulicy. Zmierza w�a�nie do prasowalni parowej z marynarkami Jeana-Benoit. Jej jedno rami� spoczywa na temblaku z chusty. Twarz jest wychudzona. Pod ciemnymi okularami skrywa podbite oko.

Zauwa�y�a mnie. Pierwszym jej odruchem jest ucieczka, ale ostatecznie opanowuje si�. Delikatnie dotyka mojej r�ki. Wreszcie u�miecha si� i m�wi:

��Ty nie mo�esz tego zrozumie�, to jest mi�o��. Dupuis tak bardzo mnie kocha.

Po czym odchodzi szybkim krokiem.

Na tamtym spotkaniu nasze kontakty si� urywaj�.

Ca�a ta historia nie daje mi spokoju.

Uciekam w pisarstwo: pracuj� nad drug� cz�ci� Szczur�w, kt�re lada dzie� maj� si� ukaza�. W�a�nie t� chwil� wybiera m�j komputer, by si� zepsu�. Niewyja�niona awaria sprawia, �e trac� wszystkie pliki zapisane na twardym dysku!

Dziwne uczucie � straci� narzeczon� i wszystkie teksty. To tak, jakbym cz�ciowo umar�. Postanawiam si� odrodzi� i zn�w zaczynam pisa�. Wpadam na pomys�, by stworzy� now� posta�, wzorowan� na Dupuis. W ko�cu po raz pierwszy w �yciu trafi�em na prawdziwie czarny charakter.

Alfred Hitchcock zawsze podkre�la�, �e jako�� historii zale�y od negatywnej postaci. Pisz�c o Dupuis, trzymam w gar�ci antybohatera tym prawdziwszego, �e istnieje naprawd�. Wprowadzam go do mojej Ody do Szczur�w, przez co wszystkie pozosta�e postacie nabieraj� charakteru.

Pisz� sumiennie, jednak nie wiedz�c dlaczego, nie mog� op�dzi� si� od my�lenia o tamtym wydarzeniu. Dzi�ki Gwendoline u�wiadomi�em sobie, �e nie spos�b pomaga� ludziom wbrew ich woli i odkrycie to wielce mnie zasmuca. Pisz�, lecz czuj�, �e zaczyna mnie ogarnia� kolejna fala depresji i defetyzmu. Jak zwykle moje cierpienie daje si� we znaki z op�nieniem. Nie umiem si� ju� nawet cieszy� z wydania mojej ksi��ki.

Zamykam si� w toalecie, lecz zamiast czyta� � mamrocz� pod nosem: �I po co to?". Chyba jednak nie spe�ni�em �yczenia panny Van Lysebeth i nie znalaz�em swojego miejsca na tej ziemi. Mo�e kompletnie min��em si� ze swoim powo�aniem? Mo�e nie powinienem by� pisarzem? Po co si� przy tym upiera�?�

KA�DY MA SWOJE MIEJSCE: Zgodnie z teori� socjologa Philippe'a Peissela charaktery kobiece mo�na podzieli� pod wzgl�dem tendencji na cztery grupy:

1 � matki,

2 � kochanki,

3 � wojowniczki,

4 � inicjatorki.

Matki instynktownie przywi�zuj� najwi�ksze znaczenie do zak�adania rodziny, rodzenia i wychowywania dzieci. Kochanki uwielbiaj� uwodzi� i prze�ywa� wielkie historie mi�osne.

Wojowniczki chc� poszerza� zakres w�adzy i anga�owa� si� w sprawy polityki.

Inicjatorki to kobiety zwr�cone w stron� sztuki, duchowo�ci i uzdrawiania. S� doskona�ymi muzami, nauczycielkami i lekarkami. Dawne westalki.

U ka�dej z kobiet tendencje te s� mniej lub bardziej rozwini�te. Problem pojawia si� wtedy, gdy kobieta nie odnajduje si� w roli, jak� narzuca jej spo�ecze�stwo. Je�li zmusimy kochank� do bycia matk�, albo inicjatork� do roli wojowniczki, mo�emy spowodowa� nieprzyjemne i gwa�towne starcia. M�czy�ni r�wnie� wybieraj� jedn� z czterech pozycji:

1 � rolnika,

2 � koczownika,

3 � budowniczego,

4 � wojownika.

Si�gaj�c do Biblii: Abel � koczownik � zajmowa� si� stadem zwierz�t, Kain by� za� rolnikiem uprawiaj�cym rol�.

Kain zabija Abla, a B�g wymierza mu kar�: �B�dziesz b��dzi� po Ziemi". Nakazuje wi�c Kainowi koczowniczy tryb �ycia, gdy tymczasem ten jest urodzonym rolnikiem. Zostaje zmuszony do czego�, co nie le�y w jego naturze. I z tego powodu cierpi. Jedynym zwi�zkiem prowadz�cym do trwa�ego ma��e�stwa jest po��czenie �matka-rolnik". Obydwoje chc� trwa�o�ci i stabilno�ci. Wszystkie inne kombinacje mog� zrodzi� wielkie pasje, lecz na d�u�sz� met� b�d� r�wnie� �r�d�em konflikt�w.

Spe�niona kobieta d��y do bycia matk�, kochank�, wojowniczk� i inicjatork� jednocze�nie. Mo�emy wtedy powiedzie�, �e ksi�niczka staje si� kr�low�.

Spe�niony m�czyzna chce by� rolnikiem, koczownikiem, budowniczym i wojownikiem.

Mo�emy wtedy powiedzie�, �e ksi��� zostaje kr�lem.

Gdy spe�niony kr�l spotyka na swojej drodze spe�nion� kr�low�, wydarza si� co� magicznego. Mamy do czynienia z pasj� i trwa�o�ci�. A jest to bardzo rzadkie.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Moja kariera obra�a w�a�ciwy tor. Poprawi�am sobie piersi i kiedy le�� na wznak, stercz� pi�knie, skierowane ku niebu niczym egipskie piramidy.

Fryzjer wiza�ysta obci�� mi w�osy, a dentystka �pejza�ystka szcz�ki" zabra�a si� za wybielanie moich z�b�w. Zawody medyczne wkr�tce zostan� uznane za czysto artystyczne profesje.

Moja twarz i sylwetka regularnie zdobi� dziesi�tki ok�adek kolorowych pism. Sonda�e wykazuj�, �e jestem jedn� z dziesi�ciu najbardziej seksownych kobiet �wiata. Nie musz� wi�c chyba dodawa�, �e dzi�ki takiej wizyt�wce wszyscy faceci czo�gaj� si� u moich st�p. M�j wyb�r pada jednak na tego, kt�ry od dawna figuruje na pierwszym miejscu listy symboli seksu: na Richarda Cuninghama, idola mojej m�odo�ci.

Billy Watts ma za zadanie za�atwi� t� spraw�. Zabiera si� czym pr�dzej do dzia�ania, gdy� jego medium potwierdzi�o, �e wkr�tce stworz� zwi�zek z Cuninghamem. M�j agent ustala szczeg�y z agentem Cuninghama i kilka dni p�niej wszystko jest ju� dopi�te na ostatni guzik, podpisane, wynegocjowane i zatwierdzone. Mam wpa�� �przypadkiem" na Richarda w japo�skiej restauracji w Santa Monica. W�r�d fotograf�w zosta�a rozpuszczona plotka w stylu: �Nie powtarzaj tego nikomu, ale podobno��.

Na t� okazj� ubieram si� na czerwono, pami�tam bowiem, �e swego czasu Richard zadeklarowa� w jednym z wywiad�w, �e lubi kobiety w czerwonych strojach. On ze swojej strony przezornie spryska� si� francuskimi perfumami �Euphorie", kt�rej to marki jestem twarz�.

Nasi agenci jedz� przy innym stoliku, analizuj�c list� pozosta�ych klient�w, kt�rych mogliby po��czy� w pary. Spogl�dam na Richarda. Jest przystojniejszy ni� w filmach. Zadziwiaj�ce, jak jego sk�ra jest g�adka. I to nie jest zas�uga chirurgii plastycznej! Musi u�ywa� jakiego� wyj�tkowego kremu, o kt�rym jeszcze nic nie wiem. Czuj� si� nieco onie�mielona, widz�c go tutaj przed sob�, a nie � jak do tej pory � na ekranie czy w kolorowym pi�mie. On z kolei gapi si� na moje nowe piersi. Ciesz� si�, �e tak szybko inwestycja zacz�a si� zwraca�. Zamawiamy sushi, wreszcie nadchodzi jednak ta straszna chwila, w kt�rej musimy zacz�� rozmow�. Nie wiemy, co sobie powiedzie�.

��Hm� tw�j agent� dobry jest? � pyta Richard. � Ile bierze?

��Ech� 12 procent. A tw�j?

��M�j bierze 15.

��Mo�e powiniene� przenegocjowa� umow�?

��Ale on si� zajmuje naprawd� wszystkim. Reguluje rachunki, wype�nia dokumenty podatkowe, p�aci za zakupy � mog� w�a�ciwie nie nosi� przy sobie pieni�dzy. Je�li mnie pami�� nie myli, to ostatni raz pos�u�y�em si� portfelem dziesi�� lat temu, jeszcze zanim odnios�em sukces filmem Naga przy tobie.

��Ach� Naga przy tobie?

��Tak�

��Mhmm�

I co teraz powiedzie�? K�opotliwa cisza. Na szcz�cie zaserwowano nam zam�wione potrawy i zabieramy si� do jedzenia. Dopiero przy deserze znajdujemy drugi temat do konwersacji. Poruszamy kwesti� kosmetyk�w powoduj�cych alergie i tych, kt�re nasza sk�ra dobrze toleruje. Wreszcie swobodny, Richard zaczyna d�ug� list� plotek zawodowych: kto sypia z kim i kto ma jakie perwersje. To dopiero fascynuj�cy temat! O takich rzeczach nie rozmawia si� z byle kim.

��Uwa�am, �e jeste� bardzo pi�kna � m�wi, dbaj�c o odpowiedni� intonacj�.

No c�, nie widzia� jeszcze tego, co we mnie nie gra. Ja z kolei znam wszystkie niedoskona�o�ci na pami��: p�atki moich uszu s� zbyt kr�tkie, rz�sy postrz�pione, du�y palec u nogi jest za bardzo nachylony w stosunku do stopy, a moje kolana lekko iksowate�

Po posi�ku Richard zabiera mnie do luksusowego hotelu i szykujemy si�, �eby p�j�� razem do ��ka. On starannie sk�ada swoje ubrania na krze�le, nast�pnie zamawia szampana i reguluje �wiat�o, tworz�c bardziej romantyczny nastr�j.

��Masz trem�, malutka? � pyta.

��Troch� � odpowiadam wymijaj�co.

��Pami�tasz, co zrobi�em Glorii Ryan w �y� mi�o�ci� i �wie�ym powietrzem, w tej scenie z poduszk�? Chcesz, �eby�my zrobili to samo?

��Przykro mi, niestety nie widzia�am tego filmu. Co robisz tam z poduszk�?

Richard prze�yka �lin�, a nast�pnie zadaje mi pytanie, kt�re najwyra�niej dr�czy go od samego pocz�tku.

��W�a�ciwie kt�re z moich film�w ogl�da�a�?

Wymieniam dobre dziesi�� tytu��w.

��A �zy horyzontu? Nie widzia�a� te� Nie trzeba mi wiele ani B�dzie tak i kropka? Te s� najlepsze. Nawet krytycy nie spieraj� si� w tej kwestii.

��Ach�

��My�l�, �e s� do znalezienia na DVD. No dobrze, a w kt�rym spo�r�d tych, kt�re znasz, wypad�em twoim zdaniem najlepiej?

��W Nagiej przy tobie� - m�wi�, spuszczaj�c wzrok.

Ja tak�e potrafi� by� aktork�.

Richard wykorzystuje t� chwil�, by mnie rozebra�. Przezornie za�o�y�am jedwabn� koronkow� bielizn� �Ravage". To taka moja fantazja. Str�j robi na nim wra�enie. Ju� po chwili ugniata moje piersi przez materia�, obsypuje szyj� poca�unkami, d�ugo pie�ci uda. Powstrzymuj� go, zanim dotyka moich iksowatych kolan. Teraz moja kolej. Odkrywam na jego ciele kilka tatua�y � reprodukcji plakat�w jego trzech ulubionych film�w. Dyskretny spos�b na autopromocj�.

Nasze cia�a si� stykaj�. Nie doprowadza mnie do orgazmu. Jest zbyt zaj�ty w�asn� rozkosz�.

W ci�gu kilku kolejnych dni zdaj� sobie spraw�, �e Richard prawdopodobnie nie jest idealnym dla mnie m�czyzn�, cho� tak wywr�y�a Ludivine. Mam jednak �wiadomo��, �e pokazywanie si� z nim pozwoli mi zaistnie� w �wiecie show � biznesu. Postanawiam wi�c zosta� pani� Cuningham. Dodatkowym atutem tego ma��e�stwa b�dzie fakt, �e wszystkie moje rywalki zzieleniej� z zazdro�ci, a ju� samo to sprawia, �e gra jest warta �wieczki.

Obawia�am si�, �e przez ten zwi�zek strac� w oczach szerokiej publiczno�ci, lecz jest wr�cz przeciwnie. Trzy dni po �lubie zostaj� zaproszona do wiadomo�ci o 20.00, prowadzonych przez Chrisa Pettersa. C� za zaszczyt! Chris Petters, idol gospody� domowych z grupy wiekowej poni�ej pi��dziesi�ciu lat, sta� si� najbardziej znanym dziennikarzem, odk�d ameryka�ska stacja informacyjna zacz�a nadawa� przez ca�� dob� program dost�pny dla ludzi na ca�ej planecie. To on m�wi wszystkim na �wiecie, co powinni my�le� i co dzieje si� na ka�dym z pi�ciu kontynent�w. To jemu najstraszniejsi tyrani oddaj� dozgonnie mu potem wdzi�cznych zak�adnik�w, kt�rzy ca�e miesi�ce sp�dzali w piwnicach, przywi�zani do kaloryfer�w � nawet tyrani ogl�daj� dziennik Chrisa Pettersa.

Docieram do studia z lekkim op�nieniem, zgodnie z przys�uguj�cym mi ju� obecnie statusem gwiazdy, a dziennikarz przyjmuje mnie, szczerz�c z�by w swym s�ynnym u�miechu. Twierdzi, �e moja obecno�� to dla niego wielki zaszczyt i �e �ledzi rozw�j mojej kariery od samego pocz�tku. Pono� zawsze by� przekonany, �e zajd� daleko.

Siedz�c obok niego, komentuj� wydarzenia dnia: wojna w Czeczenii (wci�� jestem zadeklarowan� przeciwniczk� wszelkich wojen), choroby przenoszone drog� p�ciow� (jestem za seksualno�ci�, ale nie za cen� �mierci), zanieczyszczenie �rodowiska (to skandaliczne!), trz�sienia ziemi (to straszne, ci wszyscy ludzie, kt�rzy umieraj� tylko dlatego, �e budowniczowie nie wznie�li dostatecznie solidnych dom�w; powinno si� ich za to wsadza� do wi�zienia), mi�o�� (nie ma nic pi�kniejszego na tym �wiecie), Richard (to najwspanialszy z m�czyzn; jeste�my bardzo szcz�liwi i pragniemy mie� gromadk� dzieci).

Po programie Chris Petters prosi o m�j adres, na kt�ry chce wys�a� ta�m� z nagraniem. Jeszcze tego samego wieczora, gdy wycie�czona zmierzam do ��ka, s�ysz�, �e kto� puka do drzwi. Poniewa� mieszkam sama (ma��e�stwo z Richardem jest bardziej medialne ni� rzeczywiste), spogl�dam przez wizjer. To Chris Petters. Otwieram.

Ju� si� nie u�miecha. Wpycha mnie w g��b mieszkania, zrywa ze mnie ubranie i ci�gnie do sypialni, gdzie brutalnie rzuca mnie na ��ko. Przera�ona widz�, jak wyci�ga z marynarki d�ug� czarn� sznur�wk�.

Wykr�ca mi rami�, wypracowanym ruchem kolana blokuje moje plecy. Nast�pnie owija sznur�wk� wok� mojej szyi i zaciska. Zaczynam si� dusi�. Woln� r�k� pr�buj� go za cokolwiek z�apa�. Niestety jego kolano trzyma mnie w bezpiecznej odleg�o�ci i sprawia, �e napastnik jest ca�kowicie poza moim zasi�giem. Czuj� jednak, �e opuszkami palc�w dotykam czego� w��knistego. Poci�gam zdecydowanym ruchem.

I� i w r�ce zostaj� mi jego w�osy. S� fa�szywe! Ogo�ocony z peruki Chris Petters wyra�nie traci pewno�� siebie. Waha si� przez chwil� i w ko�cu robi zwrot w ty�. Trzaskaj� drzwi.

Z niedowierzaniem przygl�dam si� peruce.

Godzin� p�niej biegn� z�o�y� skarg� na policj�. Towarzyszy mi Richard, kt�rego wezwa�am do siebie w trybie pilnym. Wci�� jeszcze spanikowana, gubi� si� w zeznaniach, lecz m�wi� wystarczaj�co du�o, by inspektor poprosi� mnie do swojego biura o d�wi�koszczelnych �cianach. Tam cierpliwie mi wyja�nia, �e Chris Petters jest istotnie znany ze swych �wybryk�w" i �e wielokrotnie napastowa� m�ode dziewczyny. Policjant przyzna�, �e by� mo�e to w�a�nie prezenter jest owym morderc� ze sznur�wk�. Problem polega jednak na tym, �e ogl�dalno�� jego programu bije wszelkie rekordy. Jest idolem publiczno�ci. Podoba si� zar�wno kobietom, jak i m�czyznom, biednym i bogatym, a do tego na ca�ym �wiecie! Jest� jak by to powiedzie�?� �oknem wystawowym Ameryki". A to sprawia, �e Chris Petters jest chroniony przez swoj� stacj�, przez rz�d i wszystkich decydent�w. Nie mo�na mu postawi� �adnych zarzut�w.

Potrz�sam peruk� � dowodem i trofeum. Inspektor nie w�tpi, �e nale�y ona do Chrisa Pettersa, powtarza jednak, �e w tej sprawie nie mo�e nic zrobi�.

��Nie jeste�my szarymi lud�mi, jak mo�e pan zauwa�y�. To jest Venus Sheridan, a ja jestem jej m�em, chyba mnie pan rozpoznaje.

��Tak, nazywa si� pan Richard Cuningham. I co z tego? Produkuje pan jeden film raz na sze�� miesi�cy, on natomiast pojawia si� w telewizji co wiecz�r, a ogl�daj� go dwa miliardy os�b na ca�ym �wiecie!

Nic ju� z tego nie rozumiem. Ca�y m�j �wiat warto�ci w�a�nie si� zawali�. A wi�c w naszych czasach s� ludzie, kt�rzy nie podlegaj� wymiarowi sprawiedliwo�ci! Policjant pr�buje mi przem�wi� do rozs�dku:

��Z pocz�tku w�adza nale�a�a do najbardziej umi�nionych, do tych, kt�rzy najsilniej uderzali swoj� maczug� czy te� mieczem. To pozwala�o im na �ycie poza prawem. Nast�pnie rz�dy sprawowali �dobrze urodzeni", czyli arystokracja. Mieli prawo decydowa� o �yciu lub �mierci swoich poddanych i niewolnik�w. Wreszcie w�adz� przej�li bogaci oraz politycy. Sprawiedliwo�� nie mia�a dla nich �adnego znaczenia. Obecnie za� w�adza jest w r�kach prezenter�w telewizyjnych. Mog� mordowa�, kra��, oszukiwa�, ale nikt nie o�mieli si� wnie�� protestu, bo s� kochani przez widz�w. Chris Petters jest osob�, kt�ra najcz�ciej pojawia si� w telewizji. Nikt go nie oskar�y. A ju� na pewno nie ja. Moja �ona za bardzo go uwielbia.

��Je�li nie mo�emy ju� liczy� na policj�, poprosimy dziennikarzy, �eby nag�o�nili ten skandal. To nie do pomy�lenia, �eby ten niebezpieczny szaleniec pozostawa� na wolno�ci! � wybuchn�� Richard.

��Zrobi pan, co uzna za stosowne � odar� spokojnie inspektor. � Mog� si� jednak za�o�y�, �e je�li poda go pan do s�du, przegra pan, gdy� on mo�e sobie pozwoli� na lepszego adwokata. W naszych czasach wygrywa nie ten, kto ma racj�, lecz ten, kto ma lepszego prawnika.

Policjant filozof patrzy na nas niemal z lito�ci�.

���eby porwa� si� na taki bastion, musia�aby pani by� o wiele s�awniejsza � m�wi szczerze. � Poza tym� naprawd� chce pani ryzykowa� w�asn� karier� z powodu tego nic nieznacz�cego incydentu? Na pani miejscu wys�a�bym do Chrisa Pettersa bilecik z wiadomo�ci�, �e nie �ywi ju� pani do niego urazy. Mo�e dzi�ki temu zechce jeszcze kiedy� zaprosi� pani� do swojego programu�

Mimo to zwierzamy si� kilku dziennikarzom, znanym ze swej �mia�o�ci i talentu szpiegowskiego. Ka�dy z nich nie marzy o niczym innym, jak tylko o wsp�pracy z Chrisem Pettersem. Niekt�rzy powo�uj� si� na �solidarno�� zawodow�". Innych powstrzymuje �komiczno��" ca�ej sytuacji. Oskar�a� kogo� o gwa�t, kt�ry nawet nie mia� miejsca?�

��Ale� on przecie� we�mie si� za kolejne dziewczyny! To chory cz�owiek! Powinien siedzie� w wi�zieniu!

��Tak, wszyscy o tym wiedz�, ale to nie najlepszy moment, by m�wi� o tym na g�os.

Jestem zdruzgotana. Dociera do mnie, �e nigdy ju� nie b�d� mog�a czu� si� bezpiecznie. Moja uroda, pieni�dze, Richard, t�umy wielbicieli � nic nie chroni mnie przed nietykalnymi drapie�nikami, takimi jak Chris Petters.

Nie ogl�dam ju� ca�odobowej stacji informacyjnej i wieczornego dziennika. S�aba to jednak zemsta.

W uszach d�wi�cz� mi ci�gle s�owa policjanta: ��eby porwa� si� na taki bastion, musia�aby pani by� o wiele s�awniejsza". Doskonale, to b�dzie m�j kolejny cel.

Musia�em rozwi�za� sp�k� ze Stanis�awem. Sta� si� piromanem. Gdy kto� mu si� nie spodoba�, zaczyna� od podpalenia jego skrzynki na listy, a nast�pnie zabiera� si� za samoch�d. Jakby tego jeszcze by�o ma�o, rzuci� koktajlem Mo�otowa w siedzib� przedstawicieli Czeczenii w Moskwie.

Psychiatra poradzi� mu, �eby trzyma� si� z dala od zapa�ek, zapalniczek, a nawet od krzemienia. On jednak dopiero co wydoby� miotacz ognia z magazynu wojskowego i zaczynam obawia� si� najgorszego. Biedny Stanis�aw. Jeszcze jedna ofiara pokoju�

Poker sta� si� moim regularnym zaj�ciem. Kasyno jest moim biurem, restauracj�, nie p�ac� jednak sk�adki emerytalnej ani na ubezpieczenie spo�eczne i nie mam sztywnych godzin pracy. Przy moim stole pojawia si� tym razem brodacz z d�ugimi w�osami, raczej �rednio ubrany. Ku mojemu wielkiemu zaskoczeniu on tak�e nie spogl�da w karty przed licytacj�. Czy�bym zapocz�tkowa� now� mod�? Czy odt�d b�d� siada� do sto�u z graczami stosuj�cymi t� sam� taktyk� co i ja? Facet wycofa� si� jednak, zanim stawka naprawd� uros�a.

��Jestem zaszczycony, �e mog�em z panem zagra� � m�wi.

Nast�pnie mruga do mnie okiem.

Jego g�os jest mi niew�tpliwie znany. Pami�tam ten g�os. D�wi�czy mi w uszach, jak gdyby nale�a� do kogo� z rodziny�

��Wasyl!

Przez ten ca�y zarost nie rozpozna�em go od razu. Nadal jest spokojny i �agodny. Wstajemy od sto�u i kierujemy nasze kroki do restauracji. Siadamy przy dwuosobowym stoliku i pogr��amy si� w rozmowie.

Wasyl zosta� in�ynierem informatykiem. Pracuje nad programem sztucznej inteligencji, kt�ry ma na celu wyposa�y� komputery w �wiadomo��. D�ugo szuka� sposobu na to, �eby program zechcia� zrobi� wi�cej, ni� ma w sobie zakodowane. W ko�cu znalaz� � motywuje je, gro��c �mierci�.

��Komputer wie, �e je�li zaprogramowana misja si� nie powiedzie, zostanie oddany na z�om. Strach przed tym zach�ca go do przej�cia samego siebie.

Strach przed �mierci�� A wi�c mo�na przekaza� maszynom nasze obawy�

Wasyl zaprasza mnie do siebie na parti� pokera ze swoim programem informatycznym stymulowanym l�kiem przed �mierci�. O ile zwyk�e programy do gry w szachy obdarzone sztuczn� inteligencj� s� niezwykle przewidywalne, ten program do gry w pokera jest wyj�tkowo sprytny. Potrafi nawet blefowa�. Moim przeciwnikiem jest program o nazwie �Subtility". Trudno go pokona�, bo jemu jest oczywi�cie wszystko jedno, czy patrz� w swoje karty czy te� nie. Ponadto z ka�d� rozgrywk� zdobywa do�wiadczenie, zapami�tuj�c moje zagrania i rozpracowuj�c moj� strategi�.

W ko�cu jednak udaje mi si� z nim wygra�, stawiaj�c na zupe�nie przypadkowy ruch.

��Tutaj wida� ograniczenie twojego systemu, Wasylu. Komputer ca�y czas zachowuje si� logicznie, tymczasem ja potrafi� zmieni� taktyk� na najbardziej irracjonaln�.

Wasyl zgadza si� ze mn�, ma jednak zamiar poprawi� t� s�abo�� swojego programu, zwi�kszaj�c jego obaw� przed �mierci�.

��Gdy maszyna b�dzie naprawd� przestraszona wizj� ko�ca swoich dni, wymy�li metody, kt�re pozwol� jej wygra�, a o kt�rych �aden cz�owiek nawet nie pomy�la�. Nauczy si� pokonywa� graczy irracjonalnych, a nawet szale�c�w.

Wasyl pyta mnie, co si� wydarzy�o po �incydencie w sieroci�cu". Opowiadam mu o moich wojennych wyczynach, spotkaniu z Wani� i z ojcem.

��Teraz � m�wi� � pozostaje mi tylko odnale�� moj� matk� i ostatecznie przeci�� p�powin�. Wtedy b�d� naprawd� wolny.

��Kochanie, przygotowa�am ma�e co nieco dla ciebie i twojego przyjaciela! � dobiega nas g�os z kuchni.

��Idziemy.

Wasylowi si� uda�o. Ma �on�, dzieci, rodzin�, sta�� profesj�, kt�ra go pasjonuje. Sierota z Sankt Petersburga nie�le sobie poradzi�. Zdaj� sobie spraw�, �e ja r�wnie� chcia�bym mie� kochaj�c� �on� i �e mam ju� do�� otaczaj�cych mnie call girls i tancerek w kasynie.

Wybieram si� na prowincj�, do nowego kasyna, gdzie zamierzam zaskoczy� swoj� gr� nowych przeciwnik�w. Zgarniam niema�� sumk�, lecz wychodz�c z lokalu, zauwa�am, �e jestem �ledzony. W tym zawodzie to si� zdarza. Przegrywaj�cy pr�buj� czasami odzyska� swoje pieni�dze. Zaciskam pi�ci, got�w do walki. Niepotrzebnie, gdy� to, co czuj� na plecach, jest ostrzem no�a. Odwracam si�. Widz� w�a�ciciela kasyna wraz z sze�cioosobow� obstaw�.

��Do�� d�ugo ci� obserwowa�em. Nie mog�em uwierzy�, �e to naprawd� ty. Rosja jest taka du�a, a ty i tak wybra�e� moje nowiutkie kasyno, �eby oskuba� moj� klientel�! Od razu ci� rozpozna�em, wiesz? S� twarze, kt�rych si� nie zapomina.

Je�li o mnie chodzi, to nie mam poj�cia, z kim mam do czynienia. Poniewa� jednak nie jestem w stanie stawi� czo�a siedmiu osi�kom, czekam spokojnie na dalszy ci�g wydarze�.

��Mam pewn� teori� � ci�gnie w�a�ciciel. � S� ludzie, z kt�rymi los ka�e nam si� spotyka�. Je�li nawet nie dotrzemy na spotkanie, przypadek zorganizuje nam kolejne. Je�li i na to si� nie stawimy, mo�emy by� pewni, �e nadarzy si� jeszcze jedna okazja do sp�aty d�ug�w. Niekt�rzy nazywaj� to zbiegiem okoliczno�ci albo d�jà vu. Ja wiedzia�em, gdzie na ciebie zn�w trafi�. Scena ta stawa�a mi przed oczami i nie by� to z�y sen. O nie!

M�czyzna wodzi broni� po moim brzuchu i m�wi dalej:

��Buddy�ci twierdz�, �e spotkania te powtarzaj� si� w ka�dym z naszych istnie�. Wrogowie w tym �yciu pozostan� naszymi wrogami w kolejnych wcieleniach. W wielu religiach wierzy si�, �e pewne grupy dusz b�d� wiecznie poszukiwa� si� wzajemnie, dop�ki nie wyr�wnaj� rachunk�w. Na dobre i na z�e. W poprzednim wcieleniu by�e� mo�e moj� �on� i ci�gle si� k��cili�my. Jeszcze wcze�niej by�e� mo�e moim ojcem i mnie bi�e�. A jeszcze kiedy� w�adc� kraju, z kt�rym by�em w stanie wojny. Jak wida�, nie kocham ci� ju� od bardzo dawna�

W�a�ciciel kasyna wkracza w kr�g �wiat�a. Jasny promie� padaj�cy z latarni wy�ania jego twarz z mroku. Wci�� nie rozpoznaj� jednak jego rys�w. On chyba czyta w moich my�lach.

��Z pewno�ci� odnalaz�e� swoich przyjaci�. Nadesz�a teraz pora na spotkanie z wrogami.

Przygl�dam mu si�, lecz pami�� nic mi nie podpowiada. Ostrze no�a coraz mocniej napiera na moj� sk�r�. Pojawia si� krew.

Piotr.

Rosja ma dwie�cie milion�w mieszka�c�w, lecz ja raz po raz trafiam na w�asnego ojca, Wani�, Wasyla i Piotra! To zbyt wiele zbieg�w okoliczno�ci. Brakuje jeszcze tylko mamy. Zaczynam wierzy�, �e i to mnie nie ominie.

Czy�by Piotr mia� racj�? Czy rzeczywi�cie istniej� rodziny dusz, kt�rych drogi bez przerwy si� przecinaj�? Jak inaczej wyt�umaczy� te wszystkie spotkania?

Najspokojniejszym w �wiecie g�osem pytam:

��Do�� czczego gadania. Czego chcesz, Piotrze? Pojedynku, jak za starych, dobrych czas�w?

��Nie. Chc� tylko, �eby moi kumple trzymali ci� mocno, gdy ja si� b�d� z tob� rozprawia�. Na tym polega eliminacja darwinowska. W chwili obecnej to ja jestem lepiej przystosowany do �ycia ni� ty, bo ty stoisz tu sam, a ja mam silnych kumpli. Pami�tasz to jeszcze?

Ods�ania szram� tu� nad p�pkiem.

��W dniu, w kt�rym zada�e� mi t� ran�, r�wnowaga wszech�wiata zosta�a zachwiana. Musz� to naprawi�.

Piotr bierze rozbieg i wbija mi n� w brzuch. To naprawd� bardzo boli. Moje wn�trzno�ci p�on� i promieniuj� b�lem. Zginam si� wp�. Krew sp�ywa mi po kolanach.

��Na tym polega przywr�cenie r�wnowagi � m�wi Piotr. � We wszech�wiecie zn�w panuje harmonia. Chod�cie, ch�opaki.

Padam na ziemi�. Wok� mnie ka�u�a krwi powi�ksza si� z ka�d� chwil�. Pr�buj� zacisn�� ran�, by powstrzyma� wyp�yw tej letniej substancji, kt�ra jest mi niezb�dna do �ycia.

Zimno mi.

Bardzo zimno. Moje palce sztywniej�. Niemal ich ju� nie czuj�. To samo odr�twienie zaczyna ogarnia� ramiona. Potem nogi, a� po same palce. Czuj�, jakbym si� kurczy�. Umieranie jest naprawd� bardzo nieprzyjemne. Nie polecam nikomu. Wszystko mnie boli. Ca�y dr�twiej�. Tak mi zimno. Dr��.

Ca�e fragmenty mojego cia�a staj� si� nieczu�e. Nie mog� zmusi� r�ki do ruchu. Wci�� pozostaje w tej samej pozycji, przygnieciona moim brzuchem. Patrz� na ni�. Jest niczym przedmiot, kt�ry ju� do mnie nie nale�y. Co si� teraz stanie? Mam wra�enie, �e jakie� przyjemne �wiat�o ci�gnie mnie ku g�rze.

Boj� si�.

Mdlej�.

Umieram.

Igor umrze! To zdecydowanie za wcze�nie. Szybko, musz� go ocali�.

Koncentruj� si� na kocie, zmuszaj�c go, �eby wspi�� si� na balkon i zamiaucza�. Zsy�am z�y sen na jego w�a�cicielk�, kt�ra �pi, a powinna jak najszybciej wsta�. Kobieta budzi si�, s�yszy kota, wychodzi po niego na balkon. Zsy�am na ni� intuicj�, by spojrza�a na d� w lewo. Dostrzega rannego Igora. Jej pierwszym odruchem jest zamkni�cie okna i odej�cie. Wysy�am jej jednak znaki: przewracaj�cy si� krzy�, trzaskaj�ce drzwi, brz�czenie w uszach. Wreszcie kobieta dostrzega zwi�zek mi�dzy znakami a cia�em le��cym na dole. Przes�dy ka�� jej zadzwoni� po stra� po�arn�.

W remizie stra�acy r�wnie� �pi�. Ich tak�e musz� wybudza� koszmarami.

Wreszcie w�z stra�acki wyrusza w drog�. Niestety ruch jest du�y, a syrena zepsuta. Musz� zmusza� ka�dego kierowc� z osobna, by intuicyjnie spojrza� w tylne lusterko i przepu�ci� stra�ak�w.

Stra�acy odnajduj� Igora. Towarzysz� mu w drodze do szpitala i robi� wszystko, by zaj�li si� nim najlepsi lekarze.

I uda�o si�.

Spogl�dam na nast�pn� kul�. Ta tak�e przychodzi gorszy okres. Jak oni to robi�, �e zawsze udaje im si� wpakowa� w najgorsze tarapaty?! Widz�, jak z�era j� ��dza zemsty. Szybko, pr�buj� zadzia�a� poprzez Ludivine. Nakazuj� jej, by posz�a po Billy'ego Wattsa i razem odwiedzili Venus. Wszystko trzeba naprawi� r�cznie. Ludivine wyja�nia, �e nawet je�li Chris Petters nie zostanie ukarany przez ludzi, stanie przed s�dem niebieskim. To jednak nie przekonuje mojej klientki. Twierdzi, �e skoro �yje w cynicznym �wiecie, gdzie mordercy mog� chodzi� bezkarnie, ona nie widzi powodu, �eby samej si� poprawnie zachowywa�. Ona tak�e przedk�ada perwersj� nad prawo��.

No tak, z ni� nie p�jdzie zbyt �atwo.

Musz� sprawi�, by jej umys� zmieni� tor my�lenia i przesta� d��y� do zemsty. Zemsta to full time job, a moja klientka nie mo�e traci� czasu na wyrz�dzanie innym z�a.

Negocjacje s� trudne. Wreszcie dochodzimy do konsensusu: Venus st�umi swoj� nienawi��, ��da jednak w zamian s�awy, dzi�ki kt�rej nie b�dzie ju� musia�a obawia� si� takich ludzi jak Petters. Do czego to podobne, �ebym musia� u�ywa� cud�w jako monety przetargowej w negocjacjach z moimi klientami! Obiecuj� tylko, �e uczyni�, co b�dzie w mojej mocy.

Teraz Jacques. Ma to, czego sobie �yczy�. Jego ksi��ka zosta�a wydana, on jednak popad� w depresj�. Czego tym razem chce? Mi�o�ci? To niewiarygodne! Od czasu romansu z Gwendoline jego potrzeby emocjonalne si� podwoi�y. Kogo by tu podsun�� Jako �e w�a�nie znajduj� si� w turkusowym lesie otaczaj�cym jezioro, pytam jednego z moich s�siad�w, czy nie ma akurat na zbyciu wolnej klientki, kt�ra mog�aby wype�ni� czyj�� pustk� emocjonaln�.

Musz� przepyta� oko�o dziesi�ciu anio��w, zanim wreszcie udaje mi si� znale�� �miertelniczk�, kt�ra b�dzie w stanie znie�� szczeg�lne cechy charakteru mojego klienta. Sprawiam, by przy�ni�a si� Jacques'owi. To powinno si� uda�.

Przygl�dam si� otaczaj�cym mnie anio�om. Raoul, Marilyn i Freddy szykuj� si� do dalekiej podr�y do innej galaktyki. Uprzedzam ich, �e tym razem nie b�d� im towarzyszy�, nie bior� wi�c udzia�u w lotach pr�bnych.

Raoul prosi, bym do niego podszed�. Udaj�, �e tego nie zauwa�am i kieruj� swoje kroki w stron� Matki Teresy. Wygl�da na tak�, kt�ra odnalaz�a w�a�ciw� drog�. �wiadoma swoich dawnych nietakt�w, gorliwie nadrabia zaleg�o�ci i obecnie wiedzie prym w�r�d innych anio��w, a instruktorzy nie mog� si� jej nachwali�. Przynosi im kule jak dumna uczennica. Bez wahania doradza swoim klientom, by zwalniali s�u��cych kleptoman�w albo inwestowali w przedsi�biorstwa wykorzystuj�ce prac� dzieci z Trzeciego �wiata. Ka�demu powtarza: �Dzi�ki temu przynajmniej maj� jak�� prac�". Zastanawiam si�, czy Matka Teresa nie popad�a z jednej skrajno�ci w drug�. Zobaczmy, w jakim stanie znajduj� si� jej klienci. Wszyscy stali si� materialistami, zbocze�cami seksualnymi i kokainistami.

Lec� dalej. Mijam wielkie r�wniny wschodu i docieram do ska� na p�nocnym wschodzie. Odnajduj� wej�cie, kt�re swego czasu pokaza� mi Edmund Wells. Jak odnale�� drog� w tym labiryncie? Odwracam d�onie wn�trzem do g�ry i moje kule nadlatuj�. Wystarczy uwa�nie patrze�, sk�d do mnie docieraj�, a nast�pnie pozwoli� im si� oddali�, �eby sprawdzi�, kt�r�dy przedostaj� si� do wn�trza g�ry. Tak wi�c krok po kroku �ledz� moje kule, a� wreszcie docieram do ogromnej komnaty, w kt�rej znajduj� si� cztery kule przeznaczenia.

Widok czterech olbrzymich balon�w, w kt�rych pulsuje los ca�ego �wiata, wci�� robi na mnie wielkie wra�enie.

Przylegam do �ciany kuli ludzko�ci i rozmy�lam. Jacques ma by� mo�e racj�. Po co to wszystko?

Widz� moich troje klient�w zagubionych po�r�d sze�ciu miliard�w istot ludzkich. Gdyby wiedzieli, �e ich anio� str� porzuci� ich na chwil� tylko po to, by zrealizowa� swoje w�asne ambicje, jak by go ocenili? Wypatruj� tak�e dr�czycieli moich podopiecznych. Dlaczego ci ci�gle musz� wszystkim przeszkadza�? Czy nie mog� �y� w�asnym �yciem, zostawiaj�c bli�nich w spokoju?�

Edmund Wells ju� stoi ko�o mnie, otacza mnie ramieniem.

��Wi�c nie rozumiesz? � pyta.

��Petters. Dupuis. Piotr. Nie, nie rozumiem, dlaczego niekt�rzy ludzie tak bardzo si� staraj� by� �li�

��Nie s� �li. S� ignorantami i si� boj�. �li to tch�rze, kt�rzy bij� ze strachu, �e kto� ich uderzy. Strach wszystko t�umaczy. Zreszt� s�ysza�em, co m�wi�e� Venus. Mia�e� racj�: Petters ma ma�e przyrodzenie, boi si�, �e kobiety �le go oceni�, wi�c� zabija je.

��Ale Petters, Piotr i Dupuis odczuwaj� przyjemno��, zadaj�c innym cierpienie!

Edmund Wells lewituje spokojnie nad olbrzymimi kulami.

��Na tym r�wnie� polega ich rola. Maj� za zadanie demaskowa� tch�rzostwo innych. Petters powinien ju� dawno temu opu�ci� telewizj�, ale poniewa� ogl�dalno�� jego programu stale ro�nie, w�adze stacji utrzymuj� go na stanowisku za wszelk� cen�. Dupuis powinien zosta� wydalony z korporacji lekarskiej, ale ma znajomo�ci w �wiatku polityki, wi�c koledzy si� go obawiaj�. Wol� zostawi� go w spokoju, a nawet ratowa� jego sk�r�. Piotr wykorzystuje post�puj�c� gangren� rosyjskiego spo�ecze�stwa. To zwyk�y herszt bandy w �wiecie, gdzie ka�dy mo�e ustanowi� w�asne prawo. W tym wypadku brak systemu daje przyzwolenie na czynienie z�a. Nic z tego nie powinno ci� dziwi�, bior�c pod uwag� og�lny poziom ludzko�ci. Pami�taj, �e ich �rednia wynosi 333 punkty.

Ogarnia mnie zniech�cenie. M�j instruktor mn� potrz�sa.

��Nie b�d� niecierpliwy. Nie os�dzaj ich. Poza tym� twoi klienci te� nie s� bez skazy. Igor zabi�. Venus modli�a si�, �eby jej rywalka zosta�a oszpecona. Jacques to op�niony w rozwoju nastolatek, kt�ry ukrywa si� w �wiecie wyobra�ni ze strachu przed rzeczywisto�ci�.

Edmund Wells mierzy mnie powa�nym wzrokiem.

��Nie wiesz jeszcze wszystkiego. Swego czasu Chris Petters by� poszukiwaczem z�ota i polowa� na Indian. To on, wraz z dwoma kumplami, za�o�y� sznur na szyj� Jacques'a Nemroda. Widzisz, �ycie to nieko�cz�ca si� p�tla. Zobacz, po dzi� dzie� Petters nosi na g�owie skalpy, kt�re do niego nie nale��� i dusi ludzi.

Marszcz� brwi.

��Po planecie chodzi sze�� miliard�w ludzi. Jakim cudem napastnik Venus mo�e by� r�wnocze�nie morderc� Jacques'a z przesz�o�ci?

��Tak naprawd� to �aden cud � wyja�nia m�j instruktor. � Poprzez wieki dusze ��cz� si� w grupy. Kosmiczne spotkania powtarzaj� si� do czasu, a� zostanie osi�gni�ty cel. Piotr intuicyjnie to zrozumia�.

Edmund Wells wskazuje mi, poprzez �cian� kuli, jak w g��bi kilka ma�ych jajeczek kr��y wok� moich.

��Martine, pierwsza przyjaci�ka Jacques'a, niegdy� by�a jego matk�.

��Czy to dlatego wznios�a tak� barier� uczuciow� mi�dzy nimi?

Edmund Wells potakuje i ci�gnie dalej:

��Richard Cuningham by� swego czasu bratem Venus, a Billy Watts jej psem (znajdowa� si� wtedy na ni�szym poziomie rozwoju �wiadomo�ci). Stanis�aw by� synem Igora w innym wcieleniu. Podpala� stosy, na kt�rych gin�y czarownice. S�u�y� pod dow�dztwem Nerona w Rzymie. By� obecny podczas wielkiego po�aru Biblioteki Aleksandryjskiej, a jeszcze wcze�niej by� jednym z tych, kt�rzy odkryli, �e pocieraj�c o siebie dwa krzemienie, mo�na skrzesa� ogie�. Przed zamordowaniem Jacques'a Nemroda, Chris Petters by� konkwistadorem, kt�ry zabi� wielu Ink�w.

Dusze migocz� w swoich kulach jak ma�e gwiazdy. A wi�c wszystko ma swoje wyt�umaczenie, wszystko zakorzenione jest w bezkresie czasu i ma w�asn�, niewidzialn� logik�. Osobliwe zachowania, fobie i obsesje s� niepoj�te, je�li nie bierze si� pod uwag� poprzednich egzystencji. Freud uwa�a�, �e doros�ego cz�owieka mo�na zrozumie�, analizuj�c zachowanie dziecka, gdy tymczasem nale�a�oby zacz�� od badania pierwszej inkarnacji ludzkiej, albo nawet zwierz�cej czy ro�linnej. By� mo�e niekt�rzy uwielbiaj� mi�so, bo niegdy� byli drapie�nikami biegaj�cymi po sawannie. Kto�, kto lubi si� opala� na s�o�cu, by� kiedy� s�onecznikiem. Ka�da dusza ma d�ug� histori� � histori� w�dr�wki.

��A wi�c Raoul, Freddy, tanatonauci�

��Pozna�e� ich ju� pod innymi postaciami. Raoul by� twoim ojcem. Idziecie rami� w rami� od bardzo dawna. Z kolei rabin Freddy Meyer w wielu wcieleniach by� twoj� matk��

Przygl�dam si� ludzko�ci przez �cian� wielkiej kuli.

��Pami�taj, �e celem nie jest uprzejmo��, tylko ewolucja �wiadomo�ci. Naszym wrogiem nie jest z�o��, lecz ignorancja.

Umieram. Opuszczam swoje cia�o. �wiat�o mnie wzywa. Lec� w jego stron�. Nagle nieruchomiej�, niezdolny do jakiegokolwiek ruchu. Kto� ci�gnie za srebrn� nitk� przyczepion� do mojego brzucha, �ci�ga mnie w d�. Wracam w stron� Ziemi.

��Uda�o si�. Odzyskali�my go!

Krzycz� z rado�ci, jak gdybym w�a�nie si� urodzi�. A przecie� to �wiat�o by�o takie pi�kne.

K�ad� mnie do ��ka, przykrywaj�, utulaj� i zasypiam. Nie umar�em. Po przebudzeniu jasnow�osa dziewczyna o wielkich zielonych oczach i przepastnym dekolcie nachyla si� nade mn�.

To anio�, a ja jestem w Raju. Robi� ruch w jej stron�, lecz przytrzymuj� mnie rurki od kropl�wek � iluzja mija. No i ten rw�cy b�l w brzuchu.

Cudowna dziewczyna twierdzi, �e przez tydzie� le�a�em w �pi�czce i lekarze byli przekonani, �e ju� nigdy si� z niej nie wybudz�. Jednak dzi�ki silnemu organizmowi uda�o mi si� prze�y�. Podobno zosta�em zaatakowany na ulicy przez w��cz�g�w i straci�em du�o krwi. Na szcz�cie moja grupa krwi jest cz�sto spotykana, AB+, wi�c szpital mia� akurat na stanie wystarczaj�co du�y zapas osocza.

Plakietka przyczepiona do bia�ego fartucha informuje mnie, �e anio� ma na imi� Tatiana. Tatiana Mendelejew. Jest moim lekarzem prowadz�cym. Podziwia moj� wytrzyma�o��. Przeciwstawi�em si� prawom medycyny, twierdzi. Niestety ma te� dla mnie z�� wiadomo��. Spuszcza wzrok.

��Musi pan by� silny. Ma pan� raka.

A wi�c to ma by� ta �z�a nowina"? Phi! Po tym, jak ujrza�em blask �mierci wzywaj�cy mnie w stron� nieba, po starciach z matk�, karabinem maszynowym, wybuchami granat�w i czecze�skich pocisk�w rakietowych, po ciosie no�em zadanym mi przez Piotra, rak wydaje mi si� raczej niegro�nym schorzeniem.

Lekarka ujmuje delikatnie moj� d�o�.

��Pa�ski nowotw�r to nie byle jaka choroba. To odmiana dot�d nieznana. Ma pan raka p�pka!

Rak p�pka, czy rak ma�ego palca, nie bardzo widz�, co to zmienia. Umr� i tyle. Musz� postara� si� wykorzysta� jak najlepiej czas, jaki mi pozosta�, zanim ponownie ulec� w stron� �wietlistych niebios.

��Chcia�am pana prosi� o pewn� przys�ug� � ci�gnie pi�kno��, nie wypuszczaj�c mojej r�ki ze swojej. � Chcia�abym, �eby zosta� pan moim pacjentem. Prosz� mi pozwoli� bli�ej zapozna� si� z pa�sk� chorob�.

Tatiana wyja�nia mi, �e m�j przypadek jest wyj�tkowy. P�pek to strefa martwa, nieaktywna, relikwia zwi�zku z matk�. Nie ma powodu, by rak zacz�� rozwija� si� w�a�nie tam.

Pani doktor jest r�wnie� zapalonym psychoanalitykiem. Wyjmuje notes i d�ugopis, a nast�pnie zaczyna mnie wypytywa�. Nie musz� si� specjalnie wysila�: opowiadam jej, jak matka chcia�a za wszelk� cen� mnie zabi�, jak zada�em koledze cios no�em w sieroci�cu, dok�adnie w dniu, w kt�rym jaka� rodzina mia�a mnie adoptowa�, o poprawczaku i o azylu dla psychicznie chorych, o wojnie w Czeczenii� Zafascynowana Tatiana coraz silniej �ciska moj� d�o�. Uwa�a, �e rozwin��em w sobie niezwyk�� zdolno�� prze�ycia.

Najbardziej jednak pasjonuje j� m�j nowotw�r, ten nieoczekiwany nowotw�r p�pka, kt�re to schorzenie pozwoli�a sobie nazwa� za moj� zgod� syndromem Mendelejew. Stan� si�, jak to nazwa�a, kr�likiem do�wiadczalnym. Je�li dobrze zrozumia�em, kr�lik do�wiadczalny jest zawodowym chorym. Ministerstwo Zdrowia op�aci mi mieszkanie, zapewni wikt i opierunek, leczenie oraz pokryje wszystkie inne koszty. W zamian b�d� do dyspozycji lekarzy, a w szczeg�lno�ci do dyspozycji Tatiany. B�d� jej towarzyszy� podczas konferencji odbywaj�cych si� w r�nych miejscach na �wiecie i poddam si� przer�nym badaniom, kt�re pozwol� oceni� rozw�j mojej choroby. Za wszystkie te us�ugi Tatiana oferuje mi tak�e regularn� pensj�.

Liczby, kt�re padaj�, s� czterokrotnie wy�sze ni� m�j �o�d. Tatiana spogl�da na mnie b�agalnie swoimi wielkimi zielonymi oczami.

W jakim �wiecie my �yjemy? Kiedy jest si� bohaterem wojennym, pluje si� nam w twarz, a kiedy ma si� raka, stajemy si� obiektem zachwytu�

��A wi�c zgadza si� pan?

Zamiast odpowiedzie�, ca�uj� j� w r�k�.

PARADOKSALNA PERSWAZJA: Siedmioletni Erickson przygl�da� si� ojcu, kt�ry usilnie pr�bowa� zap�dzi� byka do obory. Ojciec ci�gn�� za sznur, zwierz� za� zapiera�o si� ze wszystkich si�. Ma�y Erickson wybuchn�� �miechem i �artowa� z taty. Wtedy ten zwr�ci� si� do niego: �Je�li jeste� taki sprytny, sam zr�b to lepiej".

Erickson, zamiast ci�gn�� za sznur, zacz�� ci�gn�� byka za ogon. Reakcj� zwierz�cia by�o rzucenie si� naprz�d � po chwili byk znalaz� si� w oborze. Czterdzie�ci lat p�niej dziecko to wynalaz�o tak zwan� hipnoz� ericksonowsk� � spos�b �agodnej i paradoksalnej perswazji, sprawiaj�cej, �e pacjent zaczyna odczuwa� znaczn� popraw� nastroju. Ka�dy rodzic wie, �e je�li poprosi dziecko o posprz�tanie w pokoju, to malec z pewno�ci� odm�wi. Je�li jednak zwi�kszymy ba�agan, wnosz�c do pokoju wi�cej zabawek i ubra�, w pewnym momencie dziecko powie: �Przesta�, tato, to ju� nie do zniesienia; trzeba posprz�ta�".

Nak�anianie do czego� przeciwnego ni� to, na co wskazywa�by nasz zamierzony cel, mo�e okaza� si� bardziej skuteczne ni� ci�gni�cie we w�a�ciw� stron�, gdy� w ten spos�b wywo�ujemy przeb�ysk sumienia.

Je�li spojrze� w przesz�o��, �paradoksalne nak�anianie" wykorzystywane jest �wiadomie lub nie�wiadomie niemal bez przerwy. Potrzeba by�o a� dw�ch wojen �wiatowych i milion�w ofiar, �eby powsta�a Liga Narod�w, a nast�pnie ONZ. Potrzeba by�o wielu przyk�ad�w nadu�ycia w�adzy przez tyran�w, �eby wymy�li� Kart� Praw Cz�owieka. Potrzeba by�o tragedii w Czarnobylu, �eby ludzie zdali sobie spraw� z zagro�e�, z jakimi wi��� si� �le zabezpieczone elektrownie atomowe.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Nadszed� wreszcie wielki dzie�. Ksi��ka Szczury wysz�a z drukarni. Ju� jutro b�dzie mo�na j� znale�� w ksi�garniach. Uda�o si�. Trzymam j� w r�kach. G�aszcz� j�. W�cham. A wi�c o to walczy�em tak d�ugo. Niesamowite! Jest. Pojawi�a si� niczym dziecko noszone pod sercem przez wiele lat.

Szczury.

Gdy opad�y pierwsze emocje, zaczyna mnie ogarnia� przygn�bienie. Do tej pory ksi��ka ta istnia�a we mnie, wype�nia�a mnie � teraz czuj� si� pusty. Dotar�o wreszcie do mnie, po co si� urodzi�em. To ju� koniec. Najlepiej by by�o opu�ci� ten �wiat w chwili chwa�y, zanim nadejdzie nieunikniony spadek popularno�ci.

Moje �ycie straci�o sens. Pozostaje mi tylko umrze�. Musz� zabi� si� teraz � dzi�ki temu b�d� m�g� powiedzie�, �e umar�em szcz�liwy. Czyli musz� pope�ni� samob�jstwo. W jaki spos�b si� do tego zabra�? Jak zwykle przerastaj� mnie kwestie praktyczne.

Sk�d wzi�� rewolwer, z kt�rego m�g�bym do siebie strzeli�? Nie mam ochoty topi� si� w rzece, bo woda wygl�da na lodowat�. Nie skocz� te� z dachu wie�owca, gdy� mam l�k wysoko�ci. Mo�e jakie� tabletki? Ale jakie? Poza tym jestem pewien, �e przy moim pechu natychmiast bym wszystkie zwr�ci�. Pozostaje jeszcze metro, ale nie mam odwagi rzuci� si� na tory.

Na dodatek gdzie� wyczyta�em, �e cztery samob�jstwa na pi�� s� nieudane. Ci, kt�rzy strzelaj� sobie w usta, pozbawiaj� si� jedynie dolnej szcz�ki i ko�cz� ze zdeformowan� twarz�. Ci, kt�rzy skacz� z sz�stego pi�tra, �ami� sobie kr�gos�up i reszt� �ycia sp�dzaj� przykuci do w�zka inwalidzkiego. Ci za�, kt�rzy przedawkowuj� leki, niszcz� sobie system trawienny, a nast�pnie cierpi� z powodu nieuleczalnych oparze� �o��dka.

Postanawiam si� powiesi�. Tego sposobu boj� si� najbardziej, ale jednocze�nie najbardziej mnie on poci�ga. Czuj�, �e zosta�em stworzony do takiej �mierci.

Powierzam kota (niezbyt przej�tego) s�siadce, zamykam drzwi od �rodka, zasuwam zas�ony, a nast�pnie przyczepiam krawat do lampy w toalecie.

To w�a�nie w tym miejscu zawsze czu�em si� najlepiej. Wydaje mi si� wi�c rzecz� logiczn�, bym tutaj umar�. Wspinam si� na taboret, licz� do trzech i go przewracam. Oto wisz� nad ziemi�.

P�tla zaciska si� coraz bardziej. Dusz� si�. Wiem, �e to nie najlepszy moment na mazgajstwo, ale musz� przyzna�, �e wiszenie w tak niewygodnej pozycji i czekanie na �mier� jest wyj�tkowo nieprzyjemne.

Paj�k, ukryty do tej pory w prawym g�rnym rogu �azienki, wspina si� po mnie. Wygl�da na zadowolonego z nowego urozmaicenia terenu, jaki tworzy moje wisz�ce cia�o. Zabiera si� do tkania paj�czyny pomi�dzy moim uchem a boazeri�. �askocze mnie za ka�dym razem, gdy przechodzi ko�o mojego ucha.

Wszystko trwa d�u�ej, ni� s�dzi�em. Powinienem by� zeskoczy� z taboretu, wywo�uj�c natychmiastowe z�amanie kr�g�w szyjnych.

Powietrze przerzedza si�. Brz�czy mi w g�owie. Na pr�no pr�buj� odkaszln��, �eby z�agodzi� nieco nacisk na gard�o. Krawat zaciska si� naprawd� mocno. Wspominam swoje �ycie. Ksi��ka, szczury, kot, Gwendoline, Martine, panna Van Lysebeth, m�j wydawca Charbonnier� Ca�kiem dobry kawa�ek �ycia, niez�y film.

Czy naprawd� obejrza�em ju� wszystkie sceny? Hm, mo�e mam jeszcze pokocha� inne kobiety, napisa� inne ksi��ki i g�aska� inne koty? Paj�k przytakuje, sadowi�c si� w moim uchu i powoduj�c bardzo nieprzyjemne brz�czenie.

By� mo�e to odruch bezwarunkowy, ale nie mam ju� zupe�nie ochoty umiera�. Wij� si�, pr�buj�c rozpl�ta� w�ze�. Troch� p�no si� do tego zabra�em. Na szcz�cie, jako �e mierny ze mnie majsterkowicz, okazuje si�, �e lampa nie wisi zbyt stabilnie. �ruba puszcza. Spadam. Lampa za mn�. Uderza mnie w g�ow�. Czuj� rosn�cy guz. Aj!

No i prosz�, �yj�. To do�wiadczenie wyleczy�o mnie ostatecznie z samob�jstwa. Przede wszystkim jest strasznie bolesne. Stwierdzam te�, �e odebranie sobie �ycia to najwi�ksza niewdzi�czno��, do jakiej mo�emy by� zdolni. Pope�niaj�c samob�jstwo, przyznaje si�, �e nie potrafi si� przyj�� odpowiedzialno�ci za dar �ycia.

Poza tym czuj�, �e nie mog� tak zostawi� mojej ksi��ki. Zosta�a wydana, musz� jej teraz broni�, pokazywa�, wyja�nia�.

Podczas pierwszego wywiadu, jakiego udzielam, dziennikarz bierze mnie za specjalist� od szczur�w, kt�ry napisa� dzie�o popularnonaukowe. Zaprasza si� mnie bardzo rzadko do program�w telewizyjnych lub audycji radiowych, gdzie znajomo�� mojej ksi��ki przez rozm�wc�w ogranicza si� zazwyczaj do przeczytania notki z ok�adki. Jestem proszony o streszczenie mojej opowie�ci. Wytyka mi si� technik� rysunku na obwolucie. Tak, jakbym to ja j� wybra�� Pojawia si� kilka artyku��w, kt�re naprawd� odnosz� si� do mojego dzie�a, te jednak zostaj� umieszczone w rubryce �zwierz�ta" lub �nauka". Pewien dziennikarz nie zawaha� si� przed okre�leniem mnie jako starego ameryka�skiego naukowca.

Nikomu nie uda�o si� dostrzec mojej pierwotnej intencji: m�wi� o ludziach poprzez opisanie zachowa� zwierz�t, kt�re �yj� w spo�eczno�ci. Jestem roz�alony. Kiedy ju� dochodz� do g�osu, padaj�ce pytania nie pozwalaj� mi si� wyt�umaczy�. Pyta si� mnie: �Jak d�ugo �yje szczur?", �Ile ma�ych rodzi si� w jednym miocie?" albo jeszcze: �Jak skutecznie pozby� si� tych gryzoni?".

Tak bardzo bym chcia� cho� raz porozmawia� z filozofami, socjologami, politykami, om�wi� ustalone role, trudno�ci z prze�amaniem sta�ych stosunk�w pomi�dzy wykorzystuj�cym, wykorzystywanym, samodzielnym i popychad�em. Niestety jedynym rozm�wc�, jakiego proponuje mi stacja radiowa, jest specjalista od deratyzacji, cytuj�cy d�ug� list� produkt�w chemicznych, kt�re cz�owiek ma do dyspozycji. Trudno tu wdawa� si� w jak�kolwiek dyskusj�. Mog� jeszcze tylko liczy� na marketing szeptany. Nic wi�cej nie zdo�am uczyni� dla mojej ksi��ki. Moje zadanie jest sko�czone. Musz� oczy�ci� umys�. Ale jak? Telewizja! Wiadomo�ci.

Chris Petters wydaje si� jaki� odmieniony. Jego w�osy zmieni�y kolor. Z pewno�ci� je zafarbowa�. Prezenter oznajmia, i� w Arkansas banda uczni�w rozstrzela�a, pos�uguj�c si� pistoletem maszynowym, grup� dzieci na boisku szkolnym. Istnieje pewne okre�lenie, by opisa� ten fenomen: �Amok". Przed �mierci� pojawia si� potrzeba wymordowania jak najwi�kszej liczby bli�nich.

Wiadomo�ci zawsze dzia�a�y na mnie koj�co. Nieszcz�cia innych pozwalaj� mi zapomnie� o moich w�asnych, a jednocze�nie podsuwaj� pomys�y do nowych historii. Chris Petters kontynuuje swoj� litani� mniejszych i wi�kszych codziennych horror�w.

Skandal w bankach spermy: wiele kobiet wybiera�o tego samego dawc�, Hansa Gustavsona, wysportowanego blondyna o niebieskich oczach. M�czyzna ten m�g�by by� obecnie ojcem co najmniej p� miliona dzieci. Hans zarzeka si�, �e nie mia� poj�cia o sukcesie swojej spermy, a oddawa� j� jedynie po to, by zdoby� �rodki finansowe na studia. Odt�d jednak zachowa swoje gamety dla siebie.

S�abe trz�sienie ziemi w Los Angeles. Sejsmolodzy uwa�aj�, �e wstrz�s mo�e mie� zwi�zek z rozpowszechnieniem si� podziemnych pr�b nuklearnych.

Medycyna: w Rosji odkryto nieznan� do tej pory chorob� � nowotw�r p�pka.

Meteo: bezchmurnie.

Gie�da: spadek indeksu Dow Jonesa.

Jest coraz lepiej. Wszyscy ci ludzie, kt�rzy rzucaj� si� sobie do garde� w walce o nowe terytoria lub o w�adz�, przypominaj� mi szczury z mojej powie�ci. Rzucam okiem na stolik, na kt�rym spoczywa moje dzie�o. Szczury. Przedmiot ten wydaje mi si� magiczny, �ywy. Niech teraz zacznie swoje �ycie, ju� beze mnie.

Po tym, jak zosta�am zaatakowana przez Chrisa Pettersa, poprosi�am Richarda, �eby cz�ciej przebywa� u mnie w domu. Dzi�ki temu dane mi by�o przekona� si�, czym jest wsp�lne gospodarstwo domowe z m�czyzn�. Wszystkie ma�e wady, kt�re do tej pory udawa�o si� Richardowi ukrywa�, wysz�y nagle na �wiat�o dzienne.

Wiedzia�am, �e m�czy�ni s� z zasady egoistami, a aktorzy za�lepieni w�asn� osob�, nie s�dzi�am jednak, �e do tego stopnia!

Richard bierze narkotyki. Ju� z samego rana musi wci�gn�� kresk� koki, do kawy i rogalik�w. Nie potrafi bez tego �y�.

Kiedy kr�ci film, jego zapotrzebowanie na nie ro�nie. M�wi, �e to zwi�ksza jego mo�liwo�ci. W ka�dym razie ta przypad�o�� robi znaczny uszczerbek w naszym bud�ecie.

Kiedy m�wi mi o kinie, zaczynam marzy�. Plany filmowe wydaj� mi si� o wiele bardziej atrakcyjne ni� studia fotograficzne. Richard opowiada mi niewiarygodne historie o re�yserach, kt�rzy posuwaj� si� do r�koczyn�w wobec operator�w, poniewa� nie zgadzaj� si� z nimi co do miejsca ustawienia kamery.

Widzowie zawsze wyobra�aj� sobie, �e aktorzy s� od nas, modelek, o wiele bardziej inteligentni, poniewa� scenarzy�ci wk�adaj� im w usta pasjonuj�ce zdania, ja natomiast zdaj� sobie doskonale spraw� z tego, �e w wywiadach moje pogl�dy mog� wydawa� si� do�� ograniczone. �a�uj�, �e nie sko�czy�am jakich� powa�nych studi�w, nie popracowa�am nad zdobyciem wiedzy. Kiedy kto� zadaje mi pytanie, marz� o tym, �eby w k�cie pojawi� si� ma�y, �ysy scenarzysta w okularach, kt�ry by mi podyktowa� odpowied�.

Powiedzmy to sobie szczerze � w �yciu prywatnym Richard nie jest mistrzem konwersacji. Dzwonnik z Notre Dame jest dla niego czyst� kreacj� Walta Disneya, a Pary� � miastem w Teksasie.

Richard nie ma poj�cia, gdzie znajduje si� Portugalia albo Dania, zreszt� jest mu to ca�kowicie oboj�tne. Opu�ci� swoje rodzinne Kentucky, �eby �wiczy� mi�nie w Hollywood i jakim� cudem, jak to cz�sto bywa w �wiecie filmu, wie�niak ten sta� si� ulubie�cem wi�kszo�ci panienek na ca�ym �wiecie.

Dialog mi�dzy nami sprowadza si� do: �Jak si� masz, kochanie?" lub: �Czy wszystko w porz�dku, koteczku?" albo jeszcze: ��adna pogoda, prawda?".

Richard bez przerwy zaj�ty jest analizowaniem swojej mocy uwodzicielskiej.

Zauwa�y�am, jak zerka do lusterka stoj�cego na nocnym stoliku, �eby sprawdzi�, jak� min� ma w chwili orgazmu. W ramach przygotowa� do wyj�tkowo nami�tnej sceny przewidzianej w najnowszym scenariuszu, zastanawia� si�, od kt�rej strony pokaza� sw�j podbr�dek, by wypa�� jak najlepiej.

Nie przepadam specjalnie za Richardem, ale mam zamiar pos�u�y� si� nim jak trampolin� do �wiata filmu. Ja tak�e wiem, �e czas p�ynie nieub�aganie. Wczoraj zrobi�am mu scen�, zmuszaj�c go do zatrudnienia mnie przy jego kolejnym filmie. Zacz�� twierdzi�, �e zaw�d aktora nie polega na improwizacji. Jako kontrargument przedstawi�am mu d�ug� list� aktorek bez talentu, kt�re przebi�y si� do krainy marze� tylko dzi�ki swojej urodzie. A poniewa� to nie wystarczy�o, �eby go przekona� do rozmowy z jego producentami, st�uk�am kilka talerzy i wyci�gn�am zdj�cia Richarda w towarzystwie nieletnich ch�opc�w, kt�re otrzyma�am poczt� od �anonimowej przyjaci�ki, kt�ra dobrze mi �yczy". Z pewno�ci� to tylko zazdrosna figurantka�

��Takie zdj�cia pozwol� mi nie tylko otrzyma� rozw�d, lecz tak�e zabra� ci ca�� kas� i zniszczy� twoj� reputacj� wielkiego uwodziciela.

Richard przekona� wi�c producent�w, �eby dali mi w jego najnowszym filmie Lisy rol� kobiety z rosyjskiej armii walcz�cej w Czeczenii. On sam gra bohatera, starszego sier�anta dowodz�cego komandem o nazwie �Lisy". Ja za� mam by� jedn� z jego podw�adnych, wyj�tkowo rozgarni�t� kr�low� miotacza ognia. Dwie uzupe�niaj�ce si� role.

Na szcz�cie scenarzysta w�o�y� mi w usta mn�stwo wspania�ych wypowiedzi. Wreszcie mog� poszczyci� si� idealnym poczuciem humoru, o jakim zawsze marzy�am, lecz kt�rego �aden chirurg plastyczny nie by� w stanie wszczepi� mi do m�zgu.

Lisy b�d� kr�cone w Rosji, �eby nada� ca�emu przedsi�wzi�ciu wi�cej realizmu, a tak�e �eby zaoszcz�dzi� na ga�ach dla statyst�w.

Teraz dopiero czuj� trem�. Chc� zosta� wielk� gwiazd�, czarn� Liz Taylor.

TURING: Jak�e osobliwy los spotka� Alana Mathisona Turinga urodzonego w Londynie w 1912 roku. Samotne dziecko o miernym wykszta�ceniu jest zafascynowane matematyk�, kt�r� wynosi na niemal metafizyczny poziom. W wieku lat dwudziestu m�odzieniec tworzy zarys koncepcji komputera, przedstawiaj�c go jako posta� ludzk�, kt�rej organy zast�puj� kalkulatory.

Podczas drugiej wojny �wiatowej realizuje (cz�ciowo w oparciu o prace polskich kryptoanalityk�w) projekt automatycznego kalkulatora, s�u��cego do �amania kodu nazistowskiej �Enigmy". Wynalazek ten pozwala� aliantom na zdobywanie informacji o miejscach bombardowa�, a przez to ocali� tysi�ce istnie� ludzkich.

Kiedy John von Neumann w Stanach Zjednoczonych wpad� na pomys� fizycznego komputera, Turing pracuje ju� nad �sztuczn� inteligencj�". W 1950 roku redaguje esej: Czy maszyna mo�e my�le�? Jego wielk� ambicj� jest obdarzenie maszyny ludzkim umys�em. Uwa�a, �e obserwuj�c istoty ludzkie, znajdzie klucz do stworzenia doskona�ej maszyny my�l�cej.

Turing wprowadza nowe poj�cie: �p�e� my�li". Wymy�la gry i testy maj�ce na celu odr�nienie umys�u m�skiego od �e�skiego. Twierdzi, �e umys� kobiecy charakteryzuje brak strategii. Owa mizoginia sprawia, �e wiele os�b odwraca si� od niego, co niejako t�umaczy fakt, �e jego nazwisko popad�o w cz�ciow� niepami��.

Marzy o partenogenezie, czyli o rozmna�aniu si� z pomini�ciem zap�odnienia. W 1951 roku zostaje skazany za homoseksualizm. Musi wybiera� mi�dzy wi�zieniem a kastracj� chemiczn�. Wybiera drug� opcj� i poddaje si� kuracji na bazie hormon�w �e�skich. Zastrzyki sprawiaj�, �e traci potencj� i pojawiaj� mu si� zal��ki piersi.

7 czerwca 1954 roku Turing k�adzie kres swojemu �yciu, zjadaj�c jab�ko zanurzone wcze�niej w cyjanku potasu. Pomys� ten mia� mu podobno przyj�� do g�owy po obejrzeniu kresk�wki o Kr�lewnie �nie�ce. Pozostawi� list, w kt�rym wyja�nia, �e skoro spo�ecze�stwo zmusi�o go do przeistoczenia si� w kobiet�, postanowi� umrze� tak, jak mog�aby to uczyni� najczystsza z nich.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Je�eli celem naszego anielskiego dzie�a jest walka z ignorancj�, nie widz� ju� nic, co mog�oby mnie powstrzyma� przed wyruszeniem w podr� badawcz� do innej galaktyki. Ot, nagle b�ysn�a mi taka my�l. Wiedzia�em, �e moich troje towarzyszy planuje ju� niebawem podj�� podr� i do��czy�em do nich w ostatniej chwili.

Trudno, je�li Edmund Wells b�dzie na to krzywo patrzy�. Trudno, je�li mi si� nie uda z klientami, kt�rzy podobno s� moim odbiciem. Zaakceptuj� to. Ja tak�e lubi� pokonywa� granice i jestem sk�onny zap�aci� wysok� cen� za to, by nie sko�czy� jako ignorant.

Tworzymy romb. Grupujemy si�: Raoul, Freddy, Marilyn Monroe i ja. Nie ma sensu rozpoczyna� kolejnych dyskusji, wszyscy wiemy, �e czeka nas wielka, wielka, wielka przygoda. Inna galaktyka! Po raz pierwszy dusze ludzkie opuszcz� swoj� rodzinn� Galaktyk�!

Krzysztof Kolumb, Magellan i Marco Polo mog� si� schowa�! Ich wyczyny to jedynie spacerki w por�wnaniu z nasz� odysej�. Nie mog� si� doczeka�. Wiem, �e moi klienci nie zdo�aj� si� ze mn� skontaktowa� podczas mojej nieobecno�ci, ale trudno.

��Rodzice jad� na wakacje, dzieci musz� radzi� sobie same � oznajmia Raoul. � Chod�cie, naprz�d, ku nowej przygodzie!

Opuszczamy Raj i zag��biamy si� w kosmos. Mijamy tysi�ce gwiazd, zanim udaje nam si� dotrze� na peryferie naszej Galaktyki. Tam Freddy zach�ca nas, by�my odwr�cili si� i spojrzeli na ni� tak, jak pierwsi astronauci przygl�dali si� niegdy� Ziemi. Z odleg�o�ci.

Fantastyczny widok!

Droga Mleczna tworzy pi�cioramienn� spiral� obracaj�c� si� wok� w�asnej osi. W centrum znajduje si� wypuk�o�� zawieraj�ca j�dro, przez kt�rego �rodek przechodzi p�pek Raju. Woko�o dysk i jego �wita z gwiezdnego py�u. Perseusz, zewn�trzne rami� galaktyki, nie przestaje zatacza� kr�g�w. Najbli�sze rami�, �ab�d�, niemal muska j�dro. 100 000 lat �wietlnych �rednicy i 5000 lat �wietlnych grubo�ci, to naprawd� niema�o.

Freddy wskazuje nam niewielk� gwiazdk� w pobli�u g��wnego ramienia spirali, to s�o�ce Ziemian. Pomy�le� tylko, �e moi klienci miotaj� si� w tym �agodnym �wietle � takie uj�cie sprawy wiele relatywizuje�

Ustalamy kurs na najbli�ej po�o�on� s�siedni� galaktyk�: Andromed�. Tworzymy romb i bardzo szybko osi�gamy pr�dko�� �wiat�a. Fotony wok� nas nieruchomiej�. Mijamy je. �egnajcie, fotony. P�dzimy teraz zapewne z pr�dko�ci� dziesi�ciokrotnie wi�ksz� ni� pr�dko�� �wiat�a.

Podr� jest raczej monotonna. Pustka, pustka i jeszcze raz pustka. Wszyscy wielcy odkrywcy musieli zazna� tego uczucia na pe�nym morzu: woda, woda i jeszcze raz woda, nieko�cz�ce si� dni, podczas gdy na horyzoncie nie wida� absolutnie nic. Pustka, pustka, lata pustki, odnosz�c si� do skali ziemskiej. Jednak cel, kt�ry sobie wyznaczyli�my, i olbrzymie odleg�o�ci w kosmosie nie pozostawiaj� nam wyboru. Pokonujemy miliony kilometr�w. Zaczynam si� zastanawia�, czy uda nam si� odnale�� drog� do domu. Kiedy jednak powiedzia�o si� A, trzeba umie� powiedzie� B. Co si� za� tyczy moich klient�w, niech sobie radz�!

Rozpoczynam do�� przyjemn� karier� etatowego chorego. Wraz z doktor Tatian� Mendelejew wyruszamy w tournee poza granice Rosji. M�j p�pek wzbudza ogromne zainteresowanie. �Czy to pana boli?", pytaj� mnie. Z pocz�tku odpowiada�em, �e nie, czu�em jednak, �e brak b�lu rozczarowuje moich rozm�wc�w. Jak mo�na interesowa� si� kim�, kto nie cierpi? Poprawi�em si� wi�c: �Tak, b�l nie daje mi spa�" oraz: �Tak, a poniewa� nowotw�r znajduje si� w centrum mojego cia�a, b�l promieniuje na wszystkie strony" i wreszcie: �To przekracza ludzkie poj�cie".

Co ciekawe, odk�d zacz��em potwierdza�, rzeczywi�cie zacz��em odczuwa� b�l. Nawet moje cia�o pr�buje mi pom�c lepiej odgrywa� przydzielon� rol�. Mimo to, jak na faceta tyle razy rannego w walce, ten nowotw�r to pestka.

Tatianie zale�y na moim wyedukowaniu. Sprawia, �e zaczynam interesowa� si� grubymi ksi�gami. Podarowa�a mi ostatnio opas�e tomisko pod tytu�em Szczury. To historia szczura �yj�cego w�r�d innych szczur�w, kt�ry d��y do prze�amania stosunk�w pomi�dzy wykorzystuj�cym a wykorzystywanym i stworzenia nowej formy wsp�istnienia w spo�ecze�stwie opartej na wsp�pracy, wzajemno�ci i przebaczeniu. Jednocze�nie szczurzy bohater prowadzi �ledztwo maj�ce na celu zdemaskowanie zab�jcy kr�la szczur�w. W pewnym momencie orientuje si�, �e dominuj�ce szczury sprzymierzy�y si� przeciwko niemu i chc� wygry�� mu m�zg. My�l�, �e tym sposobem przesi�kn� jego osobowo�ci�. W ksi��ce s� nawet opisy bitew mi�dzy szczurami � sceny te przypominaj� mi epizody z wojny w Czeczenii.

Tatiana Mendelejew wkracza do mojego pokoju. Twierdzi, �e nikt nie mo�e �y� samotnie, �e mi�o�� jest niezb�dna do �ycia. Ujmuje mnie pod brod� i ca�uje g��boko w usta, zanim pojmuj�, co si� dzieje. Jej wargi maj� smak czere�ni, a sk�ra jest g�adka jak jedwab. Nigdy wcze�niej nie zazna�em takiej s�odyczy.

Tatiana o�wiadcza, �e chce ze mn� zamieszka�, lecz stawia pewne warunki.

��Jestem jak ro�lina. Trzeba do mnie du�o m�wi�.

Kochamy si�.

Za pierwszym razem jestem tak przej�ty, �e a� dr�� z rozkoszy. Za drugim razem czuj� si�, jakbym si� odradza�. Za trzecim razem zapominam o wszystkich z�ych chwilach, kt�re prze�y�em od chwili urodzenia.

Idziemy razem do kina na film z Venus Sheridan, Lisy. Gra ona tam �o�nierza maj�cego takie zadanie, jakie mia� Stanis�aw, z tym �e kiedy u�ywa miotacza ognia, nie podnosi bezpiecznika. W rezultacie jako jedyny na ca�ej sali �miej� si� przy scenach z jej udzia�em. A wi�c to tak na Zachodzie wyobra�aj� sobie wojn�? Po filmie zajmujemy z Tatian� stolik w renomowanej restauracji i nie sk�pimy sobie w�dki, blin�w i kawioru. Stawia Ministerstwo Zdrowia.

Sporo czasu sp�dzamy w ��ku. Moja pani doktor to uwielbia. Du�o te� rozmawiamy. Opowiada mi o swoim spotkaniu z pewn� peruwia�sk� hipnotyzerk�, Nathalie Kim, kt�ra zaproponowa�a jej powr�t do przesz�o�ci. Dowiedzia�a si� dzi�ki niej, �e w swoim poprzednim wcieleniu by�a francusk� piel�gniark�, Amandine Ballus, towarzysz�c� ludziom w ich podr�y do granicy �mierci. Wtr�cam, �e ja z kolei mam wra�enie, �e kocha�em j� ju� w moim poprzednim �yciu.

Ca�ujemy si�.

Kiedy kocham si� z Tatian�, chcia�bym m�c wtopi� si� w ni� i zmieni� w p��d w jej brzuchu. Wybra�em j� nie tylko jako kobiet�, lecz tak�e jako matk�. Chc� ca�y w ni� wnikn��, chc�, �eby nosi�a mnie w sobie przez dziewi�� miesi�cy, �eby karmi�a mnie piersi�, przewija�a, dawa�a mi jedzenie na �y�eczce i uczy�a czyta�.

C� za pi�kne �ycie! Zaprzesta�em pokera. Nie mam ju� ochoty na wizyty w obskurnych kasynach. Po tylu cierpieniach mam chyba prawo do odrobiny odpoczynku i przyjemno�ci.

Wasyl odwiedza nas od czasu do czasu, zjadamy wtedy rodzinn� kolacj�. Opowiada mi o swojej pracy, kt�ra coraz bardziej go pasjonuje. Odk�d zaszczepi� swojemu programowi strach przed �mierci�, z obawy przed znikni�ciem ten rozwin�� w sobie nowe zmys�y. Gdy tylko komputer zostaje pod��czony do sieci, program od razu zaczyna dzia�ania, kt�re maj� na celu rozmno�enie si�.

��D��y do nie�miertelno�ci � �artuje Wasyl.

M�j przyjaciel jest prawdziwym geniuszem. M�wi o swoich komputerach, jakby opowiada� o �ywych stworzeniach. Przyni�s� mi najnowsz� wersj� programu do gry w pokera, kt�ry teraz nie tylko umie blefowa�, lecz tak�e daje wyraz swojemu strachowi.

��Naprawd� boi si� przegra�?

��Wierzy, �e przez przegran� zbli�a si� do �mierci. Ten program to dwunasty egzemplarz nale��cy do nowej generacji oprogramowa�, kt�re same si� powielaj�. Graj� mi�dzy sob� i testuj� swoje mo�liwo�ci, najsilniejsze rozmna�aj� si�, a najs�absze � znikaj�. Ju� nawet nie interweniuj�. Same dokonuj� selekcji, a s� w tym coraz lepsze i� coraz bardziej przestraszone.

��A zatem l�k mia�by by� przyczyn� ich ewolucji?

��Kto wie? Mo�e naszej tak�e? Kiedy jest si� zadowolonym ze swojego �ycia, nie ma powodu, �eby si� zmienia�.

Rozgrywam kolejn� parti� pokera z programem. Tym razem maszyna mnie pokonuje. Pr�buj� ponownie i zn�w przegrywam. Jestem uparty i chc� gra� dalej, niestety maszyna nagle si� psuje.

��Te niewyja�nione awarie to m�j g��wny problem � przyznaje m�j przyjaciel. � Mam wra�enie, �e kto� stara si� powstrzyma� nasze odkrycia.

Wasyl proponuje, �e zast�pi swoj� maszyn� i sam ze mn� zagra. Obieca�em ju� jednak Tatianie, �e nie b�d� wi�cej gra� w pokera z lud�mi. Moja lekareczka pojawia si� i bierze mnie w ramiona. G�aszcze mnie po plecach. Nie spodziewa�em si�, �e co� tak pi�knego mo�e pojawi� si� w moim �yciu, kt�re do tej pory by�o jednym wielkim pasmem nieprzyjemno�ci.

O ZNACZENIU BIOGRAFA: Wa�ne jest nie to, co zosta�o osi�gni�te, lecz to, co o tym napisz� biografowie. Przyk�ad: odkrycie Ameryki. Nie dokona� go Krzysztof Kolumb (gdy� wtedy kontynent ten nazwano by Kolumbi�), lecz Amerigo Vespucci.

Za swojego �ycia Krzysztof Kolumb by� uwa�any za cz�owieka przegranego. Przemierzy� ocean, chc�c dotrze� do kontynentu, kt�rego nie uda�o mu si� znale��. Istotnie dobi� do brzeg�w Kuby, Haiti i wielu jeszcze innych wysp Pacyfiku, nie wpad� jednak na pomys�, by poszuka� l�du nieco bardziej na p�nocy.

Za ka�dym razem, gdy wraca� do Hiszpanii ze swoimi papugami, pomidorami, kukurydz� i czekolad�, kr�lowa pyta�a go: �Czy w ko�cu znalaz� pan Indie?", a on niezmiennie odpowiada�: �Ju� wkr�tce, ju� wkr�tce". W ko�cu kr�lowa straci�a do niego zaufanie i Kolumb wyl�dowa� w wi�zieniu, oskar�ony o malwersacj�. Dlaczego wi�c wiemy wszystko o �yciu Krzysztofa Kolumba, a niemal nic o losie Vespucciego? Dlaczego w szko�ach nie uczy si� o �odkryciu Ameryki przez Ameriga Vespucciego"? Po prostu dlatego, �e nie mia� on biografa, Kolumb za� tak. Syn Krzysztofa Kolumba stwierdzi� bowiem kiedy�: �To m�j ojciec odwali� najwi�ksz� robot�, zas�uguje na uznanie", po czym zacz�� pisa� ksi��k� o jego �yciu.

Nikomu nie zale�y na prawdziwych wyczynach, liczy si� jedynie talent relacjonuj�cego je biografa. Amerigo Vespucci by� mo�e nie mia� syna, lub te� ten nie uzna� za stosowne unie�miertelni� ojcowskie osi�gni�cia.

Jeszcze inne wydarzenia znalaz�y swoje miejsce w historii tylko dzi�ki ch�ci co najwy�ej kilku os�b. Kto wiedzia�by dzi�, kim by� Sokrates, gdyby nie Platon? Albo Jezus, gdyby nie aposto�owie? Albo Joanna d'Arc, stworzona na nowo przez Micheleta, �eby Francuzi odzyskali ch�� do walki z pruskim naje�d�c�? Henryk IV? Jego istnienie zosta�o nag�o�nione przez Ludwika XIV, kt�ry chcia� w ten spos�b zyska� sobie prawo do odziedziczenia tronu.

Tak my�l� wszyscy wielcy tego �wiata: niewa�ne, czego dokonacie, jedynym sposobem, by zapisa� si� w historii, to znale�� sobie dobrego biografa.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Kr�cenie filmu jest strasznie nudne. Ca�ymi godzinami drepcz� w miejscu, zanim us�ysz� �Cisza! Kamera! Akcja!", kt�re to s�owa sprawiaj�, �e co� wreszcie zaczyna si� dzia�. Mam ju� w zwyczaju zajmowanie sobie krzes�a zaraz po przyj�ciu na plan. Kino to wielka lekcja cierpliwo�ci. Ci, kt�rzy zapomn� o zarezerwowaniu sobie jakiego� siedziska, zmuszeni s� sta� ca�e wieki.

Nie s�dzi�am, �e na tym w�a�nie polega kino: na szukaniu sobie krzese� i czekaniu.

Kiedy wreszcie nadchodzi moja kolej, zawsze wydarza si� co�, co komplikuje ca�� operacj�: ha�as lec�cego w oddali samolotu, nitka na obiektywie b�d� niespodziewany deszcz.

Chwile, kiedy sp�ywa na mnie natchnienie aktorskie, nie zostaj� zarejestrowane, bowiem wtedy partneruj�cy mi Richard ma akurat pustk� w g�owie albo asystent zapomina o przygotowaniu odpowiedniej ilo�ci ta�my filmowej do nakr�cenia sceny do samego ko�ca. Na d�u�sz� met� jest to do�� irytuj�ce.

Woko�o wszyscy wrzeszcz�. Re�yser nie zna innego sposobu porozumiewania si� z lud�mi jak tylko poprzez agresj� s�own�. Nawet do mnie odzywa si� tylko po to, �eby zrobi� jak�� uwag�: �M�w wyra�niej". �Nie odwracaj si� plecami do kamery". �Uwa�aj, twoja r�ka jest w polu widzenia". �Id� dok�adnie po markerach na ziemi". Albo wreszcie: �Nie r�b takiej miny, wygl�dasz na w�ciek��".

Ach, ten re�yser�

Nigdy wcze�niej nikt mnie tak nie traktowa�. W ci�gu ca�ej d�ugiej kariery modelki �aden, nawet najbardziej histeryczny dyktator mody nie odnosi� si� do mnie z takim brakiem szacunku. Gram ju� w drugim filmie, lecz zastanawiam si�, czy to aby na pewno zaj�cie dla mnie.

Richard jest bardzo nerwowy. Przeszkadzam mu w podrywaniu dziewcz�t z planu, jak to ma w zwyczaju. Nudzi mu si� wi�c i coraz cz�ciej si� k��cimy. Kto� powiedzia�: �W ma��e�stwie przez trzy miesi�ce si� kochamy, trzy lata si� k��cimy, a przez trzydzie�ci znosimy nawzajem".

Zabawiam si�, rysuj�c. Na ma�ych karteczkach pojawiaj� si� zawsze dwie osoby trzymaj�ce si� za r�ce. Nie mam poj�cia, dlaczego w k�ko rysuj� to samo. Mo�e uzewn�trzniaj� si� tak moje marzenia o idealnym zwi�zku? Kto wie�

Przygl�dam si� sobie w lustrze. Mam wszystko, czego sobie �yczy�am. Jestem szcz�liwa, dlaczego jednak nie umiem si� tym cieszy�?

M�czy mnie migrena. Nie opuszcza mnie w�a�ciwie, odk�d by�am ma�� dziewczynk�. Ci�g�y, pulsuj�cy b�l. To schorzenie niszczy moje sprawy prywatne i zawodowe, moj� rado�� �ycia. W mojej g�owie wci�� tkwi ma�e zwierz�tko, kt�re drapie w �ciany czaszki, jakby chcia�o wydosta� si� na zewn�trz. To nie do zniesienia. �adnemu lekarzowi nie uda�o si� okre�li� przyczyny mojego cierpienia.

Pora na modlitw�: chcia�abym, �eby b�l g�owy usta�.

M�j wydawca wreszcie do mnie dzwoni. Wyniki sprzeda�y nie s� pora�aj�ce. Moje Szczury sprzeda�y si� w liczbie o po�ow� mniejszej, ni� mieli�my nadziej�. Ka�dego roku we Francji ukazuje si� tyle powie�ci, �e nie jest �atwo �ci�gn�� uwag� na konkretn� pozycj�. �eby moja ksi��ka odnios�a sukces, Pary� musia�by prze�y� inwazj� szczur�w, albo musia�by si� w�a�nie rozpocz�� chi�ski Rok Szczura. Ponadto �adna s�awa nie oszala�a z zachwytu po przeczytaniu mojego dzie�a.

��Ta historia ze wsp�prac�, wzajemno�ci� i przebaczeniem, jak na to wpad�e�?

��Przy�ni�o mi si�.

��Taa� No wi�c my�l�, �e nie by� to najszcz�liwszy pomys�. Rozmawia�em ze znajomym krytykiem, kt�ry uwa�a, �e to taka mowa-trawa, a to go zawsze denerwuje. Szczur, kt�ry g�osi konieczno�� przebaczenia� to wbrew wszelkim naukowo dowiedzionym informacjom na temat zachowania tych zwierz�t. Szczury sobie nie przebaczaj�.

��Pr�bowa�em wyobrazi� sobie, jak szczury mog�yby ewoluowa�, gdyby by�y obdarzone �wiadomo�ci�. No c�, kr�tko m�wi�c, pop�yn�li�my na tym?

��Hmm� W�a�ciwie to pop�yn�li�my we Francji � przyznaje Charbonnier � ale niespodziewanie, Szczury odnios�y ogromny sukces w Rosji. W ci�gu miesi�ca sprzedali�my tam trzysta tysi�cy egzemplarzy!

To brzmi lepiej.

��Jak to wyja�ni�?

��W Rosji telewizja jest na tak s�abym poziomie, �e ludzie czytaj� o wiele wi�cej ni� we Francji.

Ja, kt�ry marzy�em o s�awie, osi�gn��em j�, lecz nie w ojczystym j�zyku. To prawda, nikt nie jest prorokiem we w�asnym kraju, nast�pnym jednak razem, kiedy b�d� si� modli�, sprecyzuj�: ��eby si� uda�o� we Francji".

Dzi�ki rosyjskiemu sukcesowi Charbonnier zgadza si� przyj�� do druku moj� drug� ksi��k�. Czy mam ju� jaki� pomys�?

��Ech� tak� Odkrycie raju.

Nie mam poj�cia, co mi strzeli�o do g�owy. S�owa same pop�yn�y z moich ust.

��Dlaczego w�a�nie to?

��Zn�w za spraw� snu. �nili mi si� ludzie, kt�rzy latali w przestrzeni kosmicznej w poszukiwaniu raju. Wydaje mi si�, �e mo�na by z tego zrobi� niez�� histori�.

Wydawca jest innego zdania. Ludzie nie dojrzeli jeszcze do tego, �eby s�ucha� opowie�ci o raju z ust laika. Wszystkie ksi��ki na ten temat powsta�y, by �szerzy� wiar�". To �wi�ty temat.

Odpowiadam, �e w�a�nie dlatego zabawne by�oby pozbawienie tego tematu cech �wi�to�ci; nie mo�na pozwoli�, �eby o �mierci i o raju m�wi�y tylko religie i sekty.

Po chwili namys�u Charbonnier decyduje si� mi zaufa�. Kilka dni p�niej na wystawie jednej z ma�ych, zakurzonych ksi�garenek dostrzegam ok�adk� przecenionej ksi��ki: Tanatonauci. Niebieska spirala na czarnym tle oraz nazwisko: Michael Pinson. On tak�e pisze o raju, chocia� tytu� wydaje mi si� nieco naci�gany � st�d zapewne brak sukcesu tego dzie�a. A nawet dla tych, kt�rzy zrozumieli znaczenie neologizmu �tanatonauta", temat �mierci stanowi oczywist� wad� tej pozycji. Kto mia�by ochot� kupi� ksi��k� o umieraniu?

Ja. Kupuj� j� i czytam. Pr�buj� znale�� rozwi�zanie zagadki, kt�ra przewija si� przez ca�y tekst. �Jak narysowa� okr�g i jego �rodek, nie odrywaj�c o��wka od papieru?" Rozwi�zanie polega na tym, �e trzeba zagi�� r�g kartki (czyli zmieni� jej wymiary), a nast�pnie narysowa� spiral� biegn�c� przez obie cz�ci odgi�tego rogu� D�ugo �ama�em sobie g�ow�, zanim si� zorientowa�em, �e jest to dok�adnie ten sam motyw, co na ok�adce.

Bior� si� do pracy. Od��czam telefon. Nastawiam symfoni� Z Nowego �wiata Dvoraka. Wreszcie pozwalam pop�yn�� moim my�lom.

Wymy�li� raj nie jest �atw� spraw�. Nawet je�li wiele mitologii o nim wspomina, miejsce to jest w�a�ciwie niesprecyzowane. Jak przedstawi� je wiarygodnie? Jako planet�? To zbyt proste. Jako sze�cian? Zbyt geometryczny. Grup� asteroid? Zbyt rozdrobnione. Po raz kolejny kot podsuwa mi pomys�. Mona Lisa II bawi si� kurkiem przy wannie. Odkr�ca wod�. Znam jej zwyczaje � zaraz przewr�ci odkr�con� butelk� z p�ynem do k�pieli, kt�rej b�belkowa zawarto�� powoli rozleje si� po dnie wanny.

Mo�e dusze przypominaj� ba�ki mydlane? Wyobra�am sobie, jak wsysa je odp�yw (czyli w�a�nie raj). Zostaj� porwane przez wir do kanalizacji, a nast�pnie wyp�ywaj� zupe�nie gdzie indziej, w �wiecie tak z�o�onym, �e trudno to w og�le poj��. Jak ba�ka mydlana mog�aby przeczuwa�, sk�d zostaje porwana i dok�d? W jaki spos�b wyobrazi�aby sobie wann�, ludzi, kanalizacj�, miasto, kraj, Ziemi�? W najlepszym wypadku dostrze�e wod� i ch�odn� mas� wanny�

Oto jaki pomys� podsuwa mi Mona Lisa II: odwr�cony sto�ek, wir, wszystko wsysaj�ca spirala�

Mam wra�enie, �e lecimy ju� od miesi�cy. Czuj� si�, jakbym p�ywa� w oceanie. Na szcz�cie nie odczuwamy ani g�odu, ani pragnienia, nie chce nam si� te� spa�. Freddy opowiada dowcipy, �eby nas rozerwa�. Ko�czy si� na tym, �e ka�dy z nich m�wi po kilka razy. Udajemy, �e tego nie zauwa�amy.

Od dawna ju� podr�ujemy w kosmosie. Wreszcie, kt�rego� dnia�

��Galaktyka na horyzoncie! � wrzeszczy Raoul niczym wachtowy.

W oddali dostrzegamy po�wiat�. Nie jest to gwiazda. Dotarli�my do Andromedy! Nie ma kszta�tu spirali, lecz wygl�da jak soczewka. Z pewno�ci� jeste�my jedynymi Ziemianami, a nawet pierwszymi �Drogomlecznymi", kt�rzy patrz� na ni� z tak bliska.

Andromeda jest galaktyk� m�odsz� od naszej, jej gwiazdy s� bardziej ��te ni� te nale��ce do Drogi Mlecznej.

��Tym razem nam si� uda�o.

Marilyn Monroe wskazuje palcem na �rodek galaktyki. Co� zauwa�y�a � tam tak�e znajduje si� czarna dziura. Czy�by by�a to regu�a obowi�zuj�ca we wszystkich galaktykach? Czarna dziura pe�ni�ca rol� osi, wok� kt�rej kr�ci si� gwiezdna masa?

Pikujemy w d�, w stron� wiru. Przelatujemy ko�o gwiazd, planet, meteor�w, wsysanych przez ten niebieski otw�r! Przygl�damy si� im, gdy nagle dostrzegamy p�dz�c� dusz�. Gdy mija pierwsze zaskoczenie, pr�bujemy j� dogoni�, lecz niestety leci zbyt szybko.

Stajemy, staraj�c si� poj�� znaczenie tego, czego w�a�nie byli�my �wiadkami. To by�a dusza. A wi�c mamy tu do czynienia ze �wiadomo�ci�. A zatem te� z inteligencj�. Otwieraj� si� przed nami ogromne mo�liwo�ci�

��Czy�by�my w�a�nie zobaczyli jakiego� boga albo dusz� pozaziemsk�? � zastanawia si� na g�os Raoul, wci�� przekonany, �e uda mu si� odkry� kr�lestwo bog�w.

Je�li chodzi o mnie, Freddiego i Marilyn, byliby�my w pe�ni usatysfakcjonowani ju� samym spotkaniem z istot� pozaziemsk��

Mijaj� nas kolejne ektoplazmy. Pr�bujemy je zatrzyma�, lecz wszystkie nam si� wymykaj�. Je�li s� to zmarli, to musz� przyzna�, �e nigdy w �yciu nie widzia�em, �eby dusza a� tak spieszy�a si� na S�d Ostateczny.

��Psiakrew, psiakrew, psiakrew! � powtarza Raoul, wci�� oszo�omiony.

Wreszcie kto� nas zauwa�a i przywo�uje.

��Kim jeste�cie?

To ektoplazma, lecz bij�ca od niej po�wiata r�ni si� od naszej. Nasza aura ma b��kitny odcie�, jej natomiast wpada raczej w r�.

��Anio�ami z Ziemi.

Wygl�d tego pozaziemskiego anio�a nie jest wcale niezwyk�y. Chudy jak patyk, przypomina zawiadowc� z prowincjonalnej stacji kolejowej. Najwyra�niej jest r�wnie zaskoczony jak my.

��Z Ziemi? Dlaczego to si� nazywa Ziemi�?

��To substancja pokrywaj�ca jej powierzchni�. Piasek, ziemia.

��Hm� A gdzie jest ta Ziemia?

��No� gdzie� tam � odpowiada Marilyn Monroe, wskazuj�c w stron�, z kt�rej nadlecieli�my.

Na szcz�cie porozumiewamy si� za po�rednictwem my�li, wi�c t�umacz nie jest nam potrzebny.

��Michael Pinson, do us�ug � m�wi�.

Wtedy dusza r�wnie� si� przedstawia.

��Nazywam si� Zoz. Po prostu Zoz.

��Bardzo nam mi�o, Zoz.

Wyja�niamy mu, �e przybyli�my tutaj z galaktyki Drogi Mlecznej. Zoz przetrawia powoli t� informacj�. Z pocz�tku nie chce nam uwierzy�, lecz po jakim� czasie, gdy wyjawiamy mu cel naszej podr�y, zaczyna zmienia� zdanie. Przyznaje nawet, �e sam dostrzeg� w karmicznych curriculum vitae swoich klient�w luki i zastanawia� si�, czy ludzie ci nie reinkarnuj� si� gdzie indziej. Nie spodziewa� si� jednak, by mog�y one emigrowa� a� do innej galaktyki.

Okazuje si�, �e Droga Mleczna zwie si� tutaj 511. Ciekawe, tutejsi u�ywaj� liczb, tak samo jak my. Nad naszymi g�owami mkn� ektoplazmy. Zoz wyja�nia nam, �e to dusze, kt�re lec� do Raju, przygotowa� si� do kolejnego �ycia.

Pytamy go, sk�d pochodz� owi zmarli. Z tego co wiadomo Zozowi, w galaktyce znajduje si� tylko jedna zamieszkana planeta. Nazwa jej pochodzi nie od substancji, z jakiej jest stworzona, lecz od koloru � czerwieni. Planeta Czerwie�.

Nie mo�emy si� doczeka�, a� dowiemy si� czego� wi�cej na jej temat. Zasypujemy Zoza pytaniami, na kt�re on odpowiada z uprzejmo�ci� dobrego przewodnika turystycznego. Okazuje si�, �e Czerwianie �ywi� si� chlebem, zup�, warzywami i mi�sem. �yj� w miastach i buduj� domy. S�ysz�c to wszystko, mo�na by s�dzi�, �e Czerwie� jest identyczna jak Ziemia. Czy�by istoty pozaziemskie by�y podobne do ludzi?

Zamy�lam si�. Literatura i kino przyzwyczai�y nas do wyobra�ania sobie kosmit�w jako istoty mniejsze lub wi�ksze, z licznymi odn�ami i g�owami, mackami lub skrzyd�ami, rzadko jednak podobne do nas.

Mamy ochot� odwiedzi� t� planet�. Zoz waha si� przez chwil�, wreszcie zgadza si� nas oprowadzi� po swoim �wiecie. Oto przed nami znajduje si� obcy glob. Czerwie� wydaje si� nieco wi�ksza od Ziemi.

Z zewn�trz planeta otoczona jest grub� warstw� atmosfery. Kr��y po eliptycznej orbicie wok� s�o�ca, kt�re r�wnie� jest wi�ksze od naszego. Mimo i� odleg�o�� od tej gwiazdy jest znaczna, to jednak jest ono na tyle du�e, �e klimat Czerwieni mo�na �mia�o por�wna� do warunk�w panuj�cych na Ziemi.

Z punktu widzenia ziemia�skiego, Czerwie� jest planet�, na kt�rej �ycie mo�e si� rozwija�. Im bardziej si� do niej zbli�amy, tym pi�kniejszy wydaje nam si� jej krajobraz. Stale l�dy s� w kolorze magenty, niebo ma fio�kowor�ow� barw�, jakby o�wietlone przez ta�cz�ce promienie zachodz�cego s�o�ca. Oceany s� w kolorze ciemnego cyjanu. Odcie� ten zawdzi�czaj� odblaskom z nieba, ale tak�e morskiej g��binie. �adnie.

Czerwie� sk�ada si� z czterech kontynent�w, z kt�rych ka�dy ma inny klimat i charakterystyczne dla siebie ukszta�towanie terenu: pierwszy jest g�rzysty, drugi to zalesiony p�askowy�, trzeci sk�ada si� z r�wnin, czwarty natomiast pokrywa jedna wielka pustynia. Zwyczaje mieszka�c�w oparte s� na ca�kowitym przystosowaniu si� do jednej z p�r roku.

Zoz opisuje nam cztery ludy planety. Zimowi �yj� w g�rach, dysponuj� zaawansowan� technologi�, a ze wzgl�du na panuj�cy zi�b buduj� podziemne miasta. Niska liczba urodze�. Wi�kszo�� populacji stanowi� dojrzali osobnicy w wieku powy�ej czterdziestu lat. Zimowi uznaj� system demokratyczny. Wszyscy obywatele g�osuj� za po�rednictwem sieci elektronicznej. Ich s�abe punkty: rolnictwo w zaniku, pog��biaj�cy si� ni� demograficzny. Mocne punkty: rozw�j nowoczesnych technologii, produkcja robot�w, kt�re pracuj� zamiast nich. Zimowi nie mog� pochwali� si� kondycj� fizyczn� i komunikatywno�ci�. Wi�kszo�� czasu sp�dzaj� w swoich domach, przed ekranami. S� przekonani, �e dzi�ki post�powi medycyny do�yj� stu lat. Ich dewiza: �Przysz�o�� nale�y do najinteligentniejszych".

Jesienni �yj� na p�askowy�u w wielkich, zanieczyszczonych metropoliach otoczonych lasami. S� zdolni do wytwarzania w�asnej technologii � broni i robot�w, kt�re nie s� jednak a� tak zaawansowane, jak na kontynencie Zimowych. Potrzebuj� wsparcia nowoczesnych wynalazk�w importowanych od Zimowych, a tak�e warzyw i owoc�w od Wiosennych oraz mi�sa od Letnich. By zapewni� sobie dostawy tych produkt�w, wykszta�cili system wymiany handlowej oraz dyplomacj�, kt�rej zadaniem jest utrzymywanie poprawnych stosunk�w z s�siadami. Ich dewiza: �B�d�my wszyscy przyjaci�mi". Jesienni dostarczaj� Zimowym surowce wykorzystywane w przemy�le, pomagaj� im r�wnie� w okresach g�odu, dziel�c si� zapasami po�ywienia.

W zamian za dostawy produkt�w spo�ywczych Wiosenni i Letni mog� liczy� na pomoc Jesiennych przy produkcji sprz�tu zaawansowanego technicznie i utrzymywaniu zapasu surowc�w. System polityczny: republika ze zgromadzeniem przedstawicieli i cz�stymi zmianami premiera.

Wiosenni �yj� na terenach r�wninnych w niewielkich miastach. Rolnictwo rozwija si� kwitn�co, g��wnie wysiewa si� zbo�e. Poziom demograficzny: �redni. Technologia: �rednio zaawansowana. Mocne strony: brak. S�abe strony: r�wnie� brak. Wiosenni s� przeci�tni we wszystkim, czego si� podejmuj�. Bardzo zwi�zani z Letnimi. S� przekonani, �e przy ich pomocy pewnego dnia uda im si� przej�� tereny nale��ce do Zimowych i Jesiennych, a tym samym zagrabi� ich technologie. Pozwoli�oby im to zyska� na wielu frontach. Dewiza: �R�wnowaga le�y w po�owie drogi pomi�dzy dwoma skrajno�ciami".

Letni mieszkaj� w niewielkich wioskach rozrzuconych pomi�dzy rozleg�ymi oazami na pustyni. Technologia na bardzo niskim poziomie. Wysoka liczba urodze�. Re�im despotyczny. Wszyscy s� pos�uszni Komandorowi, kt�ry posiada w�adz� nad �yciem i �mierci� ka�dego z obywateli. Mocne strony: olbrzymie kolonie lemur�w karmionych zbo�em Wiosennych dostarczaj� we�ny i mi�sa. Gdy przyrost demograficzny zaczyna dawa� si� Letnim we znaki, Komandor zarz�dza wyprawy wojenne w stron� s�siednich kontynent�w, maj�ce na celu zdobycie nowej przestrzeni �yciowej. Nawet je�li ekspedycje te przypominaj� w�a�ciwie zbiorowe samob�jstwa, pozwoli�y jednak Letnim dotrze� na ka�dy z trzech pozosta�ych kontynent�w i utworzy� tam tak zwane �wyzwolone strefy", kt�re powoli rozrastaj� si� w miar� �nadgryzania" obcych ziem. Wyprawy te planowane s� zawsze na okres letni, kaniku�a sprzyja bowiem wojownikom przystosowanym do �ycia w takim klimacie.

Po�wi�cenie uwa�ane jest za najwi�ksz� warto�� kultury Letnich. Ka�dy z nich musi by� zdolny do po�wi�cenia si� dla chwa�y Komandora. Dewiza: �Im wi�cej cierpienia za �ycia, tym szczodrzej zostaniecie wynagrodzeni w raju".

Mimo d��enia do neutralno�ci przez Jesiennych i Wiosennych, cztery kontynenty prze�ywaj� ci�g�e konflikty, mniej lub bardziej utajone. Letni i Zimowi s� oficjalnie w stanie wojny, Jesienni i Wiosenni natomiast opowiadaj� si� raz po jednej, raz po drugiej stronie, przechylaj�c szal� zwyci�stwa. Najcz�ciej jednak to warunki meteorologiczne decyduj� o zwyci�stwie.

Owal Czerwieni jest znacznie wi�kszy ni� ziemski, ka�da z p�r roku trwa tutaj o wiele d�u�ej. Zamiast trzech miesi�cy trwaj� one po pi��dziesi�t lat. St�d te� ka�dy rok ma siedemdziesi�t trzy tysi�ce dni, zamiast trzystu sze��dziesi�ciu pi�ciu.

P� wieku lata przynosi wiele korzy�ci Letnim, zmusza jednak Zimowych do ukrycia si� pod ziemi�. Podobnie pi��dziesi�t lat jesieni sprzyja Jesiennym, a pi��dziesi�t lat zimy � Zimowym.

Podczas korzystnej dla nich pory roku, ka�dy z lud�w stara si� opanowa� s�siednie kontynenty. Ka�dy chcia�by mie� zdolno�� zatrzymania czasu i ustabilizowania klimatu na taki, do kt�rego jest najlepiej przystosowany. Niestety czas p�ynie nieub�aganie i zmusza chwilowych przyw�dc�w do oddania w�adzy i przekazania jej nast�pcom.

Zoz zach�ca nas do wyl�dowania na Czerwieni i zwiedzenia stolic czterech kontynent�w. Stolica Zimowych zosta�a wzniesiona na szczycie jednej z g�r. Trudno dostrzec jakiekolwiek kszta�ty na powierzchni, gdy� ludzie sp�dzaj� wi�kszo�� czasu w podziemnych klimatyzowanych galeriach o�wietlanych neonami. Moda kobieca to kuse sp�dniczki i obna�one piersi � stroje z powycinanymi otworami bardzo przypominaj� ziemskie kreacje z epoki minojskiej na Krecie.

G��wnym �rodkiem komunikacji Zimowych jest metro, kt�rego tory docieraj� do ka�dej z dzielnic miasta.

Jesienni wybudowali swoj� stolic� na kamienistym p�askowy�u pokrytym drapaczami chmur. Na ulicach tworz� si� olbrzymie korki: tutaj rz�dz� samochody. Ludzie s� bardzo nerwowi. Ubieraj� si� w wygodne, uszyte z plastikowego tworzywa stroje, odpowiednie do bieg�w i wszystkich innych dyscyplin sportowych.

Stolica Wiosennych mie�ci si� na terenie doliny otoczonej polami r�owych kwiat�w. Ich domy przypominaj� cementowe p�kule. Mieszka�cy ch�tnie gromadz� si� na wielkich targach, gdzie kwitnie handel. Ch�opki nosz� szerokie sp�dnice z kieszeniami, do kt�rych chowaj� nabyte produkty. Wiele tu ogrod�w i spory ruch na ulicach. Wiosenni korzystaj� z zaprz�g�w ci�gni�tych przez czworonogi przypominaj�ce tapiry.

Stolica Letnich po�o�ona jest w samym �rodku jednej z oaz. Liczne platformy olbrzymiego pa�acu Komandora g�ruj� nad rezydencjami jego ma��onek i cz�onk�w rodziny, kt�rzy najcz�ciej pe�ni� te� role ministr�w. Woko�o rozmieszczone s� koszary wojskowe �ochotnik�w �mierci", gdzie schronienie znajduj� zar�wno �o�nierze, jak i policja oraz s�u�by specjalne. Wype�nione po brzegi wi�zienia ci�gn� si� wzd�u� budynk�w koszar.

Wreszcie dochodzimy do miasta w�a�ciwego. Sypi�ce si� budowle. Przeludnione dzielnice tchn�ce n�dz�.

��To st�d w�a�nie � zwierza nam si� Zoz � Komandor rekrutuje wi�kszo�� swoich �ochotnik�w �mierci" na wyprawy wojenne. Przekona� biedak�w, �e ich n�dza spowodowana zosta�a arogancj� Zimowych. Letni �yj� wi�c w ci�g�ej nienawi�ci do mieszka�c�w g�r.

W stolicy Letnich wszyscy chodz� na piechot�. Zar�wno kobiety, jak i m�czy�ni odziewaj� si� w drelichowe, wojskowe stroje. Twarze kobiet zdobi� skomplikowane, wymalowane na sk�rze motywy�

Freddy jest ciekaw, czy na Czerwieni �yj� �ydzi.

���ydzi?

Zozowi poj�cie to jest ca�kowicie obce. Rabin wyja�nia mu, do czego mo�na by je por�wna�. Zoz wydaje si� zaintrygowany. Istotnie, �yje tu plemi� koczownicze wywodz�ce si� z pradawnej kultury, kt�rego cz�onkowie rozrzuceni s� po wszystkich czterech kontynentach.

��Jak zwie si� ten lud?

��To relatywi�ci, od nazwy ich wierzenia � relatywizmu.

Zgodnie z za�o�eniami ich religii istnieje wiele prawd, kt�re zmieniaj� si� w czasie i przestrzeni. Relatywi�ci do�� wyra�nie wzbudzaj� niech�� miejscowej ludno�ci. Ka�dy z czterech narod�w jest przekonany o s�uszno�ci w�asnych racji i uwa�a, �e relatywi�ci s� sprawcami wszystkich ich k�opot�w. Tak wi�c w okresach wzrostu wszyscy oddaj� si� prze�ladowaniu relatywist�w, co wzmaga jeszcze panuj�cy nacjonalizm. Prze�ladowania za� s� z regu�y zapowiedzi� nadchodz�cego och�odzenia stosunk�w pomi�dzy dwoma sojusznikami.

Freddy milknie zamy�lony. Wiem, o czym w tej chwili my�li. Zastanawia si�, czy wszystkie ziemskie czy te� pozaziemskie gatunki nie posiadaj� przypadkiem takiej samej siatki r�l spo�ecznych.

��Relatywi�ci byli obiektami prze�ladowa� � m�wi Zoz. � Wielokrotnie my�leli�my ju�, �e znikn� z powierzchni globu. Jednak za ka�dym razem udawa�o im si� ocale� i zmutowa�, relatywizuj�c coraz bardziej w�asn� kultur�.

Nagle, tkni�ty intuicj�, Raoul m�wi:

��By� mo�e �ydzi i relatywi�ci s� jak pstr�gi w oczyszczalniach s�odkiej wody.

��Jak pstr�gi? � dziwi si� rabin.

��Oczywi�cie, w oczyszczalniach wody umieszcza si� pstr�gi, gdy� s� to zwierz�ta wyj�tkowo wra�liwe na zanieczyszczenia. Je�li tylko w ich otoczeniu znajdzie si� �lad toksycznego zwi�zku, pstr�gi zgin� pierwsze. To taki rodzaj dzwonka alarmowego.

��Nie bardzo widz� zwi�zek�

���ydzi, naznaczeni prze�ladowaniami, jakich obiektem byli w przesz�o�ci, stali si� przewra�liwieni. Ze zwi�kszon� agresj� reaguj� na powstaj�ce systemy totalitarne. To takie b��dne ko�o. Tyrani wiedz� bowiem, �e �ydzi natychmiast ich wy�ledz�, pr�buj� wi�c pozby� si� ich jak najpr�dzej.

Marilyn Monroe przejmuje pa�eczk�:

��Raoul ma racj�. Dla nazist�w �ydzi byli niebezpiecznymi lewakami. Dla komunist�w � aroganckimi kapitalistami. Dla anarchist�w � dekadenckimi mieszczanami. Dla mieszczan � destabilizuj�cymi anarchistami. Zadziwiaj�c� rzecz� jest, �e gdy tylko stabilizuje si� scentralizowana i hierarchiczna w�adza, jej pierwszym celem jest prze�ladowanie �yd�w. Nabuchodonozor, Ramzes II, Neron, Izabela I Katolicka, �wi�ty Ludwik, carowie, Hitler, Stalin� Intuicyjnie przyw�dcy, zwolennicy totalitaryzmu, wiedz�, �e tam gdzie znajduj� si� �ydzi, tam te� s� osobnicy niepodatni na indoktrynacj�, ich my�l zrodzi�a si� bowiem pi�� tysi�cy lat temu i oparta jest nie na kulcie charyzmatycznego wojownika, lecz ksi�gi zawieraj�cej symboliczne historie.

Freddy waha si� przez chwil�. I ja dorzucam swoje trzy grosze:

��By� mo�e �ydom uda�o si� ocale� dlatego, �e s� �pstr�gami wyczulonymi na totalitaryzm". Przecie� to jedyny lud staro�ytny, kt�ry zachowa� swoj� kultur� niemal nietkni�t�. Tymczasem wszystkie wielkie imperia: egipskie, rzymskie, greckie, hetyckie czy mongolskie, gdy tylko zacz�y eksperymentowa� z totalitaryzmem, bardzo szybko upad�y. Kultura �ydowska odgrywa w tym wszystkim ogromn� rol�.

��Tak jak ka�da kultura ma swoj� rol�: Japo�czycy, Korea�czycy, Chi�czycy, Arabowie, Cyganie, Indianie ameryka�scy, wszyscy ci, kt�rym uda�o si� prze�y� po dzi� dzie�, pe�ni� konkretn� funkcj� w tej wielkiej ludzkiej masie. Konieczne jest utrzymywanie mi�dzy nimi r�wnowagi.

Zoza �miesz� nieco nasze teorie. Freddy chcia�by obejrze� �wi�tynie relatywist�w, ruszamy wi�c w stron� jednego z tych osobliwych miejsc. Nie wida� �adnych pomnik�w, �adnych ekstrawagancji. Wyj�tkowa surowo�� �wi�ty� relatywist�w przywodzi nam na my�l ko�cio�y protestanckie.

Zoz zabiera nas teraz na pole walki, gdzie toczy si� w�a�nie bitwa pomi�dzy armi� Letnich a wojskami Zimowych. Z pocz�tku roboty Zimowych wydaj� si� mie� przewag�, lecz ostatecznie t�um dzieci kamikaze, skacz�cych w sam �rodek szereg�w wroga, przechyla szal� zwyci�stwa na stron� Letnich.

��No tak� Na razie wci�� ludzie maj� przewag� nad robotami � zauwa�a nasz przewodnik.

Dzieci, nios�ce w plecakach materia�y wybuchowe, pod��aj� w stron� schron�w bojowych Zimowych, chronionych pancernymi wie�yczkami.

Czy tak wygl�da� b�dzie przysz�o�� wojen?

Anio� o r�owej, nieco bardziej �wietlistej ni� Zoz aurze podlatuje w nasz� stron� � to musi by� z pewno�ci� jego osobisty instruktor, miejscowy �Edmund Wells".

��Cholerka, to m�j mentor � be�kocze niewyra�nie anio�.

Istotnie, nowo przyby�y nie wygl�da na zadowolonego.

��Co ty wyprawiasz? Twoi klienci harcuj� sobie w najlepsze! Wracaj do nich natychmiast!

��Ale� ale� � j�ka si� Zoz. � Moi towarzysze to anio�y z innej galaktyki. A wi�c istnieje jednak inny Raj! Jest te� �ycie pozaczerwienne! Wyobra�asz to sobie?

Na instruktorze informacje te zdaj� si� nie robi� najmniejszego wra�enia.

��Niestety, Zoz, nie mia�e� jeszcze prawa dowiedzie� si� o tym. Ani ty, ani tobie podobni, nie powinni�cie jeszcze o tym wiedzie�, mam wi�c nadziej�, �e b�dziesz umia� trzyma� j�zyk za z�bami.

Je�li Zozem opiekuje si� anio� instruktor, kt�ry wie o istnieniu Ziemi, oznacza�oby to, �e Edmund Wells, m�j w�asny mentor, wie z kolei o Czerwieni.

��Czy nie jest pan przypadkiem �si�demk�"? � pyta Raoul.

Anio� instruktor rzuca nam pot�piaj�ce spojrzenie.

��Wy te� znajdujecie si� bardzo daleko od waszych klient�w, powinni�cie ju� wraca�.

��Nasi klienci �wietnie sobie daj� rad� sami � m�wi Raoul.

��Hmm� Jeste� tego taki pewien? Czerwienne przys�owie m�wi, �e �mleko kipi wtedy, kiedy akurat nie patrzy si� na garnek". Nie ponosz� za was odpowiedzialno�ci, wi�c nie b�d� dawa� wam dobrych rad, ale je�li chodzi o Zoza, nie zgadzam si�, �eby�cie sprowadzali go na z�� drog�. Zrozumiano, Zoz? �eby przypadkiem nie przysz�o ci do g�owy spacerowa� sobie po tej ich �Ziemi".

Zoz opuszcza g�ow� z pokor�, spogl�da na nas nie�mia�o na po�egnanie i oddala si� u boku swojego instruktora, kt�ry rzuca jeszcze przez rami�:

��Koniec przerwy! Pora, �eby�cie wszyscy wr�cili do pracy.

ISTOTA POZAZIEMSKA: Najstarszy zachodni tekst wspominaj�cy o istotach pozaziemskich przypisywany jest Demokrytowi i datuje si� go na czwarty wiek przed nasz� er�. Nawi�zywa� on do spotkania badaczy ziemskich i pozaziemskich na innej planecie, mieszcz�cej si� po�r�d gwiazd. W drugim wieku Epikur stwierdza, �e istnienie �wiat�w podobnych do naszego jest rzecz� jak najbardziej logiczn�. Nieco p�niej tekst ten zainspiruje Lukrecjusza, kt�ry w swoim poemacie De natura rerum ponownie rozwa�y mo�liwo�� istnienia lud�w pozaziemskich, �yj�cych z dala od Ziemi.

Tekst Lukrecjusza spotka� si� z og�lnym zainteresowaniem. Arystoteles, a p�niej �wi�ty Augustyn staraj� si� przekona�, �e Ziemia jest jedyn� planet� zamieszkan� przez �ywe istoty, a �adna inna istnie� nie mo�e, gdy� B�g tak sobie za�yczy�. Pod��aj�c w tym samym kierunku, papie� Jan XXI zezwoli� na wykonywanie kary �mierci na ka�dym, kto cho�by wspomnia� o innych zamieszkanych �wiatach. Trzeba by�o czterystu lat, by istoty pozaziemskie przesta�y by� swego rodzaju tematem tabu. Filozof Giordano Bruno, na przyk�ad, zosta� spalony na stosie w 1600 roku za mi�dzy innymi podtrzymywanie tej tezy.

Cyrano de Bergerac napisa� w 1657 roku dzie�o pod tytu�em Tamten �wiat, obrazuj�ce podr� do pa�stw Ksi�yca i S�o�ca, do kt�rej to ksi��ki nawi�za� Fontenelle w Rozmowacho wielo�ci �wiat�w, a tak�e Wolter, w 1752 roku, w powie�ci Micromega (Ma�y-du�y), opowiadaj�cej o wielkim podr�niku z przestrzeni kosmicznej, kt�ry z Saturna przybywa na Ziemi� jako turysta.

W 1898 roku H.G. Wells zdejmuje z kosmit�w cz�owiecz� mask� i nadaje im w swojej Wojnie �wiat�w wygl�d przera�aj�cych potwor�w, przypominaj�cych o�miornice na hydraulicznych podno�nikach. W 1900 roku ameryka�ski astronom Percival Lowell oznajmia, �e uda�o mu si� dostrzec kana�y irygacyjne na powierzchni Marsa, co mia�oby �wiadczy� o istnieniu tam inteligentnej cywilizacji. Poj�cie istoty pozaziemskiej traci swoj� stron� fantasmagoryczn�. Trzeba b�dzie jednak poczeka� na Stevena Spielberga i jego E.T., aby kosmici mogli sta� si� synonimami przyjaznych towarzyszy.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Czerwie�.

�ni�, �e na pok�adzie statku kosmicznego, jakim bawi�em si� w dzieci�stwie, docieram do czerwonej planety. Mieszka tam b�g, kt�ry lubi eksperymentowa�. Tworzy �wiaty, kt�re nast�pnie umieszcza w prze�roczystych pojemnikach i obserwuje ich dojrzewanie. W male�kich prob�wkach hoduje prototypy zwierz�t, kt�re nast�pnie bardzo ostro�nie przenosi za pomoc� pincety na powierzchni� nowego �wiata. Je�li aklimatyzacja danego zwierz�cia si� nie powiedzie, b�g pr�buje je odzyska�. W przypadku gdy wybrakowane stworzenia zanadto si� rozmno��, b�g czym pr�dzej tworzy drapie�niki (zwierz�ta wi�ksze albo ca�kiem malutkie, jak na przyk�ad wirusy), kt�rych zadaniem jest wyt�pienie niezr�wnowa�onych organizm�w. Na ich miejsce b�g przygotowuje inne zwierz�. W moim �nie bogowi nie udaje si� naprawi� wszystkich swoich b��d�w, mno�y wi�c gatunki, staraj�c si� opanowa� jako� ten �ywy chaos.

Budz� si� ca�y spocony, Ghislaine le�y przy mnie. Ghislaine to moja nowa towarzyszka �ycia. Wybra�em j�, bo nie jest zwariowana, jej rodzice nie wtr�caj� si� do naszego zwi�zku i nie wygl�da mi na osob� o os�abionej psychice. W dzisiejszych czasach niewiele os�b mo�e poszczyci� si� tymi zaletami.

Tak szczerze m�wi�c, to nie jest do ko�ca prawda. G��wnym powodem, dla kt�rego wybra�em Ghislaine jest to, �e to ona mnie wybra�a. Ghislaine jest lekarzem pediatr�. �agodna, umie s�ucha� i przemawia� do dzieci. A ja jestem dzieckiem.

To przecie� nie jest normalne, �eby w wieku dwudziestu pi�ciu lat interesowa� si� wci�� zamkami, smokami, ksi�niczkami, kosmitami i bogami w przestworzach.

Ghislaine przypomina mi ksi�niczk�. Ma ciemne w�osy, drobn� budow� cia�a i mimo swoich dwudziestu czterech lat wci�� ubiera si� w sklepach z odzie�� dla dzieci.

Zna si� na nowych metodach pobudzania rozwoju najm�odszych. W weekendy udziela si� w organizacji pomagaj�cej dzieciom nieprzystosowanym do �ycia w spo�ecze�stwie. To j� wyka�cza, ale twierdzi, �e nikt tego nie b�dzie robi� za ni�.

��Ty te� jeste� nieprzystosowanym dzieciakiem � m�wi, g�aszcz�c mnie po moich g�stych w�osach.

Ghislaine uwa�a, �e ka�da istota ludzka ma w sobie co� z dziecka, z doros�ego i rodzica. Kiedy powstaje zwi�zek, ka�da ze stron wybiera sobie rol�, jak� chce odgrywa� wzgl�dem drugiej osoby. Zazwyczaj jedno staje si� rodzicem, drugie za� dzieckiem. W idealnym uk�adzie dwoje pragn�oby by� doros�ymi, co pozwoli�oby im rozmawia� ze sob� powa�nie.

Pr�bowali�my. Nie uda�o nam si�. To jest silniejsze ode mnie, zachowuj� si� jak dziecko. Jako dziecko czuj� si� najlepiej, jako dziecko czuj� lekko�� umys�u. Dziecko nie jest niczego pewne i wszystkim si� cieszy. Poza tym lubi� by� nia�czony.

Ghislaine by�a zdziwiona, gdy dowiedzia�a si�, �e lubi� gry fabularne. Wyja�ni�em jej, �e pomagaj� mi one w tworzeniu zarys�w bohater�w i wytyczaniu im najodpowiedniejszych tras �yciowych.

Na moim biurku wala si� ca�a sterta materia��w pomocniczych. Plany bitew, szkice twarzy moich postaci (cz�sto wybieram istniej�cych aktor�w i tak d�ugo analizuj� ich rysy, �e udaje mi si� odgadn�� zasady rz�dz�ce ich psychik�) czy te� figurki z plasteliny, kt�re maj� mi pom�c lepiej wyobrazi� sobie sceneri� i przedmioty otaczaj�ce moje postacie.

��Nigdy bym nie przypuszcza�a, �e do napisania zwyk�ej historyjki potrzebne s� wszystkie te graty! � wo�a Ghislaine. � Twoje biurko przypomina laboratorium. Nie powiesz mi jednak, �e korzystasz z plan�w katedry i tych resztek plasteliny�

Ma mnie za wariata i wspina si� na czubki palc�w, �eby mnie poca�owa�.

Przy Ghislaine czuj� si� dobrze, cho� naszemu zwi�zkowi brakuje wznios�o�ci, kt�ra pozwoli�aby mu trwa�. Zaczynamy si� sob� nudzi�. Gdy min�o oczarowanie doros�ym, kt�ry zachowuje si� jak dziecko, Ghislaine dostrzeg�a, �e wykonuje trudny i marnie p�atny � w por�wnaniu ze mn� � zaw�d.

Praca z dzie�mi zabiera jej du�� cz�� energii. Maluchy do�wiadczy�y ju� tak ci�kich prze�y�, �e nie potrafi� by� dla niej mi�e. Przyjmuj� postaw� ma�ych porzuconych piesk�w. Dzieci bite, wykorzystywane seksualnie, epileptyczne i astmatyczne� Jak Ghislaine mo�e da� sobie rad� z t� pot�n� armi� sama jedna? Wyznaczy�a sobie misj�, kt�ra jest zdecydowanie ponad jej si�y.

Wieczorami opowiada mi o pacjentach, kt�rzy danego dnia umarli jej na r�kach. Jest roztrz�siona, a ja nie wiem, jak ul�y� jej cierpieniu.

��Mo�e powinna� zmieni� prac� � sugeruj� po tym, jak przep�aka�a ca�� noc z powodu �mierci jednego z epileptycznych dzieciak�w.

Nigdy mi nie wybaczy�a tego zdania.

���atwo pomaga� ludziom, gdy si� ich nie widzi, nie dotyka, nie rozmawia z nimi bezpo�rednio. To �atwe, wygodne, bez ryzyka!

��Chyba nie uwa�asz, �e powinienem siedzie� ko�o ka�dego z moich czytelnik�w got�w do dyskusji?

��My�l�, �e w�a�nie to powiniene� robi�! Wybra�e� sobie to zaj�cie, �eby uciec od �wiata. Zamykasz si� w swoim pokoju, tylko komputer dotrzymuje ci towarzystwa. Spotykasz si� z kim�? Ze swoim wydawc�? Kilkoma kumplami? To nie jest �wiat. �yjesz w wyimaginowanym wymiarze, infantylnym wszech�wiecie, kt�ry tak naprawd� nie istnieje, robisz wszystko, �eby nie dorosn��. A jednak pewnego dnia rzeczywisto�� ci� dorwie, m�j �wiat, w kt�rym miotam si� przy chorych, zdeprymowanych, napastowanych. Swoimi ksi��kami nie wyeliminujesz n�dzy, g�odu i wojen.

��Kto wie? Moje ksi��ki przekazuj� pewne idee, a te maj� na celu modyfikowanie stan�w ducha i zachowa�.

Ghislaine parska �miechem.

��Te twoje bajeczki o szczurach? Nie ma co, �adny mi rezultat! Ludzie zaczn� darzy� wsp�czuciem szczury, chocia� brak im go w stosunku do w�asnych dzieci.

Tydzie� p�niej Ghislaine odchodzi ode mnie. To by�o zbyt pi�kne, �eby mog�o trwa�. Zaczynam rozmy�la�. Czy to, co robi�, naprawd� jest niemoralne? Dla poprawienia sobie nastroju wieczorem wybieram si� do kina na Lisy, rodzaj filmu, jakie zazwyczaj omijam szerokim �ukiem.

Niemal ka�da scena ukazuje to, co najbardziej interesuje Ghislaine: biednych, chorych i nieszcz�snych, kt�rzy zabijaj� si� nawzajem. Je�li to ma by� rzeczywisto�� � wol� kino w mojej w�asnej g�owie. W filmie gra jednak pewna przecudnej urody aktorka, Venus Sheridan. Zachowuje si� tak, jakby ca�e �ycie by�a rosyjskim �o�nierzem. Richard Cuningham, graj�cy g��wn� rol� m�sk�, te� jest niez�y. Wspaniale wcieli� si� w swoj� posta�.

To co wydarzy�o si� w Czeczenii, jest naprawd� straszliwe, ale c� ja na to mog� poradzi�? Doda� motto adresowane do moich rosyjskich czytelnik�w: �Prosz�, kochajcie si�, a nie wojujcie"?

S�owa Ghislaine dzia�aj� na mnie niczym bomba z op�nionym zap�onem. Nie mog� pisa�. Jestem perwersyjn� istot�, kt�ra czerpie przyjemno�� z tworzenia dziwnych historii, gdy tymczasem ca�y �wiat wok� mnie cierpi. Mo�e powinienem walczy� u boku �Lekarzy �wiata"? Przemierzy� Afryk�, szczepi�c ka�de dziecko, kt�re wpadnie mi w r�ce?

Czuj� zbli�aj�cy si� kryzys �pocotowszystko". Jedynym lekarstwem, jakie znam, jest zamkni�cie si� w toalecie i oddanie rozmy�laniu. Czy to �le, �e pisz�? Czy to �le, �e nie wspieram wszystkich nieszcz�nik�w tego �wiata? Czy to �le, �e nie walcz� przeciwko tyranom i wyzyskiwaczom?

Ostatecznie wysy�am czek do pewnej organizacji charytatywnej i siadam zn�w do pisania. Tak bardzo kocham moje zaj�cie, �e got�w jestem p�aci� za �wi�ty spok�j.

Wydawca dzwoni do mnie.

��Dobrze by by�o, gdyby� wyszed� od czasu do czasu z domu, podpisa� par� ksi��ek, zjad� kolacj� z dziennikarzami�

��Czy to konieczne?

��Absolutnie. W�a�ciwie to od tego powiniene� by� zacz��. Poza tym spotkania z lud�mi poddadz� ci troch� pomys��w. Postaraj si�. Potrzebujesz prasy, ksi�garzy, kontakt�w z lud�mi z bran�y, powiniene� pojawia� si� na targach ksi��ki� �yj�c jak mnich, skazujesz si� na kr�tkoterminowo��.

Jak do tej pory rady Charbonniera zawsze by�y s�uszne. Ale robienie z siebie klauna na salonach, z kieliszkiem szampana w d�oni i s�uchanie naj�wie�szych bran�owych ploteczek� to nie dla mnie.

Zgoda na podpisywanie ksi��ek na targach. Nie �udz� si� specjalnie, �e dzi�ki temu rozkwitnie moja kariera, ale by� mo�e kontakt z lud�mi zainteresowanymi moj� ksi��k� i z pisarzami pozwoli mi lepiej zrozumie�, dlaczego nie udaje mi si� dotrze� do szerokiej publiczno�ci we Francji.

Mona Lisa II wpatruje si� we mnie, jakby chcia�a powiedzie�: �Wreszcie zadajesz sobie w�a�ciwe pytania". Zasypiam samotnie. Po�ciel jest taka zimna.

��Igor, mam dla ciebie fantastyczn� nowin�.

Spodziewam si� mi�ej niespodzianki, czuj� obecno�� Tatiany. Zamykam oczy. Ca�uje mnie. Ryzykuj� pytanie:

��Jeste� w ci��y?

��Nie, to co� lepszego.

Przytula si� do mnie ca�a rozpromieniona.

��Igor, m�j przyjacielu, m�j kochany� zosta�e� wyleczony. Czuj� si� jak ra�ony gromem.

��Chyba �artujesz?

Odk�adam ksi��k� i spogl�dam przera�ony na promienn� min� mojej lekareczki.

��Mam tutaj wyniki twoich ostatnich bada�. Przekroczy�y moje naj�mielsze oczekiwania. Rak p�pka nie trwa wiecznie. Twoje ozdrowienie otwiera nowe drogi dla bada� medycznych. My�l� te�, �e zawdzi�czasz to r�wnie� poprawieniu si� twoich warunk�w �ycia. Tak, z pewno�ci�, rak p�pka ma wyj�tkowo psychosomatyczne cechy.

Czuj� ogie� w p�ucach. W ustach brakuje mi �liny. Kolana mi si� trz�s�. Tatiana otacza mnie ramionami i przytula.

��M�j najdro�szy, wyzdrowia�e�, wyzdrowia�e�� To cudowne! P�dz� powiedzie� o tym wszystkim z ekipy medycznej. Urz�dzimy imprez�, �eby uczci� tw�j powr�t do normalnego �ycia.

Odchodzi tanecznym krokiem.

�Normalne �ycie", znam je a� nazbyt dobrze. Nie podobam si� kobietom. W�a�ciciele nie chc� mi wynajmowa� mieszkania bez za�wiadczenia o zarobkach. Pracodawcy nie chc� mnie zatrudnia�, bo uwa�aj�, �e byli komandosi to brutale. Je�li za� chodzi o pokera, to Piotr umie�ci� mnie na czarnej li�cie wszystkich najlepszych kasyn w kraju.

W ca�ym swoim �yciu mia�em tylko dwa azyle: szpital i Tatian�, ale oto i st�d zostan� wyrzucony. Musz� kogo� zabi�, �ebym m�g� i�� do wi�zienia. Tam odnajd� �normalne �ycie". Jednak mieszkanie z Tatian� sprawi�o, �e straci�em wol� walki. Dzi�ki niej posmakowa�em spokoju, uprzejmo�ci, ksi��ek i �ywych dyskusji. By� mo�e teraz, kiedy jestem zdr�w, ju� nie b�dzie chcia�a ze mn� rozmawia�. Znajdzie sobie innego pacjenta z jeszcze rzadsz� chorob� ni� moja. Z gru�lic� ucha albo niedorozwojem nozdrzy. Wyp�dzi mnie.

Ju� od jakiego� czasu zanudza mnie opowie�ciami o pewnym nosicielu nieznanej bakterii. Pewnie ju� z nim sypia.

Bij� si� mocno w brzuch, wiedz�c jednak, �e ten cholerny nowotw�r i tak robi to, co sam chce. Wkrad� si� niczym z�odziej do mojego cia�a i kiedy ju�, ju�, zacz��em go akceptowa�, a nawet lubi� � wyni�s� si�.

Wyzdrowia�em! To prawdziwa tragedia! Czy nie m�g�bym odda� mojego ozdrowienia komu� innemu, kto by na nim bardziej skorzysta�? Hej tam! M�j aniele, je�li mnie s�yszysz, nie chc� wyzdrowie�. Chc� zn�w by� chory. Oto moja modlitwa.

Kl�kam na pod�odze i czekam. Zawsze czu�em, kiedy m�j anio� mnie wys�uchiwa�. Teraz wiem, �e mnie nie s�ucha. Nawet �wi�ty Igor przesta� si� mn� interesowa�. Ca�y m�j �wiat si� wali.

Wiele by�em w stanie znie��, ale �ozdrowienie" to ju� dla mnie zbyt wiele. Przela�a si� czara goryczy.

Czekam na korytarzu na Tatian�, kt�ra w�a�nie oznajmia dobr� nowin� ca�emu personelowi szpitala.

��Igor wyzdrowia�! Igor wyzdrowia�! � pod�piewuje sobie nie�wiadoma niczego.

��Prosz� ci�, m�j anio�ku, ze�lij na mnie jaki� przerzut na znak zgody. Pomaga�e� mi w drobnych sprawach, je�li wi�c zamierzasz mnie teraz opu�ci� w tak wa�nej chwili, powiem z ca�kowitym przekonaniem, �e jeste� zwyczajnie nieodpowiedzialnym anio�em.

Okno jest otwarte. Wychylam si�. Szpital mie�ci si� w wysokim budynku. Upadek z trzydziestego pi�tego pi�tra powinien za�atwi� spraw�.

Musz� dzia�a� bez namys�u. Przede wszystkim bez namys�u, bo w przeciwnym razie nie znajd� w sobie wystarczaj�cej odwagi. Skacz�. Lec� w d� jak kamie�.

Przez okna widz� zaj�tych wewn�trz ludzi. Niekt�rzy dostrzegaj� mnie i ich usta uk�adaj� si� na kszta�t litery �o".

�B�d� szybki albo martwy"? W tej chwili jestem wyj�tkowo szybki i wkr�tce b�d� te� martwy.

Ziemia zbli�a si� z zatrwa�aj�c� pr�dko�ci�. A mo�e pope�ni�em g�upstwo? Mo�e powinienem by� jednak pomy�le� przez chwil�?

Ulica znajduje si� teraz dziesi�� metr�w pode mn�. Zamykam oczy. Ledwie mam czas poczu� nieprzyjemn� chwil�, w kt�rej moje ko�ci roztrzaskuj� si� o asfalt. Ze stanu sta�ego zmieniam si� w ciecz. Tym razem mnie nie odratuj�. Przez sekund� przeszywa mnie b�l, kt�ry zdaje si� trwa� ca�� godzin�, a potem wszystko si� zatrzymuje. Czuj�, jak opuszcza mnie �ycie.

Rozwiod�am si� z Richardem. Umawiam si� teraz z moim prawnikiem, Murrayem Benettem, s�ynnym tenorem �awy adwokackiej. W ci�gu jednego tygodnia zaw�adn�� moim �yciem, sercem, cia�em, moimi meblami i umowami.

Zwi�zek z nim przypomina swego rodzaju sta�y kontrakt. Murray uwa�a, �e �ycie we dwoje, czy to w konkubinacie czy to w ma��e�stwie, powinno by� uregulowane przez system trzy � sze�� � dziewi��, jak przy wynajmie mieszka�. Co trzy lata, na �yczenie partner�w, nale�y przejrze� i poprawi� warunki umowy lub te�, je�li wsp�lne �ycie im odpowiada, przed�u�y� kontrakt na zasadzie cichej zgody.

Na ten temat Murray mo�e m�wi� godzinami. �Klasyczne" ma��e�stwo uwa�a za g�upot�. To umowa na okres ca�ego �ycia, podpisywana przez strony, kt�re nie rozumiej� poszczeg�lnych klauzul z powodu za�lepienia uczuciami i strachem przed samotno�ci�. Je�li ma��onkowie zdecyduj� si� na jej ratyfikowanie w wieku, powiedzmy, dwudziestu lat, umowa ta b�dzie obowi�zywa� przez mniej wi�cej sze��dziesi�t, bez mo�liwo�ci wprowadzenia jakichkolwiek zmian. Tymczasem spo�ecze�stwo, zwyczaje i ludzie ewoluuj�. Nieuchronnie nadchodzi chwila, gdy kontrakt si� uniewa�nia.

Kpi� sobie z ca�ej tej prawniczej gadaniny, wiem tylko, �e Murray uwielbia si� kocha� w szalonych pozycjach. Przy nim do�wiadczam tego, czego nie pokazano nawet w Kamasutrze. Zabiera mnie w najdziwniejsze miejsca, gdzie za ka�dym razem mo�emy zosta� nakryci przez pierwszego lepszego przechodnia. Niebezpiecze�stwo to niesamowity afrodyzjak.

Kiedy jemy kolacj� w towarzystwie jego �paczki", sk�adaj�cej si� g��wnie z by�ych partnerek, odnosz� wra�enie, �e zazdroszcz� mi statusu naj�wie�szej kochanki. Kiedy Murray co� opowiada, wszyscy woko�o s� wyra�nie rozbawieni.

��Jak ka�dy adwokat, nienawidz� niewinnych klient�w. Je�li wygram proces niewinnego, ten uwa�a to za naturalne. Je�li przegram, ma do mnie pretensje. Z winnym natomiast sprawy wygl�daj� zupe�nie inaczej: je�li przegram, ten uwa�a, �e to by�o nieuniknione, je�li za� wygram, ca�uje mnie po stopach!

Wszyscy pok�adaj� si� ze �miechu. Opr�cz mnie.

Ju� na samym pocz�tku Murray i ja okre�lili�my nasze terytoria w mieszkaniu. To b�dzie m�j pok�j. To b�dzie moje biuro. Tutaj k�ad� szczoteczk� do z�b�w, a ty k�adziesz swoj� tutaj. W szafach wszystkie miejsca w zasi�gu wzroku zajmuj� jego marynarki, swetry i koszule. Moje rzeczy zosta�y oddelegowane na najwy�sze i najni�sze p�ki. Powinnam by�a zwr�ci� wcze�niej uwag� na te szczeg�y umowy.

Ze wszystkich m�czyzn, kt�rych pozna�am, Murray jest pierwszym, kt�ry przywi�zuje tak� wag� do poj�cia �terytorium".

Ka�dy manewr jest dobry, �eby je powi�kszy�:

Kto trzyma w r�ce pilota i wybiera programy w telewizji?

Kto pierwszy okupuje rano �azienk�?

Kto czyta w niej sobie spokojnie gazet�, nie zwracaj�c uwagi na to, �e kto� inny czeka?

Kto odbiera dzwoni�cy telefon?

Kto wynosi �mieci?

Czyich rodzic�w podejmujemy w niedziel�?

Wol� jednak nie anga�owa� si� w te codzienne przepychanki i szukam schronienia w aktorstwie.

A jednak powinnam by�a by� czujna. Powinnam by�a zareagowa� natychmiast, gdy Murray zacz�� zabiera� dla siebie ca�� ko�dr�, podczas gdy ja marz�am.

Mi�o�� nie mo�e wszystkiego wybacza�. �aden z moich poprzednich adorator�w nigdy by mnie nie podejrzewa� o tak� potulno�� i �agodno��. Salon, kuchnia i przedpok�j zosta�y uznane za terytoria neutralne. W imi� dobrego smaku Murray bardzo szybko zlikwidowa� wszystkie bibeloty, kt�re tak mi si� podoba�y i zast�pi� je zdj�ciami z wakacji ze swoimi by�ymi dziewczynami. Z lod�wki znik�o normalne jedzenie, a pojawi�y si� jego ulubione produkty, przedziwne dania zakupione w aptece, tak cenne ze wzgl�du na ich w�a�ciwo�ci wyszczuplaj�ce.

W salonie natomiast kr�luje olbrzymi fotel, na kt�rym nikt poza Murrayem nie ma prawa usi���.

Poniewa� z powodu lenistwa nie chc� marnowa� czasu na b�jki, moje terytorium osobiste skurczy�o si� do bardzo n�dznych rozmiar�w. W�a�ciwie to porzuci�am na rzecz Murraya niemal po�ow� mojego mieszkania, by schroni� si� w ma�ym gabineciku, chocia� i tutaj musz� wymontowa� zamek z drzwi, gdy� Murray nie chce, �ebym zamyka�a si� w nim na klucz.

Zosta�am pokonana. Tymczasem Murray zr�cznie negocjuje prawa do moich film�w z producentami, mog� wi�c uzna�, �e mimo wszystko nie jestem tak ca�kowicie stratna. Poniewa� musia� wtr�ci� si� nawet do sposobu umeblowania mojej jedynej kryj�wki, mojego gabineciku, zdecydowa�am si� go poinformowa�, �e nie zamierzam przed�u�y� umowy o wynajem.

Murray przyj�� t� wiadomo�� z wy�szo�ci�.

��Beze mnie stracisz wszystko. Producenci zjedz� ci� �ywcem.

Podejmuj� to ryzyko. Nie maj�c najmniejszego zamiaru do��czenia do �paczki jego by�ych", prosz�, �eby nie pr�bowa� si� ju� ze mn� kontaktowa�. Wpada w furi�. Oznajmia mi, �e ca�y m�j sukces zawdzi�czam tylko jemu. �Beze mnie nigdy nie sta�aby� si� natchnion� aktork�". W rezultacie ��da po�owy tego, co zarobi�am przez okres naszego zwi�zku. Zgadzam si�, nie dyskutuj�c. To prawda, uczyni� moje �ycie niezno�nym, spychaj�c mnie w najdalszy k�t mojego mieszkania, lecz przez to dostawa�am coraz wi�cej r�l, co znacznie zwi�kszy�o moje dochody. Powr�ci�y migreny. B�agam Billy'ego Wattsa, mojego agenta, �eby znalaz� na to jaki� spos�b.

��S� dwie opcje � uwa�a Billy. � Pierwsza, klasyczna, to uda� si� do Pary�a, do profesora Jeana-Benoit Dupuis, francuskiego specjalisty od migren i spazmofilii. Druga opcja polega na skonsultowaniu si� z moim nowym medium.

��Nie widujesz si� ju� z Ludivine?

��Po sukcesie jej indywidualnych seans�w stworzy�a grup� rozwa�a�, a gdy i tu odnios�a sukces, niestety zdecydowa�a si� na za�o�enie sekty. SPW. Stra�nicy Prawdziwej Wiary. Nie s� �li, ale sk�adki ustalaj� wysokie, a ci, kt�rzy chc� si� wypisa�, zostaj� �ekskomunikowani". To wystarczy�o, �eby mnie nieco ostudzi�. Teraz Stra�nicy ��daj�, �eby ich wiara zosta�a uznana za pe�noprawn� religi�.

��A kim jest twoje nowe, wybitnie uzdolnione medium?

��Ulisses Papadopulos. By�y mnich eremita. Podobno przydarzy�y mu si� w �yciu niesamowite rzeczy. Od tamtego czasu ma dar. Rozmawia bezpo�rednio z anio�ami. Pozwoli ci porozumie� si� z twoim anio�em str�em, kt�ry wyt�umaczy ci, dlaczego wci�� padasz ofiar� tych straszliwych b�l�w g�owy.

��My�lisz, �e naprawd� mo�na porozmawia� bezpo�rednio ze swoim anio�em str�em, nie� jak by to powiedzie�?� nie przeszkadzaj�c mu w pracy?

ODDYCHANIE: Kobiety i m�czy�ni nie postrzegaj� �wiata w ten sam spos�b. U wi�kszo�ci m�czyzn wydarzenia ewoluuj� w spos�b liniowy. Kobiety natomiast zdolne s� postrzega� �wiat pod postaci� fali. By� mo�e czuj�, �e �wiat bez przerwy pulsuje, gdy� co miesi�c otrzymuj� dow�d na to, �e wszystko co si� buduje, mo�e r�wnie� zosta� zniszczone, by nast�pnie zn�w si� odrodzi�. W ich ciele zapisany jest fundamentalny sekret: wszystko, co ro�nie, mo�e si� skurczy�, wszystko co si� wznosi, w ko�cu opadnie. Wszystko �oddycha" i nie mo�na odczuwa� strachu przed tym, �e po wdechu nast�puje wydech. Najgorsz� z rzeczy by�oby chcie� wstrzyma� oddech. To prowadzi�oby do uduszenia si�.

Najnowsze odkrycia astronom�w r�wnie� wykazuj�, i� nasz wszech�wiat, powsta�y podczas Wielkiego Wybuchu, kt�ry dotychczas postrzegali�my jako wci�� rozszerzaj�cy si�, mo�e tak�e skurczy� si� maksymalnie, przygotowuj�c si� do� drugiego Wielkiego Wybuchu. Wtedy nawet ca�y wszech�wiat by �oddycha�".

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Wracamy do Raju. Odleg�o�ci pomi�dzy dwoma galaktykami s� tak niewymierne, �e nie s�dz�, by dane nam by�o w najbli�szym czasie zn�w spotka� Zoza. Lecimy bardzo szybko, a mamy wra�enie, �e wleczemy si� jak �limaki.

Podczas podr�y rozmy�lamy o implikacjach naszego odkrycia. Zwiedzili�my drug� zamieszkan� przez �ywe istoty planet�, lecz musi ich by� z pewno�ci� o wiele wi�cej. W�r�d wszystkich zgromadzonych galaktyk, licz�c nasz� i Zoza, musi ich by� 326 782. Nawet je�li nie ka�da z nich skrywa w swoim sercu raj i je�li tylko 10 procent z nich jest zamieszkanych, to wci�� pozostaje 32 000 planet, na kt�rych �yj� ludzie.

Szukali�my bog�w, chcieli�my si� dowiedzie�, gdzie ukrywa�a si� Nathalie Kim, a znale�li�my co� zupe�nie innego, co nie da�o nam odpowiedzi na �adne z naszych pyta�. Czy dusze w�druj� z jednego raju do drugiego? A je�li tak, to w jakim celu?

Nasze horyzonty geograficzne i duchowe znacznie si� poszerzy�y. Obawia�em si�, �e moje anielskie �ycie b�dzie monotonne, lecz w gruncie rzeczy jest ca�kiem dynamiczne. Pora teraz wr�ci� do codziennych zaj��

Oby tylko moim klientom nic z�ego si� nie sta�o podczas mojej nieobecno�ci!

Po samob�jstwie moja dusza opu�ci�a cia�o. W g�rze pojawi�o si� to charakterystyczne �wiat�o, kt�re ju� wcze�niej mia�em okazj� dostrzec, lecz nie mog�em wzlecie� w jego stron�. Co� we mnie protestowa�o: �Musisz zosta� na Ziemi, a� sprawiedliwo�ci stanie si� zado��. Wtedy dopiero b�dziesz mia� prawo umrze�".

Teraz jestem w�druj�c� dusz�. Zmieni�em si� w bezcielesn� istot�. Jestem prze�roczysty i nienamacalny. Z pocz�tku nie wiedzia�em, co ze sob� zrobi�. Siedzia�em ko�o mojego cia�a i czeka�em. Przyjecha�a karetka. Sanitariusz rzuci� okiem na zw�oki i odwr�ci� si�, �eby zwymiotowa�.

Pojawi�y si� kolejne osoby w bia�ych kitlach i owin�y moje dawne cia�o w plastikowy worek, zebrawszy szcz�tki rozrzucone po ulicy. Zabrali mnie do kostnicy. Tatiana wygl�da�a na bardzo poruszon� moj� �mierci�, co jednak nie przeszkodzi�o jej w przeprowadzeniu sekcji zw�ok i umieszczeniu mojego ozdrowia�ego p�pka we flakonie z formalin�, by pokazywa� go publicznie. Je�li chodzi o zap�akane wdowy, to potrafi�bym wyobrazi� sobie lepsz�.

A teraz � prosz�, jestem duchem. Jako �e ju� nie boj� si� �mierci, ze spokojem przygl�dam si� ludziom i rzeczom. Dawniej strach przed �mierci� by� zakodowany we mnie, odbiera�em go jako ci�g�e brz�czenie w tle, kt�re nie pozwala�o mi odpocz��. Teraz uci��liwy odg�os znik�, lecz skazany jestem na wyrzuty sumienia.

Pope�ni�em samob�jstwo. To by� b��d. Wielu ludzi narzeka, �e cierpi� we w�asnym ciele. Nie wiedz�, jakie maj� szcz�cie. Oni przynajmniej maj� cia�o. Powinni wiedzie�, �e ka�da najmniejsza ranka jest dowodem na to, �e posiadaj� cia�o. My, w�druj�ce dusze, nie czujemy ju� absolutnie nic.

Ach, gdybym tylko znalaz� jakie� cia�o, cieszy�bym si� ka�d� blizn�. Otwiera�bym od czasu do czasu ran�, �eby sprawdzi�, czy pojawi si� krew i czy rzeczywi�cie odczuwam b�l. Ile� da�bym teraz, �eby poczu� cho�by malutki wrz�d na �o��dku, albo pryszcza, albo �lad po ugryzieniu komara!

C� za g�upot� pope�ni�em! Z powodu kilku minut rozpaczy skazany jestem na wieczn� w�dr�wk� duszy!

Z pocz�tku pr�bowa�em pogodzi� si� z w�asnym losem. Przyjemnie jest lata� i przenika� przez �ciany. Mog� dosta� si� wsz�dzie. Mog� zmieni� si� w szkockiego ducha i potrz�sa� prze�cierad�em, �eby straszy� turyst�w. Mog� udawa� ducha lasu i przypodoba� si� szamanom na Syberii. Mog� te� w�lizgiwa� si� na seanse spirytystyczne i kr�ci� sto�ami. Mog� robi� cuda w ko�cio�ach. Zreszt� zabawi�em si� w Lourdes, �eby tylko sprawdzi� w�asne mo�liwo�ci w oddzia�ywaniu na materi�.

�ycie pod postaci� w�druj�cej duszy ma jeszcze inne zalety. Ucz�szczam na koncerty, nie p�ac�c za bilety, a siadam zawsze w pierwszym rz�dzie albo nawet w lo�ach. Przenikam w sam �rodek decyduj�cych bitew. Nawet znalezienie si� w samym sercu grzyba atomowego niczym mi nie grozi.

Bawi�em si� te� w schodzenie w g��b wulkan�w i przepa�ci. S� to wszystko atrakcyjne rozrywki, ale do czasu. W ko�cu poczu�em si� znudzony. Wkrada�em si� do �azienek najpi�kniejszych kobiet. Ale jaki� z tego po�ytek, gdy nie ma si� ju� hormon�w� Zabawia�em si� tak przez pi�tna�cie dni. Nie wi�cej. Pi�tna�cie dni wystarcza, �eby zrealizowa� wszystkie g�upstwa, na jakie mia�o si� ochot� w dzieci�stwie po obejrzeniu filmu Niewidzialny cz�owiek.

Pi�tna�cie dni. Po up�ywie tego czasu poj��em moje nieszcz�cie. Ca�y czas sp�dzam w�r�d innych w�druj�cych dusz. Dusze samob�jc�w s� w wi�kszo�ci przypadk�w rozgoryczone, przygn�bione, zazdrosne i gniewne. Cierpi� i �a�uj� wyboru, jakiego dokona�y. Spotykamy si� na cmentarzach, w piwnicach, w ko�cio�ach, katedrach, pomnikach wystawionych na cze�� zmar�ych, czyli og�lnie rzecz bior�c, w miejscach, kt�re uwa�amy za �rozrywkowe".

Rozmawiamy o naszych minionych �ywotach. Spotka�em zamordowanych, kt�rzy w��cz� si�, dr�cz�c swojego kata, ludzi zdradzonych, poni�onych, pa�aj�cych ��dz� zemsty, niesprawiedliwie skazanych, kt�rzy nawiedzaj� noc� swoich s�dzi�w, kr�tko m�wi�c � wiele cierpi�cych istot, kt�re maj� dobry pow�d ku temu, by nie opuszcza� �wiata ludzi. Najwi�ksz� jednak grup� stanowi� w�a�nie samob�jcy.

Wszyscy ��dni jeste�my sprawiedliwo�ci, odwetu, zemsty. Cechuje nas ch�� zaszkodzenia tym, kt�rzy szkodzili nam. To dla nas wa�niejsze ni� d��enie do wst�pienia do Raju. Jeste�my prawdziwymi wojownikami. A wojownik my�li cz�ciej o zadawaniu cierpienia swoim wrogom ni� o sprawianiu przyjemno�ci samemu sobie i tym, kt�rych kocha.

Obecnie nasz� jedyn� nadziej� na powr�t do stanu materialnego jest skradzenie czyjego� cia�a. Idealn� rzecz� by�oby w�lizgni�cie si� do cia�a chwilowo opuszczonego przez dusz�. To nie�atwe, lecz wykonalne. W klubach medytacji transcendentnej zawsze znajd� si� pocz�tkuj�cy, kt�rzy odrywaj� si� od swoich cia� i za bardzo naci�gaj� swoj� srebrn� ni�. Je�li ta p�knie, wystarczy tylko przenikn�� do ich wn�trza. Problem polega jednak na tym, �e s� nas zawsze setki � setki w�druj�cych dusz okupuj�cych te miejsca � trzeba wi�c nie�le rozpycha� si� �okciami, �eby przedosta� si� do wolnego cia�a.

Inni dawcy porzuconych cia� � narkomani. To prawdziwa manna z nieba. Wychodz� ze swoich cia� byle gdzie i byle kiedy, bez najmniejszej samodyscypliny, bez jakiegokolwiek rytua�u, bez nikogo, kto by ich w tym czasie os�ania�. Prawdziwa rozkosz. Wystarczy wej�� do �rodka.

Jedyny k�opot z ziemsk� pow�ok� narkomana jest taki, �e gdy ju� znajdziemy si� wewn�trz, nie czujemy si� zbyt dobrze. Od razu zaczynamy odczuwa� g��d, wi�c wychodzimy, po czym natychmiast zast�puje nas kolejny duch. To jak zabawa w kom�rki do wynaj�cia. Z tym �e kom�rki te s� bardzo niewygodne i nikt nie ma ochoty przebywa� w nich zbyt d�ugo.

S� jeszcze ofiary wypadk�w drogowych. Kr��ymy nad nimi niczym s�py.

Czasami jakiej� w�druj�cej duszy udaje si� przedosta� do cia�a rannego, kt�ry kilka minut p�niej umiera w szpitalu. Co za pech!

Chodzi wi�c o to, by znale�� cia�o w dobrym stanie, tylko chwilowo opuszczone przez zdrowego w�a�ciciela. Nie�atwa to sprawa.

W mi�dzyczasie mo�na si� jedynie w��czy�. �eby cho� na chwil� zapomnie� o moim smutnym po�o�eniu, ruszam na ma�y obch�d r�nych medi�w, kt�re maj� zdolno�� s�yszenia naszych g�os�w. Zaczynam od Ulissesa Papadopulosa. Przychodz� i kog� to widz�? Venus. Venus Sheridan. Idolk� mojej m�odo�ci. Chce za po�rednictwem Greka porozumie� si� ze swoim anio�em str�em. Genialnie. Nadchodz�.

Ulegaj�c namowom mojego wydawcy, udaj� si� na Targi Ksi��ki w Pary�u na spotkanie po��czone z podpisywaniem mojej ksi��ki. Targi Ksi��ki to swego rodzaju tradycja, wielkie doroczne �wi�to, podczas kt�rego wszyscy autorzy spotykaj� si� ze swoimi czytelnikami.

Alejkami przetacza si� t�um ludzi, cho� ch�tnych do zobaczenia si� ze mn� jest niewielu. Patrz� w sufit i mam wra�enie, �e trac� sw�j cenny czas, kt�ry m�g�bym o wiele lepiej spo�ytkowa�, pracuj�c nad moim kolejnym dzie�em.

Po Szczurach napisa�em ju� inne ksi��ki. Jedn� o raju, jedn� o podr�y do �rodka Ziemi, jedn� o ludziach, kt�rzy wiedz�, jak wykorzystywa� nieznane dot�d w�a�ciwo�ci m�zgu. We Francji �adna z tych powie�ci nie odnios�a sukcesu. Jednak m�j wydawca wci�� nie traci we mnie wiary, gdy� w Rosji moje ksi��ki sprzedaj� si� doskonale.

Czekam. Kilkoro dzieci podchodzi do mnie i pyta, czy jestem s�awny. Odpowiadam, �e nie, ale jeden z dzieciak�w mimo to wyci�ga do mnie kartk� papieru z pro�b� o autograf.

��Mo�e nie jest s�awny teraz, ale kto wie, mo�e kiedy� nim si� stanie � wyja�nia koledze.

Jacy� gapie bior� mnie za ksi�garza i wymagaj�, bym im podawa� rozmaite tytu�y. Pewna pani pyta, gdzie jest toaleta. Wybijam nog� rytm. Hostessa prowadzi Auguste'a M�rignaca. Jeste�my � praktycznie rzecz bior�c � w tym samym wieku, chocia� zdecydowanie r�nimy si� wygl�dem. Tweedowa marynarka, jedwabny fular, M�rignac imponuje mi jeszcze bardziej ni� wtedy, gdy ogl�da�em go w telewizji. Gdy tylko M�rignac siada, ma�y t�umek ustawia si� w kolejce po autograf.

Rozpaczliwie szukam �mojego czytelnika", niczym w�dkarz, kt�ry czeka, a� ryba chwyci haczyk, do kt�rego zapomnia� przyczepi� przyn�t�, podczas gdy czerpak mojego s�siada wype�nia si� w szybkim tempie. Wok� M�rignaca zgromadzi� si� taki t�um, �e ten, nie chc�c traci� czasu na wymian� grzeczno�ci, zak�ada na uszy s�uchawki od walkmana i podpisuje ksi��ki machinalnie, nie dodaj�c nawet najkr�tszej dedykacji.

Jakby przypadkiem, jego publiczno�� sk�ada si� g��wnie z m�odych dziewcz�t. Niekt�re z nich dyskretnie k�ad� na stoliku wizyt�wki z numerem telefonu. Te tylko obdarza spojrzeniem, chc�c sprawdzi�, czy warte s� jego zachodu.

Nagle, jakby dotkni�ty nieoczekiwanym zm�czeniem nadgarstka, autor daje znak hostessie, �e na tym dzi� sko�czy. Odsuwa krzes�o, wstaje w�r�d j�k�w rozczarowania kobiet, kt�re na pr�no czeka�y, i ku mojemu wielkiemu zaskoczeniu kieruje swoje kroki w moj� stron�.

��Przejdziemy si�? Ju� od jakiego� czasu chcia�em z tob� porozmawia�, Jacques.

Auguste M�rignac zwraca si� do mnie per ty!

��Najpierw ja ci podzi�kuj�, a nast�pnie ty mi podzi�kujesz.

��A za c� to? � pytam, pod��aj�c za nim.

��Ja za to, �e podkrad�em ci g��wny pomys� z twojej ksi��ki o raju, �eby wykorzysta� go w mojej najnowszej powie�ci. Zreszt� wykorzysta�em te� struktur� Szczur�w do napisania Mojego szcz�cia.

��Co? Moje szcz�cie to plagiat?

��Mo�na na to spojrze� w ten spos�b. Przenios�em �szczurz�" intryg� do �wiata ludzi. Tw�j tytu� nie by� wiele wart, s�owo �szczur" wszystkich odstrasza, natomiast w moim dziele mowa jest o �szcz�ciu". Twoja ksi��ka mia�a na dodatek nietrafion� ok�adk�, chocia� to oczywi�cie wina wydawcy. Powiniene� by� przyj�� z t� powie�ci� do mojego. Lepiej by si� sprzeda�a.

��Ma pan czelno�� bezwstydnie przyznawa� mi si�, �e kradnie pan moje pomys�y?

��Dlaczego od razu �kradnie"? Po prostu ponownie je wykorzysta�em, ubieraj�c w odpowiednie s�owa i nadaj�c im styl. U ciebie wszystko jest zbyt skoncentrowane. Za du�o my�li � czytelnicy nie s� w stanie za tob� nad��y�.

Pr�buj� si� broni�.

��Chc� pisa� �atwym j�zykiem i w najbardziej bezpo�redni z mo�liwych sposob�w.

M�rignac u�miecha si� pob�a�liwie:

��Aktualna moda literacka nie zmierza w tym kierunku. Ja po prostu przerobi�em powie��, kt�ra nie pasowa�a do dzisiejszych czas�w. Powiniene� potraktowa� moje zapo�yczenia jako wyraz powa�ania, a nie jako kradzie��

��Ja� ja�

M�ody m�czyzna rozchwytywany przez kobiety przygl�da mi si� z politowaniem.

��Nie masz nic przeciwko temu, �ebym zwraca� si� do ciebie po imieniu? � pyta z lekkim op�nieniem. � Nie wyobra�aj sobie jednak, �e tylko tobie zawdzi�czam m�j sukces. Nie uda�o ci si�, bo nie by�o ci to pisane. Nawet gdyby� to ty by� autorem Mojego szcz�cia, nie zosta�by� doceniony, bo ty � to ty, a ja � to ja.

Bierze mnie pod rami�.

��Prawd� m�wi�c, nawet ten tw�j marny rozg�os jest uci��liwy. Naukowcy wkurzaj� si�, bo m�wisz o nauce, nie b�d�c specjalist�. Wkurzasz wierz�cych, bo m�wisz o duchowo�ci, nie nawi�zuj�c do �adnego Ko�cio�a. I wreszcie wkurzasz literat�w, bo nie wiedz�, jak ci� zaklasyfikowa�. A to du�a wada.

M�rignac staje, by lepiej mi si� przyjrze�.

��Teraz, kiedy stoisz tu przede mn�, jestem przekonany, �e od zawsze musia�e� wszystkich wkurza�. Nauczycieli, koleg�w, a nawet rodzin� A wiesz, dlaczego tak jest? Bo wyczuwa si� w tobie ch�� zmiany.

Chc� co� powiedzie�, broni� si�, ale nie udaje mi si�. S�owa grz�zn� mi w gardle. Jakim cudem ten cz�owiek, kt�rego zawsze uwa�a�em za posta� bez znaczenia, zrozumia� mnie tak dog��bnie?

��Jacques, twoje pomys�y s� wielce oryginalne. Pog�d� si� z tym, �e kto� inny b�dzie je przejmowa�, kto�, kto dysponuje moc� o�ywienia ich i przedstawienia szerokiej publiczno�ci.

Dusz� si�.

��My�li pan, �e nigdy nie odnios� sukcesu?

Kr�ci przecz�co g�ow�.

��To nieco bardziej skomplikowane. By� mo�e zaznasz s�awy, lecz po�miertnie. Za sto, dwie�cie lat � mog� ci� zapewni�, �e tak w�a�nie si� stanie � jaki� dziennikarz pragn�cy uchodzi� za oryginalnego wygrzebie sk�d� przypadkiem jedn� z twoich ksi��ek i pomy�li sobie: �Prosz�, czemu nie wylansowa� Jacques'a Nemroda, pisarza niedocenionego za jego czas�w?".

Na twarzy M�rignaca zarysowuje si� delikatny u�mieszek, kt�ry absolutnie nie wyra�a negatywnych uczu�, jakby ten naprawd� mi wsp�czu�, po czym m�czyzna dodaje:

��W�a�ciwie to powinienem ci zazdro�ci�. O mnie si� zapomni. Nie uwa�asz, �e te wszystkie moje wyja�nienia zas�u�y�y sobie na ma�e �dzi�kuj�" z twojej strony?

Ku mojemu zdziwieniu be�kocz� ma�e �dzi�kuj�". Wieczorem zasypiam nieco bardziej rozlu�niony. To prawda, wrogowie mog� nas nauczy� wielu rzeczy.

ODPU�CI� SOBIE: Odpuszczanie sobie wywodzi si� z jednej z trzech dr�g do osi�gni�cia m�dro�ci, kt�rych zwolennikiem jest Dan Millman, a s� nimi: humor, paradoks i zmiana. Koncepcja ta wyprzedza poj�cie paradoksu. Gdy ju� nam na czym� przestaje zale�e�, to co� si� wydarza. Odpuszczenie sobie oznacza tak�e odpoczynek dla anio�a. Kiedy nikt ju� niczego od niego nie wymaga, mo�e wreszcie popracowa� w spokoju.

Nigdy nie zdo�amy wystarczaj�co nachwali� si� sztuki odpuszczania sobie.

Nie istnieje nic, co by�oby konieczne. Nigdy nie widzieli�my cz�owieka, kt�ry sta� si� szcz�liwy dlatego, �e nagle otrzyma� prac�, zdoby� pieni�dze albo mi�o��. Prawdziwego szcz�cia dostarczaj� wydarzenia nieoczekiwane, kt�re znacznie wykraczaj� poza obszar marze� zainteresowanych. Zachowujemy si� jak ca�oroczni �wi�ci Miko�aje. Ci, kt�rzy prosz� nas o kolejk� elektryczn�, dostaj� kolejk� elektryczn�. Ci jednak, kt�rzy nie prosz� nas o nic, mog� otrzyma� co� o wiele lepszego. Przesta�cie ci�gle czego� ��da� � wtedy dopiero b�dziemy mogli was zadowoli�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Droga powrotna zdaje si� trwa� latami. Zaczynam powa�nie martwi� si� o moje kule. Co takiego mog�o przyj�� do g�owy Venus, Igorowi i Jacques'owi? Boj� si� o tym my�le�. Mkn� przez przestrze� kosmiczn� w kierunki Drogi Mlecznej. Wydaje si� taka odleg�a�

Porozmawia� z moim anio�em str�em? W ca�ym swoim �yciu nie marzy�am o czym� wspanialszym. W tym nowojorskim mieszkaniu urz�dzonym w stylu barokowym wsz�dzie znajduj� si� anio�y: anio� naszkicowany w�glem na drzwiach, figurki anio�k�w w przedpokoju, namalowane anio�y na �cianach i sufitach. Na p��tnach obraz�w anio�y walcz� ze smokami, a �wi�ci poddawani s� m�czarniom na rzymskich arenach.

Seans kosztuje tysi�c dolar�w w got�wce, ale Billy Watts jest sk�onny zagwarantowa�, �e �w Papadopulos jest najlepszym medium na �wiecie. Anio�, �wi�ty Edmund, pojawi� mu si� kt�rego� dnia i kaza� mu spisa� podyktowan� przez siebie ksi�g�. Zgodnie z tym co twierdzi m�j agent, jest to rodzaj osobliwego s�ownika, kt�rego tre�ci kopista za nic nie chce jednak zdradzi�.

Nast�pnie objawi�y mu si� inne anio�y, chc�ce stoczy� walk� z demonami. Papadopulos mia� w�wczas okazj� porozmawia� z anio�em Raoulem. Sp�dziwszy jednak wiele lat na ukrywaniu wiadomo�ci od �wi�tego Edmunda i czekaj�c na pr�no na ponowne pojawienie si� anio�a Raoula, Ulisses Papadopulos postanowi� opu�ci� swoj� pustelni� i wr�ci� na �ono ludzko�ci, by pom�c �wiatu zrozumie� za�wiaty poprzez umo�liwienie ch�tnym kontaktu z ich anio�ami str�ami.

Papadopulos jest znanym autorem. Wyda� kilka ksi��ek: Wszystko o naszych przyjacio�ach anio�ach, Anio�y s� w�r�d nas oraz Porozmawiajcie z waszym anio�em bez obaw. �wi�ty Raoul i ja okaza� si� bestsellerowym tytu�em. Siedz�c w poczekalni, przegl�dam powy�sze dzie�a. W przeszklonej szafce wisz� koszulki z postaci� �wi�tego Raoula, do nabycia przez zainteresowanych. S� te� plakaty ze �wi�tym Raoulem niszcz�cym peruwia�skie z�e moce. �wi�ty Raoul zdaje si� by� tutaj uznanym produktem lokalnym.

��Zapraszam, pani Sheridan � m�wi recepcjonistka.

Wchodz� do salonu, kt�rego �ciany zdobi� namalowane chmury, zapewne maj�ce nawi�zywa� do atmosfery panuj�cej w raju. Po�rodku stoi ci�ki st�. W pomieszczeniu znajduje si� oko�o dziesi�ciu kobiet i tylko jeden m�czyzna, mag Papadopulos, jak podejrzewam. Odziany jest w d�ug� bia�� sukni�, a z jego twarzy bije blask natchnienia.

Wi�kszo�� kobiet jest posuni�ta w latach i obwieszona bi�uteri�. Zapewne z braku innych zaj�� sp�dzaj� dni na rozmowach z anio�ami. Czuj� si� jak na prezentacji Amwaya, z t� r�nic�, �e nie rozmawia si� tu o �rodkach czysto�ci, tylko o za�wiatach. Przez chwil� mam ochot� wzi�� nogi za pas, ale recepcjonistka przyj�a ju� moje pieni�dze, poza tym ciekawo�� bierze we mnie g�r�. Siadam na wolnym krze�le i mag Papadopulos, by�y mnich, rozpoczyna inkantacj� po �acinie, z kt�rej wy�apuj� tylko s�owa misterium, aeternam i doloris.

Mnich prosi nas nast�pnie, by�my chwyci�y si� za r�ce, tworz�c �a�cuch modlitwy.

��O �wi�ty Raoulu, Ty, kt�ry zawsze jeste� got�w mnie wys�ucha�, zst�p do nas i w imi� mi�o�ci, kt�r� mnie darzysz, przynie� ukojenie w b�lu naszym przyjacio�om �miertelnikom.

Papadopulos kontynuuje sw�j rytua�. Zamyka oczy i mruczy modlitw�, w kt�rej imi� Raoul powraca bardzo cz�sto, po czym oznajmia, �e seans mo�e si� rozpocz��.

Wysoka ko�cista kobieta, ubrana zgodnie z najnowsz� mod�, zabiera g�os pierwsza. Chce wiedzie�, czy powinna wykupi� kolejny sklep, �eby uzupe�ni� swoj� gam� ubra�. Usta Papadopulosa dr��, po chwili za� mnich oznajmia, �e owszem, powinna go kupi�, gdy� dzi�ki temu stanie si� jeszcze bogatsza. Nie robi to na mnie specjalnego wra�enia. Wiadom� rzecz� jest, �e zamo�ni wzbogacaj� si� bez wi�kszych trudno�ci, prorokowanie sukcesu w tym wypadku nie poci�ga za sob� du�ego ryzyka. Je�li tylko tyle wystarczy, �eby zarobi� tysi�c dolar�w, ch�tnie i ja si� przekwalifikuj�. Poza tym jako do�wiadczona aktorka poradz� sobie o wiele lepiej z interpretowaniem medi�w ni� ten brodaty typ.

To naprawd� Venus Sheridan we w�asnej osobie. Jakie to szcz�cie, �e media s� teraz takie modne. Podobno 80 procent ludzi radzi si� �jasnowidz�w": astrolog�w, wr�biarzy, czarownik�w, ksi�y itp. Prawdopodobnie z powodu zaniepokojenia przysz�o�ci� i z�o�ono�ci� �wiata. Dla nas, w�druj�cych dusz, to wspania�a okazja do oddzia�ywania na �yw� materi�. B�d� m�g� zwr�ci� si� bezpo�rednio do idolki mojej m�odo�ci, nie b�d�c jednocze�nie ograniczonym barier� j�zykow�.

Venus wci�� czeka na swoj� kolej. Na razie pewna starsza pani pyta Papadopulosa, czy powinna sprzeda� rodzinn� rezydencj�, tak ukochan� przez jej m�a, kt�ry niestety zgin��, rozjechany przez pijanego kierowc�.

Mmm� Venus nie wygl�da na przekonan� wysi�kami maga. Musz� przywr�ci� jej nadziej�. Ruszam na poszukiwanie wspomnianego zmar�ego, kt�ry na szcz�cie pozosta� na Ziemi, dr�cz�c swego morderc�. Zadaj� mu pytanie wdowy.

��Nie � odpowiada tamten � nie mo�e sprzeda� domu, bo w piwnicy ukry�em spore pieni�dze, za komod� w stylu Ludwika XV. Wystarczy j� odsun��. Zaraz za figurk� hipopotama.

Wracam czym pr�dzej i przekazuj� informacj� medium. Robi to pewne wra�enie w�r�d zebranych. Wszyscy s� oczarowani precyzj� odpowiedzi. Be�kocz�c z przej�cia, zainteresowana przyznaje, �e istotnie w piwnicy znajduje si� komoda i figurka hipopotama. Sk�d Papadopulos m�g� o tym wiedzie�?

Venus pozostaje sceptyczna. My�li, �e to ukartowana scenka. Tym lepiej. Jakie� b�dzie jej zaskoczenie�

No i prosz�. Venus zabiera g�os. Pyta, co zrobi�, �eby uwolni� si� od dokuczliwych migren. Przenikam jej czaszk�, �eby zanalizowa� ten przypadek. Brat� n�ka j� od wewn�trz!

Kto� musi opowiedzie� jej o bracie. Szybko, tajna narada z w�druj�cymi duszami specjalizuj�cymi si� w tych problemach. Pewien samob�jca podaje mi nazwisko lekarza, kt�ry d�ugo boryka� si� z podobnymi objawami, zanim wreszcie uda�o mu si� odkry� tajemnic� brata bli�niaka. Nazywa si� Raymond Lewis. Wracam wi�c w te p�dy do salonu Papadopulosa i dyktuj� mu moj� rad�.

��Venus, istnieje� pewien cz�owiek, kt�ry b�dzie umia� wszystko ci wyja�ni� i ci� wyleczy�. Mia� kiedy�� podobny problem� i rozwi�za� go. Nazywa si� Lewis.

Venus krzywi si�.

��Istniej� tysi�ce Lewis�w.

��Ten Lewis jest� lekarzem po�o�nikiem.

��Lewis�w po�o�nik�w zapewne te� mo�na liczy� na p�czki � z�o�ci si� Venus. � Jak ma na imi�?

��Prosz� poczeka�, R� R� Ramon Lewis.

Wspaniale, trafi�em na przyg�uche medium. Wrzeszcz� niemal:

��Nie Ramon, nie Ramon! Raymond, Raymond!

��Nie Ramon, nie Ramon� Edmond � poprawia si� Papadopulos.

To nie do wiary. Jest g�uchy jak pie�!

��Raymond. Niezbyt popularne imi�, ale tak w�a�nie si� nazywa.

Papadopulos zamyka oczy i koncentruje si�:

��R� R� Raymond. Niezbyt popularne imi�, ale tak w�a�nie si� nazywa.

��No i co dalej? � pyta Venus coraz bardziej zniecierpliwiona.

Musz� si� pospieszy�, bo w przeciwnym razie gotowa jest wsta� i trzasn�� drzwiami, zanim uda mi si� jej pom�c. Szepcz� do nadwyr�onej ma��owiny usznej:

��Raymond Lewis ma ten sam problem, co ty. Jeszcze przed narodzinami utraci� brata bli�niaka. Ta strata by�a u niego przyczyn� migren. ��cz�c si�, uzupe�nicie wasz brak rodze�stwa, a dusze waszych bli�ni�t odzyskaj� wolno��.

Medium t�umaczy jako tako g��wny sens mojej wiadomo�ci. Venus zastyga w bezruchu. Tylko prawda mo�e wprawi� ludzi w takie os�upienie.

Papadopulos zdaje si� najbardziej ze wszystkich obecnych poruszony moj� interwencj�. Od tak dawna nie otrzyma� �adnego sygna�u z za�wiat�w. Zbulwersowany wpada w panik�. C� za brak profesjonalizmu!

Podobno anio�y nazywaj� �miertelnik�w klientami. My, duchy, u�ywamy innej ksywki: �mi�so". Lubi� oddzia�ywa� na �mi�so".

CYKL SIEDMIOLETNI (PIERWSZY KWADRAT 4 x 7): Ludzkie przeznaczenie ewoluuje cyklami siedmioletnimi. Ka�dy taki cykl ko�czy si� kryzysem, kt�ry pozwala na przej�cie do nast�pnego etapu.

Od 0 do 7 lat. Silny zwi�zek z matk�. Horyzontalne postrzeganie �wiata. Rozw�j zmys��w. Zapach matki, mleko matki, g�os matki, ciep�o matki i poca�unki matki to pierwsze punkty odniesienia. Okres ten ko�czy si� zazwyczaj w chwili p�kni�cia matczynego kokonu ochronnego i mniej lub bardziej ostro�nego odkrycia zewn�trznego �wiata.

Od 7 do 14 lat. Silny zwi�zek z ojcem. Pionowe postrzeganie �wiata. Konstrukcja osobowo�ci. Ojciec staje si� nowym, uprzywilejowanym partnerem w poznawaniu �wiata poza rodzinnym kokonem. Ojciec powi�ksza rodzinny kokon ochronny i staje si� wzorem dla dziecka. Matka b�dzie kochana, ojciec za� musi by� podziwiany.

Od 14 do 21 lat. Bunt przeciwko spo�ecze�stwu. Poznawanie materii. Rozw�j intelektualny. Kryzys wieku m�odzie�czego. Przychodzi ochota na zmienianie �wiata i niszczenie istniej�cych struktur. M�ody cz�owiek porywa si� wpierw na rodzinny kokon, a nast�pnie na ca�e spo�ecze�stwo. Nastolatka poci�ga wszystko, co �buntownicze": ostra muzyka, postawa romantyczna, pragnienie niezale�no�ci, ucieczka, kontakty z gangami m�odocianych, uto�samianie si� z warto�ciami anarchistycznymi, systematyczne krytykowanie dawnych warto�ci. Okres ten ko�czy si� opuszczeniem rodzinnego kokonu.

Od 21 do 28 lat. Asymilacja ze spo�ecze�stwem. Stabilizacja po buncie. Nie zdo�awszy zniszczy� �wiata, cz�owiek integruje si� z nim, stawiaj�c sobie za cel niepope�nianie b��d�w poprzedniego pokolenia. Poszukiwanie zaj�cia ciekawszego ni� praca rodzic�w. Poszukiwanie miejsca do �ycia ciekawszego ni� dom rodzic�w. Pr�ba stworzenia zwi�zku szcz�liwszego ni� ma��e�stwo rodzic�w. Wybieramy partnera(k�) i zak�adamy gospodarstwo domowe. Budujemy sw�j w�asny kokon. Okres ten ko�czy si� zazwyczaj �lubem.

Tym sposobem cz�owiek wype�nia swoj� misj� i wyzwala si� z pierwszego kokonu ochronnego.

KONIEC PIERWSZEGO KWADRATU 4x7 LAT.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Dzisiaj obchodz� urodziny. Zamykam si� w toalecie i staram si� podsumowa� moje dotychczasowe �ycie. W wieku 26 lat mog� uzna� si� za przegranego. Nie zbudowa�em kom�rki rodzinnej. Nie mam towarzyszki �ycia, nie mam dzieci, �yj� sam, niczym samodzielny, lecz samotny szczur. Zgoda � mam zaj�cie, kt�re sprawia mi przyjemno��, cho� mimo wszystko nie mog� powiedzie�, �e odnios�em prawdziwy sukces.

Mona Lisa II zmar�a z powodu zbyt wysokiego poziomu cholesterolu. Pochowa�em j� przy Mona Lisie I.

Mona Lisa III jest jeszcze t�ustsza ni� jej poprzedniczka. Ma cellulit na �apkach (weterynarz twierdzi, �e co� takiego widzi po raz pierwszy). Bardzo lubi le�e� zwini�ta w k��bek na moich kolanach. Razem ogl�damy telewizj�. Go�ciem audycji literackiej po�wi�conej �nowej literaturze" jest dzi� nie kto inny, jak sam M�rignac.

Oznajmia, �e od czasu do czasu do�wiadcza l�k�w egzystencjalnych i stawia sobie pewne pytania. My�l�, �e si� przechwala. M�rignac nie zadaje sobie pyta� � przecie� zna ju� wszystkie odpowiedzi. Mona Lisa III szepcze mi co� do ucha. Przypomina to kocie �miau", ale ja wiem, �e chce mi da� do zrozumienia, �e jest g�odna.

��Zobaczmy, Mona Liso III. Poch�on�a� ju� trzy puszki pasztetu z w�tr�bek i serduszek!

��Miau � bezwstydnie odpowiada zainteresowana.

��Nie mam ich ju� wi�cej, a na dodatek pada deszcz!

��Miau � nalega zwierz�.

Od razu wida�, �e to nie ona ma wyj�� na zimno i deszcz w poszukiwaniu otwartego sklepu. Mam wra�enie, �e sp�dzaj�c czas w towarzystwie kot�w, sam siebie oszukuj�. Tak naprawd� brakuje mi ludzi. Zaczynam pojmowa�, �e problem siedzi wewn�trz mnie. Specjalnie wybiera�em trudne dziewczyny, przez kt�re za ka�dym razem znajdowa�em si� w impasie. Tylko jak tu si� teraz przeprogramowa�?

Mona Lisa III wci�� miauczy, wy��czam wi�c telewizor, wk�adam p�aszcz przeciwdeszczowy na pi�am� i wyruszam na poszukiwanie puszki z pasztetem dla kot�w. S�ysz� pozdrowienia s�siad�w. Nigdy nie przeczytali moich ksi��ek, ale poniewa� uchodz� za autora science fiction, stanowi� malownicz� posta� w dzielnicy.

Supermarket na rogu ulicy jest ju� zamkni�ty, a w sklepie spo�ywczym pasztety z w�tr�bek i serduszek niestety si� sko�czy�y; zosta�y tylko puszki z tu�czykiem i �ososiem w sosie curry. Wiem, �e Mona Lisa III opr�cz w�tr�bek i serduszek toleruje jeszcze tylko dorad� faszerowan� kawiorem, kt�ra jest do kupienia, lecz po horrendalnej cenie.

Nie �miem wr�ci� do domu z pustymi r�kami. Puszka dorady faszerowanej kawiorem mnie dr�czy. No dobra, w ko�cu to moje urodziny. Skoro sp�dz� je w towarzystwie kota, uczcijmy to wydarzenie razem. Dla siebie bior� spaghetti. A na deser? �P�ywaj�c� wysp�". Ju� mam si�gn�� po ostatnie opakowanie, kiedy czyja� r�ka chwyta pude�ko dok�adnie w tej samej chwili. Nie zastanawiaj�c si�, ci�gn� je w swoj� stron�. Uda�o si�. Odwracam si�, �eby spojrze� w twarz mojemu rywalowi. Szeroko otwartymi oczyma przygl�da mi si� m�oda dziewczyna.

��Czy nie jest pan przypadkiem Jacques'em Nemrodem?

Przytakuj�.

��Tym pisarzem?

Spogl�dam na ni�. Ona wci�� na mnie patrzy. Jej usta rozszerzaj� si� w u�miechu i dziewczyna wyci�ga do mnie d�o�.

��Nathalie Kim. Czyta�am pa�skie ksi��ki.

Bezwiednie cofam si�, przy czym uderzam o co� twardego, znajduj�cego si� za moimi plecami. Wali si� na mnie ca�a piramida puszek z zielonym groszkiem.

Musz� go znale��. Musz� go znale��. Musz� go znale��. Ani w ksi��ce telefonicznej Los Angeles, ani Nowego Jorku nie ma �adnego doktora Raymonda Lewisa. Uciekam si� do pomocy og�lnokrajowego biura informacji. Wkr�tce nadchodzi odpowied�. Dr Raymond Lewis, po�o�nik, mieszka w Denver w stanie Kolorado.

Samolot, taks�wka i oto stoj� przed wytworn� rezydencj� przy r�wnie wytwornej uliczce. Niemal rzucam si� na dzwonek do drzwi. Oby tylko by� w domu. Oby tylko by� w domu.

S�ysz� odg�os krok�w, po czym niski, kompletnie �ysy cz�owieczek w grubych okularach otwiera mi drzwi. Zapewne widzia� mnie ju� w kinie, gdy� oszo�omiony przygl�da mi si� d�u�sz� chwil�.

��Chcia�abym z panem porozmawia�. Czy mog� wej��?

Wydaje si� co najmniej zdziwiony.

Zdejmuje okulary, ods�aniaj�c oczy o bezkre�nie �agodnym spojrzeniu, i wyciera chusteczk� wilgotne czo�o.

��Doktorze Lewis, powiedziano mi, �e b�dzie pan w stanie rozwi�za� pewien problem, z kt�rym borykam si� od dzieci�stwa. Podobno jest pan jedyn� osob� na �wiecie, kt�ra jest w stanie mi pom�c.

Dr Lewis wycofuje si� w g��b domu i wpuszcza mnie do �rodka. Prosi, bym usiad�a na kanapie w salonie, wyci�ga butelk� whisky, lecz zamiast mnie ni� pocz�stowa�, sam sobie nalewa solidn� dawk�. Nie zd��am nawet otworzy� ust, gdy mi oznajmia, �e jestem kobiet� jego �ycia. Odk�d ujrza� mnie w telewizji, zrozumia�, �e to ze mn� i nikim innym chce do�y� swych dni. Co wiecz�r rozmy�la o mnie w pokoju udekorowanym moimi plakatami. Ups. Oby tylko nie mia� kalendarza dla kierowc�w ci�ar�wek�

Nagle, tkni�ty podejrzeniem, lekarz pyta mnie, czy aby na pewno jestem prawdziw� Venus Sheridan. Nast�pnie podbiega do okna i szuka ukrytej kamery, my�l�c, �e uczestniczy w jakim� programie telewizyjnym. Dodaje sobie animuszu dwoma kolejnymi szklankami whisky.

��Nie �mia�em marzy�, �e ta chwila kiedykolwiek nast�pi � m�wi. � W naj�mielszych fantazjach wyobra�a�em sobie najwy�ej, �e podejd� do pani i poprosz� o autograf. Nic poza tym.

Nie jestem nieczu�a na takie przejawy zainteresowania i szacunku. Ten cz�owiek mnie wzruszy�. Wpatruje si� we mnie niczym w zjaw�. Kiedy znowu zacznie oddycha�, zadam mu moje pytanie.

��Nie�atwo przyjdzie panu uwierzy� w okoliczno�ci, dzi�ki kt�rym trafi�am tutaj do pana. Postanowi�am jednak by� z panem szczera � jedynie tak mo�na wszystko wyja�ni�. Za po�rednictwem pewnego medium uda�o mi si� porozmawia� z moim anio�em str�em, kt�ry mi wyjawi�, �e cierpia� pan z tego samego powodu, co ja i �e pan jeden mo�e mi pom�c. Przeby�am wi�c tysi�c dwie�cie kilometr�w, �eby si� z panem spotka�.

Dr Lewis wci�� jest nieco zdezorientowany, chocia� whisky pomaga mu powoli odzyska� r�wnowag� ducha. Mimo to be�kocze:

��Anio�� anio� str� poradzi�� pani� spotkanie ze mn�!

W tej chwili zdaj� sobie spraw� z w�asnej g�upoty. Biedna Venus, naprawd� nisko upad�a�. Wystarczy, �e jaki� kiepski jasnowidz podszepnie ci byle co, a ty ju� jeste� sk�onna we wszystko uwierzy�. Prawda, masz dobre usprawiedliwienie � twoje migreny s� nie do zniesienia i jak dot�d nikomu nie uda�o si� nic na nie zaradzi�.

��Anio� � powtarza z powag� w g�osie dr Lewis.

��Oczywi�cie pan nie wierzy w anio�y � m�wi�.

��Nigdy si� nad tym nie zastanawia�em. Ale to bez znaczenia, najwa�niejsze jest to, �e mog� cieszy� si� pani obecno�ci� tutaj.

Pora, by przej�� do rzeczy, zanim go�� znowu zacznie si� rozmarza�. Oznajmiam:

��Jestem chora. Czy mo�e mnie pan wyleczy�?

Na jego twarz powraca wyraz powagi. Lekarz bierze g�r� nad admiratorem.

��Nie jestem internist�, lecz ginekologiem-po�o�nikiem, ale zrobi� wszystko, by pani pom�c. Na czym polega pani problem?

Poniewa� nadal nie mog� doczeka� si� kieliszka, sama nalewam sobie nieco whisky i wypijam �yk, zanim udaje mi si� wypowiedzie� znienawidzone s�owo.

��Migrena.

��Migrena?

Lewis wpatruje si� we mnie d�u�sz� chwil�, po czym szeroki u�miech roz�wietla jego twarz, do tej pory nienaturalnie spi�t�. To tak, jakby jego umys� dozna� ol�nienia, a moja trudna do poj�cia obecno�� w jego domu wreszcie sta�a si� oczywista. Rozmawiamy ca�� noc.

Od ma�ego, podobnie jak i ja, Raymond Lewis jest ofiar� straszliwych, doprowadzaj�cych go do sza�u migren. Kieruj�c si� intuicj� albo mo�e natchniony przez osobistego anio�a str�a, dostaje si� na medycyn�, wybieraj�c jako specjalizacj� ginekologi�.

Jako lekarz po�o�nik jest zafascynowany bli�ni�tami. Jego zdaniem bardzo cz�sto dochodzi do zap�odnienia dw�ch jajeczek jednocze�nie. Rzadko jednak obydwa p�ody si� rozwijaj�. Zazwyczaj po up�ywie trzech miesi�cy cia�o kobiety pozbywa si� jednego z nich.

Raymond jest niewyczerpanym �r�d�em informacji na ten temat. Pewnego dnia wyci�gn�� z brzucha matki dwoje dzieci, jedno �ywe, drugie martwe. Od tej pory zacz�� si� interesowa� innym, mniej znanym fenomenem � zespo�em TTTS. Okre�lenie to wydaje mi si� znajome, ale nie przerywam Lewisowi jego wywodu.

��Zazwyczaj ka�de z bli�ni�t jest po��czone p�powin� z rodzicielk�, nie istnieje bezpo�rednia ��czno�� pomi�dzy samymi dzie�mi. Od czasu do czasu pojawia si� jednak niewielka �y�ka je ��cz�ca. Wtedy obydwa p�ody wymieniaj� si� p�ynami od�ywczymi. Dzi�ki temu po��czeniu tworzy si� mi�dzy nimi blisko�� o wiele silniejsza ni� mi�dzy zwyk�ymi bli�ni�tami. Jednak oko�o sz�stego lub si�dmego miesi�ca ci��y blisko�� ta poci�ga za sob� �mier� jednego z dzieci. W tym bowiem okresie jedno z nich zaczyna niszczy� drugie, wysysaj�c z niego wszystkie substancje od�ywcze.

Zamieniam si� w s�uch. Z ka�dym zdaniem Raymonda coraz mocniej czuj�, �e istotnie kiedy� czego� takiego do�wiadczy�am.

��Jedno z dzieci uzale�nia od siebie drugie, mo�emy wr�cz m�wi� o biorcy i dawcy. Dziecko, kt�re przychodzi na �wiat �ywe, nabywa wszystkie cechy zmar�ego p�odu i rodzi si� w lepszej formie ni� wi�kszo�� dzieci. Powinna pani zapyta� swoj� matk�, czy lekarze nie znale�li podczas porodu drugiego, martwego p�odu.

Czego� jednak nie rozumiem.

��Ale jaki to mo�e mie� zwi�zek z migrenami?

��Ju� samo s�owo dostarcza odpowiedzi. MIGRENA, od greckiego hemikrania, czyli �b�l po�owy czaszki". Pani cierpienie spowodowane jest wspomnieniem bli�niaczego brata lub siostry � b�d�cego niegdy� pani drug� po�ow�.

CYKL SIEDMIOLETNI. (DRUGI KWADRAT 4 x 7): Pierwszy kwadrat ko�czy si� budow� w�asnego kokonu i wej�ciem cz�owieka w drug� seri� cykl�w siedmioletnich.

Od 28 do 35 lat: Ugruntowanie si� ogniska domowego. Po �lubie, mieszkaniu i samochodzie przychodzi czas na dzieci. Je�li jednak pierwsze cztery cykle nie mia�y solidnych podstaw, gospodarstwo si� rozpada. Je�eli zwi�zek z matk� nie zosta� nale�ycie prze�yty, ta b�dzie dr�czy�a swoj� synow�. Je�li stosunki z ojcem nie uk�ada�y si� najlepiej, ten b�dzie wtr�ca� si� w sprawy ma��e�stwa swoich dzieci. Je�li bunt przeciwko uk�adom spo�ecznym nie zosta� samoistnie rozwi�zany, spowoduje konflikty w pracy. 35 lat to cz�sto wiek, w kt�rym niedojrza�y kokon si� rozpada. Rozw�d, zwolnienie, depresja i choroby psychosomatyczne. Pierwszy kokon zostaje w�wczas porzucony i�

Od 35 do 42 lat: Rozpoczynamy wszystko od zera. Po ust�pieniu kryzysu cz�owiek zaczyna budow� nast�pnego kokonu, wzbogacony o b��dy i do�wiadczenia z poprzedniego etapu. Konieczne jest ponowne rozpatrzenie stosunku do matki i kobieco�ci oraz do ojca i m�sko�ci. To okres, w kt�rym rozwiedziony m�czyzna odkrywa zalety kochanek, a rozwiedzione kobiety doceniaj� atrakcyjno�� kochank�w. Obie strony usi�uj� okre�li�, czego spodziewaj� si� nie tylko po ma��e�stwie, lecz tak�e po p�ci przeciwnej.

Na spo�ecze�stwo r�wnie� nale�y spojrze� �wie�ym okiem. Wybieramy zaw�d, nie maj�c ju� na wzgl�dzie jedynie zdobycia odpowiedniego zabezpieczenia na �ycie � oceniamy te�, jak� nam sprawia przyjemno�� oraz ile czasu wolnego nam pozostawi. Po rozpadzie pierwszego kokonu cz�owieka wci�� poci�ga wizja jak najszybszego zbudowania drugiego. Nowe ma��e�stwo, nowy zaw�d, nowa postawa. Je�li skutecznie pozb�dziemy si� niepotrzebnego balastu, bez trudu stworzymy lepszy kokon. Je�li jednak nie pojmiemy b��d�w przesz�o�ci i wykorzystamy do budowy dok�adnie t� sam� form� � spotkaj� nas dok�adnie te same zawody. Nazywamy to b��dnym ko�em. Kolejne cykle b�d� jedynie powiela� te same b��dy.

Od 42 do 49 lat: Podb�j spo�ecze�stwa. Po utworzeniu drugiego, zdrowszego kokonu, cz�owiek mo�e zacz�� cieszy� si� swoim zwi�zkiem, rodzin� i prac� oraz zaj�� si� rozwijaniem w�asnej osobowo�ci. Zwyci�stwo to prowadzi do nowych zachowa�.

Mo�emy sta� si�, na przyk�ad, bardziej ��dni oznak sukcesu materialnego: chcemy wi�cej pieni�dzy, wi�kszego komfortu, wi�cej dzieci, wi�cej kochanek lub kochank�w, wi�cej w�adzy. Wci�� chcemy powi�ksza� i wzbogaca� nasz nowy, zdrowy kokon.

Mo�emy te� wyruszy� na podb�j nowego terytorium, jakim jest umys�, i ca�kowicie odda� si� kszta�towaniu swojej osobowo�ci. Logicznie rzecz bior�c, okres ten powinien zako�czy� si� kryzysem osobowo�ciowym, pytaniami egzystencjalnymi. Dlaczego jestem? Dlaczego �yj�? Co � poza zdobyciem pieni�dzy � powinienem uczyni�, �eby nada� sens mojemu istnieniu?

Od 49 do 56 lat: Rewolucja duchowa. Je�li cz�owiekowi uda�o si� stworzy� sw�j kokon i mo�e si� realizowa� w rodzinie i pracy, naturaln� kolej� rzeczy jest poszukiwanie m�dro�ci. Wtedy te� rozpoczyna si� najwspanialsza przygoda, jak� jest rewolucja duchowa.

Poszukiwanie duchowe, je�li przeprowadzone jest szczerze, bez pos�ugiwania si� rozwa�aniami w grupie i gotowymi ideami, nigdy nie mo�e si� znudzi�. Zajmie nam reszt� �ycia.

KONIEC DRUGIEGO KWADRATU 4x7 LAT.

NB. 1: Ewolucja przypomina kszta�tem spiral�. Co 7 lat wznosimy si� oczko wy�ej i przechodzimy przez te same etapy: rozpatrujemy nasz stosunek do matki, do ojca, do spo�ecze�stwa i do konstrukcji w�asnej rodziny.

NB. 2: Czasami ludzie celowo d��� do pora�ki w rodzinie lub pracy, by zosta� zmuszonymi do powt�rzenia cyklu. Op�niaj� tym samym chwil�, w kt�rej b�d� musieli przej�� w faz� duchow�, obawiaj� si� bowiem spotkania z w�asnym ja.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Marilyn Monroe bardzo zale�a�o na tym, by lecie� na czele naszego rombu w czasie drogi powrotnej. Daje nam znak. W oddali dostrzega podejrzane kszta�ty.

Dobry Bo�e, przecie� to w�druj�ce dusze! Na horyzoncie dostrzegamy coraz wi�cej �wietlistych punkcik�w. Ca�a armia w�druj�cych dusz! Zgromadzi�y si� tu ich dziesi�tki.

��Oj, oj, oj! � niepokoi si� Freddy. � Ten komitet powitalny nie wr�y nic dobrego.

��Zawracamy? � pyta Marilyn Monroe.

Na czele wrogiej armii wida� wiele postaci historycznych. Jest tam Szymon z Montfort, postrach katar�w, po jego lewej Torquemada, okrutny inkwizytor, oraz Al Capone i jego gangsterzy w kapeluszach. Niez�e towarzystwo.

Rabin Meyer pr�buje negocjacji i pyta, o co im chodzi. Wtedy naprz�d wysuwa si� posta�, kt�r� znam niestety a� nazbyt dobrze: Igor. �M�j" Igor. Co on tu robi? To straszne! Umar� podczas mojej nieobecno�ci!

��Igor, jak mog�e��

Mierzy mnie wzrokiem bez cienia lito�ci w spojrzeniu.

��To ty jeste� tym s�ynnym Michaelem Pinsonem. By�e� moim anio�em str�em i mnie nie ocali�e�. Patrz, co si� ze mn� sta�o z twojej winy!

Unosz� si� gniewem:

��Walczy�em o twoje �ycie! Spe�nia�em twoje �yczenia! Dzi�ki mnie unikn��e� licznych �yciowych potrzask�w!

��Nie podo�a�e� swojemu zadaniu. Najlepszym na to dowodem jest moja tu dzisiaj obecno��!

��Przesta�e� zwraca� uwag� na znaki, kt�re ci wysy�a�em.

��Trzeba by�o wyra�a� si� ja�niej � odpiera zarzut Igor. � Wiem, �e porzuci�e� mnie tylko po to, by m�c zaspokoi� swoje szalone ambicje. Gdzie by�e�, kiedy cierpia�em? Gdzie by�e�, kiedy ci� wzywa�em? Na jakiej� odleg�ej planecie, ty pysza�ku! Mam ci to za z�e, nawet nie wiesz, jak bardzo!

Krzywi� si� z niezadowoleniem. Edmund Wells uprzedza� mnie, �e nadejdzie dzie�, w kt�rym b�d� musia� t�umaczy� si� przed swoimi klientami.

��Przyznaj�, �e pope�ni�em b��d. Ale ty powiniene� nauczy� si� przebacza�.

��Przebacza�? A to dobre! Ja nie jestem anio�em, w przeciwie�stwie do ciebie.

I pomy�le� tylko, �e tak si� o Igora martwi�em. Wsp�czu�em mu, kiedy matka chcia�a go zabi�, kiedy mieszka� w sieroci�cu, w poprawczaku, w szpitalu i kiedy zaci�gn�� si� do wojska. A teraz oto sta� si� moim bezpo�rednim przeciwnikiem.

Igor informuje nas, �e w�druj�ce dusze s� zm�czone bezterminowym w��czeniem si� po Ziemi. Wyprawa na inn� planet� pozwoli�aby im nieco si� rozerwa�.

��Tam te� b�dziecie tylko w�druj�cymi duszami � zauwa�a Marilyn Monroe.

��To nie takie pewne. Je�li o mnie chodzi, jestem przekonany, �e trawa jest tam bardziej zielona.

��O co wam chodzi? � pyta Raoul.

��Chcemy was pokona� i zmieni� w upad�e anio�y. Mamy ju� kilku takich w naszych szeregach. Kiedy do nas do��czycie, z rado�ci� wska�ecie nam drog� do waszej tajemniczej planety.

��Wydawa�o mi si�, �e upad�e anio�y to takie, kt�re kocha�y si� z Ziemianami.

��To jeden ze sposob�w, by popa�� w ciemn� otch�a�, s� jednak jeszcze inne�

Upad�e anio�y unosz� si� nad szereg w�druj�cych dusz, kieruj�c nimi z wysoko�ci.

��Nie b�dzie �atwo � mruczy Freddy.

��Mo�e zawr�cimy? � sugeruje niepewnie Marilyn Monroe.

��Nie mamy ju� wyboru � stwierdza Freddy Meyer. � Je�li uciekniemy, dogoni� nas i zaatakuj� od ty�u. Poza tym nasz strach doda�by im energii. Musimy im stawi� czo�a.

Zbli�aj� si�. Stanowi� dziwaczn� armi�, kt�ra ma w swoich szeregach rycerzy w zbrojach, samuraj�w, trucicieli z dworu Ludwika XIV, seryjnych morderc�w, desperat�w, kt�rzy nie maj� ju� nic do stracenia. Ci osobnicy nie boj� si� niczego! W ci�gu swoich poprzednich istnie� nagromadzili tyle straszliwych zbrodni, �e potrzeba by wielu tysi�cy reinkarnacji, �eby odzyska� twarz. Na dodatek upad�e anio�y stale podjudzaj� ich przeciwko nam.

S� ju� bardzo blisko. Szymon z Montfort nawo�uje, by dusze ustawi�y si� w szyku bojowym. Nie rozumiem, dlaczego my�l�, �e jeste�my a� tak silni, dlaczego pojawi�y si� tak licznie? B�dziemy musieli stoczy� walk� z setk� wojownik�w!

��To b�dzie prawdziwy Armagedon � oznajmia Torquemada.

��Do ataku! � rozkazuje Igor.

Raymond Lewis. Jeszcze ci�gle nie mog� w to uwierzy�, ale ledwie go ujrza�am, wiedzia�am, �e ten m�czyzna jest stworzony dla mnie. Mi�y, �agodny, inteligentny i tak bardzo mnie podziwia.

Chc� mie� z nim dzieci. Modl� si� o to.

W�druj�ce dusze otaczaj� nas. Tak jak niegdy� post�pili�my z Inkami, teraz te� pr�bujemy zrozumie� ich cierpienie i wesprze� je, niestety one zdaj� si� nieczu�e na nasze wsp�czucie. Po pierwszej szar�y, maj�cej na celu przetestowanie naszej odporno�ci, dusze przegrupowuj� si� i szykuj� do kolejnego ataku.

��Tym razem empatia nie wystarczy � stwierdza Raoul. � Potrzebujemy silniejszej broni.

Freddy Meyer analizuje przez chwil� sytuacj� i og�asza:

��Mi�o��! Wykorzystajmy mi�o��! W�druj�ce dusze s� niczym bite dzieci. Nie przyzwyczajono ich do bycia kochanymi. Szalej�, bo jest im wszystko jedno, a ci�gi nie robi� ju� na nich wra�enia. Je�li je pokochamy, zostan� rozbrojone.

Raoul, Freddy, Marilyn i ja stajemy jak najbli�ej siebie. Wn�trza naszych d�oni si� roz�wietlaj�. Promie� �wiat�a rzucany przez nasze prawe d�onie (opr�cz Marilyn, kt�ra jest lewor�czna) pozwoli nam dotkn�� mi�o�ci� ca�� kohort� duch�w.

��Do ataku! � wo�a Igor.

Ruszaj� zwartym szeregiem. Skierowujemy w ich stron� �wietliste promienie niczym dzidy i nasza mi�o�� rzeczywi�cie zbija je z tropu. Zatrzymuj� si�. Pe�ny efekt zaskoczenia. Cz�� dusz do��cza do nas. Pozostaje tylko pozwoli� im przej�� przez nas, by natychmiast wzbi�y si� do Raju, gdzie zostan� skierowane na drog� reinkarnacji. Udaje nam si� usidli� tym sposobem oko�o dziesi�ciu dusz.

Igor zarz�dza odwr�t. Duchy przegrupowuj� si� i postanawiaj� u�y� w�asnej broni, by powstrzyma� nasz� mi�o��: nienawi�ci.

Jak przysta�o na dobrego stratega, Igor umieszcza najzacieklejsze w�druj�ce dusze na czele. Os�aniamy si� naszymi mieczami mi�o�ci i �wiat�a, �eby odeprze� natarcie nienawi�ci. Duchy ��cz� wszystkie swoje �ale i cierpienia zapami�tane z ostatniego wcielenia, wytwarzaj�c zielone promienie czystej nienawi�ci, kt�re gwa�townie �cieraj� si� z niebieskimi promieniami mi�o�ci.

Dusze wytrwale atakuj�. Musimy po��czy� cztery ostrza mi�o�ci, �eby zniszczy� jedn� w��czni� nienawi�ci. Bitwa jest za�arta. Wycofujemy si� pod natarciem zielonych promieni, a Igor ju� szykuje kolejn� ofensyw�.

��Potrzebujemy nowej broni � m�wi Raoul � w przeciwnym razie dosi�gnie nas ich nienawi��.

Po raz pierwszy to nie Freddy, lecz ja sam proponuj�:

��Humor. Mi�o�� niech b�dzie naszym mieczem, a humor tarcz�.

Duchy s� ju� niemal przy nas, gdy na dany znak za pomoc� naszych umys��w materializujemy tarcze humoru, kt�re ra�nie chwytamy do lewej r�ki (opr�cz Marilyn, kt�ra z wcze�niej ju� wspomnianego powodu pos�uguje si� tu praw� r�k�).

Tym razem tarcze odpieraj� nienawi��. Podczas gdy nasi wrogowie zmagaj� si� z mi�o�ci�, pi��dziesi�t najbardziej zajad�ych w�druj�cych dusz zostaje wessana w spiral� prowadz�c� do Raju. Marilyn Monroe odzyskuje nadziej�. Wydaje z siebie okrzyk, kt�ry stanie si� odt�d nasz� dewiz�:

��Mi�o�� jako miecz, humor jako tarcza!

Igor wzywa do odwrotu. Niemal natychmiast dusze gromadz� si� wok� niego, by wymy�li� bro�, kt�ra poradzi sobie z naszym humorem: kpina.

Ich has�o brzmi: Nienawi�� jako miecz, kpina jako tarcza!

��Do ataku! � wo�a Igor.

Nacieraj�.

BRO�: �Mi�o�� jako miecz, humor jako tarcza".

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Dopisek Michaela Pinsona

Je�eli przegramy t� bitw� i w�druj�ce dusze odkryj� Czerwie�, ich czarne my�li rozprzestrzeni� si� niczym gro�ny wirus po ca�ym wszech�wiecie. B�d� po kolei dociera�y do pozosta�ych galaktyk, zara�aj�c wszystko woko�o.

Gra toczy si� o wysok� stawk�. Rozumiem ju�, dlaczego instruktor Zoza chcia� zachowa� w tajemnicy istnienie obcych cywilizacji. Nawet je�li epoka tajemnic ju� jest za nami, dobrze, �e niekt�re informacje docieraj� do niewielu.

Armia cieni posuwa si� naprz�d. Wizja apokalipsy. W moich uszach rozbrzmiewa Carmina burana Carla Orffa. C� oni znowu wymy�lili? Zamiast naciera� zwart� grup�, zatrzymuj� si� i wcelowuj� w nas swoje ramiona niczym strzelby.

��Ognia! � rozkazuje Igor.

Ledwo udaje nam si� schroni� za naszymi tarczami humoru. Przechodzimy do kontrataku, wysy�aj�c strza�y mi�o�ci, kt�re duchy jednak z �atwo�ci� odpieraj� barier� kpiny.

Pojawiaj� si� kolejne oddzia�y, sk�adaj�ce si� z desperat�w i szale�c�w. Na tych nie dzia�a ani mi�o��, ani humor.

��Do ataku! � rozkazuje Igor.

Fala nienawi�ci wzmocnionej ob��dem uderza w nasze tarcze. Ci�ko jest opiera� si� tak licznej armii jedynie w czw�rk�. Szale�cy nic sobie z nas nie robi�, a Igor zauwa�y�, �e kpina s�u�y nie tylko do obrony, lecz tak�e do ofensywy. Ustawiamy si� w szyku ��wia, os�aniamy naszymi tarczami humoru, od kt�rych odbija si� kpina.

Marilyn zostaje lekko trafiona nieprzyjemn� uwag� osobist�, gdy� �le ustawi�a swoj� tarcz� humoru. Od zawsze nie znosi�a podawania w w�tpliwo�� jej talentu aktorskiego. Freddy musi podnie�� jej morale. Uzbrajamy si� w ca�� nasz� mi�o��. Ka�dy z nas kieruje swoje my�li na co�, co wed�ug niego by�o najpi�kniejsze w jego poprzedniej egzystencji. Ja wspominam mi�o��, jaka mnie ��czy�a z Rose, kobiet� mojego cielesnego �ycia.

��Cel, pal! � krzyczy Igor.

Nachylamy nasze tarcze i strzelamy seri� mi�osnych pocisk�w w otaczaj�cego nas nieprzyjaciela. To dzia�a. Wystarczy jeszcze tylko wessa� te eteryczne postacie. Przedostaj� si� do naszego wn�trza u nasady plec�w, wspinaj� wzd�u� stosu pacierzowego i ju� mo�na je wypchn�� przez czaszk�. Nasze kr�gos�upy, wyrzutnie do Raju, s� przepe�nione duchami szukaj�cymi ocalenia. Trudno nam si� jednocze�nie broni� przed now� fal� natarcia, kt�ra sprawia, �e nasza formacja si� rozpada.

Rozdzieleni, bronimy si�, jak tylko umiemy. Cios humorem, cios mi�o�ci�, cios kr�gos�upem, by wys�a� dusz� do Raju.

��Trzymaj si�, Michaelu � dodaje mi odwagi Raoul, pomagaj�c mi si� pozby� upad�ego anio�a wsysanego przez moje plecy.

Pojawia si� w sam� por�. O wiele silniejszy ni� w�druj�ce dusze, upad�y anio� by� w�a�nie w trakcie destabilizowania mnie najbole�niejszymi wspomnieniami z mojego poprzedniego �ycia. Problem polega bowiem na tym, �e przenikaj�c przez nasze cia�a, wrogowie dziel� si� z nami swoimi troskami, co nas os�abia.

Nieprzyjaciel otrzymuje posi�ki. Jest ich coraz wi�cej.

��Co zrobi�, �eby kocha� bardziej?

��Zamknijcie oczy � radzi Freddy, po czym wysy�a nam obrazy najpi�kniejszych dokona� ludzko�ci.

Malowid�a �cienne w jaskiniach Lascaux, wielka Biblioteka Aleksandryjska, wisz�ce ogrody Semiramidy, kolos rodyjski, freski z Dendery, Cuzco, miasta Maj�w, Stary Testament, Nowy Testament, zasada dzia�ania klawisza fortepianowego, �wi�tynie Imperium Angkoru, katedra w Chartres, Toccaty Jana Sebastiana Bacha, Cztery pory roku Vivaldiego, polifonie Pigmej�w, Requiem Mozarta, Mona Lisa Leonarda da Vinci, majonez, czynne prawo wyborcze, teatr Moliera, teatr Williama Shakespeare'a, balijska orkiestra perkusyjna, wie�a Eiffla, indyjskie tandoori z kurczaka, japo�skie sushi, Statua Wolno�ci, rewolucja bez przemocy Ghandiego, teoria wzgl�dno�ci Alberta Einsteina, Lekarze �wiata, kino Meliesa, kanapki z pastrami i og�rkiem, mozzarella, kino Stanleya Kubricka, moda na minisp�dniczki, rock'n'roll, The Beatles, Genesis, Yes, Pink Floyd, gagi Monty Pythona, film Jonathan Livingston Seagull i muzyka Neila Diamonda, pierwsza trylogia Gwiezdnych wojen, ksi��ki Philipa K. Dicka, Diuna Franka Herberta, W�adca pier�cieni Tolkiena, komputery, gra Cywilizacja Sida Meiera, ciep�a woda� Setki obraz�w p�yn� przed naszymi oczami, dowody geniuszu ludzkiego i jego wp�ywu na ca�y wszech�wiat. Ile� mieszka�cy Czerwieni sk�onni by byli zap�aci� za tylko jeden z tych wielu cud�w!

��Nie rozumiem, Freddy, to ty przecie� zawsze powtarza�e�, �e ludzko�� nie jest warta tego, by j� zbawi�

��Humor, paradoks, zmiana. Mog� nie pok�ada� ani krzty nadziei w ludzko�ci i by� �wiadomym wszystkich jej sukces�w.

Igor zagrzewa do walki swoje oddzia�y. �eby zmotywowa� �o�nierzy, wykorzystuje te same techniki, co alzacki rabin, tyle �e z przeciwleg�ego bieguna. Swoim w�drownym duszom, swoim istotom z cienia wysy�a obrazy straszliwych, prymitywnych wojen, rozb�jnik�w wznosz�cych zamki ze zdobytych �up�w, pierwszych kul armatnich, po�aru Biblioteki Aleksandryjskiej, �adowni statk�w, w kt�rych t�ocz� si� czarni niewolnicy, mafii, skorumpowanych rz�d�w, wojen punickich, Kartaginy w ogniu, nocy �wi�tego Bart�omieja, okop�w pod Verdun, ludob�jstwa Ormian, Auschwitz, Treblinki i Majdanka, dealer�w na klatkach schodowych, ataku terrorystycznego w paryskim metrze, martwych ptak�w wodnych na zanieczyszczonej pla�y, smogu nad nowoczesnym miastem, idiotycznych program�w telewizyjnych, d�umy, tr�du, cholery, AIDS i innych nowych chor�b.

Igor zach�ca swoich podw�adnych do wspominania najgorszych cierpie� i wszystkich pora�ek, by tym silniej w nas uderzy�. Przepe�nieni nienawi�ci� i pogard�, niecierpliwi wojownicy rzucaj� si� na nas. Jeste�my zmuszeni wycofa� si� pod naciskiem wroga. Kpina bierze g�r�. Nasze promienie mi�o�ci trac� na jasno�ci. Ka�da w�druj�ca dusza, kt�r� udaje nam si� wessa�, zwi�ksza r�wnocze�nie nasz� niepewno��. W moim umy�le pojawia si� w ko�cu straszliwa my�l: �Co ja tutaj w�a�ciwie robi�?".

Staram si� skoncentrowa� na Jacques'u i Venus, moich dw�ch pozosta�ych klientach, ale czuj�, �e ich los przestaje mnie obchodzi�. S� do niczego, ich modlitwy s� beznadziejne, a ambicje godne po�a�owania. Jak to podkre�la� Edmund: �Pr�buj� zmniejszy� swoje nieszcz�cie, zamiast stara� si� zbudowa� szcz�cie".

Z coraz mniejszym przekonaniem rozdaj� na lewo i prawo moje mi�osne promienie. Coraz zr�czniej udaje mi si� unika� atak�w kpiny i my�l� o Venus jak o niezno�nej wa�niaczce, i o Jacques'u, klinicznym przypadku osoby z autyzmem. Dlaczego mia�bym zadawa� sobie jakikolwiek trud, �eby pom�c tym istotom?

Armia cieni przygotowuje si� do finalnego natarcia w dwudziestu na jednego. Nie mamy najmniejszej szansy, �eby wyj�� z tego ca�o.

��Poddajemy si�? � pyta Marilyn.

��Nie � odpowiada Freddy. � Musimy wys�a� ich maksymaln� liczb� do Raju. Czujesz przecie�, jak bardzo cierpi�!

��Szybko, Freddy, opowiedz jaki� dowcip! � rozkazuje Raoul.

��Hmm� To historia o dw�ch omletach, kt�re sma�� si� na patelni. Jeden m�wi do drugiego: �Ej�e! Nie uwa�a pan, �e troch� tu gor�co?". Drugi zaczyna natychmiast wrzeszcze�: �Ratunku! Obok mnie le�y OMLET, KT�RY GADA!".

Zmuszamy si� do �miechu. To jednak wystarcza, by utwardzi� nasze tarcze. Freddy ci�gnie dalej:

��Przychodzi facet do lekarza i m�wi: �Panie doktorze, mam dziury w pami�ci". �Od kiedy?", pyta lekarz. �Co, od kiedy?", dziwi si� pacjent.

Na szcz�cie rabin ma w zapasie sporo takich w�a�nie podr�nych �arcik�w. Szczerze m�wi�c, nie jest nam specjalnie do �miechu, lecz te dowcipy wydaj� si� tutaj tak niestosowne, �e przywracaj� nam troch� wiary w siebie.

Po stronie wroga si� nie �artuje. Igor miota si� niczym prawdziwy je�dziec Apokalipsy, u jego boku znajduje si� czarownica i oprawca. Rzuca w stron� Marilyn rani�c� aluzj� dotycz�c� jej romansu z Kennedym. Uda�o si�. Blask Marilyn s�abnie i wreszcie ga�nie. Jako upad�y anio� do��cza do szereg�w przeciwnika i zaczyna nas bombardowa� zielonymi promieniami. Zna nasze s�abe strony i wie, gdzie uderzy�, �eby naprawd� nas zabola�o.

Obrazy oboz�w koncentracyjnych spadaj� niczym grom na Freddy'ego. Pr�buje odparowa� ciosy swoimi �artami, ale jego energia powoli si� ko�czy. Jego miecz mi�o�ci kurczy si�, a tarcza humoru mi�knie. On tak�e pada i do��cza do Marilyn.

Teraz wiem ju�, co czuli ostatni walcz�cy z fortu Alamo otoczeni przez Meksykan�w, ci z Masady otoczeni przez Rzymian, ci z Bizancjum otoczeni przez Turk�w i obro�cy Troi otoczeni przez Grek�w, Wercyngetoryks otoczony przez wojska Juliusza Cezara pod Alezj�. Nie nadejd� ju� posi�ki, nie ma ratunku.

��Musimy wytrzyma�, musimy wytrzyma� � powtarza Raoul ochryp�ym g�osem, widz�c, �e �wiate�ko jego tarczy zaczyna dr�e�.

��Masz mo�e jeszcze jaki� dowcip na podor�dziu?

Spadaj�ce puszki z groszkiem ca�kowicie mnie oszo�omi�y. S�aniam si� na nogach. Ta cudaczna sytuacja wydarzy�a si� naprawd� w najgorszym momencie. Pr�buj� pozbiera� my�li, ale czuj�, �e na g�owie ro�nie mi spory guz. Moje czo�o krwawi. Sklepikarz ci�gnie mnie na zaplecze i wzywa pogotowie.

��Prosz� pom�c temu biednemu ch�opcu! � ��da starsza pani.

��To moja wina � przyznaje Nathalie Kim.

Chcia�bym j� zapewni�, �e nie, ale m�j g�os zamiera, nie potrafi� wydusi� z siebie ani s�owa.

To ju� koniec. Miecz mi�o�ci, kt�ry dzier�� w prawej d�oni, przypomina n� kuchenny rozpadaj�cy si� ze staro�ci. Tarcz� humoru mo�na by natomiast pomyli� z a�urow� serwetk�.

Jest mi niezwykle przykro, �e Marilyn i Freddy do��czyli do grona upad�ych anio��w. Tak jak na samym pocz�tku wielkiej epopei tanatonaut�w, jeste�my tylko my dwaj, ja i Raoul. Stajemy rami� w rami� przeciw hordzie w�druj�cych dusz. Igor u�miecha si�.

��TY I JA KONTRA IMBECYLE! � wrzeszczy Raoul.

Nasz dawny okrzyk dodaje mi animuszu. Ale na jak d�ugo?

Osuwam si� na kolana pod wp�ywem docinka Marilyn. Igor podnosi wysoko sw�j miecz, �eby zada� mi ostateczny cios, kt�ry sprawi, �e i ja zasil� szeregi wroga. Nagle dostrzegam w oddali delikatne �wiate�ko, kt�re ca�y czas ro�nie. To Edmund Wells przybywa nam na pomoc, w towarzystwie dziesi�ciu anio��w w �wietnej formie, i to nie byle jakich: Jorge Luis Borges, John Lennon, Stefan Zweig, Alfred Hitchcock, Matka Teresa (kt�ra ju� sama nie wie, jak by� ze wszystkim na bie��co), Lewis Carroll, Buster Keaton, Rabelais, Kafka i Ernst Lubitsch.

Wystrzeliwuj� kule mi�o�ci. Zalewaj� wroga deszczem pocisk�w humoru. W�druj�ce dusze wycofuj� si� w nie�adzie. Ich kpiny ju� mnie nie dosi�gaj�. Moje r�ce zn�w staj� si� ciep�e i mi�o�� ponownie wystrzeliwuje z wn�trza mojej d�oni. Edmund Wells cytuje maksym� z Encyklopedii wiedzy wzgl�dnej i absolutnej. �Kochaj swoich nieprzyjaci�, chocia�by po to, �eby ich wkurzy�". Pr�buj� rozbudzi� w sobie wsp�czucie, nawet dla Igora.

Ten zatrzymuje si� zaskoczony.

To dzia�a. W�druj�ce dusze wycofuj� si�. Marilyn Monroe i Freddy Meyer zn�w do nas powracaj�.

Edmund Wells okazuje si� zaciek�ym wsysaczem w�druj�cych dusz. Jaka klasa! Strza�, wessanie, strza�, wessanie. Nigdy bym nie podejrzewa�, �e m�j mentor tak dobrze sprawdza si� w bijatyce. Koniec tego Armagedonu jest ju� bliski. Wkr�tce mamy przed sob� jeszcze tylko kilka najzacieklejszych duch�w. Igor wci�� nimi dowodzi.

��Nie dorwiesz mnie! � wo�a do mnie m�j dawny klient. � Zgromadzi�em wystarczaj�co du�o z�o�ci do ludzi, �eby oprze� si� twojej mi�o�ci, Michaelu.

��To si� jeszcze oka�e.

Przypominam mu jego poprzednie wcielenie, gdy by� Feliksem Kerbozem, moim przyjacielem, pierwszym tanatonaut�, ju� w�wczas cierpi�cym z powodu z�ego traktowania przez matk�. Taka ilo�� nieszcz�cia sprawia, �e jego w�ciek�o�� od�ywa. Zmienia kolor.

��Nagromadzi� zbyt du�o nienawi�ci, mi�o�� ju� go nie zbawi � wzdycha Raoul.

Nie poddam si� tak �atwo.

Nagle po�r�d najbardziej za�artych wrog�w dostrzegam matk� Feliksa-Igora. Umar�a na marsko�� w�troby. W�ciek�o��, jak� odczuwa w stosunku do ojca Igora, sprawia, �e wci�� tu�a si� pomi�dzy dwoma �wiatami jako w�druj�ca dusza. To idealna okazja. Pokazuj� mu j�. W�ciek�y rzuca si� w jej stron�, by stoczy� bezlitosn� walk�. Ich wzajemna nienawi�� jest niezwykle silna, �adnemu z nich nie udaje si� jednak pokona� drugiego. Wykorzystujemy okazj�, �eby wys�a� do Raju ostatnie w�druj�ce dusze. Na polu bitwy pozostaj� teraz tylko Igor i jego matka, rozw�cieczeni, lecz opadaj�cy z si�.

��Od trzynastu wciele� tych dwoje ci�gle walczy ze sob� � informuje mnie Edmund Wells.

Poniewa� �adnemu z nich nie udaje si� wzi�� g�ry nad przeciwnikiem, gdy znajd� si� ju� u kresu si�, zaczynaj� ze sob� rozmawia�. Najpierw robi� sobie nawzajem wyrzuty. Trzyna�cie istnie� niewdzi�czno�ci i zdrad, trzyna�cie istnie� pod�ych zagra� i pragnienia dr�czenia drugiego. Lista z�ych uczynk�w po obu stronach jest d�uga. Wreszcie patrz� na siebie i zaczynaj� rozmawia� jak r�wny z r�wnym, a nie jak doros�y z dzieckiem.

Po w�ciek�o�ci przychodzi zm�czenie, nast�pnie wyja�nienia, a� wreszcie � przeprosiny.

��Mamo!

��Igorze!

Obejmuj� si�. Jak wida�, nigdy nie powinno si� traci� nadziei.

��Teraz pora na ciebie, Michaelu � oznajmia m�j instruktor. � Chodzi tu o jedn� z twoich dusz.

Wsysam syna i matk� przez prze�roczysty kr�gos�up, by nast�pnie wypu�ci� ich przez czubek mojej czaszki. Razem wst�puj� do Raju.

��Oto zbli�a si� pora s�du dla pierwszego z twoich klient�w � oznajmia mi Edmund Wells.

��Czy powinienem do��czy� do Igora?

��Nie, masz jeszcze czas. Najpierw musi pokona� Siedem Niebios i odczeka� swoje w Czy��cu. Przed tob� wa�niejsze zadania. Pospiesz si�, Michaelu, sporo si� dzieje w �yciu twoich klient�w na Ziemi.

SPRZYSIʯENIE OS��W: W 1969 roku John Kennedy Toole napisa� powie�� Sprzysi�enie os��w. Tytu� nawi�zuje do zdania Jonathana Swifta: �Kiedy na �wiecie zjawia si� prawdziwy geniusz, mo�na pozna� go po tym, �e wszystkie os�y sprzysi�gaj� si� przeciwko niemu".

Swift nie m�g� tego lepiej uj��.

Po d�ugotrwa�ych poszukiwaniach wydawcy, w wieku trzydziestu dw�ch lat, roz�alony i zm�czony Toole postanawia odebra� sobie �ycie. Jego matka odkrywa cia�o, u st�p kt�rego le�y manuskrypt. Czyta go i stwierdza, �e jej syn nies�usznie nie zosta� doceniony. Udaje si� do wydawcy i postanawia rozpocz�� obl�enie jego biura. Swoj� tusz� blokuje wej�cie, zmuszaj�c wydawc� do przekraczania jej za ka�dym razem, gdy chce wej�� lub wyj�� z pracy. Ten jest przekonany, �e uci��liwa kobieta wkr�tce si� znudzi, lecz pani Toole si� nie poddaje. Wreszcie wydawca zgadza si� przeczyta� maszynopis, zastrzegaj�c jednak, �e je�li uzna go za kiepski, nie wyda go.

Czyta. Stwierdza, �e tekst jest doskona�y. Wydaje go. Stowarzyszenie os��w zdobywa nagrod� Pulitzera.

To jednak jeszcze nie koniec historii. Rok p�niej wydawca wydaje kolejn� ksi��k� podpisan� nazwiskiem Johna Kennedy'ego Toole'a: Neonowa Biblia, na podstawie kt�rej zostanie zreszt� nakr�cony film. Trzecia ksi��ka zostaje wydana ju� w nast�pnym roku.

Zastanawia�em si�, jakim sposobem autor, kt�ry pope�ni� samob�jstwo z �alu, �e nikt nie chcia� wyda� jego jedynej powie�ci, m�g� pisa� kolejne zza grobu. Okaza�o si�, �e wyrzuty sumienia pchn�y wydawc� do opr�nienia szuflady, w kt�rej sk�adowa� niewykorzystane manuskrypty i zacz�� wydawa� je po kolei: nowele, a nawet wypracowania szkolne.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Nadesz�a pora, by wr�ci� do Raju.

Jacques, m�j Jacques, spotka� w�a�nie Nathalie Kim � Nathalie Kim Raoula! Czyste zrz�dzenie losu! Przypadki nie zawsze musz� by� zorganizowane przez istoty wy�sze.

Trzymaj�c nasze kule w d�oniach, razem z Raoulem obserwujemy dalszy przebieg wydarze�. Sferyczne ekrany rozb�yskuj� �wiat�em.

��Ach, ci ludzie! � m�wi Raoul. � Najwi�ksz� przykro�� sprawia mi to ich d��enie za wszelk� cen� do stworzenia zwi�zku. Kobiety i m�czy�ni nie mog� si� doczeka�, kiedy wreszcie znajd� swoj� par�, chocia� sami nie wiedz�, kim tak naprawd� s�. Cz�sto popycha ich do tego strach przed samotno�ci�. M�odzi, kt�rzy pobieraj� si� w wieku dwudziestu lat, s� niczym budowniczowie na pierwszym pi�trze budynku, kt�ry postanawiaj� wznie�� wsp�lnymi si�ami, przekonani, �e kiedy dotr� do dachu, relacje mi�dzy nimi utrwal� si� na zawsze. Tymczasem szansa na sukces jest znikoma. Przy ka�dej kolejnej ewolucji �wiadomo�ci kt�re� z nich dochodzi do wniosku, �e potrzebny jest mu inny partner. Tak naprawd�, �eby stworzy� zwi�zek, potrzeba czterech sk�adnik�w: m�czyzny i jego cz�stki kobieco�ci oraz kobiety i jej cz�stki m�sko�ci. Pe�ne istoty nie szukaj� ju� u drugiej po�owy tego, czego im brakuje. Mog� �y� razem, nie marz�c o kobiecie idealnej albo o idealnym m�czy�nie, poniewa� znale�li ich ju� w sobie � wy�uszcza mi swoj� teori� m�j niebieski towarzysz.

��Masz si� za Edmunda Wellsa? � �artuj�. � Zaczyna si� od wyk�ad�w, a ko�czy na pisaniu encyklopedii, uwa�aj lepiej.

Raoul napusza si� i udaje, �e nie us�ysza� mojej uwagi.

��Co tam widzisz?

��Rozmawiaj�.

��Jak si� miewa ten tw�j Jacques?

���rednio. Ma banda� wok� g�owy.

Wok� g�owy mam okr�cony banda�, ale czuj� si� lepiej. Ju� z daleka s�ysz� Nathalie Kim.

��Ale� si� u�mia�am, czytaj�c w pa�skiej ksi��ce o tym t�ustym i g�upkowatym kocie, kt�ry sp�dza ca�e dnie na ogl�daniu telewizji! Sk�d to panu przysz�o do g�owy?

Nie umiem oderwa� od niej oczu. Moje serce chce prawie wyskoczy� z piersi. Nie jestem w stanie wydusi� z siebie ani s�owa. Trudno, zabanda�owana g�owa pos�u�y mi za alibi. S�ucham jej. Widz� j�. Upijam si� ni�. Czas si� zatrzyma�. Mam wra�enie, �e znam j� ju� od bardzo dawna.

��Od dawna liczy�am, �e uda mi si� pana spotka� na Targach Ksi��ki, ale niecz�sto si� pan tam pojawia, prawda?

��Ja� ja�

��Sk�d u pana to zainteresowanie rajem i za�wiatami? � pyta, podczas gdy ja pracuj� nad wdychaniem i wydychaniem powietrza.

Nathalie popija w zamy�leniu zielon� herbat�.

��Czyta�am w jakim� wywiadzie, �e czerpie pan inspiracj� ze swoich sn�w. Musz� tu przyzna�, �e moje sny s� zadziwiaj�co podobne do pa�skich. Po przeczytaniu pa�skiej ostatniej ksi��ki uderzy� mnie fakt, �e opisa� pan raj w identyczny spos�b, jak ja go sobie ju� wcze�niej wyobra�a�am: jako spiral� �wiat�a, ze strefami w r�nych kolorach, kt�re nale�y przemierzy�.

��Ja� ja�

Dziewczyna potrz�sa swoimi d�ugimi czarnymi w�osami na znak zrozumienia. Wreszcie udaje mi si� co� wyksztusi�. I rozmawiamy� bardzo d�ugo. Opowiadamy o sobie. Nasze �yciorysy s� do�� podobne. Nathalie zawiod�a si� na wszystkich m�czyznach, kt�rych pozna�a. W ko�cu postanowi�a z nikim si� nie wi�za�.

Nathalie m�wi, �e ma wra�enie, i� zna mnie od zawsze. Ja tak�e czuj�, �e spotkali�my si� jak gdyby po d�ugiej podr�y. Spuszczamy wzrok, speszeni tym wyznaniem. Czas zaczyna si� d�u�y�. Prze�ywam ca�� scen� w zwolnionym tempie. Zdradzam jej, �e dzisiaj, 18 wrze�nia, przypadaj� moje urodziny. Nic nie sprawi�oby mi wi�kszej rado�ci ni� ten prezent, jakim jest nasza rozmowa. Proponuj� jej ma�y spacer. Mona Lisa III poczeka jeszcze troch� na sw�j pasztet. Nie dam si� tyranizowa� zwierz�ciu.

W�drujemy tak kilka dobrych godzin.

Nathalie opowiada mi o swojej pracy. Jest hipnoterapeutk�.

��Siedemdziesi�t procent moich klient�w to osoby, kt�re chc� rzuci� palenie � oznajmia.

��I to dzia�a?

��Tylko w wypadku tych, kt�rzy postanowili przesta� pali� jeszcze przed wizyt� u mnie.

U�miecham si�.

��Wsp�pracuj� te� z dentystami. S� ludzie, kt�rzy nie znosz� znieczulenia. Pomagam im poprzez hipnoz�.

��Zast�puje pani anestezjologa?

��W�a�nie. Dawniej programowa�am pacjent�w w taki spos�b, �e na czas wyrywania z�ba przestawa�a p�yn�� w ich �y�ach krew, przez co jednak nie tworzy�y si� skrzepy i rana si� nie zabli�nia�a. Teraz prosz�: �Tylko trzy kropelki, tylko trzy kropelki". Nasz m�zg panuje naprawd� nad wszystkim. Wyp�ywaj� tylko trzy krople krwi i ani jedna wi�cej.

��Uzale�nienie od nikotyny i wyrywanie z�b�w� Czym� jeszcze si� zajmujesz?

��Wprowadzaj�c ludzi w stan hipnozy, pomagam im cofn�� si� w przesz�o�� i usun�� �pluskw�", b��d oprogramowania, kt�ry by� przyczyn� ich �yciowej pora�ki. Je�li to okazuje si� niewystarczaj�ce, szukam �pluskwy" w ich wcze�niejszych wcieleniach. To do�� zabawne.

���artujesz sobie ze mnie.

��Wiem, �e to mo�e si� wydawa� nieco� dziwne. Nie chc� wyci�ga� pochopnych wniosk�w, ale z samych obserwacji wynika, �e moi pacjenci s� w stanie zrelacjonowa� bardzo precyzyjnie wydarzenia b�d�ce cz�ci� �yciorys�w ju� zmar�ych os�b. Po takim do�wiadczeniu nast�puje znaczna poprawa ich stanu. Czy musz� sprawdza� wiarygodno�� tych opowie�ci? Sam fakt, �e mi je opowiadaj�, stanowi wystarczaj�c� terapi�.

U�miecha si�.

��Widzia�am ju� wiele os�b b�d�cych na granicy �wiata irracjonalnego: mistyk�w, szarlatan�w, o�wieconych� Ucz�szcza�am do klub�w, stowarzysze�, gildii i sekt. Na sw�j spos�b jestem duchow� turystk�. Uwa�am, �e powinno si� wprowadzi� nieco deontologii do ca�ego tego ba�aganu.

Nathalie opowiada mi o swoich wcze�niejszych wcieleniach. By�a tancerk� na Bali i ca�� mas� innych przedziwnych postaci, zwierz�t, ro�lin i minera��w. S�dzi, �e narodzi�a si� jeszcze przed Wielkim Wybuchem, w innym wymiarze, w innym, bli�niaczym do naszego, wszech�wiecie.

Jest mi wszystko jedno, czy te zwierzenia s� po prostu zwyk�ymi bajeczkami. My�l� sobie, �e to b�d� pi�kne historie, kt�re b�dziemy sobie opowiada�, siedz�c przy kominku w d�ugie zimowe wieczory. Ona mo�e mnie nauczy� tylu rzeczy! Czy wystarczy nam �ycia, �eby wszystko sobie opowiedzie�, zak�adaj�c, �e dziennie na rozmowy mo�emy po�wi�ci� nie wi�cej ni� pi�� czy sze�� godzin?

Zamykam oczy i zbli�am moje wargi do jej. W�z albo przew�z. Albo dostanie mi si� po �apach, albo�

Jej usta muskaj� moje. Ciemne �renice rzucaj� iskry. Jedna z nich migocze na wysoko�ci jej serca, dostrzegam j� w �wietle mojej w�asnej iskierki.

Nathalie. Nathalie Kim.

O 22.56 bior� j� za r�k�. Jej d�o� zaciska si� na mojej. O 22.58 ryzykuj� g��bszy poca�unek. Przytulam j� do siebie, �eby pozna� jej kszta�ty. Nathalie przylega do mnie mocno.

��Od tak dawna na ciebie czeka�am � szepcze mi do ucha.

Je�li moja kariera literacka przyczyni�a si� do prze�ycia przeze mnie tego jednego momentu, to stwierdzam, �e by�o warto. Wszystkie rozczarowania, wszystkie pora�ki nikn� w �wietle tej chwili.

O 22.59, po raz pierwszy w moim �yciu, my�l� sobie, �e �by� mo�e to jednak jest moja planeta".

HISTORIA PRZE�YTA I HISTORIA OPOWIEDZIANA: Historia, kt�rej naucza si� w szkole, to historia kr�l�w, bitew i miast. Ale to oczywi�cie nie tylko jedyna historia. A� do 1900 roku ponad dwie trzecie populacji �y�o na wsiach, w lasach, w g�rach, nad brzegiem morza. Bitwy dotyczy�y bardzo niewielu.

Ale Historia przez du�e �H" wymaga �lad�w na papierze, skrybowie za� byli zazwyczaj skrybami dworskimi, a kronikarze wype�niali rozkazy swoich pan�w. Opisywali wy��cznie to, co kr�l kaza� im zapisa�. Relacjonowali wi�c tylko poczynania kr�lewskie: bitwy, �luby i komplikacje zwi�zane z dziedziczeniem tronu.

Historia wsi jest niemal ca�kowicie nieznana, gdy� ch�opi nie dysponowali skrybami, a pisa� sami nie umieli. Przekazywali swoje prze�ycia ustnie, w formie opowie�ci albo nawet dowcip�w.

Oficjalna historia przedstawia nam darwinistyczn� wizj� ewolucji ludzko�ci: selekcja najwytrwalszych, znikni�cie niedostosowanych. Mo�emy st�d wywnioskowa�, �e Aborygeni australijscy, ludy z puszczy amazo�skiej, Indianie ameryka�scy i Papuasi z punktu widzenia historii nie maj� racji bytu, poniewa� okazali si� s�absi militarnie. Tymczasem, by� mo�e, owe ludy, zwane prymitywnymi, mog� podzieli� si� z nami � za po�rednictwem swoich mitologii, organizacji spo�ecznych i medycyny � tym, czego nam brakuje do osi�gni�cia w przysz�o�ci dobrego samopoczucia.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Ze wzrokiem wbitym w nasze kule obserwujemy poca�unek. Stoj�cy za nami Edmund Wells przyznaje:

��O ma�y w�os nast�pi�aby katastrofa, ale macie szcz�cie, �e trafili�cie na dobrych klient�w.

Nie mog� zaj�� w ci���.

Poniewa� bardzo zale�y nam obojgu na dziecku, Raymond zaczyna sk�ania� si� ku zap�odnieniu in vitro. W moim ciele zaimplantowano siedem zap�odnionych jajeczek, �eby przynajmniej jedno do�y�o ko�ca ci��y.

Po jakim� czasie m�j brzuch p�cznieje, a cia�o staje si� bezkszta�tne.

Bez Raymonda bardzo �le bym prze�y�a to do�wiadczenie. Przypomina mi to moje fazy bulimiczne. Bycie w ci��y stanowi dla mnie najbardziej intensywne ze wszystkich dotychczasowych �yciowych do�wiadcze�. Dzi�ki USG doskonale rozpoznaj� pi�� p�od�w �e�skich i dwa m�skie. Podobno kiedy rodzi si� c�rka, to znaczy, �e kocha�o si� swoj� matk�. Kocham wi�c swoj� matk� w pi�ciu si�dmych. Ch�opcy s� spokojni. Dziewczynki du�o si� ruszaj�. Jedna wykonuje nawet w p�ynie owodniowym skoki, by� mo�e to reinkarnacja Salomei.

Ca�e moje cia�o przechodzi metamorfoz�. Nie tylko brzuch p�cznieje � tak�e piersi i twarz si� zaokr�glaj�. M�j umys� r�wnie�.

Wbrew przepowiedniom lekarzy wszystkie siedem p�od�w �yje. Zmieni�am si� w olbrzymi� beczk�, kt�r� �atwiej jest przetoczy�, ni� zmusi� do chodzenia. Siedmioraczki to naprawd� najlepszy psikus, jaki m�g� mi sp�ata� los. W jaki spos�b lepiej rozwi�za� moje problemy z bratem bli�niakiem, ni� obserwuj�c, jak to zrobi� moje dzieci?

W ko�cu nadchodzi dzie� porodu. Raymond dokonuje cesarskiego ci�cia i wyjmuje siedem ma�ych r�owych, lepkich i skrzecz�cych kulek.

Teraz lepiej rozumiem moj� mam�. Rodzicielstwo to zaw�d, w kt�rym nie spos�b odnie�� sukces. Trzeba stara� si� wyrz�dzi� jak najmniej z�ego.

W nocy Raymond wstaje, �eby karmi� ca�y miot butelk�.

Dobrze nam w dziewi�tk�. Siedmioraczki rosn� zdrowo, a ja siedz� w domu i opiekuj� si� nimi. Co wiecz�r Raymond wraca do domu z bukietem kwiat�w, pude�kiem czekoladek, zabawkami dla maluch�w albo kaset� wideo, kt�r� ogl�damy przed za�ni�ciem.

Nie mam wi�cej �ycze�. Chc� tylko, �eby dzie� jutrzejszy przypomina� dzisiejszy. Byle nic si� nie zmienia�o, �adnych niespodzianek. Marz� o tym, �eby �ycie by�o niczym p�yta, kt�ra kr�ci si� w k�ko, �ebym co rano mog�a patrze� na Raymonda Lewisa przygotowuj�cego mi na �niadanie p�atki, �wie�y sok, zimne mleko i banany.

Nigdy wcze�niej nie czu�am si� tak spe�niona. �eby ca�kowicie wyeliminowa� ryzyko niespodzianek, zrezygnowa�am z zawodu aktorki. Doskonale. Ludzie nie b�d� patrze�, jak si� starzej� i na zawsze zachowaj� w pami�ci moj� posta� jako Miss Universe.

Kocham Raymonda Lewisa, a on kocha mnie. Rozumiemy si� bez s��w. Co niedziel� jedziemy na piknik w to samo miejsce. W ka�dy pi�tkowy wiecz�r rodzina mojego m�a zaprasza nas na obfity obiad. Wszystko dobrze si� uk�ada.

Nie widuj� si� cz�sto z mam� � ma zbyt du�e wahania nastroju.

Patrz�c wstecz, zaczynam my�le�, �e zawsze chcia�am by� rolnikiem. Jak Ava Gardner pod koniec swojego �ycia: uprawia� ogr�dek, hodowa� kapust� i pomidory. Plewi�. �y� w�r�d natury. Mie� psy.

Moja uroda nie pozwoli�a mi na rozwini�cie zwyk�ych pasji. Przez d�ugi czas by�a moim przekle�stwem. Gdybym mia�a urodzi� si� ponownie, chcia�abym wcieli� si� w brzydk� osob�. �eby mie� spok�j. Jednocze�nie boj� si� zestarze� i sta� si� mniej pi�kn�. Aktorki zawsze ko�cz� jako mumie, a jaki� paparazzi zawsze zdo�a zrobi� zdj�cie, kt�re zniszczy takiej ca�� karier�. Chc�, �eby moja uroda nie zwi�d�a.

Raymond zabiera mnie w podr� do Francji.

Jedziemy samochodem w stron� Nicei, znajdujemy si� w pobli�u ma�ego miasteczka � Fayenne. Dzieci zostawili�my pod opiek� mamy Raymonda i wynaj�li�my kabriolet, �eby m�c korzysta� ze �wie�ego powietrza. Cykady �piewaj� na poboczach drogi, a ja wdycham zapach lawendy.

Jest pi�kna pogoda. Oby to trwa�o jak najd�u�ej!

Nathalie jest taka pi�kna!

Od dziewi�ciu lat mieszkamy razem i wszystko jest dok�adnie tak, jak pierwszego dnia. Nathalie prowadzi naszego starego gruchota. Trzymamy si� za r�ce. Jest pi�kna pogoda. Ci�gniemy nasz� �yw� dyskusj�, kt�r� rozpocz�li�my w dniu, w kt�rym si� poznali�my, i kt�rej do dzisiaj nie przerwali�my.

��Twierdzisz, �e nie jeste� wierz�cy, my�lisz zatem, �e kierujesz swoim �yciem jedynie za po�rednictwem wolnej woli? � pyta prosto z mostu.

��My�l�, �e wolna wola dotyczy wyboru kobiety, kt�ra b�dzie za mnie decydowa�a � odpowiadam.

Nathalie wybucha �miechem i nachyla si�, �eby mnie poca�owa�.

Uwaga, Jacques i Nathalie, to naprawd� nie jest dobry moment na czu�o�ci!

Co si� dzieje z tym samochodem jad�cym zygzakiem z naprzeciwka? Zjecha� z prawego pasa.

Zamykam oczy. Ca�ujemy si�.

Ale� oni� Czym pr�dzej wysy�am Jacques'owi sygna� alarmowy. Raoul robi to samo wzgl�dem Nathalie. Wysy�amy im obrazy, �eby wypu�cili si� z obj��, ci jednak nadal si� ca�uj�, z coraz wi�ksz� pasj�.

Pr�bujemy teraz z przeb�yskami niepokoju, wizjami katastrofalnych w skutkach karamboli samochodowych, lecz oni wci�� �ni� na jawie i niczego nie przyjmuj� do wiadomo�ci.

Nie zapi�li nawet pas�w! Szybko: kot! Wysy�am mu rozkazuj�cy sygna�. Mona Lisa III daje susa z tylnego siedzenia i wbija pazury w szyj� Nathalie.

Dywersja odnios�a skutek. Nathalie dostrzega nadje�d�aj�cy z naprzeciwka samoch�d. Wciska z ca�ych si� hamulec i odbija kierownic�, �eby unikn�� czo�owego zderzenia. Nathalie, jad�ca lew� stron� drogi, ociera si� o skaln� �cian�. Venus i Raymond, jad�cy po prawej, zostaj� odrzuceni w stron� morza, a ich samoch�d wypada z szosy prowadz�cej nad urwiskiem i spada w otch�a�.

MUTACJA: Niedawne odkrycie pewnego gatunku dorsza mutuj�cego w zawrotnym tempie wielce zadziwi�o badaczy. Ten �yj�cy w zimnych wodach gatunek okazuje si� stworzeniem o wiele bardziej zaawansowanym ewolucyjnie ni� inne odmiany spotykane w wodach ciep�ych. Zjawisko to pr�buje si� t�umaczy� faktem, �e dorsze �yj�ce w zimnej wodzie cierpi� z powodu stresu zwi�zanego z t� w�a�nie temperatur�, dzi�ki czemu rozwin�y owe nieoczekiwane zdolno�ci. Podobnie, trzy miliony lat temu, ludzie r�wnie� rozwin�li z�o�one mo�liwo�ci ewolucyjne, kt�re nie s� jednak przez nich wykorzystywane, bo po prostu nie ma takiej potrzeby. Trafiaj� do rezerwy. Tak wi�c dzisiejszy cz�owiek posiada w sobie olbrzymie zasoby ukryte w g��bi gen�w, niezbadane, gdy� nie ma po co ich w sobie rozbudza�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Us�ysza�am, jak doktor m�wi�, �e nic ju� nie da si� dla mnie zrobi�. Kawa�ki blachy powbija�y si� w niezb�dne do �ycia organy wewn�trzne. Wkr�tce umr�.

Kawa�ki zderzaka trafi�y mnie prosto w twarz. Urodzi�am si� pi�kna, lecz umr� oszpecona. Swego czasu wyrazi�am �yczenie, �eby moja rywalka do�wiadczy�a tego, co ja teraz. C� za ironia losu! By� mo�e ca�e z�o, kt�rego �yczymy innym, jest gdzie� katalogowane i wraca do nas p�niej niczym bumerang.

Dziwne, �e w chwili gdy konam, rozmy�lam o cierpieniu Cynthii Cornwell, kt�rego sta�am si� przyczyn�, cho� ju� dawno zapomnia�am o tej rywalce.

To ju� koniec. Wyobra�a�am sobie, �e mo�na �y� z dala od niebezpiecze�stw, lecz idealne schronienie nie istnieje. Nawet jad�c ostro�nie, w bezpiecznym samochodzie, w demokratycznym kraju, siedz�c u boku opieku�czego m�a, zapi�wszy pas bezpiecze�stwa, przy ca�ym post�pie, jaki dokona� si� w medycynie, technologii i ludzko�ci, nigdzie nie mo�emy czu� si� w pe�ni bezpiecznie.

Czy powinni�my byli z Raymondem wyje�d�a� na wakacje? Mo�e powinni�my byli siedzie� spokojnie w domu? Raymond.

Jedna rzecz mi si� w �yciu uda�a: zwi�zek. Wiem, �e umr�. Czuj�, jak rodzi si� we mnie wiara. Czy trzeba zbli�y� si� do �mierci, �eby uwierzy� w Boga? Chyba tak. W anio�y wierzy�am, kiedy trapi�y mnie drobne k�opoty, w Boga wierz�, kiedy pojawiaj� si� powa�ne.

Mam dzisiaj osiemdziesi�t osiem lat i wiem, �e wkr�tce umr�. Po co wytrzyma�em tak d�ugo? Chcia�em doprowadzi� do ko�ca moj� �misj�".

Trzydzie�ci siedem ksi��ek. Chcia�em wydawa� jedn� rocznie, co mi si� niemal uda�o.

Napisa�em ostatni�, t�, kt�ra wyja�nia i ��czy wszystkie pozosta�e. Moi czytelnicy zrozumiej�, dlaczego w moich powie�ciach zawsze pojawia�y si� postacie nosz�ce te same nazwiska. Tak naprawd� wszystkie te ksi��ki stanowi� jedn� ca�o��, nie ma mi�dzy nimi �adnej przerwy. Wreszcie wyja�niam, co ��czy moje ksi��ki o szczurach z tymi o raju, o m�zgu i inne.

Na komputerze, o kt�ry poprosi�em tutaj w szpitalu, napisa�em ostatni wers: �Koniec".

Idealnym obrotem spraw by�oby, gdybym wyzion�� ducha, wystukuj�c to w�a�nie s�owo, niczym Molier konaj�cy na scenie. Ale ja czekam. �mier� nie jest �atwa. W ramach rozrywki jeszcze raz podsumowuj� swoje �ycie. Wci�� dr�cz� mnie r�ne obawy, ale za spraw� Nathalie si� zmieni�em. Uda�o mi si� rozbi� skorupk� samotno�ci, gdy� dzi�ki Nathalie zebra�em wszystkie niezb�dne sk�adniki magicznej formu�y: 1+1=3.

We dwoje jeste�my samowystarczalni. Uzupe�niamy si�. Zrezygnowali�my ze zmieniania si� nawzajem i zaakceptowali�my nasze wady.

Ona nauczy�a mnie jeszcze lepiej wyzwala� si� od my�li. Udaje mi si� teraz wytrzyma� ponad dwadzie�cia sekund, nie my�l�c o niczym, przez co �atwiej mi wypocz��. Wiem ju�, na czym polega prawdziwy zwi�zek. Sprowadza si� to do jednego tylko s�owa: �Porozumienie". �Mi�o��" zdegradowa�a si� ju� zbytnio, �eby zachowa� jeszcze jaki� sens.

Porozumienie. Partnerstwo. Zaufanie.

Nathalie zawsze pierwsza czyta�a moje powie�ci i by�a ich najlepszym krytykiem. Poniewa� pasjonuje j� hipnoza i praktykuje regresj�, twierdzi, �e znali�my si� r�wnie� w poprzednich wcieleniach, jako zwierz�ta i jako ludzie. By� mo�e nawet jako ro�liny. Ja by�em py�kiem, a ona s�upkiem. Kochali�my si� w Rosji i w staro�ytnym Egipcie. Nic mi na ten temat nie wiadomo, ale mi�o si� o tym my�li.

Opr�cz tych wszystkich �sztuczek" Nathalie denerwuje mnie tylko pod jednym wzgl�dem. Zawsze ma racj� � ci�ko sobie wyobrazi� co� bardziej wkurzaj�cego!

Mamy troje dzieci, dwie dziewczynki i ch�opca. Pozwala�em im na wszystko. Poza tym nigdy nie zrezygnowa�em z moich bada� nad przysz�o�ci�. Z pocz�tku pos�ugiwa�em si� nauk�. Teraz jednak jestem przekonany, �e naukowcy nie ocal� �wiata. Nie znajd� w�a�ciwych rozwi�za�, wska�� jedynie szkody spowodowane z�ymi rozwi�zaniami.

Jest ju� za p�no, �eby bawi� si� w rewolucjonist�w. Trzeba by�o si� nauczy� z�o�ci�, kiedy by�em m�ody. W�ciek�o�� to dar, kt�ry otrzymujemy w dniu narodzin. Pozostawiam za zadanie innym, a w szczeg�lno�ci mojej najstarszej c�rce, wyj�tkowo zaciek�ej i zbuntowanej, kontynuowanie tych poszukiwa�.

Zawodowo czuj� si� spe�niony. By�em samodzielnym szczurem, a przecie� zawsze o tym marzy�em. Musia�em jednak s�ono zap�aci� za to, �eby nie mie� ani podw�adnych, ani zwierzchnik�w. Ale to chyba normalne. Swoim dzieciom m�wi�em: �Najpi�kniejszym prezentem, jaki mog� wam ofiarowa�, jest bycie szcz�liwym ojcem".

Jestem szcz�liwy, bo spotka�em Nathalie.

Jestem szcz�liwy, bo moje �ycie by�o ci�giem odrodze�, pe�nym niespodzianek i podawania w w�tpliwo��, co zmusi�o mnie do rozwoju.

W tym szpitalu marniej�. Wiem, �e dzi�ki najnowszym zdobyczom medycyny m�g�bym �y� jeszcze d�ugo, ale nie mam ochoty walczy�, nawet przeciwko mikrobom. Tym uda�o si� w ko�cu zwyci�y� w wojnie przeciwko moim limfocytom. Ale nie rozsi�d� si� na d�ugo w moich jelitach.

Moje stare serce powoli daje za wygran�. Nadesz�a pora, bym opu�ci� stanowisko na tej Ziemi. Zwr�ci�em wi�c wszystko, co kiedy� mi ofiarowano. Wszystkie dobra doczesne odda�em organizacjom charytatywnym. Poprosi�em, �eby pochowano mnie w moim ogrodzie. Ale nie byle jak, tylko w pozycji pionowej. Z nogami skierowanymi w stron� wn�trza Ziemi, g�ow� za� w stron� gwiazd. �adnej trumny, �adnego ochronnego worka, �eby robaki mog�y mnie sobie doszcz�tnie zje��. Za�yczy�em sobie r�wnie�, by nad moj� g�ow� posadzono drzewko owocowe.

Chc� jak najszybciej powr�ci� do cyklu natury.

Powoli szykuj� si� do wielkiego skoku. Choruj� powa�nie ju� od dziewi�ciu miesi�cy, tyle samo, ile przygotowywa�em si� do narodzin. Warstwa po warstwie, zrzucam jedno zabezpieczenie po drugim, jak ubrania.

Po przybyciu do szpitala zmieni�em ubranie na pi�am�. Jak dziecko. Zmieni�em pozycj� z pionowej na poziom�. Jak dziecko.

Odda�em z�by, a raczej moj� sztuczn� szcz�k�, gdy� z�by straci�em ju� do�� dawno. Moje szcz�ki s� go�e, jak u dziecka.

Pod koniec odda�em te� pami��, towarzyszk� ostatnimi czasy coraz bardziej ulotn�. Pami�tam tylko najdawniejsze lata. To pomaga mi odej�� bez �alu. Ba�em si�, �e dotknie mnie choroba Alzheimera i nie b�d� w stanie rozpozna� najbli�szych ani wiedzie�, kim jestem. Ba�em si� tego. Dzi�ki Bogu, ta przykro�� mnie omin�a.

Odda�em w�osy. Zreszt� i tak by�y ju� bia�e. Jestem �ysy. Jak dziecko.

Odda�em g�os, wzrok i s�uch. Sta�em si� praktycznie rzecz bior�c niemy, �lepy i g�uchy. Jak noworodek.

Staj� si� noworodkiem. Jak noworodka owija si� mnie w pieluszk�, karmi papkami, a moja mowa przypomina dzieci�ce gaworzenie. Uwi�d starczy polega po prostu na cofaniu filmu. Wszystko, co nam kiedykolwiek zosta�o dane, musimy zwr�ci�, tak jak si� zwraca kostium do szatni po sko�czonym wyst�pie.

Nathalie jest moj� ostatni� warstw� ochronn�, moim ostatnim �okryciem". Musz� wi�c odsun�� j� od siebie, �eby moje odej�cie zbytnio jej nie bola�o. Ale ona nie chce mnie s�ucha�, pozostaje g�ucha na moje lamenty. Kiwa tylko g�ow� z u�miechem, jak gdyby m�wi�a: �R�b sobie, co chcesz, ja i tak ci� kocham".

Lekarz, kt�ry si� mn� opiekuje, pojawi� si� kt�rego� dnia w towarzystwie ksi�dza. M�ody cz�owiek o bladej cerze, kt�ry bardzo si� poci. Prosto z mostu proponuje mi przyj�cie ostatniego namaszczenia. Podobno tak samo post�piono z Jeanem de La Fontaine. Na �o�u �mierci musia� si� wyprze� swoich dzie� erotycznych, �eby m�c zosta� godnie pochowanym na cmentarzu zamiast we wsp�lnej mogile. Jean de La Fontaine podda� si�. Ale nie ja.

Przedstawiam m�j punkt widzenia. Wszyscy ci, kt�rzy maj� wiar�, denerwuj� mnie. C� trzeba mie� za tupet, �eby s�dzi�, �e si� wie, jak wygl�da wy�szy wymiar!

Jestem przekonany, �e religie wysz�y ju� z mody. Czym wi�c powinni�my si� zainteresowa�? Wznosz� wzrok do sufitu i dostrzegam paj�ka tkaj�cego paj�czyn�. Jaka sprawa zas�uguje na nasze zainteresowanie? Pojawia si� odpowied�, niczym grom z jasnego nieba: �ycie.

�ycie takie, jakim je widzimy. Jest na tyle magiczne, �e nie trzeba wymy�la� niczego poza nim.

��Nie woli pan, �eby�my raczej porozmawiali o pa�skim l�ku przed �mierci�? � pyta ksi�dz.

��Boimy si� umiera� tak d�ugo, jak d�ugo czujemy, �e nie nadesz�a jeszcze odpowiednia na to pora. Ja wiem, �e m�j czas ju� nadszed�. Wi�c si� nie boj�.

��Wierzy pan w raj?

��Przykro mi, ojcze. Wierz�, �e po �mierci niczego nie ma.

��Co? � wo�a ten z oburzeniem. � Pisa� pan o raju, ale nie wierzy pan w niego?

��To by�a tylko powie��, zwyk�a powie��.

Jeszcze tego samego wieczora umieram. Nathalie jest przy mnie. Zasn�a, trzymaj�c moj� d�o�. Moje cia�o powr�ci�o do pozycji embrionalnej. Moj� ostatni� my�l� by�o: �Wszystko dobrze".

KARMA LASAGNE: Przyszed� mi do g�owy dziwaczny pomys�. Czas by� mo�e nie jest linearny, lecz �lasagnowaty". Zamiast po sobie nast�powa�, warstwy czasowe nak�adaj� si� na siebie. Oznacza�oby to, �e nie prze�ywamy jednego wcielenia po drugim, ale r�wnocze�nie.

By� mo�e prze�ywamy naraz tysi�c istnie� w tysi�cu r�nych epok przysz�ych i przesz�ych. To, co bierzemy za regresj�, jest tylko u�wiadomieniem sobie r�wnoleg�ych wciele�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Igor i Venus na d�u�ej zabawili w Czy��cu, rozmy�laj�c nad minionym �yciem. Niekt�rym duszom �pieszno jest stawi� si� przed trybuna�em archanio��w, inne wol� najpierw wyliza� swoje rany. Igor i Venus nale�� w�a�nie do tej drugiej grupy.

To by�o wyja�nienie techniczne. Kr�tko m�wi�c, obydwoje potrzebowali porozmawia� z bliskimi zmar�ymi. Igor chcia� podyskutowa� z matk�, za� Venus ze swoim bratem. By� mo�e pod�wiadomie czekali na Jacques'a, by zosta� wsp�lnie os�dzonymi.

Po �mierci Jacques'a, Venus i Igor przyj�li go, jak gdyby by� cz�onkiem rodziny, wreszcie zjednoczonej. Wzruszaj�cy jest widok klient�w, kt�rzy tak siebie wygl�daj�.

Dziwnie jest jednak zobaczy� m�odziutkiego Igora, nieco bardziej dojrza�� Venus i staruszka Jacques'a, kt�rzy witaj� si� niczym starzy przyjaciele.

Wszystko zrozumieli. Przed rozpocz�ciem procesu wiem, �e sami ju� si� os�dzili. Zastanawiam si� zreszt�, czy archanio�owie s� tu jeszcze potrzebni. Tak naprawd� ka�dy powinien sam wydawa� na siebie wyrok.

Jako adwokat staj� na miejscu, kt�re zajmowa� swego czasu Emil Zola. Moi trzej klienci b�d� wzywani jeden po drugim do barierki, w porz�dku chronologicznym ich �mierci.

Pierwszy Igor. Rozprawa przebiega bardzo sprawnie. W poprzednich wcieleniach zdoby� 470 punkt�w. Wyzwoli� si� z pewno�ci� z obsesji dotycz�cej swojej rodzicielki, jednak nie zyska� przez to wiele. Zabi� wielu ludzi, gwa�ci� kobiety, wreszcie pope�ni� samob�jstwo. Nie�atwa sprawa. Grozi mu stagnacja. Na pocz�tku mia� 470 punkt�w i wci�� ma tyle samo.

W jego przypadku zawiod�em. Na dodatek archanio�owie zdradzaj�, �e gdyby zdecydowa� si� rozwin�� sw�j talent, by�by wspania�ym tenorem.

��Wyrok: reinkarnacja.

W wypadku Venus mam wi�cej argument�w. Stworzy�a szcz�liwy zwi�zek. Wychowa�a siedmioro dzieci.

Mia�a 320 punkt�w. Teraz ma� 321. Nie�atwo. Tylko jeden punkt? Nie osi�gn�a nawet �redniej ludzko�ci, 333.

Archanio�owie zauwa�aj�, �e mia�a wrodzony talent do rysunku. Ju� we wcze�niejszych wcieleniach chcia�a zosta� malark� i od dawna przygotowywa�a si� do tej misji. Tymczasem jedyne, co mia�o zwi�zek z malowaniem w tym �yciu, to robienie sobie makija�u!

Wstaj�. Podnosz�, �e moja klientka stworzy�a poprzez swoje role w filmach posta� dynamicznej kobiety. Archanio�owie odpowiadaj�, �e �le �yczy�a swojej rywalce, sprawia�a cierpienie m�czyznom, graj�c na ich uczuciach i konsultowa�a si� z medium, przez kt�re przemawia�y w�druj�ce dusze.

��Ale to w�a�nie dzi�ki tej wizycie znalaz�a szcz�cie z Raymondem!

Archanio� Rafa� przygl�da mi si�, �rednio przekonany.

��No i co z tego? Tym gorzej. Widzia� pan ich? Jaki cel ma szcz�cie w letargu? Pa�ski klient kompletnie nie ewoluowa�, trwa� w tym samym punkcie. Stagnacja jest jeszcze gorsza od regresji. 321/600! Wyrok: reinkarnacja.

Podchodz� do Venus. Z bliska jest jeszcze pi�kniejsza ni� w mojej kuli obserwacyjnej. Nachylam si�, �eby poca�owa� j� w r�k�.

��Obserwowa�em z g�ry pani �ycie i widzia�em wszystkie filmy. By�y naprawd� wspania�e� � stwierdzam z uznaniem.

��Dzi�kuj�. Gdybym tylko wiedzia�a� �e anio�y mog� ogl�da� filmy�

Jest mi przykro, gdy widz� jej pora�k�.

��Nast�pnym razem p�jdzie pani lepiej, jestem tego pewien � szepcz� jej do ucha.

To rodzaj zdania, kt�re tysi�ce anio��w adwokat�w zapewne wypowiada�y milionom dusz, ale na dan� chwil� nie potrafi� wymy�li� niczego lepszego.

��Jacques Nemrod.

Jego przypadek zostaje przyj�ty bez wi�kszego zainteresowania. �y� w stanie ci�g�ego przygn�bienia. By� niezdarny, strachliwy, niezdecydowany i mia� dusz� samotnika. Pomyli� si� wsz�dzie tam, gdzie mo�na si� by�o pomyli� i bez pomocy Nathalie Kim najprawdopodobniej sko�czy�by jako ludzki wrak.

Przytaczam argumenty na jego obron�.

��Potrafi� wykorzystywa� swoje sny, znaki i kota do odczytywania moich sygna��w.

Archanio�owie krzywi� si�.

��I co z tego?

��Wykorzysta� jedyny talent, jaki zosta� mu dany: pisarstwo.

��Jego ksi��ki s� mierne � rzek� Archanio� Gabriel. � Te jego bzdury na temat Raju, prosz� mi wierzy�, m�j drogi Michaelu, denerwowa�y nas nie mniej ni� pa�skie wypociny.

��Nawet je�li nie napisa� niczego godnego podziwu, to jednak wykona� swoj� misj�.

Trzej archanio�owie prosz� o przerw�, �eby spokojnie przedyskutowa� wyrok mi�dzy sob�. Wymiana zda� wydaje si� o�ywiona. Przerwa przed�u�a si�. Wykorzystuj� ten czas, �eby porozmawia� z Jacques'em.

��Michael Pinson, pa�ski anio� str�, do us�ug.

��Mi�o mi. Jacques Nemrod. Przepraszam, �e opisa�em ten ca�y folklor w swoich ksi��kach. Prawd� m�wi�c, by�em przekonany, �e to wymys� mojej wyobra�ni� Ale oni s��

��Archanio�ami, tak. Tak ich pan widzia�?

��Niezupe�nie. Nigdy bym nie przypuszcza� �e Raj mo�e by� a� tak bardzo kiczowaty. W mojej powie�ci opisa�em go jako miejsce o wiele bardziej awangardowe, w stylu 2001: Odyseja kosmiczna.

��Naturalnie. Prosz� jednak zauwa�y�, �e nikt si� nie skar�y. Nie uwierzy mi pan zreszt�, je�li panu powiem, �e�

Zawieszam g�os. Archanio�owie powracaj� na swoje miejsca.

��Jacques mia� 350 punkt�w. Teraz otrzymuje 541.

��541? A dlaczego nie 542 albo 550?

��Taki jest wyrok archanio��w.

Czuj�, jak wzbiera we mnie w�ciek�o��. Ja, kt�ry nigdy nie potrafi�em si� zez�o�ci�, gdy by�em jeszcze cz�owiekiem z krwi i ko�ci, czuj�, �e nadesz�a na to pora. Teraz albo nigdy. Poza tym o ile� �atwiej w�cieka� si� z powodu kogo� innego, a nie siebie. Bior� rozbieg i wyskakuj� w g�r�, prosz�c jednocze�nie Emila Zol�, �eby nie przestawa� mnie o�wieca�

��A moim zdaniem wyrok ten jest krzywdz�cy, skandaliczny, antyspo�eczny. To maskarada w naj�wi�tszym z miejsc, a nie sprawiedliwo��

Pr�buj� przypomnie� sobie wszystkie sztuczki Emila Zoli. Je�li jemu si� uda�o, i mnie musi si� uda�. By� mo�e to jest w�a�nie najwspanialsze w archanio�ach, �e w gruncie rzeczy s� niezwykle �ludzcy". Wiem, �e czuj� si� zaskoczeni. Widz�c, �e moje s�owa odnosz� po��dany efekt, podchodz� bli�ej. Oni za� widz� doskonale, o co mi chodzi, nie wiedz� jednak, jak odeprze� m�j atak.

Przypomina mi si� pewne zdanie wypowiedziane przez Murraya Benetta, adwokata, w swoim czasie towarzysza �yciowego Venus: �Ciekawiej broni si� winnych klient�w, ni� niewinnych".

W�z albo przew�z. Je�li przegram ten proces, b�d� musia� wychowa� B�g wie ilu kolejnych klient�w, �eby wreszcie zosta� dopuszczonym do przekroczenia Szmaragdowych Wr�t.

Je�li Jacques zdo�a� przeskoczy� o 200 punkt�w w g�r�, to znaczy, �e jest do odratowania! Poza tym nie�le wkurzy�bym Raoula, wygrywaj�c zak�ad. Swego czasu twierdzi�em bowiem, �e ocal� klienta, kt�rego kusi�em marchewk�, a nie ok�ada�em kijem. Nie mog� si� teraz podda�. Musz� p�j�� na ca�ego.

��M�j klient by� istotnie wielokrotnie niezdarny, ale mia� swoj� w�asn� technik�. Myli� si�, �eby wynale�� odpowiedni� formu��. Troch� tak jak w grze Mastermind, w kt�rej tylko je�li nie u�o�ymy ani jednego pionka poprawnie, mo�emy znale�� si� na dobrej drodze do rozwi�zania zagadki.

��Ale� on nie wynalaz� niczego! Szuka�, owszem, ale etymologi� tego s�owa jest �aci�skie circare, chodzi� w k�ko [4].

��Znalaz� oryginaln�, w�asn� drog�, kt�ra � jak zauwa�y� jeden z jego rywali, s�ynny Auguste M�rignac, mia�a przynie�� mu s�aw� w przysz�o�ci. Nawet je�li mia�oby to by� hm� w dalekiej przysz�o�ci.

Niezbyt udany wyst�p. Przechodz� p�ynnie do serii �oskar�am", kt�ra wyra�nie dzia�a na nerwy trzem s�dziom. Podsumowaniem moich wysi�k�w jest wreszcie:

��Oskar�am ten S�d o zaniedbanie swoich obowi�zk�w, oskar�am archanio��w Gabriela, Rafa�a i Micha�a o�

��Do�� tego! � rzuca jeden z archanio��w. � Je�li rzeczywi�cie chce pan ocali� swojego klienta, prosz� poda� nam suche fakty.

Nagle zostaj� o�wiecony: kule przeznaczenia! Proponuj�, by�my obiektywnie przyjrzeli si� wp�ywowi Jacques'a na pozosta�e kule. Wynik to 0,0000016%

��To za ma�o � stwierdza archanio� Gabriel.

Nadesz�a pora na ostatni cios z mojej strony.

��Owszem, ale jedna kropla mo�e przepe�ni� czar�, a ka�da wznosz�ca si� dusza mo�e unie�� ca�� ludzko��!

I zn�w trzej s�dziowie si� wahaj�.

Wreszcie, zm�czeni, przyznaj� mojemu klientowi 600 punkt�w. Jacques Nemrod zostaje wi�c uwolniony od cielesnego wi�zienia. Ja za� zdo�a�em wyzwoli� jedn� dusz� z cyklu inkarnacji!

��No c� � m�wi m�j pisarzyna, bior�c mnie pod rami� � co teraz?

Najwyra�niej nie przysz�o mu do g�owy, �eby mi podzi�kowa�. C� za egoi�ci z tych klient�w!

Wiem, co jest po �mierci. To bardzo proste, z jednej strony

raj dla tych, kt�rzy dobrze si� zachowywali, z drugiej

��Piek�o, dla tych z�ych. Raj jest bia�y. Piek�o jest czarne.

W Piekle ludzie cierpi�. W niebie natomiast s� szcz�liwi.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Pod��am w stron� Szmaragdowych Wr�t, r�wnie �wawo jak swego czasu Emil Zola. Wreszcie si� dowiem, co znajduje si� powy�ej.

Po drodze zatrzymuje mnie Edmund Wells i poklepuje energicznie po plecach.

��Jestem z ciebie dumny. Zawsze uwa�a�em, �e ci si� uda.

��Nie wiem, jak ci dzi�kowa�.

��Podzi�kowa� mo�esz jedynie sobie samemu. Nie wiesz o tym, ale tak naprawd� to ty mnie wybra�e� na instruktora, tak samo jak dzieci wybieraj� sobie rodzic�w.

��A co ty, Edmundzie, b�dziesz teraz robi�?

M�j mentor zwierza mi si�, �e anio�y zaj�te s� obecnie tworzeniem nowego �rodka dzia�ania: tak zwanego �wspomagania poprzez minera�".

��Wszystko wzi�o si� od minera�u, a zatem w minerale powinno znale�� swoj� kontynuacj�. Jedno�� cz�owieka i minera�u, zmaterializowana przez informatyk�, stanowi ca�kiem now� dziedzin� wiedzy � wyja�nia.

��Minera�? M�wisz o krzemie zawartym w chipach komputerowych?

��Oczywi�cie. I o kryszta�ach. Kryszta�ki kwarcu, s�u��ce do nadawania rytmu strumieniowi elektron�w, s� tym dla kamienia, czym m�drzec dla cz�owieka pierwotnego. Unia ska�y kryszta�u i cz�owieka �wiadomego daje w efekcie rozumny komputer. To jest droga do ewolucji!

��Ale komputery s� przedmiotami martwymi! Wystarczy od��czy� je od zasilania, �eby przerwa� wszystkie procesy.

��Mylisz si�, Michaelu. Dzi�ki internetowi istniej� teraz programy, kt�re niczym wirus rozprzestrzeniaj� si� w sieci. Mog� zagnie�dzi� si� w jakimkolwiek obwodzie maszyny do zmywania naczy� albo bankomacie. Tam rozmna�aj� si� jak zwierz�ta, mutuj�, ewoluuj� bez interwencji cz�owieka. Jedynym sposobem na ich powstrzymanie jest jednoczesne wy��czenie wszystkich maszyn na ca�ym �wiecie, co by�oby, prawd� m�wi�c, niemo�liwe. Po �biosferze" i �ideosferze" pojawi�a si� �komputosfera".

Nie wiedzia�em, �e w Raju r�wnie� mo�na si� pasjonowa� informatyk�.

��Obecnie nie mamy zbyt du�ego wp�ywu na komputery, umiemy tylko wywo�ywa� �niewyja�nione awarie". Komputery s� jednak coraz doskonalsze. Sprawa przedstawia si� tak, jak z doktorem Frankensteinem i jego monstrum. Cz�owiek uczyni� z komputera swoj� zast�pcz� posta�. Wprowadzi� do niego to, co mia� najlepszego, pochodz�ce z owych male�kich cz�steczek krzemu, kwarcu i miedzi. Dzi�ki temu wkr�tce w maszynach tych zab�y�nie �wiadomo��. Nawet Jacques Nemrod m�wi�, przypomnij sobie: �Pius 3,14", informatyczny papie�. To te� jest jaki� pomys�, swoj� drog��

S�owa Edmunda daj� mi do my�lenia. Chyba zaczynam rozumie�.

��Zwyk�y cz�owiek, czw�rka, mo�e sta� si� m�drcem � pi�tk�, dzi�ki pomocy minera�u. St�d r�wnanie 4+1=5.

��Tak jest. Po minerale, ro�linie, zwierz�ciu i cz�owieku ewoluujemy w stron� cz�owieka zjednoczonego z minera�em. By� mo�e potem przyjdzie czas na cz�owieka zjednoczonego z ro�lin�, cz�owieka zjednoczonego ze zwierz�ciem, albo mo�e nawet na tr�jki: minera� � ro�lina � cz�owiek, albo czw�rki: minera� � ro�lina � zwierz� � cz�owiek. To dopiero pocz�tek. �wiadomy minera� w komputerach stanowi kolejny �rodek dzia�ania, wkr�tce jednak �wiadomo�� zacznie si� ujawnia� w nowych formach �ycia, tak zwanych alia�ach. Swoj� drog� musz� o tym wspomnie� w mojej Encyklopedii wiedzy wzgl�dnej i absolutnej. Znasz moje dzie�o, prawda?

Potakuj�. Ciesz� si�, �e Edmund nie wspomnia� o tym, jak zak��ci�em spok�j skrybie, Papadopulosowi. Zapewne zd��y� ju� znale�� sobie jakiego� zast�pc� na to stanowisko.

��W planach mamy r�wnie� wykorzystanie stworze� innych ni� koty jako po�rednik�w w rozmowach z lud�mi. Wahamy si� jeszcze, kogo wybra�: delfiny czy paj�ki. Osobi�cie jestem za paj�kami, to bardziej oryginalny pomys�, ale s�dz�, �e zwyci꿹 jednak delfiny. Maj� doskona�� opini� w�r�d szerokiej publiczno�ci, poza tym s� w stanie emitowa� niezwykle subtelne d�wi�ki.

Wpatruj� si� w Edmunda w napi�ciu.

��Czy m�g�by� mi teraz powiedzie�, czym jest �si�demka"? Bogiem? A mo�e ty sam jeste� �si�demk�"?

Edmund Wells spogl�da na mnie, u�miechaj�c si� przyjacielsko.

��Znajduj� si� na si�dmym poziomie �wiadomo�ci, ale wybra�em zaj�cie instruktora w ni�szym wymiarze. Mo�e pami�tasz, jak w dniu twojego S�du Ostatecznego zaproponowano ci powr�t na Ziemi� i egzystencj� �WW", Wielkiego Wtajemniczonego, aby� bezpo�rednio pomaga� ludziom, �yj�c w�r�d nich, albo awans na anio�a wspieraj�cego ich z wysoko�ci. Podobnie post�piono ze mn�. Jako �si�demka" mog�em powr�ci� pomi�dzy anio�y, by pe�ni� rol� Wielkiego Wtajemniczonego Anio�a, czyli w�a�ciwie archanio�a.

��Czyli archanio�owie s� Wielkimi Wtajemniczonymi Anio�ami?

��Tak jest. Jeste�my �si�demkami", kt�re z w�asnej woli pozosta�y na ni�szym poziomie, �eby pomaga� innym anio�om wspina� si� na wy�yny. Ja, Edmund Wells, jestem pe�noprawnym archanio�em, tak samo jak Rafa�, Gabriel czy Micha�. Mog�em wi�c zosta� archanio�em albo przej�� poziom wy�ej i kontrolowa� wszystko z g�ry. Wybra�em pierwsz� opcj�. A ty co wybierzesz?

Z przekonaniem odpowiadam:

��Chc� si� dowiedzie�, co jest powy�ej!

Przemierzamy Raj w stron� Szmaragdowych Wr�t.

Po drodze spotykamy Raoula Razorbaka, rozdartego pomi�dzy podziwem a zazdro�ci�.

��Niech ci b�dzie. Najwyra�niej da si� ratowa� klient�w, stosuj�c �agodne �rodki. Wygra�e� zak�ad, Michaelu.

��A jak tobie idzie z Nathalie Kim? Chyba nie�le, co?

Raoul zwraca d�onie ku g�rze, przywo�uj�c kul� by�ej towarzyszki �ycia mojego klienta.

��Ma 590 punkt�w. Pok�adam w niej wielkie nadzieje. Chwilowo nosi �a�ob� po twoim Jacques'u. Naprawd� go kocha�a, wiesz?

��Mam nadziej�, �e ci si� uda i �e zn�w si� spotkamy, by wsp�lnie prze�y� kolejne przygody.

��Teraz, kiedy wiem ju�, �e wygrana jest mo�liwa, postaram si�, mo�esz by� pewien! � m�wi Raoul.

Szepcze mi na stronie, wskazuj�c na Szmaragdowe Wrota: �Je�li zdo�asz, postaraj si� da� mi zna�, co jest za tymi drzwiami".

Freddy Meyer bierze mnie w ramiona. Zn�w zajmuje si� swoimi klientami.

��Wkr�tce do ciebie do��czymy, Michaelu. � Jeszcze dane nam b�dzie razem odwiedzi� Czerwie�.

Marilyn r�wnie� pozdrawia mnie po przyjacielsku, czuj� jednak, �e nie powinienem za bardzo przed�u�a� tych po�egna�.

��Pozdr�wcie ode mnie Zoza, kiedy go spotkacie � m�wi�.

I z Edmundem Wellsem u mojego boku przekraczam dziarskim krokiem pr�g Szmaragdowych Wr�t.

I co teraz?

RZECZYWISTO��: �Rzeczywisto�� to co�, co wci�� istnieje, nawet gdy przestaniemy w to wierzy�", twierdzi� pisarz Philip K. Dick. Musi by� wi�c gdzie� obiektywna rzeczywisto��, kt�ra wymyka si� wiedzy i wierzeniom ludzi. T� w�a�nie rzeczywisto�� pragn� zrozumie� i pozna�.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Edmund Wells k�adzie mi r�k� na ramieniu.

��Nie lubisz niespodzianek? Dlaczego chcesz wszystko wiedzie� z wyprzedzeniem? Czy nie lubisz uczucia, jakie towarzyszy nam w chwili, gdy mamy si� dowiedzie�, co si� znajduje za zakr�tem? Nie lubisz, by zaskakiwa�o ci� to, czego nie wiesz? Powiem ci� Wkr�tce zmienisz si� w co� innego� co� lepszego. To wszystko, co w tej chwili powiniene� wiedzie�.

Pr�buj� u�y� wybiegu:

��Dobrze, a zatem jedno ostatnie pytanie. Nie odpowiadaj, je�li nie chcesz: czy wierzysz w Boga?

Edmund wybucha �miechem.

��Wierz� tak samo, jak wierzy si� w liczby. Czy istnieje liczba 1? Czy kiedykolwiek uda mi si� spotka� wcielenie liczby 1, 2 albo 3?

��Nie. To tylko poj�cie.

��No wi�c nawet je�li liczby 1, 2 lub 3 s� jedynie �poj�ciami", jak je nazywasz, pozwalaj� na rozwi�zanie wielu problem�w. Jakie znaczenie ma wi�c fakt, czy si� wierzy czy te� nie�

��To nie jest odpowied�.

��Moja w�a�nie tak brzmi.

Nast�pnie popycha mnie naprz�d.

��Dok�d mnie prowadzisz?

��Wiedz�c, �e ciekawo�� jest twoj� g��wn� cech�, dam ci pocz�tek odpowiedzi na najwa�niejsze z zadawanych przez ciebie pyta�.

Edmund prowadzi mnie do okr�g�ego pomieszczenia, w kt�rego centrum znajduje si� wielka �wietlista kula zawieraj�ca ca�� mas� mniejszych kuleczek.

��Oto kula przeznaczenia anio��w � oznajmia.

Odwraca wn�trze d�oni ku g�rze i jedna z kul opuszcza swoje sta�e miejsce i osiada na jego r�ce.

��Oto� twoja dusza � oznajmia. � Zobacz, kim tak naprawd� jeste� � nakazuje m�j instruktor.

Podchodz� bli�ej. Po raz pierwszy ogl�dam z bliska w�asn� dusz� � prze�roczyst� kulk� o b�yszcz�cym j�drze. M�j mentor uczy mnie, jak czyta� z duszy i poznawa� zapisan� w niej odwieczn� histori�.

Zanim wcieli�em si� w Michaela Pinsona, dyskretnego pioniera tanatonautyki, by�em lekarzem w Sankt Petersburgu w latach 1850-1890. Stara�em si� poprawi� poziom higieny podczas operacji chirurgicznych. By�em jednym z pierwszych lekarzy, kt�rzy sugerowali mycie r�k myd�em dezynfekuj�cym i noszenie maseczek ochronnych. W owych czasach by�a to nowo��. Wyk�ada�em zasady higieny na uniwersytetach do czasu, gdy umar�em na gru�lic�.

Jeszcze wcze�niej by�em balerin� wiede�sk�. Pi�kn�, ujmuj�c�, prowokuj�c� tancerk�, zafascynowan� stosunkami damsko-m�skimi. Uwielbia�am manipulowa� moimi adoratorami. Wielu m�czyzn nie�le nabra�am. Inne dziewcz�ta z grupy baletowej zwierza�y mi si�. Chcia�am zrozumie� zasady rz�dz�ce pod�wiadomo�ci�. Uwa�a�am si� za kr�low� wszystkich serc, wreszcie jednak pope�ni�am samob�jstwo z powodu pewnego przystojniaka, kt�ry okaza� si� oboj�tny na moje wdzi�ki.

W dwunastym wieku by�em japo�skim samurajem. �wiczy�em sztuki walki, chc�c osi�gn�� doskona�o�� ruch�w. Nie zastanawia�em si� nad niczym i by�em �lepo pos�uszny mojemu szogunowi. Zgin��em podczas pojedynku w czasie wojny.

W �smym wieku by�em druidem ��dnym zg��bienia najskrytszych tajemnic natury. Uczy�em innych, jak leczy� choroby za pomoc� traw i kwiat�w. By�em �wiadkiem ataku barbarzy�c�w na Wsch�d. Przemoc ludzi wywar�a na mnie tak wielkie wra�enie, �e wola�em odebra� sobie �ycie, ni� nadal �y� po�r�d nich.

W staro�ytnym Egipcie by�em niewolnic� w haremie faraona. Kr��y�am bezczynnie, spokojna i rozpieszczana, po pa�acowym ogrodzie, staraj�c si� wydrze� mojemu ulubionemu eunuchowi nieco jego wiedzy astronomicznej. Przed �mierci� ze staro�ci przekaza�am swoj� wiedz� najwierniejszej przyjaci�ce.

Tyle wciele�, tyle ch�ci pog��biania wiedzy i tyle� pora�ek.

Edmund Wells stara si� mnie podnie�� na duchu:

��Od zawsze mia�e� potrzeb� szukania sposobu na szerzenie wiedzy. Teraz wreszcie jest ci to dane, po tylu istnieniach, tylu nadziejach i pora�kach.

M�j mentor zdradza mi, �e Droga Mleczna ma dwana�cie zamieszkanych planet. Nie s� to jednak koniecznie istoty cz�ekokszta�tne, cielesne.

��Ziemia w Uk�adzie S�onecznym jest znanym wakacyjnym kurortem dla dusz, tutaj bowiem mog� one liczy� na najbardziej emocjonuj�ce wra�enie: do�wiadczenie materii.

��Materii?

��Tak jest. Opr�cz Czerwieni, kt�r� ju� zwiedzi�e�, istniej� jeszcze inne planety, na kt�rych dusze nie mog� jednak do�wiadcza� wcielenia. Materia nie jest w gruncie rzeczy a� tak rozpowszechniona. Dlatego w�a�nie musia�e� pokona� tyle lat �wietlnych, �eby natrafi� na �lady �ycia. Dusze, nawet te bardzo posuni�te w ewolucji, s� zawsze pod wielkim wra�eniem, gdy mog� po raz pierwszy poczu� rozkosz znalezienia si� w ciele i do�wiadczenia �wiata. Przyjemno��, jak� daje pi�� zmys��w, jest jednym z najsilniejszych wra�e� dost�pnych we wszech�wiecie. Ach! Poczu� poca�unek! Nawet ja t�skni� za podmuchem morskiego powietrza albo za delikatnym zapachem r�y. Wreszcie�

Edmund przyjmuje smutny wyraz twarzy i ci�gnie dalej:

��Jednak og� ziemskiej ludzko�ci jest zap�niony i powinien wznie�� si� w g�r�. Wysy�amy wi�c dusze z jedenastu innych planet, kt�re uzbiera�y 500 punkt�w i wi�cej, �eby nieco podnie�� ziemsk� �redni�, utrzymuj�c� si� na poziomie 333 punkt�w. To w�a�nie przypadek Nathalie Kim, doskona�ej duszy przyby�ej z daleka.

Edmund Wells umieszcza moj� dusz� na czubku swojego palca wskazuj�cego i zaczyna bawi� si� ni� jak �ongler pi�eczk�. Nagle robi co� strasznego. Wciska �wietln� kul� w moj� klatk� piersiow�!

KOT SCHR�DINGERA: Niekt�re wydarzenia maj� miejsce tylko dlatego, �e s� obserwowane. Gdyby nikt nie patrzy�, nie istnia�yby. Na tym polega do�wiadczenie znane pod nazw� �kot Schr�dingera".

Kot zostaje zamkni�ty w hermetycznym i nieprze�roczystym pude�ku. Aparatura wyzwala w przypadkowych odst�pach czasu wy�adowania elektryczne o mocy wystarczaj�cej, by zabi� zwierz�. W��czamy je, a nast�pnie wy��czamy. Czy �miertelna dawka zosta�a wyzwolona? Czy kot jeszcze �yje?

Dla klasycznego fizyka jedyn� metod� sprawdzenia jest otworzenie pude�ka i przekonanie si� na w�asne oczy. Fizyk kwantowy got�w jest przyj��, �e kot jest w 50 procent martwy, a w 50 procent �ywy. Dop�ki pude�ko nie zostanie otwarte, mo�emy zak�ada�, �e znajduje si� w nim kot w po�owie �ywy i w po�owie martwy. Pomijaj�c jednak owe dywagacje na temat fizyki kwantowej, zauwa�my, �e istnieje pewna istota, kt�ra wie, czy kot jest �ywy czy te� martwy, nie musz�c w tym celu otwiera� pude�ka: jest ni� sam kot.

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Moja dusza b�yszczy wewn�trz mnie niczym male�kie s�oneczko. Czy to mo�liwe, �e zosta�em zwr�cony sam sobie? Czy to mo�liwe, bym przesta� by� czyj�� marionetk�? Z pocz�tku odczuwam to przenikni�cie do strefy pe�nej wolnej woli jako co� przera�aj�cego. Zaczynam rozumie�, �e nigdy mnie nie nauczono, jak przyj�� odpowiedzialno�� za wolno��, kt�rej zawsze tak bardzo pragn��em. Teraz chcia�bym czu�, �e kto� tam w g�rze, jakie� tajemnicze istoty inteligentniejsze ni� ja, zajmuj� si� ochranianiem mnie i naprowadzaniem na w�a�ciw� drog�. Ten okrutny gest Edmunda Wellsa zmusi� mnie do radzenia sobie samemu. Gdybym wiedzia�, �e to w�a�nie b�dzie nagrod� dla �sz�stki", by� mo�e nie by�bym a� taki hardy. Ta wolno�� mnie przera�a! Jak trudno pogodzi� si� z faktem, �e jest si� jedynym panem samego siebie!

Nie mam jednak czasu na te rozwa�ania, gdy� m�j mentor ci�gnie mnie w g��b jakiego� korytarza.

Ten ko�czy si� jak butelka Kleina: p�tl�, kt�ra odwraca si�, by wtopi� si� w jedn� ze �cianek naczynia w taki spos�b, �e szyjka staje si� jej wn�trzem. Znajduj� si� w samym �rodku� Jeziora Pocz��.

��Nie bardzo rozumiem� � zaczynam.

��Przypomnij sobie zagadk�, jak� zadawa�e� w Tanatonautach: jak narysowa� okr�g i jego �rodek, nie odrywaj�c o��wka od papieru. Zwyk�a dziecinna zagadka. Poda�e� na ko�cu rozwi�zanie: zagi�� r�g papieru, przy czym lewa strona ma pos�u�y� za przej�cie pomi�dzy punktem i okr�giem. Wystarczy po prostu narysowa� spiral�. W rzeczywisto�ci dzi�ki tej zagadce rozwi�za�e� zagadk� najwi�ksz� ze wszystkich. �eby ewoluowa�, trzeba zmieni� tor.

Wszystko stawa�o si� jasne. Sz�stka jako spirala. Duchowa sz�stka. Duchowo��. Duchowo�� to wyj�cie ruchem spiralnym z cz�ci zewn�trznej i w stron� centrum. Dotar�em do swojego centrum. Teraz zmierzam w stron� �rodka anielskiej krainy.

��Chod� za mn�! � nakazuje Edmund Wells.

Znajdujemy si� w wodach Jeziora Pocz��. Nad powierzchni� rozr�niam anio��w instruktor�w wybieraj�cych swoje dusze. Dostrzegam nawet Jacques'a Nemroda. A wi�c i on postanowi� zosta� anio�em�

��Oni nas nie widz�? � pytam.

��Nie, �eby widzie�, trzeba rozumie�. Kto szuka�by czegokolwiek w g��binie Jeziora Pocz��?

Dociera do mnie poczucie straconego czasu.

��Wi�c mog�em znale�� si� tutaj bezpo�rednio?

��Oczywi�cie. Ju� pierwszego dnia ty i Raoul mogli�cie odkry� to wszystko, zg��biaj�c ��rodek i wn�trze" zamiast �dali i wierzchu".

Poruszamy si� w wodzie stawiaj�cej niewiele wi�kszy op�r ni� powietrze. Edmund Wells prowadzi mnie w stron� �rodka jeziora. W g��bi migocze male�ka r�owa gwiazda.

��Gdy si� wystarczaj�co skoncentruje, mo�na si�gn�� �rodka. Dotykaj�c �rodka, przenika si� go i wychodzi w nast�pnym wymiarze. Za ka�dym razem, kiedy wydostajemy si� poza obw�d ko�a i docieramy do jego centrum, zmieniamy wymiar, a wi�c tak�e spos�b pojmowania czasoprzestrzeni. Ty, kt�ry zwiedzi�e� wszystko, co by�o do zwiedzenia we wszech�wiecie � chod� teraz za mn�, poka�� ci inny.

��Czy� czy idziemy do �wiata bog�w?

Edmund udaje, �e nie us�ysza� mojego pytania.

Powoli zbli�amy si� do r�owej po�wiaty. Ku mojemu zaskoczeniu widz�, �e w �rodku znajduje si�

Nauka doskonale wyja�nia, dlaczego ludzie w momencie �mierci maj� wizje. Nie ma w tym nic tajemniczego. To tylko �adunek endorfin, maj�cy na celu u�mierzenie b�lu konaj�cego. Wy�adowanie dzia�a na podwzg�rze, prowokuj�c seri� psychodelicznych obraz�w. Przypomina to efekt gazu znieczulaj�cego przed operacj� chirurgiczn�.

�r�d�o: przypadkowa osoba bior�ca udzia� w sondzie ulicznej.

Spadaj�ca gwiazda.

�ledz�c j� wzrokiem, stoj�ca na balkonie starsza pani wypowiada �yczenie. Podchodzi do niej wnuczka, trzymaj�ca w r�ce wielk� klatk�.

��Co si� sta�o, Mylene?

��Babciu, chcia�am ci pokaza� now� zabawk�, kt�r� dosta�am pod choink�.

Staruszka nachyla si� i zagl�da do klatki. Dostrzega trzy przera�one chomiki skulone w jednym z k�t�w. Za pomoc� ostrych z�b�w i pazurk�w pr�buj� stworzy� z papieru gazetowego bezpieczne jaskinie.

��Podobno ocalono je specjalnie dla mnie. W przeciwnym wypadku trafi�yby do laboratorium, gdzie przeprowadzano by na nich wiwisekcj�!

Olbrzymie oko zbli�a si� do wi�ni�w.

��Jak je nazwa�a�?

��To dw�ch samc�w i samiczka: Amedee, Denis i Noemie. �liczne, prawda?

Olbrzymie oko wycofuje si�.

��Pami�taj, �e hodowanie chomik�w to du�a odpowiedzialno��. Trzeba si� nimi zajmowa�, karmi� je, uwa�a�, �eby si� ze sob� nie gryz�y, czy�ci� klatk�. Je�li si� tego nie robi � gin�.

��A co one jedz�?

��Ziarna s�onecznika.

Dziewczynka stawia klatk� na pod�odze i po chwili wraca z pude�kiem szarych ziarenek, kt�re wsypuje do karmnika, do poid�a wlewa wod�. Jeden z chomik�w, najodwa�niejszy, wchodzi na karuzel� i zaczyna ni� kr�ci� coraz szybciej i szybciej.

��Dlaczego Amedee tak si� miota? � dziwi si� Mylene.

��Wiesz, one czasami nie maj� nic innego do roboty przez ca�y dzie� � wzdycha babcia.

Dziewczynka si� krzywi.

��My�lisz, babciu, �e mog�abym je wypu�ci� z klatki, �eby sobie troszk� rozprostowa�y �apki?

Starsza pani g�aszcze dziewczynk� po g�owie.

��Nie. Czu�yby si� zagubione. Od zawsze mieszkaj� w klatce. Nie wiedzia�yby, dok�d p�j��.

��Wi�c co mog�abym zrobi�, �eby je uszcz�liwi�?

��Dobre pytanie�

Wzrok Nathalie Kim przeni�s� si� z wnuczki na firmament. Widok nieba zawsze j� uspokaja�.

�By� mo�e tam w�a�nie jest Jacques", m�wi�a sobie.

Male�ki bia�y punkcik w pobli�u Ksi�yca przemieszcza� si� bardzo szybko. To nie by�a spadaj�ca gwiazda. Marzenie si� nie spe�ni. Nie by� to te� satelita. Wiedzia�a, co to by�o. Wielki samolot transportowy. Zapewne Boeing 747.

Wnuczka tuli si� do babci.

��Babciu, my�lisz, �e moje chomiki kiedy� umr�?

��Ciiii� Nie my�l o tym, Mylene.

��Ale przecie� co� trzeba b�dzie wtedy zrobi�, prawda? Przecie� nie wyrzuc� ich do �mietnika! My�l�, �e istnieje raj chomik�w�

Nathalie Kim odgarn�a d�ugi kosmyk siwych w�os�w, kt�ry opada� jej na twarz. Nast�pnie z czu�o�ci� unios�a podbr�dek dziewczynki ku sobie. Wskaza�a na sklepienie niebieskie w ca�ej jego panoramicznej rozci�g�o�ci.

��Ciii, popatrz na gwiazdy i ciesz si� z tego, �e �yjesz.

WIERZY�: �Wierzy� czy nie, to nie ma �adnego znaczenia. Najciekawsze jest zadawanie sobie coraz wi�kszej liczby pyta�".

Edmund Wells,

Encyklopedia wiedzy wzgl�dnej i absolutnej, tom IV

Trzy chomiki przerwa�y swoje zaj�cia i pokonuj�c wrodzony l�k, spojrza�y przez kraty na wielkie, poruszaj�ce si� kszta�ty, kt�re wydawa�y z siebie niskie d�wi�ki.